Sąd oddalił apelację banku, który ma zwrócić 31 589,96 zł pobrane w egzekucji

Wyrokiem z dnia 17 grudnia 2024 r. Sąd Rejonowy Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie po rozpoznaniu sprawy z powództwa L. Ł., X. Ł. przeciwko P. P., Bankowi (...) Spółce Akcyjnej w C. o zapłatę (sygn. akt III C 402/22):

I. zasądził od pozwanych P. P. i Bank (...) Spółki Akcyjnej w C. na rzecz powodów małżonków L. Ł. i X. Ł. kwotę 37.756 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 9 lipca 2018 roku do dnia zapłaty

z tym zastrzeżeniem, że spełnienie powyższego świadczenia przez jednego z pozwanych zwalnia pozostałego z obowiązku zapłaty do wysokości uiszczonej kwoty;

II. zasądził od pozwanych P. P. i Bank (...) Spółki Akcyjnej w C. na rzecz powodów małżonków L. Ł. i X. Ł. kwotę 5.488 zł tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty - z tym zastrzeżeniem, że spełnienie powyższego świadczenia przez jednego z pozwanych zwalnia pozostałego z obowiązku zapłaty do wysokości uiszczonej kwoty;

III. zasądził od pozwanej P. P. na rzecz powodów małżonków L. Ł. i X. Ł. kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów wywołanych próbą ugodową.

Powyższe rozstrzygnięcie sąd pierwszej instancji oparł na ustalonym stanie faktycznym i rozważaniach przedstawionych w pisemnym uzasadnieniu wyroku na k. 308 – 313 akt sprawy.

Apelację od powyższego orzeczenia wywiódł pozwany Bank (...) S.A., zaskarżając orzeczenie sądu rejonowego w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1. naruszenie przepisów prawa procesowego - art. 1028 § 1 zd. 2 k.p.c. w zw. z art. 1024 § 2 k.p.c. polegające na ich błędnej wykładni i nieprawidłowym uznaniu, że:

-wniesienie zarzutów przez pozwany bank do planu podziału w zakresie waluty wierzytelności należnej Bankowi nie wstrzymało wykonania planu podziału w całości;

-pozwany Bank był uprawniony do żądania odsetek za opóźnienie od przysługującej mu wierzytelności wyłącznie do dnia sporządzenia planu podziału;

2. naruszenie przepisu prawa materialnego - art. 22 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji polegające na jego niezastosowaniu i błędnym przyjęciu, że powodowi przysługuje roszczenie o zwrot odsetek wobec pozwanego Banku;

3. naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 23 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji w zw. z art. 415 k.c. polegające na ich błędnej wykładni i nieprawidłowym przyjęciu, że pozwany Bank ponosi odpowiedzialność za rzekomo nieprawidłowo przeprowadzoną egzekucję, podczas gdy wyłącznie Komornik (pozwany ad. 1) powinien być obowiązany do naprawienia ewentualnej szkody, zaś wobec pozwanego Banku nie zostały spełnione przesłanki odpowiedzialności deliktowej;

4. naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 117 § 2 k.c. w zw. z art. 118 k.c. oraz art.

120 k.c. polegające na ich błędnej wykładni i nieprawidłowym uznaniu, że roszczenie powoda nie jest przedawnione, podczas gdy przedawniło się ono najpóźniej w dniu 10 marca 2018 r., jako że stanowi ono roszczenie o świadczenia okresowe;

5. naruszenie przepisu prawa materialnego - art. 123 § 1 pkt 1 k.c. polegające na jego błędnej wykładni i nieprawidłowym uznaniu, że wniosek powoda o zawezwanie do próby ugodowej przerwał bieg terminu przedawnienia, mimo że miał on charakter pozorny i nie stanowił realnej (obiektywnej) próby polubownego zakończenia sporu;

6. naruszenie przepisu prawa materialnego - art. 405 k.c. polegające na jego zastosowaniu i nieprawidłowym uznaniu, że pozwany Bank bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem powoda;

Wskazując na powyższe zarzuty, apelujący wniósł o:

1. rozpoznanie sprawy z apelacji banku na rozprawie;

2. zmianę wyroku w całości, poprzez oddalenie powództwa w całości;

3. zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego banku kosztów procesu za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych,

a ewentualnie o:

4. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości wraz z pozostawieniem sądowi rejonowemu orzeczenia co do kosztów procesu za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego, o zasądzenie których skarżący wniósł według norm przepisanych w postępowaniu apelacyjnym od powoda na rzecz pozwanego banku.

W odpowiedzi na apelację powodowie wnieśli o oddalenie apelacji pozwanego w całości, a nadto o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki L. Ł. oraz od pozwanego na rzecz powoda X. Ł. zwrotu kosztów postępowania przed sądem II instancji, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.

Pozwana P. P. nie wniosła odpowiedzi na apelację.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja pozwanego okazała się bezzasadna.

Zgodnie z art. 378 § 1 kpc sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji; w granicach zaskarżenia bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. Sąd drugiej instancji jest sąd merytorycznym, a przyjęta koncepcja apelacji pełnej (cum beneficio novorum) nakłada na sąd drugiej instancji powinność merytorycznego rozpoznania sprawy po raz drugi, niezależnie od zarzutów apelacji oraz skontrolowania prawidłowości postępowania w pierwszej instancji, przy uwzględnieniu związania zarzutami naruszenia prawa procesowego przedstawionymi w apelacji (por. wyroki SN: z dnia 3 czerwca 2015 r., V CSK 550/14, z dnia 25 listopada 2015 r., IV CSK 55/15, z dnia 10 marca 2016 r., III CSK 183/15 i dnia 6 października 2016 r., III UK 270/15).

Zgodnie z art. 387§2

1 kpc w uzasadnieniu wyroku sądu drugiej instancji:

1. wskazanie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia może ograniczyć się do stwierdzenia, że sąd drugiej instancji przyjął za własne ustalenia sądu pierwszej instancji, chyba że sąd drugiej instancji zmienił lub uzupełnił te ustalenia; jeżeli sąd drugiej instancji przeprowadził postępowanie dowodowe lub odmiennie ocenił dowody przeprowadzone przed sądem pierwszej instancji, uzasadnienie powinno także zawierać ustalenie faktów, które sąd drugiej instancji uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej;

2. wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa powinno objąć ocenę poszczególnych zarzutów apelacyjnych, a poza tym może ograniczyć się do stwierdzenia, że sąd drugiej instancji przyjął za własne oceny sądu pierwszej instancji.

Mając na względzie powyższe sąd okręgowy wskazuje, że co do zasady sąd okręgowy uznaje za prawidłowe zarówno ustalenia poczynione przez sąd rejonowy, jak i poglądy oraz oceny prawne sądu rejonowego, przyjmując je za własne bez potrzeby ich powtarzania. Jedynie co do terminu przedawnienia roszczenia o zapłatę kwoty 6166,04 zł sąd okręgowy ustalił inny termin przedawnienia, o czym będzie mowa w dalszej części uzasadnienia. Ustalenie to nie wpłynęło jednak na treść rozstrzygnięcia.

Prawidłowo sąd rejonowy przyjął, że odpowiedzialność komornika opiera się na treści art. 23 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji. Słusznie też przyjął, że bez znaczenia dla odpowiedzialności pozwanego była okoliczność, że plan podziału z dnia 9 grudnia 2011 r. w zakresie należności przyznanych pozwanemu Bankowi (...) SA w C. stał się prawomocny dopiero w dniu 5 grudnia 2015r. Z dniem 9 grudnia 2011 r. z uwagi na dokonanie podziału sumy uzyskanej w egzekucji z nieruchomości należności objęte tytułem wykonawczym w sprawie (...) zostały bowiem zaspokojone w całości, o czym świadczy choćby fakt, że w planie podziału sąd stwierdził, iż suma uzyskana z egzekucji z nieruchomości pozwoliła w całości na zaspokojenie zarówno należności wszystkich wierzycieli biorących udział w planie objętych tytułami wykonawczymi, jak i kosztów postępowania egzekucyjnego, a pozostała po zaspokojeniu wszystkich należności nadpłata z sumy uzyskanej z egzekucji z nieruchomości została zwrócona dłużnikom, czyli powodom w niniejszym postępowaniu.

Zgodnie z treścią art. 1024 § 2 k.p.c. przy świadczeniach powtarzających się bieżące raty wierzytelności uwzględnia się w planie podziału, jeżeli stały się wymagalne przed datą sporządzenia planu. Odsetki i inne świadczenia bieżące uwzględnia się w wysokości, do jakiej narosły do powyższego terminu”. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 18 maja 2017 r., sygn. akt III CSK 215/16 wskazał, że „odsetki były naliczane tylko do dnia sporządzenia planu podziału, a nie do dnia wypłaty powodowi sumy przypadającej mu w planie podziału. Postępowanie to było zgodne z prawem. W świetle art. 1024 § 2 k.p.c. odsetki uwzględnia się w planie podziału sumy uzyskanej z egzekucji w wysokości, do jakiej narosły one do daty sporządzenia planu. Zgodnie natomiast z art. 1026 § 2 k.p.c., sumę wydzieloną wierzycielowi w planie podziału zalicza się przede wszystkim na koszty postępowania, następnie na odsetki, a w końcu na sumę dłużną”. Za taką wykładnią przepisu opowiada się również sąd odwoławczy wskazując, że tutejszy Sąd Okręgowy zajął tożsame stanowisko zarówno w sprawie II Cz 284/16, jak i w sprawach II Ca 1251/24 oraz II Ca 29/20 toczących się z udziałem tych samych dłużników występujących w sprawie II Cz 284/16 w charakterze skarżących, a w sprawach II Ca 1251/24 oraz II Ca 29/20 w charakterze powodów. Wszystkie te postępowania dotyczyły tożsamego zagadnienia związanego z tym samym planem podziału, mimo zatem że nie zachodzą przesłanki związania sądu w niniejszej sprawie orzeczeniami wydanymi w powyższych sprawach w rozumieniu art. 386§6 kpc, niemniej jednak zasady spójności orzeczniczej dodatkowo sprzeciwiają się przyjęciu odmiennej interpretacji przepisu 1028§1 zd. 2 kpc w związku z art. 1024§2 kpc.

Słusznie zatem wskazał sąd rejonowy, że naliczenie odsetek w planie podziału od należności głównych objętych tytułami oraz zaspokojenie w całości należności głównych, kosztów procesu oraz tak wyliczonych odsetek od należności głównych (w tym w sprawie (...)) spowodowało, że tytuły wykonawcze zostały „skonsumowane”, czyli należności objęte tytułami wykonawczymi zostały zaspokojone w całości z dniem sporządzenia planu podziału – tj. z dniem 9 grudnia 2011 r. , co zresztą zostało stwierdzone w uzasadnieniu planu podziału. Skoro zatem wierzyciel został zaspokojony w całości, brak było jakichkolwiek podstaw do egzekwowania po dniu 9 grudnia 2011 r. jakichkolwiek należności na podstawie przedmiotowego tytułu wykonawczego, w tym naliczania jakichkolwiek odsetek.

Niezrozumiałe w kontekście powyższych przepisów są twierdzenia skarżącego, jakby za interpretacja przeciwną, tj. dopuszczającą dalsze naliczanie odsetek (zatem w dorozumieniu odsetek ustawowych objętych tytułem wykonawczym) na rzecz wierzyciela miał przemawiać przepis art. 808§2 kpc. Zgodnie z jego brzmieniem odsetki od sum złożonych na rachunek depozytowy Ministra Finansów tytułem nabycia przedmiotu egzekucji wchodzą w skład sumy uzyskanej w egzekucji. Odsetki należne za okres od dnia sporządzenia planu podziału sumy uzyskanej w egzekucji do dnia wykonania planu zwraca się osobie uprawnionej. Jak wynika jednoznacznie z powyższego przepisu dotyczy on rozdysponowania odsetek, jakie narastają od środków złożonych na rachunku Ministerstwa Finansów wedle stawki oprocentowania tego rachunku, nie zaś tego, czy po sporządzeniu planu podziału wierzycielowi należą się dalsze odsetki. Ponieważ skarżący nie rozwinął i nie uzasadnił swoich twierdzeń o związku powyższego uregulowania z przedmiotem niniejszej sprawy, sąd okręgowy uznaje za zbędne dalsze rozwijanie tego wątku.

Dodatkowo wskazać należy, że nie korespondowały z materiałem dowodowym twierdzenia pozwanego, podnoszone zarówno na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, jak i w postępowaniu apelacyjnym, że plan podziału zmieniony postanowieniem Sądu Rejonowego Szczecin- Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 9 grudnia 2011r. w sprawie o sygnaturze akt IX Co 10/09 został zaskarżony przez Bank w dniu 29 grudnia 2011 r. w całości co do wierzytelności banku, tj. także w zakresie wierzytelności, której egzekucja jest podstawą roszczeń sformułowanych w niniejszym postępowaniu. Pełnomocnik pozwanego wskazywał, że zarzuty banku dotyczyły waluty należnej wierzytelności i skierowane były przeciwko całej wierzytelności przysługującej bankowi względem powodów, uwzględnionej w planie podziału z dnia 9 grudnia 2011 r. W konsekwencji, w ocenie pełnomocnika pozwanego przyjąć należy, że wierzytelność banku nie wygasła w terminie wskazanym przez powodów, a naliczanie przez komornika sądowego odsetek od należności głównej było uzasadnione. W odniesieniu do tych zarzutów wskazać należy, że zarzuty wierzyciela Banku (...) dotyczące planu podziału znajdują się na k. 475 akt IX Co 10/09, a ich kserokopia na k. 205-206 akt niniejszej sprawy. Jak wynika z treści pisma, nie został w nim wskazany ani konkretny tytuł wykonawczy, ani sygnatura postępowania egzekucyjnego, którego zarzuty dotyczyły. Niemniej jednak z jego treści (bardzo zresztą lakonicznej) wynika, że chodzi o „zmianę planu podziału poprzez uwzględnienie w nim prawidłowej waluty, w której wyrażona jest należność wierzyciela wobec dłużników- tj. frank szwajcarski ((...)), a nie złoty”. Jak zaś wynika z akt IX Co 10/09 z wniosku tego wierzyciela toczyło się poza postępowaniem V KM (...) także postepowanie Km (...), w którym egzekucja toczyła się w oparciu o zaopatrzony w klauzulę wykonalności bankowy tytuł egzekucyjny co do należności wyrażonej we frankach szwajcarskich. Tymczasem niewątpliwe jest, że postępowanie egzekucyjne, którego dotyczy pozew w niniejszej sprawie toczyło się na celem wyegzekwowania należności zasądzonych nakazem zapłaty Sądu Okręgowego w Szczecinie Wydział I Cywilny z dnia 19 sierpnia 2006r., wydanego w sprawie o sygn. akt I Nc 173/06, zaopatrzonego w klauzulę wykonalności na mocy postanowienia tegoż Sądu z dnia 24 lipca 2007 r. Jak wynika jednoznacznie z jego treści, zasądzone na rzecz Banku (...) zostały kwoty 75.011,39 zł z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia 10 czerwca 2006r. do dnia zapłaty oraz kwota 4553 zł tytułem kosztów procesu, a więc kwoty wyrażone wyłącznie w walucie polskiej. Tym samym niewątpliwe jest, że wniesione przez Bank (...) zarzuty nie mogły dotyczyć kwot egzekwowanych w toku postępowania (...). Tym bardziej zatem twierdzenia o braku prawomocności planu podziału co do wierzytelności objętej postępowaniem (...) okazały się nietrafne. Skoro bowiem zarzuty nie dotyczyły części planu dotyczącego należności w sprawie (...), to ich wniesienie zgodnie z treścią art. 1028§1 pkt 1 zdanie drugie kpc nie wstrzymywało jego wykonania w zakresie sum objętych tym postępowaniem.

Z uwagi na powyższe wskazane w apelacji zarzuty naruszenia przepisów 1028§1 zd.2 kpc w związku z art. 1024§2 kpc. nie mogły zostać uznane za uzasadnione. Powyższe rozważania prowadzą do jednoznacznej konstatacji, że pobranie przez komornika od powodów jakichkolwiek kwot w ramach egzekucji (...) było bezprawne i aktualizowało odpowiedzialność komornika z art. 23 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji.

Całkowicie chybiony był zarzut braku zastosowania w sprawie art. 22 ww. ustawy. Zgodnie z nim komornik ma obowiązek w terminie 4 dni przekazać uprawnionemu wyegzekwowane należności, a jeżeli dopuści do opóźnienia, jest obowiązany zapłacić uprawnionemu odsetki ustawowe za opóźnienie od kwot otrzymanych i nierozliczonych w terminie. Jak wynika wprost z treści ww. przepisu dotyczy on relacji pomiędzy wierzycielem egzekwującym a komornikiem, dotyczy bowiem „wyegzekwowanych należności”. Przepis ten mógłby zatem być podstawą odpowiedzialności komornika wobec wierzyciela, w żadnym zaś razie nie stanowi podstawy do oddalenia pozwu skierowanego przez dłużnika przeciwko wierzycielowi.

Apelacja pozwanego banku okazała się zatem bezzasadna w zakresie zasądzonej kwoty 31.589,96 zł, którą Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie P. V. – Zastępca P. P. w sprawie (...) w dniu 16 lipca 2015 roku przekazała na rzecz wierzyciela – Bank (...) Spółki Akcyjnej w C. jako wyegzekwowaną na skutek zajęcia wierzytelności z dnia 6 marca 2015 r. Skoro bowiem kwota ta wyegzekwowana została od dłużników bez podstawy prawnej, a następnie przekazana została wierzycielowi, to wierzyciel ten uzyskał świadczenie bez podstawy prawnej. To zaś aktualizuje jego odpowiedzialność na podstawie art. 405 kc, którego naruszenie niesłusznie zarzuca pozwany.

Niesłuszny okazał się zarzut przedawnienia dotyczący tej kwoty.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że błędnie wskazuje pozwany, że dochodzona przez powodów należność dotyczy świadczenia okresowego, jakim są odsetki, w związku z powyższym roszczenie o ich zwrot przedawnia się z upływem trzech lat. Powodowie dochodzą przecież nie należnych im odsetek, a wyegzekwowanych od nich nienależnie kwot w toku postępowania egzekucyjnego. Podstawę materialną ich żądania stanowi art. 405 kc, nie zaś art. 359 kc czy art. 481 kc. Okoliczność, że pozwany egzekwował i uzyskał kosztem powodów kwotę 31.589,96 zł jako rzekomo należne mu odsetki, nie czyni roszczenia powodów roszczeniem o zwrot odsetek. Kwota ta stanowiła bowiem bezpodstawne wzbogacenie pozwanego, jako że przysporzenie to nastąpiło kosztem majątku powodów do majątku pozwanego bez podstawy prawnej. Powyższe konstatacje w świetle okoliczności sprawy i przywołanych przepisów są oczywiste i nie wymagają pogłębionej analizy prawnej. Skoro zaś roszczenie powodów nie było roszczeniem o świadczenie okresowe, ani związane nie było z prowadzeniem działalności gospodarczej, przedawniłoby się z upływem terminu wskazanego w art. 118 kc, tj. z upływem terminu sześcioletniego. Słusznie również uznał sąd rejonowy, iż roszczenie o zwrot świadczenia nienależnego należy do tzw. świadczeń bezterminowych, tj. takich, których termin spełnienia nie był oznaczony oraz nie wynikał z właściwości zobowiązania. Roszczenie wynikające ze zobowiązania bezterminowego obejmującego zwrot nienależnie spełnionego świadczenia staje się wymagalne w dniu, w którym świadczenie powinno być spełnione, gdyby wierzyciel wezwał dłużnika do zwrotu tegoż świadczenia w najwcześniej możliwym terminie. W przypadku roszczeń wynikających z zobowiązań bezterminowych bieg terminu przedawnienia ma swój początek z dniem, w którym roszczenie stałoby się wymagalne, gdyby uprawniony podjął czynność w najwcześniej możliwym terminie i to niezależnie od stanu świadomości uprawnionego co do przysługiwania mu roszczenia kondycyjnego.

Kwota powyższa została zajęta przez komornika w dniu 6 marca 2015r., a zajęcie to zostało dłużnikom doręczone w dniu 9 marca 2015r. Z kolei zajęta kwota 31.589,96 zł została przekazana przez komornika bankowi w dniu 16 lipca 2015r. Ponieważ każdy z pozwanych ma odrębną podstawę odpowiedzialności, bieg terminu przedawnienia roszczenia wobec komornika rozpoczął się w dniu 6 marca 2015r. (data zajęcia, która jest datą wyrządzenia powodom szkody bezprawnym działaniem komornika), zaś wobec banku- od daty przekazania mu środków (16 lipca 2015r.), w tej bowiem dacie bank uzyskał bezpodstawne wzbogacenie. Oba roszczenia przedawniłyby się jednak w jednej dacie, tj. z dniem 31 grudnia 2021r. We wniosku z dnia 8 lipca 2018r. złożonym w Sądzie Rejonowym Szczecin-Centrum w Szczecinie L. Ł. i X. Ł. zawezwali do próby ugodowej P. P., Bank (...) Spółkę Akcyjną w C., Skarb Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie oraz Skarb Państwa- Prezesa Sądu Okręgowego w Szczecinie. L. Ł. i X. Ł. wnieśli o zawezwanie ww. przeciwników do zawarcia ugody przez solidarną zapłatę przez przeciwników na rzecz wzywających kwoty 37.756, zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wniesienia wniosku do dnia zapłaty - tytułem zwrotu bezpodstawnie dokonanego przez Komornika Sądowego Dorotę Działowska w sprawie (...) zajęcia wierzytelności z tytułu nadpłaty z planu podziału sumy uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości przyznanej w planie podziału do zwrotu na rzecz dłużników – L. Ł. i Zeznana Ł.. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik powodów wskazał, że zobowiązanie wierzycieli zostało zaspokojone w całości według stanu na dzień 9 grudnia 2011 r. i w związku z tym wygasło, przez co niezasadne było dalsze prowadzenie egzekucji w oparciu o tytuł wykonawczy, jak i nie było podstaw do dalszego pobierania kosztów. Wskazał ponadto, że wnioskodawcy dochodzą solidarnie od przeciwników kwoty 37.756 zł jako poniesionej przez nich szkody w związku z nieprawidłowym i niezasadnym prowadzeniem egzekucji, a na kwotę ta składa się kwota 31.589,96 zł oraz kwota opłat egzekucyjnych w wysokości 6.160,04 zł. Prawidłowo sąd rejonowy ocenił, że powyższy wniosek zgodnie z treścią art. 123 §1 pkt 1 kc przerwał bieg przedawnienia. W dniu 21 marca 2019r. odbyło się posiedzenie pojednawcze, po tej zaś dacie bieg przedawnienia rozpoczął się na nowo (art. 124§1 kc). Skoro zaś tak, pozew złożony w niniejszej sprawie w dniu 21 marca 2022r. złożony został przed upływem terminu przedawnienia.

Wbrew twierdzeniom skarżącego nie sposób uznać, aby wniosek powyższy nie doprowadził do przerwy biegu przedawnienia z uwagi na jego pozorność, sformułowany w apelacji zarzut naruszenia art. 123§1 pkt 1 kpc okazał się zatem bezzasadny. Błędne jest rozumowanie pozwanego zakładające, że zawezwanie do próby ugodowej winno być uznane za działanie pozorne, nie wywołujące skutku w postaci przerwy biegu przedawnienia z tej tylko przyczyny, że w zawezwaniu wzywający nie zrezygnował z żadnej części swojego roszczenia. Jest naturalne, że wzywający zmierza do realizacji swego żądania w całości, a jedynie zamierza uniknąć wytaczania procesu i daje szansę wezwanemu do dobrowolnego spełnienia świadczenia. Strony w toku postępowania pojednawczego mogą oczywiście wypracować kompromis, niemniej jednak zupełnie nieuprawnione jest rozumowanie, że tylko takie zawezwanie do próby ugodowej, w której wzywający od razu rezygnuje z części swojej należności, nie jest pozorne. Przytaczane przez skarżącego w apelacji poglądy orzecznictwa i doktryny nijak się mają do stanu faktycznego w sprawie, skoro pozwany nigdy nie wyrażał woli polubownego zakończenia sporu, ani też nie złożył takiego oświadczenia, które mogłoby być potraktowane jako uznanie właściwe. Nie przystaje też do okoliczności sprawy przywoływanie art. 223§2 kpc w związku z art. 203§4 kpc, skoro w niniejszej sprawie nie doszło do zawarcia ugody. Mając na względzie powyższe sąd okręgowy w pełni aprobuje stanowisko sadu rejonowego, który stwierdził, że zawezwanie do próby ugodowej doprowadziło do przerwy biegu przedawnienia roszczeń powodów.

Bank (...) zaskarżył rozstrzygniecie sądu rejonowego także w zakresie zasądzenia od niego kwoty 6166,04 zł.

Dla uporządkowania wywodu w tym zakresie wskazać należy, że powodowie wskazali na odpowiedzialność odszkodowawczą Banku w tym zakresie, taką też podstawę odpowiedzialności pozwanego (art. 415 kc), wbrew twierdzeniom jego pełnomocnika wygłoszonym na rozprawie apelacyjnej, przyjął sąd rejonowy. Sąd okręgowy w pełni podziela wyrażone w uzasadnieniu sądu rejonowego poglądy prawne dotyczące podstaw odpowiedzialności pozwanego za szkodę wyrządzona w majątku powodów pobraniem od nich kosztów postępowania egzekucyjnego. Słusznie bowiem sąd rejonowy wskazał, że „pozwany co najmniej musiał godzić się z tym, że wyrażając zgodę na takie bezprawne działanie organu egzekucyjnego, co więcej – wnosząc o zajęcie wierzytelności na poczet zaspokojenia nieistniejącej wierzytelności, działa bez podstawy prawnej i takie działania mogą spowodować szkodę w majątku powodów jako dłużników”. Nie powielając pozostałych wywodów sądu rejonowego, sąd okręgowy wskazuje zatem tylko, że na podstawie art. 387§2

(

1) pkt 2 kpc przyjmuje je za własne. Dodatkowo jedynie sąd okręgowy wskazuje, że poza pismem z dnia 10 marca 2015 r. zawierającym wniosek o zajęcie nadpłaty, na które zwrócił uwagę sąd rejonowy (k. 133 akt KM (...)/(...)) w aktach sprawy znajduje się także pismo pełnomocnika wierzyciela z daty wcześniejszej tj. datowane na dzień 2 marca 2025r. zawierające tożsamy wniosek (k. 132 akt KM (...)). Oznacza to, że wierzyciel jeszcze przed dokonaniem zajęcia przez komornika w dniu 6 marca 2015r. wyraził wolę kontynuowania egzekucji, co jedynie potwierdza jego odpowiedzialność odszkodowawczą.

Odnosząc się do podniesionego zarzutu przedawnienia tej kwoty, sąd okręgowy wskazuje, że roszczenie o jej zasądzenie wobec pozwanego banku przedawniłoby się zgodnie z art. 442

1§1 kc z upływem trzech lat od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się albo przy zachowaniu należytej staranności mógł się dowiedzieć o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Powodowie otrzymali postanowienie o ustaleniu kosztów egzekucji z dnia 23 lipca 2015r. w dniu 19 sierpnia 2015r. Ich roszczenie odszkodowawcze przedawniłoby się zatem z dniem 31 grudnia 2018r., nie zaś jak wskazał sąd rejonowy z dniem 19 sierpnia 2018r. Wywody sądu rejonowego zawierają błąd polegający na nieuwzględnieniu przez sąd rejonowy zmiany przepisów wprowadzonej ustawą z dnia 13 kwietnia 2018r. o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw. W art. 1 pkt 3 zmieniony został przepis art. 118 kc, a zgodnie z tą zmianą koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata. Zgodnie zaś z art. 5 ust. 1 tej ustawy do roszczeń powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy i w tym dniu jeszcze nieprzedawnionych stosuje się od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Oznacza to, że termin przedawnienia roszczenia powodów który rozpoczął się w dniu 19 sierpnia 2015r. upłynąłby na koniec roku 2018r., nie zaś w dniu 19 sierpnia 2018r. Termin ten nie uległ bowiem cytowana ustawą skróceniu, nie stosuje się zatem do niego art. 5 ust. 2 zdanie drugie ustawy. Jak bowiem wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 31 października 2023r. sygnatura III CZP 121/22 z treści i umiejscowienia art. 5 ust. 2 zd. 2 ustawy z 13 kwietnia 2018 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny i niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018.1104) w całej regulacji międzyczasowej wynika, że przepis ten odnosi się wyłącznie i konkretnie do art. 5 ust. 2 zd. 1 tej ustawy. Nie wyraża natomiast samodzielnej normy modyfikującej skutki nakazu bezpośredniego stosowania nowego prawa w każdym przypadku, w którym - między innymi z racji zastosowania nowego art. 118 zd. 2 k.c. - upływ terminu przedawnienia następuje później niż według regulacji dotychczasowych.

Przed terminem przedawnienia- w dniu 8 lipca 2018r. powodowie złożyli opisany już powyżej wniosek o zawezwanie do próby ugodowej, zatem przerwali bieg przedawnienia. Skoro termin trzyletni zaczął swój bieg ponownie w dniu 21 marca 2019r., upłynąłby w dniu 31 grudnia 2022r. Powodowie złożyli jednak pozew w niniejszej sprawie w dniu 21 marca 2022r., a więc przed jego upływem.

Mając na względzie powyższe sąd okręgowy oddalił niezasadną apelację pozwanego banku, o czym orzekł w punkcie I. rozstrzygnięcia w oparciu o art. 385 kpc.

W punkcie II. na podstawie art. 98§§1 i 1

1 kpc w związku z art. 391§1 kpc sąd orzekł o kosztach postępowania apelacyjnego, zasądzając na rzecz powodów od pozwanego banku kwotę 1800 zł ustaloną jako wynagrodzenie ich pełnomocnika w postępowaniu apelacyjnym zgodnie z §2 pkt 5 w związku z §10 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.

Monika Rabiega

(...)

(...)

1. (...)

2. (...)

3. (...)

(...)