Szpital musi zapłacić trzem spółkom ponad 483 tys. zł za usługi sprzątania

W pozwie z dnia 5 listopada 2025 roku pełnomocnik powodów: (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L., (...) sp. z.o.o. z siedzibą w R. (obecnie (...) sp. z.o.o. z siedzibą w R.), oraz (...) sp. z o. o. z siedzibą w R. wniósł o orzeczenie nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym obowiązku zapłaty przez pozwanego solidarnie kwoty

483 052,36 zł (czterysta osiemdziesiąt trzy tysiące pięćdziesiąt dwa złote 36/100) wraz z dalszymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty

482.636,61 zł (czterysta osiemdziesiąt dwa tysiące sześćset trzydzieści sześć złotych 61/100) od dnia wytoczenia powództwa tj. od dnia 5 listopada 2025 r. do dnia zapłaty,

ewentualnie - orzeczenie nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym obowiązku zapłaty przez Pozwanego na rzecz Powódek wspólnie do niepodzielnej ręki

483 052,36 zł (czterysta osiemdziesiąt trzy tysiące pięćdziesiąt dwa złote 36/100) wraz z dalszymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty

482.636,61 zł (czterysta osiemdziesiąt dwa tysiące sześćset trzydzieści sześć złotych 61/100) od dnia wytoczenia powództwa tj. od dnia 5 listopada 2025 r. do dnia zapłaty,

ewentualnie - orzeczenie nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym obowiązku zapłaty przez Pozwanego na rzecz Powódek w częściach równych kwoty

483 052,36 zł (czterysta osiemdziesiąt trzy tysiące pięćdziesiąt dwa złote 36/100) wraz z dalszymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty

482.636,61 zł (czterysta osiemdziesiąt dwa tysiące sześćset trzydzieści sześć złotych 61/100) od dnia wytoczenia powództwa tj. od dnia 5 listopada 2025 r. do dnia zapłaty.

Nadto wnosił o zasądzenie od pozwanego na rzecz powodów solidarne kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W przypadku uznania przez Sąd, iż nie zachodzą przesłanki do wydania nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym i skierowania sprawy do rozpoznania w postępowaniu zwykłym lub skutecznego wniesienia sprzeciwu przez stronę pozwaną, o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódek solidarnie kwoty

483 052,36 zł (czterysta osiemdziesiąt trzy tysiące pięćdziesiąt dwa złote 36/100) wraz z dalszymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty

482.636,61 zł (czterysta osiemdziesiąt dwa tysiące sześćset trzydzieści sześć złotych 61/100) od dnia wytoczenia powództwa tj. od dnia 5 listopada 2025 r. do dnia zapłaty;

ewentualnie - zasądzenie od pozwanego na rzecz powódek wspólnie do niepodzielnej ręki kwoty

483 052,36 zł (czterysta osiemdziesiąt trzy tysiące pięćdziesiąt dwa złote 36/100) wraz z dalszymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty

482.636,61 zł (czterysta osiemdziesiąt dwa tysiące sześćset trzydzieści sześć złotych 61/100) od dnia wytoczenia powództwa tj. od dnia 5 listopada 2025 r. do dnia zapłaty;

ewentualnie - zasądzenie od pozwanego na rzecz powódek w częściach równych kwoty

483 052,36 zł (czterysta osiemdziesiąt trzy tysiące pięćdziesiąt dwa złote 36/100) wraz z dalszymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty

482.636,61 zł (czterysta osiemdziesiąt dwa tysiące sześćset trzydzieści sześć złotych 61/100) od dnia wytoczenia powództwa tj. od dnia 5 listopada 2025 r. do dnia zapłaty;

Nadto wnosił o zasądzenie od pozwanego na rzecz powodów solidarne kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu strona powodowa wskazała, że dochodzone w niniejszym postępowaniu wierzytelności wynikają z zawartej przez strony umowy i wystawionej w ramach tej umowy faktury VAT na kwotę 442.407,80 zł. Dodatkowo powódki dokonały skapitalizowania odsetek na dzień 4 listopada 2025 r. (40.228,81 zł) oraz doliczyły rekompensatę za koszty odzyskiwania należności (415,75 zł).

Nakazem z dnia 4 grudnia 2025 roku wydanym w sprawie I Nc 182/25 Sąd Okręgowy Piotrkowie Tryb. nakazał pozwanemu Szpitalowi (...) w X., aby zapłacił solidarnie na rzecz powodów kwotę 483.052,36 zł wraz z dalszymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 482.636,61 zł oraz kwotę 31.421,00 zł tytułem kosztów postępowania, w terminie dwóch tygodni od doręczenia nakazu albo wniósł w tymże terminie sprzeciw. (k. 245)

Pozwany Szpital wniósł sprzeciw od powyższego nakazu zapłaty wnosząc o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Z ostrożności procesowej pozwany zakwestionował powództwo co do zasady i co do wysokości oraz zaprzeczył zawartym w pozwie twierdzeniom powoda. W ocenie pozwanego Sąd błędnie nakazał pozwanemu, aby zapłacił odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych, zgodnie z żądaniem pozwu, które to żądanie również dotyczyło „odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych”. Powołując treść art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (Dz.U. z 2023 r. poz.1790) pozwany wskazał, że ustawodawca wyraźnie rozróżnia wysokość odsetek za opóźnienie w transakcjach handlowych w zależności od tego, czy mamy do czynienia z dłużnikiem, który jest podmiotem leczniczym czy innym podmiotem. Dodatkowo kolejną różnicą jest wysokość odsetek – uzależniona od tego, czy dłużnikiem jest publiczny podmiot będący podmiotem leczniczym czy też dłużnikiem nie jest podmiot publiczny będący podmiotem leczniczym. Pozwany podniósł, że sposób naliczania odsetek, zarówno wskazany w pozwie jak i skapitalizowania odsetek zaległych, zawyża wartości zobowiązania pozwanego i z tych względów pozwany je kwestionuje, zwłaszcza, że strona powodowa, nie przedstawiła żadnego dowodu wskazującego na doręczenie faktur w dniu ich wystawienia, zaś odsetki są naliczane właśnie od daty wystawienia (a nie doręczenia faktury).

Na wypadek braku osiągniecia porozumienia miedzy stronami pozwany wnosił o rozłożenie zaległości na raty na podstawie art.320 k.p.c.

(sprzeciw k. 250-251)

W odpowiedzi na sprzeciw pełnomocnik powódek podtrzymał swoje stanowisko w sprawie, wskazując, że powództwo jest w pełni uzasadnione.

Odnosząc się do zarzutu pozwanego w przedmiocie terminu wymagalności faktury VAT dochodzonej pozwem, zarzuty pozwanego co do terminu wymagalności faktury w całości nie zasługują na uwzględnienie.

Nie zasługuje także na uwzględnienie wniosek pozwanego o rozłożenie świadczenia na raty.

( k. 258-266)

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę orzekł na posiedzeniu niejawnym w oparciu o art. 148

1 § 1 k.p.c. Faktem jest, że pozwany wnosił o wyznaczenie rozprawy, jednakże nie wnosił o wysłuchanie pozwanego na rozprawie. Biorąc pod uwagę zgromadzony materiał dowodowy Sąd uznał, iż przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne.

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 26 listopada 2021 roku powodowie: (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L., (...) Sp. z o.o. z siedzibą w R. oraz (...) Sp. z o.o. z siedzibą w H., zawarły umowę o współpracy w celu:

a) złożenia wspólnej oferty w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego,

b) wspólnego ubiegania się o udzielenie zamówienia publicznego,

c) wspólnego zawarcia i wykonywania umowy o udzielenie zamówienia publicznego

d) wspólnego wykonywania zamówień dodatkowych łub innych umów z Zamawiającym, jeśli zaistnieje taka potrzeba.

e) podejmowania działań we wszelkich sprawach związanych z realizacją niniejszej umowy oraz umowy o udzielenie zamówienia publicznego.

Zgodnie z umową strony miały solidarnie odpowiadać za zobowiązania wynikające z umowy w sprawie zamówienia publicznego i za wniesienie zabezpieczenia należytego wykonania umowy. Umowa została zawarta na czas określony tj. do dnia zapłaty przez zamawiającego wszystkich należności wynikających z umowy o udzielenie zamówienia publicznego - w przypadku zawarcia przez zamawiającego umów o udzielenie zamówienia publicznego ze stronami, a w przypadku nie zawarcia przez zamawiającego umowy o udzielenie zamówienia publicznego ze stronami - do dnia otrzymania ostatecznego rozstrzygnięcia w przedmiocie środków ochrony prawnej, określonych w ustawie Prawo zamówień publicznych, z których skorzystały strony lub do dnia upływu terminu do skorzystania z tych środków.

Strony ustaliły, iż wszelkie koszty związane z udziałem stron w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, aż do jego zakończenia, a także koszty i opłaty niezbędne do skorzystania przez strony ze środków ochrony prawnej – pokrywać będą: „(...) + sp. z o.o.” ,(...) Sp. z o. o” oraz (...) Sp. z o. o”.

W ramach zawartej umowy powodowie ustalili, że czynności na rzecz zamawiającego wynikające z w/w umowy wykonywane będą w ten sposób, że:

a) (...) Sp. z o.o. będzie świadczyć usługi w zakresie kompleksowego utrzymania czystości i w tym zakresie będzie wystawiać zamawiającemu faktury zgodnie ze złożoną zamawiającemu ofertą,

b) (...) Sp. z o.o. będzie świadczyć usługi pomocnicze przy pacjencie i w tym zakresie będzie wystawiać zamawiającemu faktury zgodnie ze złożoną zamawiającemu ofertą,

c) (...) Sp. z o.o. w zakresie obsługi finansowej, administracyjnej, płacowo- kadrowej i prawnej związanej z realizacją zamówienia.

/dowód: umowa o współpracy k. 84-86/

Powódki: (...) + Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o. podpisały z pozwanym w trybie przetargu nieograniczonego umowę nr (...).(...).18.2022 w dniu 28 stycznia 2022 r. na świadczenie usług kompleksowego utrzymania czystości w siedzibie pozwanego, zgodnie z § 1 umowy, wraz z porozumieniem z dnia 28 stycznia 2022 r.

/ dowód: umowa nr (...).(...).18.2022 zawarta w dniu 28 stycznia 2022 roku k.- 87-101, porozumienie k.-210-212 /

Zgodnie z § 4 umowy strony umowy zobowiązują się do wzajemnej współpracy i wymiany informacji, w szczególności obowiązane są współdziałać przy wykonaniu Umowy w sprawie zamówienia publicznego w celu należytej realizacji zamówienia.

Całkowita maksymalna wartość brutto przedmiotu Umowy za okres 36 miesięcy wynosi: 25 311 472,92 zł (dwadzieścia pięć milionów trzysta jedenaście tysięcy czterysta siedemdziesiąt dwa złote 92/100) i obejmuje pełny zakres usług, z uwzględnieniem cen jednostkowych za poszczególne zakresy i rodzaje świadczeń, zgodnie z formularzem cenowym oferty przetargowej - załącznik nr 1 do umowy (według Załącznika nr 2 do (...)).

Miesięczne wynagrodzenie brutto przysługujące Wykonawcy za wykonaną usługę wynosi: 703 096,47 zł (siedemset trzy tysiące dziewięćdziesiąt sześć zł 47/100)

Wynagrodzenie powyższe obejmuje wszystkie koszty związane z realizacją Umowy, w tym między innymi koszty niezbędnego do realizacji usług asortymentu, który Wykonawca zabezpiecza we własnym zakresie, zgodnie z warunkami realizacji zamówienia.

Zamawiający może ograniczyć zakres zamówienia jaki zrealizuje w ramach Umowy, wskazując minimalną wartość świadczenia Stron, która wynosi 70% wartości wszystkich zakontraktowanych usług, dlatego:

Zamawiający może czasowo bądź na stałe wyłączyć z zakresu Umowy dowolną część powierzchni objętych niniejszą Umową.

Zamawiający zastrzega sobie prawo do wstrzymania realizacji usług w części odpowiadającej nieplanowanemu postojowi, którego konieczność będzie następstwem nieprzewidzianych okoliczności, o czym poinformuje Wykonawcę za 3-dniowym wyprzedzeniem. Ponadto, Zamawiający ma prawo do wstrzymania realizacji usług w każdej części i w każdym czasie, jeżeli zadecydują o tym względy bezpieczeństwa sanitarno-epidemiologicznego.

Strony zgodnie ustalają iż czasowe wyłączenie lub wstrzymanie realizacji usług nie stanowi zmiany niniejszej Umowy i następuje na podstawie pisemnego lub drogą elektroniczną (informacja wysłana mailem) powiadomienia Wykonawcy, z jednoczesnym wskazaniem daty wyłączenia lub wstrzymania realizacji usług oraz kwoty, o jaką ulega obniżeniu miesięczne wynagrodzenie brutto należne Wykonawcy.

W ramach zawartej umowy pracownicy strony powodowej wykonywali na rzecz pozwanego szpitala objęte umową usługi, za które były wystawiały stosowne faktury, zgodnie z postanowieniami umowy oraz złożoną ofertą w postępowaniu przetargowym.

Pozwany nigdy nie wnosił żadnych zastrzeżeń co do jakości świadczonych usług w ramach umowy.

Zgodnie z postanowieniami umownymi dotyczącymi sposobu płatności pozwany zobowiązał się regulować wynagrodzenie z tytułu wystawionych faktur VAT w terminie 60 dni od daty doręczenia faktury VAT do siedziby pozwanego ( § 5 ust. 8 umowy )

/dowód: umowa nr (...).(...).(...) zawarta w dniu 28 stycznia 2022 roku k.- 87-101/

Umowa była aneksowana w dniu 24 stycznia 2023 roku , w dniu 28 września 2023 roku, w dniu 30 stycznia 2024 roku i w dniu 3 kwietnia 2024 roku.

Aneksy dotyczyły zmiany wysokości wynagrodzenia wykonawcy za wykonaną usługę.

/ dowód: aneksy k.-216-230/

W dniu 28 stycznia 2022 roku strony podpisały porozumienie nr 1 do umowy o współpracy pracodawców w sprawie zapewnienia pracownikom bezpieczeństwa i higienicznych warunków pracy oraz ustanowienia koordynatora do spraw BHP. Temat: usług kompleksowego utrzymania czystości w Szpitalu (...) w X..

W §1 porozumienia pracodawcy ustalili, m.in. że ich pracownicy wykonują jednocześnie pracę w tym samym miejscu, tj. na terenie Szpitala (...) w X., ul. (...) w X..

/dowód: Porozumienie nr (...) do umowy o współpracę z dnia 28 stycznia 2022 roku k.210-212, Zasady współdziałania pracodawców uwzględniające sposoby postępowania w przypadku wystąpienia zagrożeń dla zdrowia lub życia pracowników k. 213-214/

W dniu 2 stycznia 2025 roku strona powodowa wystawiła pozwanemu fakturę z tytułu wykonanych usług na kwotę 442.407,80 zł zakreślając termin zapłaty do 3 marca 2025 roku.

/dowód: faktura (...) z dnia 2 stycznia 2025 roku k. 231/

Powódki pismem z dnia 27 maja 2025 r. wezwały pozwanego do uregulowania zadłużenia wynikającego z zawartej umowy i wystawionej faktury VAT wraz z odsetkami za opóźnienie oraz skierowały do pozwanego wniosek o polubowne rozwiązanie sporu z terminem do dnia 10 czerwca 2025 roku, zwracając się jednocześnie o dobrowolne uregulowanie zaległości w zapłacie lub przedstawienie propozycji co do polubownego rozwiązania powstałego sporu.

/dowód: wniosek o polubowne rozwiązanie sporu z dnia 27 maja 2025 r.

z saldem należności k. 235-236 wraz z potwierdzeniem nadania listem poleconym k. 241/

Pozwany nie odpowiedział na pismo powódek, nie uiszczając również zaległych należnych im kwot. /

okoliczność niesporna/

Na dzień 4 listopada 2025 roku saldo należności wynosiło kwotę 482 636,61 zł.

Na kwotę 482 636,61 zł składa się :

-

kwota 442.407,80 zł tytułem należności głównej

-

kwota 40.228,81 zł tytułem odsetek przeliczonych na dzień 4 listopada 2025 r.

-

dodatkowo kwota 415,75 zł tytułem rekompensaty za koszty odzyskania wierzytelności

Kwota 415,75 zł stanowi równowartość 100 EURO obliczoną zgodnie ze średnim kursem EURO Narodowego Banku Polskiego na dzień 28 lutego 2025 r. Na potrzeby niniejszego postępowania przyjęto ostatni dzień tj. lutego 2025 r. miesiąca poprzedzającego miesiąc - marzec 2025 r., w którym roszczenie stało się wymagalne, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3) ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych.

/dowód: saldo należności ze stanem na dzień 4 listopada 2025 r. k.- 11/

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Powództwo w niniejszej sprawie zasługiwało w całości na uwzględnienie. Strony łączyła umowa o świadczenie usług.

W myśl art. 750 k.c. do umów o świadczenie usług, nieuregulowanych innymi przepisami, odpowiednie zastosowanie mają przepisy o umowie zlecenia.

Zgodnie z art. 734 § 1 k.c. przez umowę zlecenie przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie. W braku odmiennej umowy zlecenie obejmuje umocowanie do wykonania czynności w imieniu dającego zlecenie

Przedmiotem niniejszego postępowania było zobowiązanie umowne wynikające z zawartej pomiędzy stroną powodową tj. konsorcjum firm: (...) Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o., (...) Sp. z o.o., a pozwanym Szpitalem (...) w X.. Przedmiotem umowy było świadczenie przez stronę powodową na rzecz zamawiającego – pozwanego Szpitala usług kompleksowego utrzymania czystości w Szpitalu (...) w X., zgodnie z ofertą Wykonawcy z dnia 3 grudnia 2021r. Zgodnie z zawartą przez strony umową pracownicy strony powodowej wykonywali na rzecz pozwanego Szpitala objęte umową usługi, za które były wystawiały stosowne faktury, zgodnie z postanowieniami umowy oraz złożoną ofertą w postępowaniu przetargowym.

W ramach wykonywanych przez stronę powodową zadań i usług wynikających z zawartej umowy pozwany, ani w trakcie jej trwania, ani później nie wnosił żadnych zastrzeżeń. Pozwany nie powołał również żadnych dowodów na potwierdzenie swoich twierdzeń. Pozwany powinien - jeśli przeczy twierdzeniom powódek - przedstawić dowody na potwierdzenie swego stanowiska, co potwierdza między innymi wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 13 grudnia 2016 r., I ACa 450/15, zgodnie z którym „Pozwany, kwestionując zasadność powództwa, nie może ograniczyć się do stwierdzenia, że zaprzecza wszystkim faktom powołanym przez powoda, z wyjątkiem tych, które wyraźnie przyznał; fakty i dowody związane z konkretnymi okolicznościami, z którymi się pozwany nie zgadza powinien on wskazać, jeśli ma to służyć obronie jego racji, powinien się on ustosunkować do twierdzeń strony powodowej" (podobnie: wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 5 października 2016 r., I ACa 334/16; wyrok Sądy Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 23 października 2017 r„ I ACa 210/17).

Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego, z dnia 9 lipca 2009 r., wydanym w sprawie o sygn. akt III CSK 341/2008, uznać należy, że nie można odpowiadając na pozew, twierdzić, że nie zgadzając się z pozwem „przeczy się wszystkim faktom powołanym przez powoda, poza tymi, które wyraźnie się przyzna”. Fakty i dowody związane z konkretnymi okolicznościami, z którym się pozwany nie zgadza powinien on wskazać, jeśli ma to służyć obronie jego racji, powinien się on ustosunkować do twierdzeń strony powodowej, a tego w sprawie nie uczynił. W związku z powyższym uznać należy, że Pozwany uchybił spoczywającym na nim obowiązkom procesowym, nie ustosunkował się do twierdzeń powódek i powinien z tego tytułu ponieść negatywne konsekwencje procesowe.

Nie ma również racji pozwany podnosząc zarzut w przedmiocie terminu wymagalności należności w wystawionej fakturze VAT na dzień . Po pierwsze strona powodowa żądała odsetek liczonych nie od dnia wystawienia faktury, co miało miejsce w dniu 2 stycznia 2025 roku, a od dnia, w którym upłynął 60 dniowy termin płatności zakreślony w umowie, który przypadał właśnie na dzień 3 marca 2025 roku, a należność ta nie została przez pozwanego uregulowana w całości.

Za chybione należy uznać również podnoszone przez stronę pozwaną zarzuty odnoszące się do stopy odsetkowej powódki. Powódki były uprawnione do dochodzenia odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych w związku z obowiązującą od dnia 1 stycznia 2016 r. nowelizacją przepisów dotyczących odsetek. Powyższe stanowisko uzasadnione jest tym, iż w świetle art. 2 ustawy z dnia 8 marca 2013 roku o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych. Przepisy tej ustawy stosuje się do transakcji handlowych, których wyłącznymi stronami są przedsiębiorcy i m.in. podmioty, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 roku - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 2164) - a więc m.in. jednostki sektora finansów publicznych. Art. 9 pkt 10 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (Dz.ll.2016.1870 t.j.) wskazuje, iż są nimi m.in. samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej. W świetle powyższego przepisu nie ulega wątpliwości, iż stosunki prawne pomiędzy stronami niniejszego procesu regulują także postanowienia w/w ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych.

Powódkom przysługiwały zatem odsetki za opóźnienie w wysokości odsetek uregulowanych w ustawie z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych. W oparciu zaś o jej regulację, jak wynika z twierdzeń pozwu, powódki skapitalizowały dochodzone odsetki.

Zgodnie z art. 8 ust. 1 przywołanej ustawy w transakcjach, w których dłużnikiem jest podmiot publiczny, wierzycielowi, bez wezwania, przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych, za okres od dnia wymagalności świadczenia pieniężnego do dnia zapłaty, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki: 1) wierzyciel spełnił swoje świadczenie; 2) wierzyciel nie otrzymał zapłaty w terminie określonym w umowie albo wezwaniu. W niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki przepisu art. 8 ust. 1 w/w ustawy. Pozwany (dłużnik), który bez wątpienia jest podmiotem publicznym w rozumieniu w/w ustawy (art. 4 pkt 2), nie spełnił świadczenia pieniężnego w terminie a Powódki nie otrzymały zapłaty w terminie wymagalności, pomimo spełnienia swojego świadczenia (wykonania usługi).

Strony nie określiły w umowie wysokości należnych odsetek w przypadku opóźnienia w zapłacie. Zastrzegły jedynie, że w kwestiach nieuregulowanych stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego i ustawy Prawo zamówień publicznych, jednakże nie umówiły się na odsetki ustawowe określone w Kodeksie cywilnym. Oznacza to, że w takim przypadku powódkom należą się zatem odsetki przewidziane przepisami prawa (tak też orzeczenie Sądu Okręgowego w Łodzi, w sprawie o sygn. akt III Ca (...)).

W tym miejscu należy wskazać, iż stosownie do art. 4a w/w ustawy, do transakcji handlowych nie stosuje się przepisu art. 481 § 2 k.c., w myśl którego, jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.

Wyżej wymieniony przepis art. 4a, w sposób jednoznaczny określił stosunek przepisów cytowanej ustawy w zakresie należności odsetkowych do przepisów ogólnych określonych w Kodeksie Cywilnym. Pomimo zatem, że strony w umowie nie przewidziały obowiązku zapłaty odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych, są one należne na podstawie przepisów samej ustawy o transakcjach handlowych.

Przyjmując, iż regulacja ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych stanowi

lex specialis wobec przepisów kodeksu cywilnego, uznać należy, że powódki są również uprawnione do żądania odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych od dnia wytoczenia powództwa.

Zgodnie zaś z jednoznacznym brzmieniem art. 4 pkt 3 lit. a) w/w ustawy powódkom należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych (w przypadku transakcji handlowych, w których dłużnikiem jest podmiot publiczny będący podmiotem leczniczym) odsetki w wysokości równej sumie stopy referencyjnej NBP i ośmiu punktów procentowych.

W niniejszym postępowaniu na należną powódkom kwotę 483.052,36 zł składają się :

-

kwota 442.407,80 zł tytułem należności głównej

-

kwota 40.228,81 zł tytułem odsetek przeliczonych na dzień 4 listopada 2025 r.

-

dodatkowo kwota 415,75 zł tytułem rekompensaty za koszty odzyskania wierzytelności

Kwota 415,75 zł stanowi równowartość 100 EURO obliczoną zgodnie ze średnim kursem EURO Narodowego Banku Polskiego na dzień 28 lutego 2025 r. Na potrzeby niniejszego postępowania przyjęto ostatni dzień tj. lutego 2025 r. miesiąca poprzedzającego miesiąc - marzec 2025 r., w którym roszczenie stało się wymagalne, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 3) ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych.

Strona powodowa dokonała kapitalizacji należnych jej odsetek za opóźnienie w transakcjach handlowych za okres od dnia powstania opóźnienia do dnia poprzedzającego wytoczenie powództwa.

Zgodnie z art. 10 ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych wierzycielowi, od dnia nabycia uprawnienia do odsetek, o których mowa w art. 7 ust. 1 lub art. 8 ust. 1, przysługuje od dłużnika, bez wezwania, rekompensata za koszty odzyskiwania należności, stanowiąca równowartość kwoty: 100 euro - gdy wartość świadczenia pieniężnego jest równa lub wyższa od 50 000 złotych (ust. 1 pkt 3). Równowartość kwoty rekompensaty, o której mowa w ust. 1, jest ustalana przy zastosowaniu średniego kursu euro ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski ostatniego dnia roboczego miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym świadczenie pieniężne stało się wymagalne (ust. 1a). W konsekwencji powyższego, należna stronie powodowej okazała się także kwota 415,75 zł stanowiąca równowartość kwoty 100 EURO obliczona zgodnie ze średnim kursem EURO Narodowego Banku Polskiego na dzień 28 lutego 2025 r.

Powyższe jest zgodne z uchwałą Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 11 grudnia2015 r. III CZP 94/15, gdzie czytamy cyt: „Rekompensata za koszty odzyskiwania należności w wysokości 40 euro, przewidziana w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o terminach zapłaty w transakcjach handlowych (Dz.U. z 2013 r. poz. 403), przysługuje wierzycielowi bez konieczności wykazania, że koszty te zostały poniesione. Roszczenie o rekompensatę w wysokości 40 euro powstaje po upływie terminów zapłaty ustalonych w umowie lub ustalonych zgodnie z art. 7 ust. 3 i art. 8 ust. 4 tej ustawy.” (X.. SN 2015 nr 12, (...) 2016 nr 2, str. 129, H., GP, X.. SN Pr. Kar. 2016 nr 1, Ustawa o terminach zapłaty w transakcjach handlowych, Art. 7 ust. 3, Art. 8 ust. 4, Art. 10 ust. 1 Numer (...)).

Pozwany jest podmiotem publicznym będącym podmiotem leczniczym, co zgodnie z treścią art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia zatorów płatniczych uzasadnia zasądzenie na rzecz strony powodowej odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych od kwoty roszczenia, za okres od dnia wytoczenia powództwa do dnia zapłaty, w wysokości określonej w art. 4 pkt 3 lit. a) ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych, tj. odsetek w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i ośmiu punktów procentowych.

Zgodnie z art. 369 k.c. zobowiązanie jest solidarne, jeżeli to wynika z ustawy lub z czynności prawnej. W obowiązującym

de lege lata ustawodawstwie brak przepisów zastrzegających solidarność wierzycieli. Solidarność powódek nie wynika również z czynności prawnej stanowiącej podstawę prawną dochodzonego roszczenia.

W związku z powyższym, mając na uwadze podzielny charakter świadczenia dochodzonego pozwem, Sąd na podstawie art. 379 § 1 k.c. zasądził dochodzoną pozwem kwotę od pozwanego na rzecz powódek w częściach równych.

Pozwany na wypadek uwzględnienia powództwa wnosił o rozłożenie zasądzonej należności raty, powołując się na trudną sytuację finansową i ekonomiczną. Sama trudna sytuacja ekonomiczna strony nie jest wystarczająca do zastosowania dyspozycji przepisu art. 320 k.p.c. Jest to tylko jedna z okoliczności, które mają znaczenie dla oceny tego, czy występuje "szczególnie uzasadniony wypadek" w rozumieniu art. 320 k.p.c., nie jest to jednak okoliczność, która

ex lege implikuje zastosowanie tej instytucji. Przeciwnie, zła sytuacja finansowa pozwanego powinna - co do zasady - przemawiać za odstąpieniem od rozłożenia świadczenia na raty, gdyż z dużym prawdopodobieństwem można przyjąć, iż zobowiązanie nie zostanie wykonane, a tylko odroczy uzyskanie przez wierzyciela tytułu egzekucyjnego. Należy podkreślić, że pozwany nie odpowiedział na wystosowane do niego wezwanie do zapłaty, ani też nie podjął próby ugodowego zakończenia sporu.

Celem zastosowania instytucji rozłożenia świadczenia na raty jest umożliwienie pozwanemu spełnienia świadczenia. Zatem to strona pozwana winna wykazać, iż jest w stanie wypełnić swój obowiązek w terminie wskazanym we wniosku. Rozłożenie na raty świadczenia jest racjonalne jedynie wówczas, gdy dłużnik wykaże, że dysponuje środkami umożliwiającymi wykonanie tak zmodyfikowanego obowiązku w sposób ekonomicznie odczuwalny przez wierzyciela. Ochrona, jaką zapewnia pozwanemu dłużnikowi art. 320 k.p.c. nie może być stawiana ponad ochronę wierzyciela w procesie cywilnym i wymaga uwzględnienia wszelkich okoliczności sprawy, w tym uzasadnionego interesu podmiotu inicjującego proces. W każdym wypadku przez rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty dochodzi bowiem do uszczuplenia uprawnień wierzyciela, stąd potrzeba podejmowania decyzji w tym przedmiocie w sposób szczególnie wyważony i uwzględniający interesy obu stron (wyrok S.A. w A. z 2019.08.23, I ACa 777/18, LEX nr 2855260). Niezawiniona, a jednocześnie przejściowa utrata płynności finansowej mogłaby stanowić szczególną okoliczność uzasadniającą rozłożenia zasadzonego świadczenia na raty. Pozwany jednak powyższej okoliczności nie wykazał. Jeśli natomiast, jak wskazują fakty przytoczone przez pozwanego oraz znane sądowi z urzędu (inne sprawy o zapłatę z udziałem stron postępowania), pozwany nie jest w stanie w sposób trwały regulować swoich wymagalnych zobowiązań, to niezależnie od przyczyn tego stanu rzeczy, właściwym sposobem rozwiązania tej sytuacji wydaje się zainicjowanie postępowania restrukturyzacyjnego bądź upadłościowego. Wobec czego na mocy art. 320 k.p.c. nie uwzględniono wniosku pozwanej o rozłożenie zasądzonej należności na raty.

O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w związku z art. 99 k.p.c. zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania. Ponieważ powódki wygrały sprawę w całości, pozwany ma obowiązek zwrócić im niezbędne koszty procesu, które obejmują opłatę sądową od pozwu w kwocie 24.153,00 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa i substytucji 34,00 zł, wynagrodzenie pełnomocnika będącego radcą prawnym w kwocie 10.800,00 zł ustalone w stawce minimalnej określonej w § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

Od powyższych kwot stronie powodowej należą się ponadto odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty stosownie do art. 98 § 1

1 zdanie 1 k.p.c.

Koszty procesu należne powódkom podlegały zasądzeniu na ich rzecz w częściach równych, albowiem powódki nie wnosiły o inny podział tych kosztów (por. uchwała SN z 16 listopada 2023 r., III CZP 54/23, Legalis nr 3007453).

Sędzia Mirosława Makowska

ZARZĄDZENIE

1. odnotować zwrot akt w kontrolce terminowości sporządzania uzasadnień;

2. doręczyć pełnomocnikowi pozwanego odpis wyroku z dnia 23 czerwca 2026 r. wraz z uzasadnieniem.

Sędzia Mirosława Makowska