Ubezpieczyciel dopłaci 627,77 zł za uszkodzone auto, resztę roszczenia sąd oddalił

Powód X. U. domagał się zasądzenia od pozwanego (...) Towarzystwa (...) z siedzibą w A.:

a) kwoty 10.806,71 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwot:

- 10.206,71 zł od dnia 14 maja 2024 r. do dnia zapłaty tytułem dopłaty odszkodowania za uszkodzony w dniu 16 grudnia 2023 roku pojazd marki H. (...) o nr. rej. (...),

- 600,00 zł od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty tytułem zwrotu wydatków związanych z wykonaniem prywatnej ekspertyzy,

b) kosztów procesu, w tym koszów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu powód wskazał, iż w dniu 16 grudnia 2023 r. w wyniku najechania na ubytek w jezdni uszkodzony został pojazd marki H. o nr. rej. (...). Powód zgłosił szkodę w (...) S.A., a następnie u pozwanego. Pozwany po otrzymaniu zgłoszenia szkody, przeprowadził postępowanie likwidacyjne o numerze (...), przyjął odpowiedzialność za zdarzenie i początkowo ustalił wysokość szkody na kwotę 4.433,78 zł. Powód uznał wycenę za zaniżoną, w związku z tym zlecił przeprowadzenie prywatnej ekspertyzy. Niezależny rzeczoznawca ustalił koszt naprawy pojazdu na kwotę 15.350,22 zł. Powód, dążąc do ugodowego zakończenia sprawy, pismem z dnia 20 lutego 2025 r. wezwał pozwanego do zapłaty kwoty 10.916,44 zł. Pozwany w odpowiedzi dokonał weryfikacji prywatnej ekspertyzy i dopłacił jedynie kwotę 709,73 zł.

(pozew – k. 4-8)

Nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu upominawczym z dnia 25 kwietnia 2025 r. Referendarz Sądowy Sądu Rejonowego w Sopocie uwzględnił żądanie pozwu w całości.

(nakaz zapłaty – k. 72)

Pozwany (...) Towarzystwo (...) z siedzibą w A. zaskarżył powyższy nakaz zapłaty w całości, wnosząc o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu sprzeciwu pozwany przyznał, że jako ubezpieczyciel dobrowolnego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej z tytułu administrowania drogami przez Gminę G., przyjął odpowiedzialność ubezpieczeniową za uszkodzenia pojazdu marki H. o nr. rej. (...), powstałe na skutek zdarzenia z dnia 16 grudnia 2023 r. Z tego tytułu przyznał i wypłacił odszkodowanie w wysokości 5.143,51 zł. Kosztorys szkody został wykonany za pomocą systemu (...) oraz zweryfikowanej kalkulacji naprawy dostarczonej przez powoda. Wskazany w prywatnej kalkulacji powoda zakres prac naprawczych odbiega od zakresu uszkodzeń ujawnionych w trakcie oględzin oraz sporządzonej dokumentacji fotograficznej pojazdu, nadto zawyżono wartości cen części zamiennych, w szczególności powód nie wykazał konieczności wymiany goleni pneumatycznej TL jako pozostającej w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem z dnia 16 grudnia 2023 r.

(sprzeciw – k. 77-79)

Sąd ustalił, co następuje:

W dniu 16 grudnia 2023 r. powód X. U., kierując pojazdem marki H. o nr. rej. (...), najechał na ubytek w jezdni na wjeździe do ulicy (...) od ul. (...) w G. (gmina G.). Wskutek tego pojazd uległ uszkodzeniu.

Powód w pierwszej kolejności zgłosił szkodę do (...) Towarzystwa (...) S.A. z siedzibą w B., która na podstawie przeprowadzonych oględzin uszkodzonego pojazdu, sporządziła kosztorys naprawy na kwotę 7.182,81 zł. W protokole oględzin szkody i w kalkulacji (...) TU S.A. zakwalifikowano do wymiany goleń pneumatyczną koła tylnego lewego. Decyzją z dnia 24 stycznia 2024 r. (...) S.A. odmówił jednak wypłaty odszkodowania, ponieważ w toku likwidacji szkody ustalono, iż na dzień szkody wskazany sprawca nie został objęty ochroną ubezpieczeniową w ramach umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej w (...) S.A.

(okoliczności bezsporne, nadto dowód: notatka KP w G. – k. 48; kalkulacja naprawy Towarzystwa (...) – k. 144-147; zgłoszenie szkody w E., protokół szkody, dokumentacja fotograficzna, decyzja z dn. 24.01.2024 r. w aktach szkody (...) na płycie CD – k. 167)

Zarządca drogi odpowiedzialny za stan drogi w miejscu zdarzenia w Gminie G. był ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w (...) Towarzystwie (...) z siedzibą w A..

(okoliczność niesporna)

Szkoda w pojeździe została zgłoszona pozwanemu. Przedstawiciel pozwanego w dniu 04 lutego 2024 roku dokonał oględzin uszkodzonego pojazdu, stwierdzając uszkodzenie opony, felgi oraz zawieszenia pneumatycznego.

Decyzją z dnia 14 maja 2024 roku pozwany przyznał powodowi odszkodowanie w wysokości 4.433,78 zł z tytułu szkody w pojeździe na podstawie sporządzonego kosztorysu w systemie S. w cenie brutto zgodnie z wykonanymi oględzinami.

(dowód: kosztorys – k. 39-44, protokół oceny technicznej z załącznikiem – k. 45-47, decyzja pozwanego z dn. 14.05.2024 r. – k. 38)

Powód nie zgadzał się z wyceną szkody dokonaną przez pozwanego. Zlecił ustalenie rzeczywistych kosztów naprawy pojazdu po zdarzeniu z dnia 16 grudnia 2023 r. niezależnemu rzeczoznawcy – Z. L., prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą (...) Biuro (...) w N.. Rzeczoznawca sporządził kalkulację naprawy uszkodzonego pojazdu na kwotę 16.450,22 zł.

W dniu 27 stycznia 2025 r. Z. L. Rzeczoznawstwo Samochodowe – (...) w N. wystawił fakturę VAT na łączną kwotę 600,00 zł tytułem wykonania powyższej kalkulacji naprawy (487,80 zł netto).

(dowód: opinia wraz z kalkulacją naprawy – k. 21-37, faktura VAT – k. 13)

Pismem z dnia 20 lutego 2025 r. powód wezwał pozwanego do zapłaty kwoty 10.916,44 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 14 maja 2024 r. do dnia zapłaty.

Decyzją z dnia 04 marca 2025 r. pozwany przyznał poszkodowanemu dopłatę do odszkodowania w wysokości 709,30 zł. Dopłata odszkodowania stanowiła różnicę pomiędzy kwotą wynikająca ze zweryfikowanego kosztorysu powoda a dotychczas wypłaconą.

(dowód: przedsądowe wezwanie do zapłaty – k. 20, potwierdzenie nadania – k. 19, decyzja pozwanego z dn. 04.03.2025 r. – k. 14, zweryfikowany kosztorys – k. 16-18)

Celowy i ekonomiczny koszt naprawy uszkodzeń pojazdu marki H. o nr. rej. (...) umożliwiający przywrócenie samochodu do stanu sprzed zdarzenia z dnia 16 grudnia 2023 r. wynosi 5.771,28 zł

(dowód: opinia biegłego sądowego rzeczoznawcy samochodowego J. I. – k. 107-120, ustna opinia uzupełniająca biegłego sądowego rzeczoznawcy samochodowego J. I. – k. 184, protokół z rozprawy na płycie CD – k.185)

Sąd zważył, co następuje:

Ustalając stan faktyczny Sąd oparł się na dowodach wyżej wymienionych.

Sąd uznał za wiarygodne dokumenty znajdujące się w aktach szkody pozwanego i dokumenty w postaci korespondencji przedprocesowej stron, bowiem ich autentyczność ani wiarygodność nie budziła wątpliwości Sądu. Sąd zważył, że protokół szkody sporządzony przez pozwanego zawierał inny zakres uszkodzeń pojazdu niż protokół sporządzony przez przedstawiciela (...). Sąd wziął pod uwagę, że oba protokoły szkody oparte były o bezpośrednie oględziny pojazdu. Jednak na podstawie opinii biegłego sądowego z zakresu techniki motoryzacyjnej J. I. Sąd ustalił, że uszkodzenie goleni pneumatycznej koła tylnego lewego (odnotowane w protokole (...), a nie odnotowane w protokole pozwanego) nie zostało uwidocznione na żadnym zdjęciu uszkodzonego pojazdu, a nadto jest mało prawdopodobne z uwagi na charakter ubytku w jezdni, który był przyczyną powstania szkody. Dodatkowo protokół szkody sporządzony w toku postępowania likwidacyjnego (...) nie został podpisany ani przez poszkodowanego ani przez rzeczoznawcę. W tej sytuacji w ocenie Sądu za miarodajny dla ustalenia zakresu szkody należało uznać protokół szkody sporządzony po oględzinach przedstawiciela pozwanego. Protokół szkody (...) Sąd uznał za dowód jedynie tego, że oględziny pojazdu zostały przeprowadzone i jaki zakres uszkodzeń został w nim odnotowany. Natomiast zakres rzeczywistych uszkodzeń pojazdu powoda po szkodzie Sąd ustalił na podstawie protokołu szkody sporządzonego przez przedstawiciela pozwanego oraz opinii biegłego sądowego J. I..

Sąd zaliczył w poczet materiału dowodowego ekspertyzę sporządzoną na zlecenie powoda, załączoną do pozwu. Sąd uznał ją za dowód tego, iż powód zlecił sporządzenie takiej ekspertyzy, uzyskał ją i poniósł koszty jej sporządzenia. Treść ekspertyzy prywatnej stanowi wyjaśnienie stanowiska strony powodowej, podstawę określenia wysokości żądania. Natomiast wysokość kosztów naprawy niezbędnych do przywrócenia pojazdu do stanu sprzed zdarzenia z dnia 16 grudnia 2023 roku Sąd ustalił w oparciu o opinię biegłego sądowego.

Sąd uznał za wiarygodną opinię biegłego sądowego z zakresu techniki motoryzacyjnej J. I.. Opinia została sporządzona starannie, rzetelnie, w pełni odnosiła się do tezy dowodowej. Biegły wyjaśnił podstawy wydania opinii i dołączył sporządzoną przez siebie kalkulację kosztów naprawy pojazdu. Do opinii biegłego zastrzeżenia zgłosiła strona powodowa, podważając nieuwzględnienie w opinii uszkodzenia goleni pneumatycznej koła tylnego lewego. Biegły sądowy J. I. odniósł się do tego zarzutu w ustnej opinii uzupełniającej na rozprawie w dniu 26 marca 2026 r. Biegły wyjaśnił, że charakterystyka uszkodzeń, a także struktura wyrwy w jezdni, w którą wjechał powód wykluczają uszkodzenie amortyzatora - goleni. Biegły wyjaśnił, że wyrwa nie posiada ostrych krawędzi, nie jest to charakterystyczna dziura, ubytek asfaltu, raczej zagłębienie, nadto uszkodzenie felgi nie jest na tyle poważne, żeby ta energia, która musiała zostać pochłonięta, została przeniesiona na elementy zawieszenia i doprowadziła do uszkodzenia sprawnej goleni. Biegły potwierdził, że w kosztorysie Towarzystwa (...) znajduje się pozycja dotycząca wymiany goleni pneumatycznej, jednak nie zostało to udokumentowane, że ten element został uszkodzony. Biegły zauważył, że rzeczoznawca sporządzający ten protokół (...) nie podpisał go, nie wiadomo, jakimi kwalifikacjami dysponował, nadto nie udokumentował w materiale fotograficznym faktu uszkodzenia goleni. Z kolei udokumentowane komunikaty na desce rozdzielczej uszkodzonego pojazdu – jak wyjaśnił wyczerpująco i przekonująco biegły już w opinii podstawowej – mogły wynikać z innego powodu niż uszkodzenie goleni pneumatycznej. Wyjaśnienia biegłego były rzeczowe, wyczerpujące, logiczne i przekonywające. Sąd nie miał wątpliwości co do rzetelności i wiarygodności opinii i na jej podstawie ustalił zakres uszkodzeń pojazdu powoda po zdarzeniu z dnia 16 grudnia 2023 roku oraz wysokość kosztów niezbędnych do przywrócenia tego pojazdu do stanu sprzed zdarzenia.

Na podstawie tak ocenionego materiału dowodowego żądanie pozwu zasługiwało na uwzględnienie jedynie w części.

Zgodnie z art. 822 § 1 i 2 k.c. przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Jeżeli strony nie umówiły się inaczej, umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej obejmuje szkody, o jakich mowa w § 1, będące następstwem przewidzianego w umowie zdarzenia, które miało miejsce w okresie ubezpieczenia. Przepisy kodeksu cywilnego (art. 361-363 k.c.) precyzują, iż zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. W powyższych granicach, w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Zgodnie z art. 822 § 4 k.c., poszkodowany w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczeń bezpośrednio od zakładu ubezpieczeń.

Zgodnie z art. 417 § 1 k.c., za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. Odpowiedzialność za szkody komunikacyjne, związane z nienależytym utrzymaniem stanu drogi publicznej opiera się na zasadach ogólnych, tj. na zasadach odpowiedzialności deliktowej, uregulowanej przepisami Kodeksu cywilnego (art. 417 k.c.). Zgodnie z regułami ogólnymi, obowiązany do naprawienia szkody jest ten, kto wyrządził szkodę innej osobie na skutek swojego działania lub zaniechania. Obowiązek naprawienia szkody powstaje jedynie w razie takiego działania lub zaniechania (zaniedbania), które nosi znamiona naruszenia obowiązków (zakazów i nakazów) określonych w przepisach prawa. Jednym z podstawowych obowiązków zarządcy drogi jest utrzymanie samej drogi oraz m.in. urządzeń zabezpieczających ruch (art. 20 pkt 4 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych). Przez utrzymanie drogi należy natomiast rozumieć przede wszystkim dbanie o należyty stan nawierzchni drogi, zapewniający bezpieczeństwo i wygodę ruchu.

Bezspornym między stronami było, iż na skutek zdarzenia z dnia 16 grudnia 2023 roku uszkodzeniu uległ pojazd marki H. o nr. rej. (...). Bezsporna pozostaje także odpowiedzialność pozwanego jako ubezpieczyciela Gminy G. – zarządcy drogi, której nienależyty stan nawierzchni był przyczyną szkody. Okolicznością sporną w sprawie była wysokość należnego powodowi odszkodowania z tytułu kosztów naprawy pojazdu. Ustalenie tej okoliczności wymagało wiedzy specjalistycznej z zakresu techniki motoryzacyjnej, dlatego Sąd dopuścił w tym zakresie dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej J. I.. Na podstawie tej opinii Sąd ustalił, że wysokość kosztów niezbędnych do przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu sprzed szkody z dnia 16 grudnia 2023 roku wynosiła 5.771,28 zł. Pozwany wypłacił w toku postępowania likwidacyjnego tytułem odszkodowania łącznie kwotę 5.143,51 zł (4.433,78 zł + 709,73 zł), zatem powodowi przysługiwało roszczenie o dopłatę kwoty 627,77 zł (5.771,28 zł – 5.143,51 zł) i taką kwotę Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda w pkt. I sentencji wyroku na podstawie art. 822 § 1 i 4 k.c. w zw. z art. 417 k.c., oddalając w pkt. II powództwo w pozostałym zakresie jako nieudowodnione co do wysokości na zasadzie art. 6 k.c.

Odnośnie żądania odsetek, to zgodnie z art. 817 § 1 k.c. zakład ubezpieczeń zobligowany jest, co do zasady, wypłacić odszkodowanie w terminie trzydziestu dni licząc od dnia złożenia przez poszkodowanego zawiadomienia o szkodzie. W przypadku gdyby wyjaśnienie we wskazanym terminie okoliczności niezbędnych do ustalenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania okazało się niemożliwe, odszkodowanie wypłaca się w terminie 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe.

Zdarzenie miało miejsce 16 grudnia 2023 r. Szkoda została zgłoszona pozwanemu nie później niż w dniu 6 lutego 2024 roku, bowiem wtedy przedstawiciel pozwanego dokonał oględzin pojazdu i sporządził kalkulację szkody. Zatem termin do wypłaty odszkodowania upływał w dniu 5 marca 2024 roku, a od dnia 6 marca 2024 roku pozwany pozostawał w opóźnieniu w spełnieniu świadczenia. Dlatego w żądanym okresie od dnia 14 maja 2024 r. pozwany pozostawał w opóźnieniu w spełnieniu świadczenia w należytej wysokości. Dlatego Sąd zasądził od uwzględnionej kwoty żądania głównego odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia 14 maja 2024 roku do dnia zapłaty.

Sąd nie uwzględnił żądania zasądzenia od pozwanego zwrotu kosztów sporządzenia prywatnej wyceny kosztów naprawy przedmiotowego pojazdu wykonanej na zlecenie powoda w kwocie 600,00 zł. Dokonanie oceny, czy poniesione koszty na zlecenie powoda na etapie przedsądowym są objęte odszkodowaniem przysługującym od ubezpieczyciela, musi być poprzedzone uwzględnieniem całokształtu okoliczności sprawy, w szczególności ustaleniem, czy zachodzi normalny związek przyczynowy pomiędzy poniesieniem tego wydatku a wypadkiem oraz czy poniesienie tego kosztu było obiektywne uzasadnione i konieczne, także w kontekście ułatwienia skonkretyzowania żądanego odszkodowania, jak i ułatwienia ubezpieczycielowi ustalenia rozmiarów szkody (por. uzasadnienie uchwały Sąd Najwyższy z dnia 18 maja 2004 r., III CZP 24/04).

W ocenie Sądu, koszt sporządzenia prywatnej ekspertyzy w rozpoznawanej sprawie nie był ani niezbędny, ani celowy, ponieważ to w zasadzie na podstawie ustaleń biegłego kształtuje się ostateczna i rzeczywista wysokość poniesionej szkody. Działania prowadzące do oszacowania wartości pojazdu przed szkodą i po szkodzie oraz kosztów naprawy nie pozostają w adekwatnym związku przyczynowym ze zdarzeniem, zlecenie sporządzenia kalkulacji zmierzało w istocie do wyliczenia odszkodowania celem dochodzenia go w procesie przed sądem, tj. przygotowanie do procesu, a nie następstwo zdarzenia szkodowego. Przy tym niezasadne byłoby ustalanie precyzyjnej wysokości żądania na etapie przedsądowym przez powoda i obciążanie tymi samymi kosztami dwukrotnie strony przegrywającej sprawę (koszty sporządzenia prywatnej ekspertyzy, koszty sporządzenia opinii biegłego). Z tego względu w ocenie Sądu nie było podstaw, by uznać, że wydatek ten był uzasadniony z punktu widzenia prawidłowej likwidacji szkody i stanowił normalne, zwykłe, typowe następstwo szkody.

Dlatego też Sąd oddalił żądanie pozwu co do kwoty 600,00 zł z tytułu zwrotu wydatków na prywatną kalkulację kosztów naprawy na podstawie art. 361 § 1 k.c.

O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 k.p.c., art. 108 § 1 k.p.c., art. 100 zdanie 2 k.p.c. zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu i zasadą stosunkowego rozdzielenia kosztów. Z uwagi na to, iż powództwo zostało uwzględnione w 5,80 %, kosztami procesu w tym zakresie należało obciążyć pozwanego, a w pozostałej części powoda.

Na koszty procesu w niniejszej sprawie składały się:

a) koszty poniesione przez powoda w postaci: opłaty od pozwu w wysokości 750,00 zł, kosztów zastępstwa procesowego powoda w wysokości 3.617,00 zł (wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem w wysokości 3.600,00 zł, ustalone na podstawie § 2 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie i opłata skarbowa w kwocie 17,00 zł) oraz wykorzystana zaliczka na poczet wynagrodzenia biegłego w kwocie 1.500,00 zł, łącznie 5.867,00 zł

b) koszty poniesione przez pozwanego: koszty zastępstwa procesowego pozwanego w wysokości 3.617,00 zł (wynagrodzenie pełnomocnika będącego radcą prawnym ustalone na podstawie § 2 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych i opłata skarbowa w kwocie 17,00 zł).

Łącznie suma kosztów procesu wyniosła 9.484,00 zł. Pozwany winien był ponieść 5,80% tych kosztów, a więc 551,51 zł, a poniósł 3.617,00 zł. Dlatego należało zasądzić od powoda na rzecz pozwanego kwotę 3.065,49 zł tytułem zwrotu kosztów procesu (3.617,00 zł – 551.51 zł), o czym orzeczono w pkt. III sentencji wyroku. Na podstawie art. 98 § 1

1 k.p.c. Sąd zasądził od ww. kwoty także odsetki ustawowe za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. Sąd zważył, że wydatki na poczet wynagrodzenia biegłego sądowego w niniejszej sprawie wyniosły łącznie 2.019,43 zł (1.851,28 zł + 168,15 zł). Zostały one pokryte z zaliczki uiszczonej przez powoda do kwoty 1500 zł, a do kwoty 519,43 zł ze środków Skarbu Państwa. Na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych wydatki wyłożone tymczasowo ze Skarbu Państwa winny być ściągnięte od stron proporcjonalnie do wyniku postępowania. Ze względu na wynik procesu, powód winien ponieść 94,2% tych wydatków, a pozwany 5,80%. W związku z tym, Sąd w pkt. IV sentencji wyroku nakazał ściągnąć od powoda na rzecz Skarbu Państwa kwotę 489,30 zł (94,2% x 519,43 zł), a od pozwanego kwotę 30,13 zł (5,8% x 519,43 zł) - tytułem zwrotu proporcjonalnej części wydatków uiszczonych tymczasowo przez Skarb Państwa.