Rowerzysta po wyprzedzaniu z dwoma złamaniami miednicy. Sąd dopłacił 39 300 zł zadośćuczynienia

PODSTAWA ROZSTRZYGNIĘCIA CO DO ISTOTY SPRAWY

Podstawa odpowiedzialności

I. Czyn niedozwolony (punkty I i II wyroku)

Stanowiska stron

1. Opisując zdarzenie stanowiące podstawę zgłoszonych roszczeń powód S. H. wskazał, co następuje:

- 18 lipca 2022 roku, na skrzyżowaniu ulic (...) w X. doszło do wypadku komunikacyjnego, w wyniku którego został poszkodowany;

- wracał wówczas na rowerze z pracy do domu;

- kierujący pojazdem marki A. (...) o numerze rejestracyjnym (...) nie zachował należytej ostrożności oraz bezpiecznego odstępu od wyprzedzanego roweru, którym się poruszał i doprowadził do jego uderzenia.

Podstawa prawna

2. Wedle art. 435 § 1 k.c., prowadzący na własny rachunek przedsiębiorstwo lub zakład wprawiany w ruch za pomocą sił przyrody (pary, gazu, elektryczności, paliw płynnych itp.) ponosi odpowiedzialność za szkodę na osobie lub mieniu, wyrządzoną komukolwiek przez ruch przedsiębiorstwa lub zakładu, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą nie ponosi odpowiedzialności.

3. Zgodnie z art. 436 § 1 zd. 1 k.c., odpowiedzialność przewidzianą w artykule poprzedzającym ponosi również samoistny posiadacz mechanicznego środka komunikacji poruszanego za pomocą sił przyrody.

4. Zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1251 z późn. zm.) kierujący pojazdem jest obowiązany przy wyprzedzaniu zachować szczególną ostrożność, a zwłaszcza bezpieczny odstęp od wyprzedzanego pojazdu lub uczestnika ruchu. W razie wyprzedzania roweru, wózka rowerowego, motoroweru, motocykla, hulajnogi elektrycznej, urządzenia transportu osobistego, osoby poruszającej się przy użyciu urządzenia wspomagającego ruch lub kolumny pieszych odstęp ten nie może być mniejszy niż 1 m.

Fakty

5. 18 lipca 2022 roku w X., po godzinie 14:00, powód S. H. wracał rowerem z pracy do domu. Gdy powód dojeżdżał do skrzyżowania ulic (...), jadący za nim samochodem marki A. (...) o numerze rejestracyjnym (...) K. F. nie zachował szczególnej ostrożności oraz bezpiecznej odległości i podczas wykonywania manewru wyprzedzania powoda uderzył go pojazdem powodując jego upadek z roweru.

6. Na miejsce zdarzenia wezwano policję, która uznała winę kierującego pojazdem marki A. (...) o numerze rejestracyjnym (...) K. F. i wszczęła dochodzenie o czyn z art. 177 § 1 k.k.

7. Wyrokiem Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie z 26 stycznia 2023 roku, w sprawie o sygn. akt II K 704/22, umorzono warunkowo postępowanie karne na okres próby 1 roku wobec K. F. oskarżonego o to, że 18 lipca 2022 roku w X. nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym w ten sposób, że kierując samochodem osobowym marki A. (...) o nr rej. (...), nie zachował szczególnej ostrożności oraz bezpiecznego odstępu podczas wykonywania manewru wyprzedzania rowerzysty S. H. doprowadzając do uderzenia pojazdem w kierującego rowerem, powodując jego upadek, w wyniku czego S. H. doznał obrażeń ciała w postaci krwiaka tkanek miękkich okolicy czołowej, złamania części bocznej kości krzyżowej po lewej, złamania panewki lewej w części przedniej, złamania dolnej gałęzi kości łonowej lewej, wieloodłamowego załamania gałęzi górnej kości łonowej prawej dochodzącego do spojenia łonowego, które to obrażenia naruszyły czynności narządów ciała pokrzywdzonego na okres powyższej dni 7 tj. jest o czyn z art. 177 § 1 k.k.

Dowody:

zawiadomienie o wszczęciu dochodzenia z 3 sierpnia 2022 roku - k. 16,

zawiadomienie o przesłaniu aktu oskarżenia – wniosku z 14 listopada 2022 roku – k. 17,

wyrok Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie z 26 stycznia 2023 roku sygn. II K 704/22 – k. 18-19,

dokumentacja fotograficzna – k. 20-24,

akta szkody – CD k. 116,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

Odpowiedzialność sprawcy

8. Kierujący pojazdem marki A. (...) o numerze rejestracyjnym (...) K. F. naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym, albowiem podczas manewru wyprzedzenia poruszającego się rowerem powoda nie zachował szczególnej ostrożności i bezpiecznego odstępu, a w konsekwencji doprowadził do uderzenia powoda powodując jego upadek.

9. Kierujący pojazdem marki A. (...) o numerze rejestracyjnym (...) K. F. ponosi odpowiedzialność cywilną za skutki tego zdarzenia.

10. Żadna ze stron tego nie kwestionowała.

Wniosek

11. Kierujący pojazdem marki A. (...) o numerze rejestracyjnym (...) K. F. ponosi odpowiedzialność cywilną za szkody, jakie powstały w wyniku przedmiotowego zdarzenia.

II. Odpowiedzialność ubezpieczyciela (punkty I i II wyroku)

Stanowiska stron

1. Powód jako odpowiedzialną za skutki zdarzenia drogowego z 18 lipca 2022 roku wskazał stronę pozwaną Towarzystwo (...) Spółkę Akcyjną z siedzibą w U..

2. Strona pozwana potwierdziła, że w ramach umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych ponosi odpowiedzialności za skutki zdarzenia z 18 lipca 2022 roku, a także, iż wypłaciła na rzecz powoda 18 700 zł tytułem zadośćuczynienia (k. 110 akt), 645,54 zł tytułem odszkodowania za koszty leczenia (k. 108 akt) i 2128 zł tytułem odszkodowania za koszty opieki (k. 109 akt).

Podstawa prawna

3. Wedle art. 822 § 1 k.c., przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, względem których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony.

4. Odpowiedzialność odszkodowawczą z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej regulują przepisy szczególne, a mianowicie przepisy ustawy z dnia 22 marca 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (tekst jednolity - Dz.U. z 2022 roku poz. 621 z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o ubezpieczeniach obowiązkowych”. Wedle art. 34 ust. 1 tej ustawy, z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź też utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia. Przepis art. 35 wskazanej ustawy stanowi z kolei, że tym ubezpieczeniem jest objęta odpowiedzialność cywilna każdej osoby, która kierując pojazdem mechanicznym w okresie trwania odpowiedzialności ubezpieczeniowej, wyrządziła szkodę w związku z ruchem tego pojazdu, natomiast zgodnie z art. 36 ust. 1 zd. 1 odszkodowanie ustala się i wypłaca w granicach odpowiedzialności cywilnej posiadacza lub kierującego pojazdem mechanicznym, najwyżej jednak do ustalonej w umowie ubezpieczenia sumy gwarancyjnej.

5. Zgodnie z art. 822 § 4 k.c., uprawniony do odszkodowania w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczenia bezpośrednio od ubezpieczyciela.

Fakt

6. 18 lipca 2022 roku, pojazd marki A. (...) o numerze rejestracyjnym (...) był objęty umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych zawartą ze stroną pozwaną Towarzystwem (...) Spółką Akcyjną z siedzibą w U..

Bezsporne.

Odpowiedzialność strony pozwanej

7. W takim samym zakresie jak sprawca szkody, na podstawie umowy ubezpieczenia, odpowiedzialność cywilną za skutki tego wypadku ponosi strona pozwana.

8. Żadna ze stron tego nie kwestionowała.

Wniosek

9. Strona pozwana ponosi odpowiedzialność cywilną za szkody, jakie powstały w wyniku przedmiotowego zdarzenia.

Dochodzone roszczenia pieniężne

III. Zadośćuczynienie pieniężne (punkty I wyroku)

Stanowiska stron

1. Powód wystąpił o zasądzenie od strony pozwanej na jego rzecz 39 300 zł tytułem uzupełniającego zadośćuczynienia pieniężnego (k. 2 akt), przy czym wskazał, że strona pozwana w toku likwidacji szkody przyznała mu kwotę 18 700 zł tytułem zadośćuczynienia, a w wyroku tytułem nawiązki przyznano mu 2000 zł (k. 9 akt).

2. Na uzasadnienie tegoż żądania powód wskazał, co następuje:

- na miejsce zdarzenia przybyło pogotowie ratunkowe, które udzieliło mu pierwszej pomocy;

- następnie został przetransportowany do Szpitala (...) w T., gdzie zaopatrzono mu rany głowy, wykonano TK głowy, miednicy i twarzoczaszki oraz RTG miednicy i stawów biodrowych, a także USG jamy brzusznej i poddano go konsultacji chirurgicznej;

- na skutek przeprowadzonych badań rozpoznano u niego złamania części bocznej kości krzyżowej po lewej, złamania panewki lewej w części przedniej, złamania dolnej gałęzi kości łonowej lewej, wieloodłamowego załamania gałęzi górnej kości łonowej prawej dochodzącego do spojenia łonowego, urazu głowy z ranami otwartymi oraz wybicia zęba,

- przebywał w szpitalu do 22 lipca 2022 roku, gdzie zastosowano leczenie i obserwację,

- przy wypisie zalecono mu leżenie przez okres 4 tygodni, następnie chodzenie przy użyciu kul łokciowych, wizytę w poradni chirurgicznej, farmakologię przeciwzapalną i przeciwbólową oraz profilaktykę przeciwzakrzepową;

- po 6 tygodniach rozpoczął pionizację

- odbywał konsultacje ortopedyczne;

- odbył konsultację neurologiczną;

- po wypadku odczuwał dolegliwości w sferze psychicznej i podjął leczenie w gabinecie

psychologicznym;

- podjął leczenie usprawniające (rehabilitację);

- wymagał pomocy osób trzecich;

- przed wypadkiem jeździł na rowerze i chodził na wycieczki górskie, a także bardzo lubił wykonywać prace ogrodowe na działce;

- w związku z wypadkiem przebywał na długotrwałym zwolnieniu lekarskim;

- nadal odczuwa dolegliwości bólowe, co wpływa na jego kondycje fizyczną i psychiczną.

3. Strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości (k. 106 akt).

4. Motywując swoje stanowisko przyznała, że wypłaciła powodowi 18 700 zł zadośćuczynienia pieniężnego oraz podniosła co następuje:

- żądanie dopłaty zadośćuczynienia jest rażąco wygórowane;

- wypłacone zadośćuczynienie w kwocie 18 700 zł zostało ustalone w oparciu o okoliczności sprawy, rozmiar obrażeń na podstawie licznych orzeczeń o stanie zdrowia powoda wydanych w oparciu o Międzynarodową Klasyfikację Funkcjonowania, Niepełnosprawności i (...);

- przy ustalaniu wysokości należnego zadośćuczynienia wzięto pod uwagę wszelkie

kryteria.

Podstawa prawna

5. Wedle art. 444 § 1 zd. 1 k.c., w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty. Z kolei art. 445 § 1 k.c. stanowi, że w wypadkach przewidzianych w artykule poprzedzającym sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.

6. W cytowanym unormowaniu chodzi o krzywdę ujmowaną jako cierpienie fizyczne (ból i inne dolegliwości) i cierpienia psychiczne (ujemne uczucia przeżywane w związku z cierpieniami fizycznymi lub następstwami uszkodzenia ciała albo rozstroju zdrowia w postaci np. zeszpecenia, niemożności uprawiania działalności artystycznej, naukowej, wyłączenia z normalnego życia itp.), a więc doznany przez poszkodowanego uszczerbek niemajątkowy. Zadośćuczynienie pieniężne ma na celu przede wszystkim złagodzenie tych cierpień. Winno ono mieć w związku z tym charakter całościowy i obejmować wszystkie cierpienia fizyczne i psychiczne, zarówno już doznane, jak i te, które zapewne wystąpią w przyszłości (a więc prognozy na przyszłość). Przy ocenie „odpowiedniej sumy” należy brać pod uwagę wszystkie okoliczności danego wypadku mające wpływ na rozmiar doznanej krzywdy, tak aby przyznana poszkodowanemu suma mogła zatrzeć lub co najmniej złagodzić odczucie krzywdy i pomóc poszkodowanemu odzyskać równowagę psychiczną (por. wyrok Sądu Najwyższego z 11 lipca 2000 roku, II CKN 1119/98, LEX nr 50884; wyrok Sądu Najwyższego z 3 lutego 2000 roku, I CKN 969/98, LEX nr 50824; wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 3 listopada 1994 roku, III APr 43/94, OSA 1995, nr 5, poz. 41; uchwałę Sądu Najwyższego z 8 grudnia 1973 roku, III CZP 37/73, OSNC 1974, nr 9, poz. 145). W szczególności uwzględniać należy nasilenie cierpień, długotrwałość choroby, rozmiar kalectwa, trwałość następstw zdarzenia oraz konsekwencje uszczerbku na zdrowiu w życiu osobistym i społecznym poszkodowanego (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 11 lipca 2013 roku, I ACa 195/13, LEX nr 1363278; wyrok Sądu Najwyższego z 10 czerwca 1999 roku, II UKN 681/98, OSNAP 2000, nr 16, poz. 626). Zadośćuczynienie ma więc przede wszystkim charakter kompensacyjny i tym samym jego wysokość musi przedstawiać jakąś ekonomicznie odczuwalną wartość. Wysokość ta nie może być jednak nadmierna w stosunku do doznanej krzywdy i aktualnych stosunków majątkowych społeczeństwa, a więc powinna być utrzymana w rozsądnych granicach (por. wyrok Sądu Najwyższego z 26 lutego 1962 roku, 4 CR 902/61, OSNCP 1963, nr 5, poz. 107; wyrok Sądu Najwyższego z 24 czerwca 1965 roku, I PR 203/65, OSPiKA 1966, na 4, poz. 92; wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 8 marca 2013 roku, I ACa 26/13, LEX nr 1293609; wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 17 lipca 2013 roku, I ACa 602/13, LEX nr 1353806). Z tych też względów posługiwanie się jedynie tabelami procentowego uszczerbku na zdrowiu i stawkami za każdy procent trwałego uszczerbku dla rozstrzygnięcia zasadności roszczenia o zadośćuczynienie i jego wysokości, znajduje jedynie orientacyjnie zastosowanie i nie wyczerpuje tej oceny (por. wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 24 lipca 2013 roku, I ACa 715/13, LEX nr 1363003; wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 21 lutego 2013 roku, I ACa 1186/12, LEX nr 1313304; wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 18 lutego 1998 roku, I ACa 715/97, OSA 1999, nr 2, poz. 7).

Fakty

7. Przed 18 lipca 2022 roku powód, nie uczestniczył w żadnych poważnych wypadkach, w których mógłby doznać uszkodzeń kończyn, głowy czy kręgosłupa. Nie leczył też się na żadne poważne i przewlekłe choroby. Powód był aktywną osobą. Lubił jeździć na rowerze w dalekie trasy, chodzić po górach i wykonywać prace ogrodowe na działce. Pracował zawodowo w firmie (...) na stanowisku utrzymania ruchu jako elektryk automatyk.

Dowody:

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

8. W wyniku przedmiotowego wypadku powód doznał urazu głowy, złamania miednicy, złamania części bocznej kości krzyżowej po lewej, złamania lewej panewki w części przedniej i złamania dolnej gałęzi lewej kości łonowej, wieloodłamowego gałęzi górnej kości łonowej prawej i złamania tkanek twardych korony zęba 36 (lewego pierwszego trzonowca żuchwy).

Dowody:

karta informacyjna leczenia szpitalnego - k. 25-28,

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniajaca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333,

opinia biegłego sądowego z zakresu stomatologii zachowawczej i endodoncji F. T. z 17 stycznia 2025 roku – k. 296-300.

9. Po wypadku powód S. H. nie stracił przytomności. Na miejsce wezwano karetkę pogotowia i policję. Następnie po przyjeździe karetki zdecydowano o przetransportowaniu powodowa do (...) Szpitala (...) w T.. Tam po wykonaniu TK głowy, TK twarzoczaszki, TK miednicy, USG jamy brzusznej i po konsultacji chirurgicznej stwierdzono złamanie części bocznej kości krzyżowej po lewej, złamanie lewej panewki w części przedniej, złamanie dolnej gałęzi lewej kości łonowej i złamanie wieloodłamowe gałęzi górnej kości łonowej prawej dochodzące do spojenia łonowego. W badaniu TK głowy oprócz krwiaka tkanek miękkich lewej okolicy czołowej stwierdzono elementy kostne mózgowe i twarzoczaszki bez uchwytnych zmian pourazowych. Powód ostatecznie został przyjęty do Oddziału Chirurgicznego, gdzie nie stwierdzono konieczności leczenia operacyjnego. Po okresie obserwacji i ustąpieniu ostrych dolegliwości bólowych powód w dniu 22 lipca 2022 roku został wypisany do domu z zaleceniem leżenia bez obciążania kończyn dolnych przez 4 tygodnie, następnie rozpoczęcia chodzenia przy pomocy kul, kontroli w poradni chirurgicznej za miesiąc. Dodatkowo zalecono leki N. (...) (2) podskórnie przez okres leżenia i X. 2x1 tabl. w razie silnych dolegliwości bólowych. Ponadto zalecono powodowi oszczędny tryb życia, przestrzeganie BL przez 4 tygodnie, higienę i zmianę opatrunku i ograniczenie korzystania z urządzeń elektronicznych.

Dowody:

karta informacyjna leczenia szpitalnego - k. 25-28,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniajaca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333,

opinia biegłego sądowego z zakresu stomatologii zachowawczej i endodoncji F. T. z 17 stycznia 2025 roku – k. 296-300.

10. 30 sierpnia 2022 roku powód odbył konsultację ortopedyczną w prywatnej poradni

chirurgii urazowo ortopedycznej u lek. X. R.. W badaniu przedmiotowym powyższy lekarz stwierdził ograniczenie ruchomości lewego stawu biodrowego i palpacyjną bolesność gałęzi kości łonowych, w RTG kontrolnym z tego samego dnia wykazano postępujący zrost kostny, bez wtórnych przemieszczeń, panewkę lewego stawu biodrowego o prawidłowej konfiguracji. Lekarz zalecił pionizację i poruszanie się przy pomocy kul łokciowych, rehabilitację w postaci magnetroniku i terapii indywidualnej oraz kontrolę po zabiegach usprawniających. Wypisał też zwolnienie od 31 sierpnia 2022 roku do 20 września 2022 roku, które było kontynuacją wcześniejszego.

Dowody:

konsultacja ortopedyczna z 30 sierpnia 2022 roku – k. 29,

faktura nr (...) z 30 sierpnia 2022 roku – k. 55,

faktura nr (...) z 30 sierpnia 2022 roku – k. 54a,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniajaca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333.

11. Kolejną wizytę u ortopedy w poradni u lek. X. R. powód odbył 20 września 2022 roku. Wizyta nie wykazała istotnym zmian w badaniu przedmiotowym. Lekarz zalecił dalszą rehabilitację, kontrolne RTG i dalszą kontrolę za 4 tygodnie. Wypisał zwolnienie lekarskie od 21 września 2022 roku do 18 października 2022 roku.

Dowody:

konsultacja ortopedyczna z 30 sierpnia 2022 roku – k. 29,

faktura nr (...) z 20 września 2022 roku – k. 57

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniajaca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333.

12. 30 września 2022 roku powód wykonał kontrolne RTG i 18 października 2022 roku ponownie zgłosił się do ortopedy lek. X. R.. Po ocenie zdjęcia lekarz stwierdził złamanie miednicy wygojone w poprawnym ustawieniu, bez wtórnych przemieszczeń, panewkę lewego stawu biodrowego o prawidłowej konfiguracji. Zalecił powodowi stopniowe odstawianie kul i kontynuację rehabilitacji. Wypisano powodowi też zwolnienie lekarskie od 19 października do 22 listopada 2022 roku.

Dowody:

konsultacja ortopedyczna z 18 października 2022 roku – k. 31,

faktura nr (...) z 18 października 2022 roku – k. 59,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniajaca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333.

13. 6 października 2022 roku powód z uwagi na to, iż na skutek wypadku doznał złamania tkanek twardych korony zęba 36 odbył prywatną wizytę w gabinecie dentysty C. G., gdzie wykonał odbudowę wyżej wymienionego zęba.

Dowody:

faktura nr (...) z 5 października 2022 roku – k. 58,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v,

opinia biegłego sądowego z zakresu stomatologii zachowawczej i endodoncji F. T. z 17 stycznia 2025 roku – k. 296-300.

14. Powód w ramach leczenia odbył jedną wizytę u neurologa w (...) w M.. Wizyta odbyła się 16 listopada 2022 roku. Lekarz neurolog w badaniu stwierdziła tkliwość palpacyjną odcinka lędźwiowo-krzyżowego kręgosłupa, przy badaniu objawu Z.’a ból spojenia łonowego, cechy wzmożonej pobudliwości odruchowo – wegetatywnej. Zleciła leczenie farmakologiczne i wypisała P. tabletki powlekane (100 tabl. 100 mg + 200 mg + 0,2 mg), X. tabletki powlekane (56 tabl. 50 mg), DicloDuo Combi (30 kaps. w blistrze 75 mg + 20 mg), P. tabletki powlekane (60 tabl. 1200 mg), X. tabletki (60 tabl. (4x 15) 24 mg). Dodatkowo lekarz neurolog zaleciła M. F. B6 i N..

Dowody:

karta wizyty z 16 listopada 2022 roku – k. 34,

faktura nr (...) z 16 listopada 2022 - k. 60,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333.

15. W dniach 22 listopada 2022 roku, 20 grudnia 2022 roku i 10 stycznia 2023 roku powód odbył kolejne wizyty u ortopedy, na których stwierdzono postęp w sprawności. Na wizycie 10 stycznia 2023 roku zakończono leczenie i stwierdzono, że powód może wrócić do pracy na wykonywanym stanowisku z zastrzeżeniem zakazu dźwigania powyżej 10 kg.

Dowody:

konsultacja ortopedyczna z 22 listopada 2022 roku – k. 32,

konsultacja ortopedyczna z 10 stycznia 2023 roku – k. 33,

faktura nr (...) z 22 listopada 2022 roku – k. 62,

faktura nr (...) z 20 grudnia 2022 roku – k. 63,

faktura nr (...) z 10 stycznia 2023 roku – k. 64,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333.

16. Fizjoterapię powód odbył w przychodni (...) w G., w okresie od 29 sierpnia 2022 roku do 15 września 2022 roku. W tym czasie odbył on 14 wizyt usprawniających.

Dowody:

raport z fizjoterapii - k. 35-41,

faktura VAT (...) – k. 56,

informacja dla lekarza kierującego z 9 listopada 2022 roku – k. 42,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333.

17. W okresie od 28 listopada 2022 roku do 9 grudnia 2022 roku powód odbył leczenie rehabilitacyjne w Centrum (...) w D..

Dowody:

karta informacyjna leczenia rehabilitacyjnego - k. 43,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333.

18. W dniu 20 stycznia 2023 roku powód otrzymał od lekarza chorób wewnętrznych U. M. skierowanie do pracowni fizjoterapii. W okresie od 3 lipca 2023 roku do 14 lipca 2023 roku powód odbył zabiegi rehabilitacyjne w Centrum (...) w G..

Dowody:

karta informacyjna leczenia rehabilitacyjnego - k. 43,

skierowanie z 20 stycznia 2023 roku – k. 44,

zaświadczenia – k. 45, 46,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333.

19. W okresie powypadkowym powód utracił całkowicie zaufanie do innych uczestników ruchu drogowego. Ujawniły się u niego stany lękowe, koszmary senne i problemy ze snem. Często powracał on wspomnieniami do wypadku, był rozdrażniony, rozkojarzony i miał problemy z koncentracją. Z uwagi na powyższe powód w listopadzie 2022 orku i 20 lipca 2023 roku odbył konsultacje psychologiczne w celu psychoedukacyjnym na temat poradzenia sobie z lękiem. Nie podjął on leczenia psychiatrycznego, a jego stan nie wymagał psychofarmakoterapii.

Dowody:

opinia psychologiczna z 20 lipca 2023 roku - k. 47-49,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

opinia sądowo-psychologiczna biegłej sądowej z zakresu psychologii z 28 lipca 2024 roku – k. 162-166,

opinia sądowo-psychiatryczna biegłego z zakresu psychiatrii X. H. z 4 sierpnia 2024 roku – k. 171-177.

20. Przez około 6 tygodni po wypadku powód miał bardzo ograniczoną sprawność i wymagał pomocy osób trzecich. Powód nie był w tym czasie w stanie się samodzielnie ubierać, myć, czy przygotowywać sobie posiłków. Potrzebował pomocy przy braniu leków, robieniu zastrzyków przeciwzakrzepowych, przy zmianie opatrunków, a nawet przy zmianie pozycji leżenia. W tym czasie powód musiał leżeć. W powyższym okresie wskazana była pomoc osób trzecich przez 6 godzin dziennie. Pomocy udzielali mu żona B. H., syn F. H. i szwagierka H. U. (2). W okresie następnych 2 miesięcy pomoc osób trzecich potrzebna była w zakresie 4 godzin dziennie. Powyższy okres to czas pionizacji powoda, który zaczął poruszać się o kulach łokciowych. Nadal potrzebował on pomocy przy przygotowywaniu posiłków, higienie osobistej, ubieraniu i rozbieraniu się, przy ćwiczeniach czy przy udawaniu się do placówek medycznych.

Dowody: oświadczenie z 30 listopada 2022 roku – k. 50,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333.

21. Po wypadku powód przebywał na zwolnieniu lekarskim przez około 6 miesięcy. Po zwolnieniu lekarskim wrócił do pracy, ale został przeniesiony ze swojego stanowiska pracy na portiernię.

Dowody:

konsultacje ortopedyczne - k. 29, 30, 31, 32, 33,

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v,

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333.

22. Po wypadku powód nie wrócił do swoich pasji, czyli jazdy na rowerze, chodzenia po górach i prac ogrodowych.

Dowody:

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

23. Z punktu widzenia psychiatrycznego powód nie doznał trwałego uszczerbku na zdrowiu. Nie występowały u niego długotrwałe lub trwałe zaburzenia psychiczne mające bezpośredni związek z omawianym wypadkiem, nie leczył się psychiatrycznie i z powodu zaburzeń psychicznych nie wymagał on pomocy osób trzecich. Wizyty u psychologa były uzasadnione.

Dowody:

opinia sądowo-psychologiczna biegłej sądowej z zakresu psychologii z 28 lipca 2024 roku – k. 162-166,

opinia sądowo-psychiatryczna biegłego z zakresu psychiatrii X. H. z 4 sierpnia 2024 roku – k. 171-177.

24. Z punktu widzenia neurologicznego powód doznał długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, który wynosi 3%. Pomimo wdrożonego prawidłowego leczenia jego stan uległ miernej poprawie. Utrzymywały się u niego dolegliwości bólowe, które aktualnie nasilają się przy zmianie pogody. W bezpośrednim okresie po zdarzeniu przez 3-4 tygodnie powód mógł odczuwać nasilenie dolegliwości bólowych okolicy lędźwiowo-krzyżowej. Z punktu widzenia neurologicznego nie wymagał on pomocy osób trzecich. Rokowania co do stanu zdrowia powoda dotyczące upośledzenia w zakresie układu nerwowego w przyszłości są pomyślne. Powód może wypełniać funkcje społeczne, rodzinne i zawodowe bez ograniczeń uwzględniając stan ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego. Nie wymagał on leczenia z powodu urazu głowy. Przebyty uraz głowy nie skutkuje uszczerbkiem na zdrowiu. Konsultacja neurologiczna była uzasadniona.

Dowód:

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30 sierpnia 2024 roku – k. 181-187.

25. Z punktu widzenia ortopedycznego powód doznał trwałego uszczerbku na zdrowiu w wysokości 25%. Obrażenia, których doznał powód w wypadku z 18 lipca 2022 roku były bardzo poważne. W szczególności złamanie miednicy jest urazem ciężkim, zagrażającym życiu. Złamanie miednicy stwierdzone u powoda należało do najcięższych urazów narządu ruchu. Leczenie powoda było skomplikowane i powodowało, że powód był skazany na leżenie. Ograniczenie ruchomości w lewym stawie biodrowym jest istotnym czynnikiem ograniczającym w pewnym stopniu sprawność powoda i może prowadzić do rozwoju wtórnych zmian zwyrodnieniowym w tym stawie. Złamanie panewki stawu biodrowego prowadzi do szybkiego narastania wtórnych zmian i może spowodować szybką progresję zmian w stawie biodrowym w postaci jałowej martwicy głowy kości udowej, czy też wtórnych zmian zwyrodnieniowych i konieczność poddania się operacji implantacji endoprotezy. Po wypadku powód był skazany na intensywny ból przez 5 miesięcy po wypadku. Rokowania na przyszłość są ostrożne. Ze strony narządu ruchu mogą wystąpić powikłania w postaci wtórnych zmian zwyrodnieniowych stawów krzyżowo-biodrowych, a nawet biodrowych, które w znaczny sposób mogą ograniczyć sprawność powoda. Powód wymaga prowadzenia ćwiczeń. Obecny stan jego zdrowia pozwala na swobodne wypełnianie funkcji życia codziennego, funkcji rodzinnych i społecznych. Nie może on jednak pracować ciężko fizycznie. Całkowity jego powrót do zdrowia jest wątpliwy. Pierwotna struktura anatomiczna dotkniętych urazami narządów została trwale naruszona wskutek zdarzenia z 18 lipca 2022 roku.

Dowody:

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333.

26. Z punktu widzenia stomatologicznego powód nie doznał długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Utrata tkanek twardych korony zęba jest procesem nieodwracalnym. Powód wymagał odtwórczego leczenia stomatologicznego. Trwałość wykonanej rekonstrukcji jest ograniczona w czasie i wynosi od kilku do kilkunastu lat. Nie można wykluczyć wymiany wykonanej rekonstrukcji w przyszłości.

Dowód:

opinia biegłego sądowego z zakresu stomatologii zachowawczej i endodoncji F. T. z 17 stycznia 2025 roku – k. 296-300.

27. W toku postępowania likwidacyjnego powód został przebadany przez lekarza z zakresu ortopedii i chirurgii ogólnej.

Dowód:

orzeczenia o stanie zdrowia – akta szkody CD k. 116.

28. Decyzją z 20 grudnia 2022 roku, strona pozwana przyznała powodowi 17 000 zł zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Decyzją z 17 maja 2023 roku strona pozwana przyznała powodowi dodatkowo 1700 zł tytułem zadośćuczynienia. Łącznie w toku likwidacji szkody ubezpieczyciel przyznał powodowi tytułem zadośćuczynienia 18 700 zł.

Dowody:

decyzja z 20 grudnia 2022 roku – k. 86-88,

decyzja z 13 lutego 2023 roku – k. 89-91,

pismo z 5 kwietnia 2023 roku – k. 92-93,

decyzja z 17 maja 2023 roku – k. 94-95,

pismo z 19 października 2023 roku – k 96-97,

odwołania od decyzji – k. 73-83.

29. W wyroku Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie z 26 stycznia 2026 roku, w sprawie sygn. akt II K 704/22, orzeczono od sprawcy wypadku K. F. na rzecz powoda nawiązkę w kwocie 2000 zł.

Dowód:

wyrok Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie z 26 stycznia 2023 roku sygn. akt II

K 704/22 – k. 18-19.

Uszkodzenia ciała i rozstrój zdrowia

30. W wyniku przedmiotowego zdarzenia powód doznał urazu głowy, złamania miednicy, złamania części bocznej kości krzyżowej po lewej stronie, złamania lewej panewki w części przedniej i złamania dolnej gałęzi lewej kości łonowej, wieloodłamowego gałęzi górnej kości łonowej prawej i złamania tkanek twardych korony zęba 36 (lewego pierwszego trzonowca żuchwy).

31. W tym przypadku spełniona jest podstawowa przesłanka przyznania zadośćuczynienia pieniężnego, co nie budziło żadnych sporów między stronami.

Skutki uszkodzenia ciała i rozstroju zdrowia

32. Doznane przez powoda obrażenia ciała, a w szczególności złamanie miednicy, były poważne, zagrażające życiu i w sposób istotny wpłynęły na jego stan zdrowia. Leczenie dolegliwości było długotrwałe i uciążliwe.

33. Po wypadku doznane urazy wywołały silne dolegliwości bólowe, które stopniowo się zmniejszyły, ale powód do dziś odczuwa dolegliwości bólowe w szczególności przy zmianie pogody. Niewątpliwe dolegliwości bólowe po zdarzeniu obniżały komfort życia powoda i były uciążliwe. Odczuwany ból wiązał się z przyjmowaniem leków przeciwbólowych.

34. Doznane urazy w omawianym wypadku spowodowały, iż powód musiał leżeć przez okres około 6 tygodni. Następnie przez okres około 1,5 miesiąca powód chodził o kulach. Powyższe z pewnością wyłączyło powoda z wielu czynności.

35. Po przedmiotowym zdarzeniu powód wymagał pomocy osób trzecich przez 6 tygodni po 6 godzinie, a przez kolejne 2 miesiące przez 4 godziny dziennie. Powyższe potwierdzili biegli M. Z. (chirurg-ortopeda) i V. U. w zespołowej opinii (k. 275 akt). Wynika to również z zeznań świadków i relacji powoda.

36. Po kolizji powód cierpiał na lęki komunikacyjne. Ujawniły się u niego stany lękowe, koszmary senne i problemy ze snem. Skorzystał z dwóch wizyt u psychologa. Nie korzystał z pomocy psychiatry.

37. Po wypadku powód przebywał na zwolnieniu lekarskim przez około 6 miesięcy. Ostatecznie wrócił do pracy, ale został przeniesiony ze swojego stanowiska pracy na portiernię.

38. W ramach leczenia obrażeń doznanych w omawianym wypadku powód wymagał hospitalizacji. Został zabrany do szpitala w T. przez pogotowie i przebywał w nim przez 4 dni. Leczenie polegało na stosowaniu środków farmakologicznych, na leżeniu przez okres około 6 tygodni. Ponadto musiał on chodzić o kuli przez 1,5 miesiąca. Sześciokrotnie udał się do lekarza ortopedy, jednokrotnie do neurologa i jednokrotnie do dentysty, a ponadto jednokrotnie do lekarza chorób wewnętrznych. Odbył trzy tury rehabilitacji. Z uwagi na dolegliwości natury psychicznej udał się dwukrotnie do psychologa. Leczenie powoda było uciążliwe i utrudniało mu normalne funkcjonowanie. Trwało też długo i wiązało się z półroczną nieobecnością w pracy.

39. Aktualnie obrażenia ciała doznane w przedmiotowym wypadku wpływają na funkcjonowanie organizmu powoda. Odczuwa on dolegliwości bólowe w szczególności przy zmianie pogody. Powód nie uzyskał mimo leczenia i rehabilitacji pełnej sprawności. Istnieje możliwość zaistnienia wtórnych zmian zwyrodnieniowych w stawie biodrowym u powoda i konieczność poddania się operacji implantacji endoprotezy.

40. Powód doznał trwałego uszczerbku na zdrowiu w zakresie ortopedycznym w wysokości 25%, a w zakresie neurologicznym w wysokości 3%.

41. Po wypadku powód nie powróci do pełnego stanu zdrowia.

Krzywda

42. Poważny i istotny charakter obrażeń ciała powoda, długotrwały proces jego leczenia, trwałe skutki urazu i ryzyko powikłań, świadczą o dużym natężeniu doznanej przez niego krzywdy.

Wysokość zadośćuczynienia pieniężnego

43. Odpowiednia suma tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną przez powoda krzywdę wynosi 58 000 zł.

Przyznane zadośćuczynienie pieniężne

44. Strona pozwana przyznała powodowi 18 700 zł zadośćuczynienia pieniężnego.

Uzupełnienie zadośćuczynienia pieniężnego

45. Dodatkowo przysługuje powodowi zadośćuczynienie pieniężne w kwocie 39 300 zł, a

więc kwota żądana w pozwie (58 000 zł – 18 700 zł).

Rozstrzygnięcie

46. Należało zasądzić 39 300 zł tytułem dodatkowego zadośćuczynienia pieniężnego zgodnie z żądaniem pozwu.

IV. Odszkodowanie z tytułu zwrotu kosztów leczenia (punkt I wyroku)

Stanowiska stron

1. Powód wystąpił o zasądzenie od strony pozwanej na jego rzecz 2158,98 zł tytułem zwrotu kosztów leczenia (k. 2 akt).

2. Na uzasadnienie tegoż żądania powód wskazał co następuje:

- od chwili wypadku wydał na leczenie i poprawę powypadkowego stanu zdrowia kwotę 2804,52 zł;

- strona pozwana tytułem odszkodowania obejmującego zwrot kosztów leczenia wypłaciła mu 645,54 zł;

- z uwagi na odległe terminy refundowane przez NFZ podejmował leczenie w warunkach odpłatnych.

3. Pozwana Spółka wniosła o oddalenie powództwa w całości (k. 106 akt).

4. Pozwana podniosła, że:

- wypłaciła powodowi tytułem odszkodowania za koszty leczenia 645,54 zł uznając za zasadne faktury (...), 5/10/22 oraz nie uwzględniła faktury (...), gdyż zawierała niezasadne leki i suplementy;

- nie uwzględnia kosztów leczenia w kwocie 2158,98 zł i je kwestionuje;

- powód mógł odbywać wizyty lekarskie w ramach NFZ, gdyż jego stan zdrowia nie wymagał pilnego leczenia.

Podstawa prawna

5. Wedle art. 444 § 1 zd. 1 k.c., w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty.

6. Odszkodowanie przewidziane w cytowanym przepisie obejmuje wszelkie wydatki pozostające w związku z uszkodzeniem ciała lub rozstrojem zdrowia, jeżeli są konieczne i celowe. Przykładowo można wymienić koszty leczenia (np. pobytu w szpitalu, konsultacji u wybitnych specjalistów, dodatkowej pomocy pielęgniarskiej, koszty lekarstw itp.), specjalnego odżywiania się, nabycia protez i innych koniecznych aparatów (por. wyrok Sądu Najwyższego z 16 stycznia 1981 roku, I CR 455/80, OSNC 1981, nr 10, poz. 193), wydatki związane z przewozem chorego do szpitala i na zabiegi, z przejazdami osób bliskich w celu odwiedzin chorego w szpitalu, z koniecznością specjalnej opieki i pielęgnacji (por. wyrok Sądu Najwyższego z 4 października 1973 roku, II CR 365/73, OSNC 1974, nr 9, poz. 147; wyrok Sądu Najwyższego z 7 października 1971 roku, II CR 427/71, OSP 1972, nr 6, poz. 108), koszty zabiegów rehabilitacyjnych, czy przygotowania do innego zawodu (por. G. Bieniek, K. Kołakowski,

Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga trzecia. Zobowiązania, tom I, Warszawa 2001, pkt 5 uwag do art. 444 k.c.; W. (...),

Zobowiązania. Zarys wykładu, Warszawa 1994, s. 192-193).

7. Przepisy art. 444 § 1 k.c. nie przesądzają, w jakim systemie organizacyjno-prawnym może dojść do poddania się poszkodowanego czynnościom leczniczym lub rehabilitacyjnym. Rygorystyczne preferowanie systemu ubezpieczeń społecznych, oferującego bezpłatne usługi medyczne, z wielu powodów jest trudne do zaakceptowania. Poszkodowany nie może być pozbawiony możliwości korzystania z leczenia lub rehabilitacji, które mogłyby doprowadzić do odpowiedniego efektu restytucyjnego w zakresie jego stanu zdrowia, nawet jeżeli realizowane świadczenia medyczne powodować mogą powstanie odpowiednich, zwiększonych kosztów. Należy pozostawić mu zatem możliwość wyboru systemu leczenia publicznego lub prywatnego, przynajmniej w takiej sytuacji, w której brak podstaw do przyjęcia istnienia pełnego wyboru alternatywnego z racji istotnego ograniczenia faktycznego dostępu do usługi medycznej oferowanej w ramach powszechnego systemu ubezpieczeń. Chodzi tu przede wszystkim o sytuacje typowe, a mianowicie wypadki, gdy szerszy jest zakres prywatnych usług medycznych, albo zachodzi niemożność skorzystania przez poszkodowanego ze świadczenia medycznego oferowanego przez publiczny system świadczeń z powodu odległego, niewskazanego medycznie czasu jego zrealizowania. Katalog takich zdarzeń może być, oczywiście, uzupełniony o sytuacje szczególne wynikające z konkretnego stanu faktycznego, w którym istotny jest nie sam dostęp faktyczny do publicznej usługi medycznej, ale także poziom merytoryczny i techniczny takiej usługi z punktu widzenia medycznych rokowań jej efektywności (por. uchwałę Sądu Najwyższego z 19 maja 2016 roku, III CZP 63/15, OSNC 2016, nr 11, poz. 125).

8. Powszechnie znana, zła sytuacja w publicznym sektorze służby zdrowia, w szczególności nieracjonalnie długie terminy oczekiwania na wizyty u specjalistów, uzasadniają poszukiwanie przez poszkodowanych pomocy w sektorze prywatnym. Poszkodowany nie jest więc zobowiązany do wykazania w każdym przypadku, że nie mógł skorzystać ze świadczeń NFZ (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 20 lipca 2021 roku, I ACa 313/20, LEX nr 3217570). Natomiast ubezpieczyciel, jeśli podnosi zarzut konieczności minimalizowania szkody w taki właśnie sposób, powinien udowodnić podnoszone przez siebie okoliczności, gdyż na nim w tym zakresie spoczywa ciężar dowodu (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 20 lipca 2021 roku, I ACa 313/20, LEX nr 3217570; uchwałę Sądu Najwyższego z 19 maja 2016 roku, III CZP 63/15, OSNC 2016, nr 11, poz. 125).

Fakty

9. 22 lipca 2022 roku powód wykupił w aptece leki Ł. aerozol na skórę 60 ml, N. 0,04g/0,4ml 10 amp., N. 0,04g/0,4ml 10 amp i S. 30 tabl., przy czym za powyższe leki zapłacił 126,19 zł.

Dowód:

faktura VAT nr (...) - k. 53,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

10. 26 lipca 2022 roku powód wykupił w aptece lek N. (...) (1) kaps 100 szt. za kwotę 65,99 zł.

Dowód:

faktura nr (...) - k 54,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

11. 30 sierpnia 2022 roku, powód wykonał RTG stawów biodrowych w (...) w T.. Koszt RTG wyniósł 80 zł.

Dowód:

faktura nr (...) - k. 54a,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

12. Za konsultacje ortopedyczne w dniach 30 sierpnia 2022 roku, 20 września 2022 roku, 18 października 2022 roku, 22 listopada 2022 roku, 20 grudnia 2022 roku i 10 stycznia 2023 roku powód zapłacił łącznie 1200 zł (6 wizyt po 200 zł).

Dowód:

faktura nr (...) z 30 sierpnia 2022 roku – k. 55 ,

faktura nr (...) z 20 września 2022 roku – k. 57 ,

faktura nr (...) z 18 października 2022 roku – k. 59 ,

faktura nr (...) z 22 listopada 2022 roku – k. 62 ,

faktura nr (...) z 20 grudnia 2022 roku – k. 63 ,

faktura nr (...) z 10 stycznia 2023 roku – k. 64,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

13. Rehabilitacja w przychodni (...) Sp. z o.o. w G., którą powód odbył w okresie od 29 sierpnia 2022 roku do 15 września 2022 roku kosztowała 600 zł.

Dowód:

faktura (...) – k. 56,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

14. Odbudowa zęba 36, uszkodzonego w wypadku, wykonana u dentysty C. G. 6 października 2022 roku kosztowała 300 zł.

Dowód:

faktura nr (...) – k. 58,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

15. Konsultacja neurologiczna w (...) w M., z dnia 16 listopada 2022 roku kosztowała 200 zł.

Dowód:

faktura nr (...)– k. 60,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

16. 17 listopada 2022 roku powód wykupił w aptece kolejne leki (...) + B6 60 tabl., P. 100 tabl., DicloDuo Combi 30 kaps., P. 1200 mg 60 tabl., X. 50 mg 56 tabl., G. C. 24 mg 60 tabl. Za powyższe leki zapłacił 232,34 zł.

Dowód:

faktura VAT nr (...) - k. 61,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v.

17. Wszystkie poniesione wyżej koszty w łącznej kwocie 2804,52 zł były zasadne.

Dowody:

opinia biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 30

sierpnia 2024 roku – k. 181-187,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333,

opinia biegłego sądowego z zakresu stomatologii zachowawczej i endodoncji F. T. z 17 stycznia 2025 roku – k. 296-300.

18. Decyzją z dnia 20 grudnia 2022 roku strona pozwana przyznała powodowi kwotę 645,54 zł tytułem odszkodowania za zakup leków. Strona pozwana uwzględniła fakturę (...) (apteka) poza pozycją nr 1 i w całości uwzględniła faktury (...) (apteka) i 5/10/22 (odbudowa zęba).

Dowody:

decyzja z 20 grudnia 2022 roku – k. 86-88,

decyzja z 13 lutego 2023 roku – k. 89-91,

pismo z 5 kwietnia 2023 roku – k. 92-93,

decyzja z 17 maja 2023 roku – k. 94-95,

pismo z 19 października 2023 roku – k 96-97,

odwołania od decyzji – k. 73-83.

Wydatki na leczenie

19. Powód zażądał tytułem odszkodowania za koszty leczenia kwoty 2158,98 zł. Powyższa kwota stanowi różnicę pomiędzy kwotą wynikającą z wyżej wymienionych faktur w wysokości 2804,52 zł (k. 53-64 akt), a kwotą wypłaconą w toku postępowania likwidacyjnego w wysokości 645,54 zł.

20. Sąd opierając się na opiniach biegłych sądowych z zakresu neurologii, ortopedii i stomatologii uznał, że wszystkie wydatki wynikające z faktur przedstawionych przez powoda znajdujących się na kartach 53-64 akt są zasadne. Biegła z zakresu neurologii uznała w całości za zasadną fakturę (...) wraz z pozycją nr 1 nieuwzględnioną przez ubezpieczyciela. Ponadto uznała iż koszt konsultacji neurologicznej wynikający z faktury nr (...)/(...) jest również zasadny. Biegła odniosła się jedynie do wyżej wymienionych faktur z uwagi na to, że dotyczyły one leczenia z jej specjalności. W opinii zespołowej uzupełniającej bieli ortopeda i neurolog stwierdzili, że wszystkie koszty leczenia wynikające z rachunków znajdujących się na kartach 53-64 akt pozostają w związku przyczynowym z omawianym wypadkiem. Biegły stomatolog stwierdził natomiast, że poniesione koszty leczenia stomatologicznego były w pełni uzasadnione.

21. Zważywszy więc, że wszystkie wydatki wynikające ze złożonych rachunków były uzasadnione należało przyjąć, że roszczenie powoda dotyczące kosztów leczenia, a stanowiące różnicę pomiędzy kwotą wynikającą z rachunków, a wypłaconą przez ubezpieczyciela jest zasadne. Całość należnego odszkodowania za koszty leczenia wynosi więc 2804,52 zł (suma kwot z k. 53-64 akt).

Przyznane odszkodowanie

22. Z tytułu zwrotu kosztów leczenia strona pozwana przyznała powodowi odszkodowanie w kwocie 645,54 zł.

Wysokość odszkodowania

23. Powodowi przysługuje poza wypłaconym przez ubezpieczyciela odszkodowaniem kwota 2158,98 zł tytułem odszkodowania za koszty leczenia.

Rozstrzygnięcie

24. Należało zasądzić od strony pozwanej na rzecz powoda zgodnie z jego żądaniem kwotę 2158,98 zł tytułem zwrotu kosztów leczenia.

V. Odszkodowanie z tytułu kosztów opieki (punkt II i III wyroku)

Stanowiska stron

1. Powód wystąpił o zasądzenie od strony pozwanej na jego rzecz dodatkowo 14 909,60 zł tytułem uzupełniającego odszkodowania za koszty opieki osób trzecich (k. 2 akt), przy czym wskazał, że w toku likwidacji szkody pozwana przyznała mu kwotę 2128 zł tytułem tego odszkodowania (k. 10 akt).

2. Na uzasadnienie tegoż żądania powód wskazał, co następuje:

- po wypadku nie był w stanie normalnie funkcjonować;

- potrzebował pomocy przy ubieraniu się, rozbieraniu, dbaniu o higienę i wykonywaniu czynności życia codziennego;

- w okresie od 22 lipca 2022 roku do 1 września 2022 roku, czyli przez 41 dni potrzebował opieki osób trzecich przez 6 godzin na dobę;

- w okresie od 2 września 2022 do 31 października 2022, czyli przez 59 dni potrzebował opieki osób trzecich przez 4 godziny na dobę;

- w okresie od 1 listopada 2022 roku do 10 stycznia 2023 roku, czyli przez 69 dni potrzebował opieki osób trzecich przez 2 godziny na dobę;

- godzina opieki to koszt 27,48 zł;

- kwota żądana tytułem odszkodowania za koszty opieki osób trzecich stanowi różnice pomiędzy należnym odszkodowaniem za opiekę w wysokości 17037,60 zł ((6h x 41 dni x 27,48 zł) + (4h x 59 dni x 27,48 zł) + (2h x 69 dni x 27,48 zł)) i odszkodowaniem z tego tytułu wypłaconym w toku likwidacji szkody w kwocie 2128 zł.

3. Strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości (k. 106 akt).

4. Motywując swoje stanowisko przyznała, że wypłaciła powodowi 2128 zł z tytułu kosztów opieki oraz podniosła, co następuje:

- wypłacona w toku likwidacji szkody kwota tytułem kosztów opieki osób trzecich w pełni rekompensuje powstałą po stronie powoda szkodę;

- powód wymagał pomocy osób trzecich przez 266 godzin przyjmując, że godzina opieki kosztuje 8 zł;

- uchwała na której opiera się powód dotyczy profesjonalnych usług opiekuńczych i nie

może być zastosowana w niniejszej sprawie, ponieważ powodem opiekowali się bliscy i nie sprawowali opieki w ramach obowiązków zawodowych.

Podstawa prawna

5. Wedle przepisu art. 444 § 1 zd. 1 k.c., w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty.

6. Odszkodowanie przewidziane w cytowanym przepisie obejmuje wszelkie wydatki pozostające w związku z uszkodzeniem ciała lub rozstrojem zdrowia, jeżeli są konieczne i celowe. Przykładowo można wymienić koszty leczenia (np. pobytu w szpitalu, konsultacji u wybitnych specjalistów, dodatkowej pomocy pielęgniarskiej, koszty lekarstw itp.), specjalnego odżywiania się, nabycia protez i innych koniecznych aparatów (por. wyrok Sądu Najwyższego z 16 stycznia 1981 roku, I CR 455/80, OSNC 1981, nr 10, poz. 193), wydatki związane z przewozem chorego do szpitala i na zabiegi, z przejazdami osób bliskich w celu odwiedzin chorego w szpitalu, z koniecznością specjalnej opieki i pielęgnacji (por. wyrok Sądu Najwyższego z 4 października 1973 roku, II CR 365/73, OSNC 1974, nr 9, poz. 147; wyrok Sądu Najwyższego z 7 października 1971 roku, II CR 427/71, OSP 1972, nr 6, poz. 108), koszty zabiegów rehabilitacyjnych, czy przygotowania do innego zawodu (por. G. Bieniek, K. Kołakowski,

Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga trzecia. Zobowiązania, tom I, Warszawa 2001, pkt 5 uwag do art. 444 k.c.; W. Czachórski,

Zobowiązania. Zarys wykładu, Warszawa 1994, s. 192-193).

7. Korzystanie z pomocy innej osoby i związane z tym koszty stanowią koszty leczenia w

rozumieniu przepisu art. 444 § 1 k.c., a legitymacja czynna w zakresie żądania zwrotu tych kosztów przysługuje poszkodowanemu niezależnie od tego, kto sprawuje opiekę nad nim (por. wyrok Sądu Najwyższego z 15 lutego 2007 roku, II CSK 474/06, LEX nr 274155; wyrok Sądu Najwyższego z 4 października 1973 roku, II CR 365/73, OSNC 1974, nr 9, poz. 147). Z punktu widzenia oceny zasadności tego roszczenia jest bowiem obojętne, kto wykonuje obowiązki związane z opieką nad poszkodowanym, a mianowicie, czy jest to osoba mająca odpowiednie kwalifikacje do wykonywania tych czynności, czy też członek rodziny. Jednakże odszkodowanie z tego tytułu powinno odpowiadać wynagrodzeniu osoby mającej odpowiednie kwalifikacje do wykonywania tych czynności (por. wyrok Sądu Najwyższego z 4 października 1973 roku, II CR 365/73, OSNC 1974, nr 9, poz. 147).

Fakty

8. Przez okres pierwszych 6 tygodni po opuszczeniu szpitala powód wymagał pomocy osób trzecich przy wykonywaniu czynności dnia codziennego (np. mycie, podawanie posiłków itp.) przez 6 godzin dziennie. Został on wypisany ze szpitala z nakazem leżenia i zakazem obciążania kończyn dolnych, a następnie z nakazem chodzenia przy pomocy kul łokciowych. Przez następne 2 miesiące pomoc osób trzecich potrzebna była w zakresie czterech godzin dziennie na czynności związane z samoobsługą, sprzątaniem i robieniem zakupów.

Dowody:

zeznania świadka H. U. (1) – k. 134, CD k. 138, k. 231-238,

zeznania świadka B. H. – k. 134, CD k. 138, k. 238-247,

zeznania świadka F. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 247-253v,

przesłuchanie powoda S. H. – k. 134v, CD k. 138, k. 253v-260v,

zespołowa opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 10 października 2024 roku – k. 268-276,

zespołowa opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu chirurgii i ortopedii M. Z. i biegłej sądowej z zakresu neurologii V. U. z 5 czerwca 2025 roku – k. 332-333.

9. W 2022 roku stawka za godzinę usług opiekuńczych w G. wynosiła 27,48 zł.

Dowody:

uchwała nr LI/460/2022 Rady Miejskiej G. z dnia 14 stycznia 2022 roku

– k. 51-52.

10. Decyzją z 20 grudnia 2022 roku strona pozwana przyznała powodowi z tytułu kosztów opieki 2128 zł. W toku postępowania likwidacyjnego była to jedyna kwota wypłacona przez ubezpieczyciela tytułem odszkodowania za koszty opieki.

Dowody:

decyzja z 20 grudnia 2022 roku – k. 86-88,

decyzja z 13 lutego 2023 roku – k. 89-91,

pismo z 5 kwietnia 2023 roku – k. 92-93,

decyzja z 17 maja 2023 roku – k. 94-95,

pismo z 19 października 2023 roku – k 96-97,

odwołania od decyzji – k. 73-83.

Wysokość odszkodowania z tytułu kosztów opieki

11. Powód domagał się zwrotu kosztów stałej opieki przy ustaleniu stawki godzinowej za usługę opiekuńczą w wysokości 27,48 zł.

12. Powód wymagał opieki przez 6 tygodni po zdarzeniu w wymiarze 6 godzin dziennie i przez dalsze dwa miesiące po 4 godziny dziennie. 6 tygodni to 42 dni, a dwa miesiące to 60 dni. Powód wymagał opieki łącznie 492 godziny (42 dni x 6h + 60 dni x 4h). Sąd ustalił okres w którym powód po wypadku wymagał opieki w oparciu o rzetelną, spójną i logiczną zespołową opinię biegłych chirurga ortopedy M. Z. i neurologa V. U..

13. Sąd przyjął, że stawka godzinowa za opiekę wynosiła 27,48. Powyższą stawkę Sąd ustalił w oparciu o uchwałę nr LI/460/2022 Rady Miejskiej G. z 14 stycznia 2022 roku znajdującą się w aktach sprawy. Sąd podzielił stanowisko powoda, że stawka za godzinę opieki powinna być przyznana w oparciu o powyższą uchwałę. Sąd zważył, że strona pozwana wskazywała inny, niższy wymiar stawki godzinowej za opiekę (8 zł), ale nie poparła swoich ustaleń żadnym dowodem.

Należne odszkodowanie z tytułu kosztów opieki osób trzecich

14. Odszkodowanie należne za okres 492 godziny opieki wynosi 13 520,16 zł (492 godziny x 27,48 zł).

Przyznane odszkodowanie z tytułu kosztów opieki

15. Z tytułu zwrotu kosztów opieki strona pozwana, przyznała powodowi odszkodowanie w wysokości 2128 zł.

Rozstrzygnięcie

16. Należało zasądzić od strony pozwanej na rzecz powoda tytułem uzupełniającego odszkodowania za koszty opieki kwotę 11392,16 zł (13520,16 zł należne odszkodowanie – 2128 zł wypłacone odszkodowanie za koszty opieki w toku likwidacji szkody). Żądanie powoda przewyższające powyższą kwotę podlegało oddaleniu.

Roszczenia uboczne

VI. Odsetki (punkty I i II wyroku)

Stanowiska stron

1. Powód wystąpił o zasądzenie odsetek ustawowych za opóźnienie od:

- kwoty zadośćuczynienia 39 300 zł od 5 stycznia 2023 roku do dnia zapłaty (k. 2 akt);

- odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów leczenia:

a) od kwoty 1758,98 zł od dnia 5 stycznia 2023 roku do dnia zapłaty (k. 2 akt);

b) od kwoty 400 zł od dnia 13 lutego 2023 do dnia zapłaty (k. 2 akt);

- odszkodowania z tytułu kosztów opieki osób trzecich:

a) od kwoty 6152 zł od dnia 20 grudnia 2022 roku do dnia zapłaty (k. 2 akt);

b) od kwoty 8787,60 zł od dnia 13 lutego 2023 do dnia zapłaty (k. 2 akt);

2. Pozwana Spółka wniosła o oddalenie powództwa w całości (k. 106 akt).

Podstawa prawna

3. Wedle art. 481 § 1 k.c., jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.

4. Przewidziane w tym przepisie odsetki za opóźnienie należą się zarówno bez względu na szkodę poniesioną przez wierzyciela, jak i zawinienie okoliczności opóźnienia przez dłużnika (por. wyrok Sądu Najwyższego z 13 października 1994 roku, I CRN 121/94, OSNC 1995, nr 1, poz. 21). W świetle przepisów ustawy dłużnik opóźnia się z wykonaniem zobowiązania, gdy nie spełnia świadczenia w terminie oznaczonym w sposób dostateczny lub wynikający z właściwości zobowiązania. Aby dokładnie wyjaśnić wskazaną kwestię konieczne jest odwołanie się do pojęcia wymagalności. Roszczenie o spełnienie świadczenia jest wymagalne wówczas, gdy wierzyciel jest uprawniony do żądania spełnienia świadczenia. Dopóki roszczenie jest niewymagalne, nie zachodzi także opóźnienie, gdyż dłużnik nie jest zobowiązany do świadczenia. O dacie wymagalności decyduje natomiast treść stosunku obligacyjnego łączącego strony. W przypadku zobowiązań terminowych, jeśli dłużnik nie realizuje w terminie swych obowiązków wynikających z treści zobowiązania, opóźnia się ze spełnieniem świadczenia. W takim przypadku data wymagalności roszczenia stanowi jednocześnie datę, od której dłużnik opóźnia się ze świadczeniem. Z mocy art. 481 k.c. uzasadnia to roszczenie o odsetki. W przypadku z kolei zobowiązań bezterminowych opóźnienie nastąpi dopiero w przypadku niedostosowania się do wezwania wierzyciela żądającego spełnienia świadczenia, chyba że obowiązek jego spełnienia wynika z właściwości zobowiązania (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 21 listopada 1995 roku, I ACr 592/95, OSA 1996, nr 10, poz. 48).

5. Art. 481 § 2 zd. 1 k.c. stanowi, że jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych.

6. Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia przez poszkodowanego lub uprawnionego zawiadomienia o szkodzie. Zdanie 1 ustęp 2 tegoż artykułu stanowi natomiast, że w przypadku, gdyby wyjaśnienie w terminie, o którym mowa w ust. 1, okoliczności niezbędnych do ustalenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania, okazało się niemożliwe, odszkodowanie wypłaca się w terminie 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe, nie później jednak niż w terminie 90 dni od dnia złożenia zawiadomienia o szkodzie, chyba że ustalenie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania zależy od toczącego się postępowania karnego lub cywilnego.

7. W świetle tych przepisów ubezpieczyciel jest obowiązany wypłacić odszkodowanie w terminie 30 dni od dnia zawiadomienia o szkodzie, a w późniejszym terminie tylko wówczas, gdy nie jest w stanie wcześniej wyjaśnić okoliczności niezbędnych do ustalenia jego odpowiedzialności albo wysokości odszkodowania.

8. Ubezpieczyciel jest obowiązany udowodnić, że istniały przeszkody uniemożliwiające wyjaśnienie w ciągu 30 dni okoliczności koniecznych do ustalenia jego odpowiedzialności albo wysokości świadczeń należnych poszkodowanemu, pomimo działań podejmowanych przez niego ze szczególną starannością (por. wyrok Sądu Najwyższego z 16 grudnia 2011 roku, V CSK 38/11, LEX nr 1129170; wyrok Sądu Najwyższego z 18 listopada 2009 roku, II CSK 257/09, LEX nr 551104).

9. Obowiązujące przepisy nakładają na ubezpieczyciela obowiązek wypłaty świadczenia w terminie 30 dni od otrzymania zawiadomienia o szkodzie, jednak nie można uznać, iż pozwana Spółka nie spełnia w tym terminie świadczenia i w efekcie opóźnia się z zapłatą w przypadku roszczeń, które w ogóle nie zostały jej zgłoszone. Ubezpieczyciel nie pozostaje bowiem w opóźnieniu co do kwot, które nie zostały wcześniej zgłoszone przez poszkodowanego (por. wyrok Sądu Najwyższego z 6 lipca 1999 roku, III CKN 315/98, OSNC 2000, nr 2, poz. 31; wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 23 stycznia 2013 roku, I ACa 1134/12, LEX nr 1264390).

10. Jeżeli zgłoszenie szkody następuje poprzez doręczenie odpisu pozwu, to pozwany ubezpieczyciel powinien rozpoznać zasadność roszczenia, w terminie 30 dni od daty doręczenia odpisu pozwu (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 17 kwietnia 2013 roku, VI ACa 1306/12, LEX nr 1344295; wyrok Sądu Najwyższego z 2 marca 2006 roku, I CSK 7/05, LEX nr 179967).

11. Zgodnie z art. 115 k.c. jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą.

Fakty

12. Pismem z 28 listopada 2022 roku, pełnomocnik powoda wezwał pozwaną Spółkę do zapłaty:

- zadośćuczynienia w kwocie 100 000 zł;

- odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów leczenia w kwocie 2204,52 zł;

- odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów dojazdów w kwocie 187,22 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie);

- utraconej zaliczki w kwocie 1071 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie);

13. Pismem z 5 grudnia 2022 roku strona pozwana potwierdziła przyjęcie zgłoszenia szkody.

14. Pismem z 7 grudnia 2022 roku doręczonym stronie pozwanej przez pocztę elektroniczną tego samego dnia, pełnomocnik powoda wezwał pozwaną Spółkę do zapłaty:

- zadośćuczynienia w kwocie 100000 zł;

- odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów leczenia w kwocie 2404,52 zł;

- odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów dojazdów w kwocie 187,22 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie);

- utraconej zaliczki w kwocie 1071 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie);

- odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów opieki w kwocie 8280 zł.

15. Decyzją z dnia 20 grudnia 2022 roku strona pozwana przyznała powodowi kwotę 17000 zł tytułem zadośćuczynienia, kwotę 645,54 zł tytułem odszkodowania za koszty leczenia, kwotę 134,40 zł tytułem odszkodowania za koszty dojazdów, kwotę 2128 zł tytułem odszkodowania za koszty opieki.

16. W odwołaniu z 23 stycznia 2023 roku od powyższej decyzji, pełnomocnik powoda wezwał pozwaną Spółkę do zapłaty:

- dalszego zadośćuczynienia w kwocie 83000 zł;

- odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów leczenia w kwocie 2158,98 (1758,98 zł + 400 zł);

- odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów dojazdów w kwocie 92,93 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie);

- utraconej zaliczki w kwocie 1071 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie);

- odszkodowania z tytułu zniszczonego mienia w kwocie 550 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie).

17. W decyzji z 13 lutego 2023 roku przyznano powodowi jedynie zwrot kosztów dojazdów i strat rzeczowych w łącznej kwocie 328,80 zł i odmówiono dalszych świadczeń.

18. W odwołaniu z 22 marca 2023 roku od powyższej decyzji, pełnomocnik powoda wezwał pozwaną Spółkę do zapłaty:

- dalszego zadośćuczynienia w kwocie 83000 zł;

- odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów leczenia w kwocie 2158,98 zł;

- odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów dojazdów w kwocie 64,13 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie);

- odszkodowania z tytułu kosztów opieki w kwocie 14909,60 zł;

- utraconej zaliczki w kwocie 1071 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie);

- odszkodowania z tytułu zniszczonego mienia w kwocie 250 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie).

19. W piśmie z 5 kwietnia 2023 roku strona pozwana wskazała, że nie uznaje reklamacji z 22 marca 2023 roku.

20. Decyzją z 17 maja 2023 roku strona pozwana przyznała powodowi dodatkowo 1700 zł tytułem zadośćuczynienia.

21. W odwołaniu z 10 października 2023 roku od powyższej decyzji, pełnomocnik powoda wezwał pozwaną Spółkę do zapłaty:

- dalszego zadośćuczynienia w kwocie 83000 zł;

- odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów leczenia w kwocie 2158,98 zł;

- odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów dojazdów w kwocie 64,13 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie);

- odszkodowania z tytułu kosztów opieki w kwocie 14909,60 zł;

- utraconej zaliczki w kwocie 1071 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie);

- odszkodowania z tytułu zniszczonego mienia w kwocie 250 zł (nie objęte żądaniem powoda w niniejszej sprawie).

22. W piśmie z 19 października 2023 roku strona pozwana wskazała, że nie uznaje reklamacji z 10 października 2023 roku.

Dowód:

pismo z 28 listopada 2022 roku – k. 65-70 ,

pismo z 5 grudnia 2022 roku – k. 84-85,

pismo z 7 grudnia 2022 roku – k. 71-72,

decyzja z 20 grudnia 2022 roku – 86-88,

akta szkody – CD k. 116,

odwołanie z 23 stycznia 2023 roku – k. 73-77;

odwołanie z 22 marca 2023 roku – k. 78-80,

pismo z 5 kwietnia 2023 roku – k. 92-93,

decyzja z 17 maja 2023 roku – k. 94-95,

odwołanie z 10 października 2023 roku – k. 81-83,

pismo z 19 października 2023 roku – k. 96-97.

Termin spełnienia świadczeń

23. W rozpoznawanej sprawie pozwana Spółka nie udowodniła i nawet nie twierdziła, że istniały przeszkody uniemożliwiające wyjaśnienie w ciągu 30 dni okoliczności koniecznych do ustalenia jej odpowiedzialności z tytułu przedmiotowego wypadku albo wysokości należnych świadczeń, pomimo działań podejmowanych przez nią ze szczególną starannością (por. uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z 16 grudnia 2011 roku, V CSK 38/11, LEX nr 1129170; wyrok Sądu Najwyższego z 18 listopada 2009 roku, II CSK 257/09, LEX nr 551104).

24. Oznacza to, że powinna spełnić poszczególne świadczenia dochodzone w niniejszej sprawie w terminie 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia szkodzie.

Wymagalność roszczeń

25. Pozwana Spółka powinna spełnić świadczenie z tytułu zadośćuczynienia do 4 stycznia 2023 roku skoro wezwanie w zakresie całej kwoty zadośćuczynienia najpóźniej otrzymała 5 grudnia 2022 roku. Należało liczyć 30 dni od tej daty.

26. Od 5 stycznia 2023 roku przysługiwały powodowi odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty zadośćuczynienia pieniężnego (39 300 zł).

27. Odszkodowanie w kwocie 1558,98 zł z tytułu zwrotu kosztów leczenia pozwana Spółka powinna spełnić również do 4 stycznia 2023 roku. W piśmie bowiem z 28 listopada 2022 roku, otrzymanym najpóźniej 5 grudnia 2022 roku, powód wezwał o 2204,52 zł odszkodowania z tytułu kosztów leczenia i przyznano 645,54 zł (2204,52 zł – 645,54 zł = 1558,98 zł).

28. Od 5 stycznia 2023 roku przysługiwały powodowi odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty odszkodowania z tytułu kosztów leczenia w wysokości 1558,98 zł.

29. Odszkodowanie w kwocie 200 zł z tytułu zwrotu kosztów leczenia pozwana Spółka powinna spełnić do 6 stycznia 2023 roku. W piśmie bowiem z 7 grudnia 2022 roku doręczonym pocztą elektroniczną tego samego dnia powód wezwał o dodatkowe 200 zł odszkodowania z tytułu kosztów leczenia.

30. Od 7 stycznia 2023 roku przysługiwały powodowi odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty odszkodowania z tytułu kosztów leczenia w wysokości 200 zł.

31. Odszkodowanie w kwocie dalszych 400 zł z tytułu zwrotu kosztów leczenia pozwana Spółka powinna spełnić do 15 marca 2023 roku. W piśmie bowiem z 23 stycznia 2023 roku zażądano dodatkowo tej kwoty tytułem zwrotu kosztów leczenia. Brak jest informacji, kiedy to pismo zostało doręczone stronie pozwanej, ale pismem z 13 lutego 2023 roku odmówiono dalszych odszkodowań i należało uznać, że najpóźniej w tej dacie żądanie w zakresie tej kwoty wpłynęło do ubezpieczyciela i od tej daty należy liczyć 30 dni.

32. Od 16 marca 2023 roku przysługiwały powodowi odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty odszkodowania z tytułu kosztów leczenia w wysokości 400 zł.

33. Odszkodowanie w kwocie 6152 z tytułu zwrotu kosztów opieki pozwana Spółka powinna spełnić do 6 stycznia 2023 roku. W piśmie bowiem z 7 grudnia 2022 roku doręczonym stronie pozwanej pocztą elektroniczną tego samego dnia powód wezwał o 8280 zł odszkodowania z tytułu kosztów opieki. Strona pozwana przyznała w decyzji z 20 grudnia 2128 zł (8280 zł – 2128 zł = 6152 zł).

34. Od 7 stycznia 2023 roku przysługiwały powodowi odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty odszkodowania z tytułu kosztów opieki w wysokości 6152 zł.

35. Odszkodowanie w pozostałej zasądzonej kwocie 5240,16 zł z tytułu kosztów opieki pozwana Spółka powinna spełnić do 15 marca 2023 roku. W piśmie bowiem z 23 stycznia 2023 roku zażądano tytułem zwrotu kosztów leczenia kwoty 14 909,60 zł. Brak jest informacji, kiedy to pismo zostało doręczone stronie pozwanej, ale pismem z 13 lutego 2023 roku odmówiono dalszych odszkodowań i należało uznać, że najpóźniej w tej dacie żądanie w zakresie tej kwoty wpłynęło do ubezpieczyciela i od tej daty należy liczyć 30 dni.

36. Od 16 marca 2023 roku przysługiwały powodowi odsetki ustawowe za opóźnienie od kwoty odszkodowania z tytułu kosztów opieki w wysokości 5240,16 zł.

Rozstrzygnięcie

37. Należało zasądzić od zasądzonego w pkt I. wyroku zadośćuczynienia w kwocie 39 300 zł i odszkodowania z tytułu zwrotu kosztów leczenia w wysokości 1558,98 zł, czyli łącznie od kwoty 40 858,98 zł odsetki ustawowe za opóźnienie od 5 stycznia 2023 roku do dnia zapłaty. Od kwoty odszkodowania za koszty leczenia w wysokości 200 zł i od kwoty odszkodowania z tytułu kosztów opieki w wysokości 6152 zł, co stanowi łącznie kwotę 6352 zł, należało zasądzić odsetki ustawowe za opóźnienie od 7 stycznia 2023 roku do dnia zapłaty. Od kwoty odszkodowania za koszty leczenia w wysokości 400 zł i od kwoty odszkodowania z tytułu kosztów opieki w wysokości 5240,16 zł, co stanowi łącznie kwotę 5640,16 zł, należało zasądzić odsetki ustawowe za opóźnienie od 16 marca 2023 roku do dnia zapłaty. W pozostałym zakresie żądanie dotyczące odsetek podlegało oddaleniu, o czym orzeczono w pkt II wyroku.

ROZSTRZYGNIĘCIA PROCEDURALNE

I. Koszty procesu (punkt III wyroku)

Podstawa prawna

1. Wedle art. 98 § 3 k.p.c., do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez adwokata zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony.

2. Zgodnie z art. 100 k.p.c., w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone, przy czym sąd może włożyć na jedną ze stron obowiązek zwrotu wszystkich kosztów, jeżeli jej przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swego żądania albo gdy określenie należnej mu sumy zależało od wzajemnego obrachunku lub oceny sądu.

3. Wedle art. 98 § 1

1 zd. 1 k.p.c., od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu należą się odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty.

Poniesione koszty procesu

4. Do kosztów procesu poniesionych przez powoda należało zaliczyć: 2819 zł opłaty od pozwu (k. 1 i 15 akt), 17 zł opłaty skarbowej od odpisu pełnomocnictwa (k. 14 akt), 5400 zł wynagrodzenia reprezentującego go adwokata i 3000 zł zaliczek na wynagrodzenia biegłych (k. 139, 170 i 223, 214, 262, 215, 265, 216, 263), co daje łącznie 11236 zł.

Rozliczenie kosztów procesu

5. Powód wygrał sprawę w 93,76% (56368,58 zł /52851,14 zł), a strona pozwana w

6,24%.

6. W niniejszej sprawie oddalono powództwo powoda jedynie co do niewielkiej części

żądania zasądzenia odszkodowania z tytułu kosztów opieki i odsetek, a tym samym przegrał on sprawę w nieznacznej części. W związku z tym należało stronę pozwaną obciążyć w całości kosztami procesu poniesionymi przez powoda.

7. Strona pozwana jest obowiązana zwrócić powodowi 11 236 zł.

Rozstrzygnięcie

8. Należało zasądzić od strony pozwanej na rzecz powoda 11 236 zł tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

II. Wydatki tymczasowo poniesione przez Skarb Państwa (punkt IV wyroku)

1. W rozpoznawanej sprawie Skarb Państwa – Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie poniósł tymczasowo wydatki na wynagrodzenia biegłych w łącznej kwocie 5899,21 zł (kwota 276,18 zł k. 216, 264 akt, kwota 3116,33 zł k. 282 i 295 akt i kwota 2506,70 zł k. 303 i 309 akt).

2. Wedle przepisów art. 113 ust. 1 w zw. art. 83 ust. 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, wydatkami tymczasowo poniesionymi przez Skarb Państwa sąd w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji obciąży przeciwnika, jeżeli istnieją do tego podstawy, przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów procesu.

3. W przypadku pokrycia wydatków przez Skarb Państwa w zastępstwie strony należy przytoczone przepisy zastosować w drodze analogii.

4. W tej sprawie, stosując odpowiednio przepis art. 100 zd. 2 k.p.c., należało tymi wydatkami obciążyć stronę pozwaną w całości.

Rozstrzygnięcie

5. Należało nakazać stronie pozwanej zapłacić na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie 5899,21 zł tytułem zwrotu wydatków tymczasowo poniesionych przez Skarb Państwa.