Sąd odrzucił skargę spółki o przewlekłość śledztwa w sprawie zatrzymanych 161 tys. EUR

Skarżąca w piśmie z 10 lipca 2026 r. (data wpływu do Prokuratury (...)) złożyła do Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, dotyczącą sposobu procedowania w postępowaniu Prokuratury (...) o sygn. akt (...), domagając się stwierdzenia, że w toku postępowania przygotowawczego w przedmiotowej sprawie nastąpiła przewlekłość postępowania. Skarżąca wniosła również o zlecenie prokuratorowi prowadzącemu postępowanie podjęcia w wyznaczonym terminie czynności zmierzających do zakończenia postępowania, w tym wydania rozstrzygnięcia w formie zaskarżonego postanowienia losu dowodów rzeczowych w postaci środków pieniężnych w kwocie 161.841,09 EUR, zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz skarżącej kwoty 20.000 zł oraz o zwrot uiszczonej opłaty od skargi w kwocie 200 zł.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.

Skarga podlegała odrzuceniu.

Według skarżącej przewlekłość postępowania wyraża się w tym, że po upływie ponad 7 lat i 4 miesięcy nie przedstawiono zarzutów żadnej osobie, a postepowanie pozostaje w fazie

in rem.

W realiach niniejszej sprawy skarżąca wywodzi swoją legitymację do wniesienia skargi na przewlekłość z twierdzenia, że jest właścicielem środków pieniężnych w kwocie 161.841,09 EUR, zatrzymanych w postępowaniu o sygn. akt (...) - początkowo w drodze blokady rachunku bankowego (postanowienie z 20 lutego 2019 r.), a następnie uznanych za dowód rzeczowy (postanowienie z 13 sierpnia 2019 r.) i przekazanych na rachunek depozytowy Prokuratury (...). Skarżąca wskazała, że jest ,,osobą”, od której odebrano rzeczy i której prawa są bezpośrednio dotknięte biegiem ww. postępowania. Skarżąca podkreśliła, że dwukrotnie inicjowała czynności w postępowaniu poprzez złożenie wniosków o zwrot środków pieniężnych oraz korzystała ze środków zaskarżenia, realizując w postępowaniu swoje uprawnienia.

Tymczasem skarżąca nie wykazała w żaden sposób, że w przedmiotowej sprawie ma ona statusu osoby pokrzywdzonej lub strony. Zważyć należy, że stosownie do przepisu art. 3 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, uprawnionym do wniesienia skargi w postępowaniu karnym jest strona oraz pokrzywdzony, nawet jeśli nie jest stroną. Krąg podmiotów uprawnionych został określony w sposób wyczerpujący i nie podlega wykładni rozszerzającej.

Z kolei, zgodnie z art. 299 § 1 k.p.k., stronami postępowania przygotowawczego są podejrzany i pokrzywdzony.

Stosowanie zaś do treści art. 49 k.p.k. pokrzywdzonym jest osoba fizyczna lub prawna, a także niemająca osobowości prawnej instytucja państwowa lub samorządowa oraz inna jednostka organizacyjna, której odrębne przepisy przyznają zdolność prawną, których dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwo. Pokrzywdzonym jest podmiot, którego dobro prawnie chronione zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwo (art. 49 § 1 i 2 k.p.k.). W przepisie art. 49 § 1 k.p.k. zbiór pokrzywdzonych wyznaczony jest przez zespół znamion czynu będącego przedmiotem postępowania oraz czynów współukaranych (por. uchw. SN z 15.09.1999 r., I KZP 26/99, OSNKW 1999, z. 11-12, poz. 69; uchw. SN z 21.10.2003 r., I KZP 29/03, OSNKW 2003, z. 11-12, poz. 94; post. SN z 17.11.2005 r., II KK 108/05, R - OSNKW 2005, poz. 2094; post. SN z 23.09.2008 r., I KZP 16/08, OSNKW 2008, z. 10, poz. 78). Wyrażony w wymienionym przepisie warunek bezpośredniości naruszenia lub zagrożenia dobra prawnego określonej osoby oznacza, że pomiędzy czynem zawierającym znamiona przestępstwa a naruszonym lub zagrożonym dobrem danego podmiotu nie ma ogniw pośrednich, a więc, że dobro prawne pokrzywdzonego zostało działaniem przestępnym naruszone wprost, a nie przez godzenie w inne dobro (zob. post. SN z 25.03.2010 r., IV KK 316/09, OSNwSK 2010, Nr 1, poz. 645; uchw. SN z 21.10.2003 r., I KZP 29/03, OSNKW 2003, z. 11-12, poz. 94).

W przedmiotowej sprawie skarżąca powołuje się na to, że zatrzymana kwota 161.841,09 EUR stanowi dla niej środki o zasadniczym znaczeniu gospodarczym, ponieważ do tej pory nie zaspokoiła zobowiązania wobec kontrahenta (...) Sp. z o o., a przewlekłość postępowania generuje po jej stronie wymierną, narastającą szkodę. Argumentacji tej nie sposób podzielić. Sam fakt subiektywnego przekonania skarżącej o doznaniu uszczerbku lub negatywnych konsekwencji określonych działań nie jest wystarczający do przyjęcia, iż doszło do bezpośredniego naruszenia jej dóbr prawnych w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania karnego. Ewentualne oddziaływanie czynu zabronionego na sytuację skarżącej ma charakter wyłącznie pośredni, co wyklucza możliwość nadania jej statusu pokrzywdzonej. Ponadto nie sposób przypisać jej również statusu podejrzanej, skoro nie przedstawiono jej postanowienia o przedstawieniu zarzutów, zwłaszcza że w toku postępowania zarzutów nie przedstawiono żadnej osobie.

Niezależnie od powyższego, również treść postanowienia o wszczęciu śledztwa z 20 lutego 2019 r. (k. 128, tom. I) nie daje podstaw do przyjęcia, aby skarżącej przysługiwał status pokrzywdzonej. Z opisu czynu objętego kwalifikacją z art. 299 § 1 i 5 k.k. wynika, że postępowanie dotyczy podejmowania w okresie od 25 lipca 2018 r do 14 stycznia 2019 r. czynności mogących udaremnić lub znacznie utrudnić stwierdzenie pochodzenia, miejsca umieszczenia, wykrycia, zajęcie i orzeczenie przepadku środków pochodzących z korzyści związanych z popełnieniem przestępstw poprzez przyjmowanie na rachunek bankowy o nr (...) dla (...) Sp. z o.o. środków pieniężnych w łącznej wysokości ok. 2.000.000 Euro oraz dokonanie ich transferu na rachunek bankowy Spółki (...) Sp. z o.o. Opis czynu wskazuje na godzenie w prawidłowe funkcjonowanie obrotu gospodarczego, a także w dobro wymiaru sprawiedliwości.

Wobec tego, że (...) Spółka z o. o. (ani Ł. U.) nie jest stroną, ani pokrzywdzoną w postępowaniu Prokuratury (...) o sygn. (...), nie jest uprawniona do złożenia rozpoznawanej skargi. Zgodnie z art. 9 ust. 2 wymienionej ustawy, skargę wniesioną przez nieuprawniony podmiot należało odrzucić na podstawie art. 9 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki.

Natomiast zgodnie z art. 17 ust. 3 ww. ustawy należało zwrócić skarżącej wniesioną opłatę od skargi w wysokości 200 zł.

Mając na względzie powyższe okoliczności, Sąd Apelacyjny we Wrocławiu orzekł, jak na wstępie.

SSA Andrzej Kot SSA Cezariusz Baćkowski SSA Artur Tomaszewski