Sąd oddalił skargę oskarżonego na przewlekłość sprawy z Dzierżoniowa

8 kwietnia 2026 r. (data wpływu do Sądu Rejonowego) oskarżony C. C. wniósł o:

- stwierdzenie przewlekłości postępowania toczącego się wówczas przed Sądem Rejonowym w Dzierżoniowie pod sygn. akt II K 3/24,

- przyznanie na jego rzecz 20.000 zł tytułem zadośćuczynienia za rażącą zwłokę i prowadzenia przez okres 3 lat postępowania o czyn niebędący przestępstwem,

- zobowiązanie Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie do podjęcia niezwłocznej decyzji o umorzeniu postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.

W uzasadnieniu wskazał, że postępowanie toczy się już przez ponad 3 lata, zaś prokurator prowadząca sprawę zataiła, iż skarżący posiada orzeczenie o niepoczytalności pochodzące z innych spraw (II K 497/21), co doprowadziło do prowadzenia procesu bez opinii biegłych oraz bez udziału obrońcy.

Skarga ta zarządzeniem Przewodniczącego IV Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w Świdnicy z 14 kwietnia 2026r., sygn. akt IV S 3/26, została przedstawiona tutejszemu Sądowi Apelacyjnemu, co nastąpiło 16 kwietnia 2026r.

Dotychczasowy bieg postępowania sądowego w zakresie objętym skargą przedstawia się następująco:

- 29 czerwca 2023r. - wpływ aktu oskarżenia do Sądu Rejonowego w Środzie Śląskiej, k. 164

- 30 czerwca 2023r - losowanie – przydział w sprawie, k. 165

- 4 lipca 2023r. - postanowienie o przekazaniu sprawy do Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie, k. 165

- 21 sierpnia 2023r.- przekazanie akt do Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie, k. 170

- 4 września 2023r. - wpływ akt do Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie, k. 170

- 7 września 2023r. - losowanie – przydział sprawy, k. 171

- 12 października 2023r.- zarządzenie sędziego o wyznaczeniu posiedzenia w przedmiocie przekazania według właściwości, k. 180

- 12 października 2023r. - postanowienie o przekazaniu sprawy do Sądu Rejonowego dla Wrocławia Śródmieścia we Wrocławiu, k.181

- 22 listopada 2023r. - przekazanie akt do Sądu Rejonowego dla Wrocławia Śródmieścia we Wrocławiu, k. 187

- 24 listopada 2023r. - wpływ akt do Sądu Rejonowego dla Wrocławia Śródmieścia we Wrocławiu, k. 187

- 28 listopada 2023r. - losowanie – przydział sprawy, k. 188

- 4 grudnia 2023r. - postanowienie o wszczęciu sporu kompetencyjnego z Sądem Rejonowym w Dzierżoniowie, k. 189

- 13 grudnia 2023r. - przekazanie akt do Sądu Okręgowego we Wrocławiu, k. 190

- 14 grudnia 2023r. - losowanie przydział sprawy, k. 191

- 3 stycznia 2024r. - postanowienie w przedmiocie rozstrzygnięcia sporu – właściwym jest Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie, k. 192

- 4 stycznia 2024r. - przekazanie akt do Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie, k. 184

- 8 stycznia 2024r. - wpływ akt do Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie, k. 184

- 7 marca 2024r. – zarządzenie sędziego o wyznaczeniu posiedzenia w przedmiocie przekazania sprawy według właściwości, k. 197

- 7 marca 2024r. - postanowienie o zwróceniu się do Sądu Okręgowego w Świdnicy o przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Środzie Śląskiej, k. 198

- 8 marca 2024r. - przekazanie akt do Sądu Okręgowego w Świdnicy, k. 184

- 13 marca 2024r. - wpływ akt do Sądu Okręgowego w Świdnicy, k. 199

- 14 marca 2024r. - losowanie przydział sprawy, k. 200

- 15 marca 2024r. - postanowienie Sądu Okręgowego w Świdnicy – właściwy Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie, k. 201

- 18 marca 2024., zwrot akt do Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie, k. 202

- 20 marca 2024r. - wpływ akt do Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie, k. 202

- 21 marca 2024r. - zarządzenie sędziego o wyznaczeniu rozprawy, k. 203

- 1 lipca 2024r. - Rozprawa główna, k. 214

- 5 lipca 2024r. - zażalenie R. Z., k. 215

- 15 lipca 2024r. - losowanie przydziału sprawy – rozpoznanie zażalenia, k. 220

- 24 września 2024r. – zarządzenie sędziego o wyznaczeniu posiedzenia, posiedzenie niejawne – wydanie postanowienia, k. 222

- 25 września 2024r. - zarządzenie o wyznaczeniu rozprawy, k. 225

- 5 marca 2025r. - Rozprawa główna, k. 233 -2324

- 2 kwietnia 2025r. - zarządzenie o wyznaczeniu posiedzenia w przedmiocie zwrotu kosztów podróży świadka, posiedzenie i wydanie postanowienia, k. 237

- 5 maja 2025r. - Rozprawa główna, k. 240

- 22 września 2025r. - Rozprawa główna, k. 259

- 6 października 2025r. - Ogłoszenie wyroku, art. 268

- 24 listopada 2025r. - oddanie uzasadnienia, , k. 280

- 5 stycznia 2026r. - przekazanie akt z apelacją, k. 300

- 9 stycznia 2026r. - Zarządzenie o wyznaczeniu rozprawy odwoławczej, k. 303

- 5 lutego 2026r. - Rozprawa odwoławcza, k. 353

- 5 lutego 2026r., wyrok– uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania k. 354

- 30 marca 2026r. - Postanowienie Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłych sądowych z zakresu psychiatrii, k. 408

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.

Skarga C. C. na przewlekłość postępowania przed Sądem Rejonowym w Dzierżoniowie i Sądem Okręgowym w Świdnicy okazała się niezasadna i jako tak została oddalona.

Stosownie do art. 1 ust. 1 i art. 2 ust. 1 i 1a ustawy o skardze (…) naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, ma miejsce wówczas gdy wskutek działań lub zaniechań sądu lub prokuratora postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności prawnych i faktycznych. W szczególności ocenie podlega terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez organ postępowania w celu zakończenia postępowania przy uwzględnieniu charakteru sprawy, stopnia jej faktycznej i prawnej zawartości, znaczenia dla skarżącego rozstrzyganych w niej zagadnień oraz zachowania stron, w szczególności tej zarzucającej przewlekłość (art. 2 ust. 2 cyt. ustawy).

Przewlekłość postępowania jest kategorią obiektywną, a obowiązkiem państwa jest zapewnienie by sprawy osób podległych jego jurysdykcji toczyły się bez zbędnej zwłoki (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 6 stycznia 2006 r., III SPP 154/05 i cyt. tam orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz poglądy doktryny). Nie ulega też wątpliwości, że ocena, czy w konkretnej sprawie doszło do przewlekłości postępowania, nie powinna ograniczać się wyłącznie do upływu czasu i subiektywnych odczuć skarżącego, lecz jest wypadkową czynników obiektywnych oraz czasu koniecznego do podejmowania bez zwłoki działań zgodnych z obowiązującymi przepisami, przewidującymi zachowanie określonych procedur i niezbędnych by wyjaśnić wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności w sposób gwarantujący stronom korzystanie z ich praw (zob. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 11 maja 2005r. sygn. akt II S 26/05).

Po analizie akt sprawy dojść należy do przekonania, że postępowanie w sprawie obecnie prowadzonej pod sygn. akt II K 55/26, choć nie na każdym jego etapie toczyło się zgodnie z przyjętymi standardami podejmowania czynności, to jednak było one przeprowadzane bez zbędnej zwłoki.

Istotnym dla oceny tempa postępowania w niniejszej sprawie jest fakt, że między wpływem aktu oskarżenia z prokuratury do Sądu Rejonowego w Środzie Śląskiej 29 czerwca 2023r., a wyznaczeniem pierwszym terminem rozprawy głównej, to jest 1 lipca 2024r. sprawa była przekazywana między Sądami, trwał spór o właściwość. Zaś samo postępowanie przed Sądem Rejonowym w Dzierżoniowie trwało od 20 marca 2024 roku do 24 listopada 2025r.. Akta, po zakończeniu postępowania międzyinstancyjnego, 5 stycznia 2026r. wpłynęły do Sądu Okręgowego w Świdnicy, zaś wyrok zapadł już 5 lutego 2026r., po czym akta niezwłocznie zwrócono do Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie.

Po dokonaniu powyższej analizy podkreślić należy, iż podniesiony w skardze zarzut przewlekłości postępowania nie znajduje potwierdzenia. Na żadnym z etapów postępowania nie można stwierdzić zwłoki w rozumieniu cytowanej ustawy. Okres trwania postępowania w niniejszej sprawie nie jest wynikiem opieszałego wykonywania czynności przez sąd (nieuzasadnionej przewlekłości) lecz wynika z przyczyn obiektywnych. W konsekwencji, skargę o stwierdzenie przewlekłości postępowania należało zatem oddalić.

Kierując się względami sytuacji materialnej, Sąd Apelacyjny zwolnił skarżącego od kosztów postępowania w przymiocie skargi (art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze).

Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny orzekł, jak na wstępie.

SSA Jerzy Skorupka

SSA Agata Regulska

SSA Maciej Skórniak