Sąd oddalił apelację spółki, raty do końca 2021 roku są przedawnione

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 5 listopada 2025 r. Sąd Rejonowy w Zgierzu:

1. zasądził od pozwanego D. F. na rzecz (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą we Z. kwotę 13.351,07 złotych wraz z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie od następujących rat:

a.

452,04 zł od dnia 15 stycznia 2022 roku,

b.

454,08 zł od dnia 15 lutego 2022 roku,

c.

456,12 zł od dnia 15 marca 2022 roku,

d.

458,17 zł od dnia 15 kwietnia 2022 roku,

e.

460,23 zł od dnia 15 maja 2022 roku,

f.

462,31 zł od dnia 15 czerwca 2022 roku,

g.

464,38 zł od dnia 15 lipca 2022 roku,

h.

466,47 zł od dnia 15 sierpnia 2022 roku,

i.

468,58 zł od dnia 15 września 2022 roku,

j.

470,68 zł od dnia 15 października 2022 roku,

k.

472,80 zł od dnia 15 listopada 2022 roku,

l.

474,93 zł od dnia 15 grudnia 2022 roku,

m.

477,06 zł od dnia 15 stycznia 2023 roku,

n.

479,21 zł od dnia 15 lutego 2023 roku,

o.

481,37 zł od dnia 15 marca 2023 roku,

p.

483,54 zł od dnia 15 kwietnia 2023 roku,

q.

485,71 zł od dnia 15 maja 2023 roku,

r.

487,89 zł od dnia 15 czerwca 2023 roku,

s.

490,09 zł od dnia 15 lipca 2023 roku,

t.

492,30 zł od dnia 15 sierpnia 2023 roku,

u.

494,51 zł od dnia 15 września 2023 roku,

v.

496,74 zł od dnia 15 października 2023 roku,

w.

498,97 zł od dnia 15 listopada 2023 roku,

x.

501,22 zł od dnia 15 grudnia 2023 roku,

y.

503,48 zł od dnia 15 stycznia 2024 roku,

z.

505,74 zł od dnia 15 lutego 2024 roku,

aa.

508,01 zł od dnia 15 marca 2024 roku,

bb.

510,30 zł od dnia 15 kwietnia 2024 roku,

cc.

512,60 zł od dnia 15 maja 2024 roku,

dd.

125,72 zł od dnia 15 czerwca 2024 roku;

2. oddalił powództwo w pozostałym zakresie;

3. orzekł o kosztach zgodnie z zasadą stosunkowego ich rozdzielenia, pozostawiając szczegółowe wyliczenie referendarzowi sądowemu.

Apelację od przytoczonego wyroku wywiodła strona powodowa zaskarżając go w całości.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 123 § 1 pkt 1 k.c. poprzez jego pominięcie, co doprowadziło w konsekwencji do przedwczesnego uznania części roszczenia powoda za przedawnione.

W konkluzji strona powodowa wniosła o:

1. zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty roszczenia ewentualnego wysokości 20.990,97 zł wraz z dalszymi odsetkami naliczonymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie według wykazu:

Data od:

Data do:

Kwota raty kapitałowej:

2021-03-14

do dnia zapłaty

312,48

2021-04-14

do dnia zapłaty

434,14

2021-05-14

do dnia zapłaty

436,09

2021-06-14

do dnia zapłaty

438,05

2021-07-14

do dnia zapłaty

440,03

2021-08-14

do dnia zapłaty

442,01

2021-09-14

do dnia zapłaty

443,99

2021-10-14

do dnia zapłaty

445,99

2021-11-14

do dnia zapłaty

448,00

2021-12-14

do dnia zapłaty

450,02

2022-01-14

do dnia zapłaty

452,04

2022-02-14

do dnia zapłaty

454,08

2022-03-14

do dnia zapłaty

456,12

2022-04-14

do dnia zapłaty

458,17

2022-05-14

do dnia zapłaty

460,23

2022-06-14

do dnia zapłaty

462,31

2022-07-14

do dnia zapłaty

464,38

2022-08-14

do dnia zapłaty

466,47

2022-09-14

do dnia zapłaty

468,58

2022-10-14

do dnia zapłaty

470,68

2022-11-14

do dnia zapłaty

472,80

2022-12-14

do dnia zapłaty

474,93

2023-01-14

do dnia zapłaty

477,06

2023-02-14

do dnia zapłaty

479,21

2023-03-14

do dnia zapłaty

481,37

2023-04-14

do dnia zapłaty

483,54

2023-05-14

do dnia zapłaty

485,71

2023-06-14

do dnia zapłaty

487,89

2023-07-14

do dnia zapłaty

490,09

2023-08-14

do dnia zapłaty

492,30

2023-09-14

do dnia zapłaty

494,51

2023-10-14

do dnia zapłaty

496,74

2023-11-14

do dnia zapłaty

498,97

2023-12-14

do dnia zapłaty

501,22

2024-01-14

do dnia zapłaty

503,48

2024-02-14

do dnia zapłaty

505,74

2024-03-14

do dnia zapłaty

508,01

2024-04-14

do dnia zapłaty

510,30

2024-05-14

do dnia zapłaty

512,60

2024-06-14

do dnia zapłaty

125,72

2. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym również kosztów postępowania apelacyjnego.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja jest bezzasadna i jako taka podlegała oddaleniu.

W ocenie Sądu Okręgowego zarzuty apelacji stanowią jedynie niczym nie uprawnioną polemikę z rozstrzygnięciem Sądu Rejonowego, na podstawie której powód upatruje możliwości zmiany niekorzystnego rozstrzygnięcia.

Zdaniem Sądu Okręgowego wyrok Sądu Rejonowego jest prawidłowy i jako taki musi się ostać.

Podniesione przez stronę apelującą zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Sąd Okręgowy podziela dokonaną przez Sąd I instancji ocenę faktyczną i prawną, a w konsekwencji przyjmuje ją jako własną. W postępowaniu apelacyjnym nie wymaga się dokonywania ustaleń na podstawie dowodów przeprowadzonych we własnym zakresie oraz ich samodzielnej oceny, jeżeli sąd odwoławczy nie dostrzega potrzeby ponowienia dowodów dopuszczonych w postępowaniu pierwszoinstancyjnym oraz podziela ocenę ich wiarygodności wyrażoną przez sąd pierwszej instancji. Wówczas wystarczająca jest aprobata dla stanowiska przedstawionego w orzeczeniu sądu pierwszej instancji (art. 387 § 2

1 pkt 1 in principio k.p.c.; zob. także m.in. postanowienie SN z dnia 22 lipca 2010 r., I CSK 313/09; wyrok SN z dnia 16 lutego 2005 r., IV CK 526/04; wyrok SN z dnia 20 maja 2004 r., II CK 353/03).

Apelant podniósł zarzut naruszenia przez Sąd Rejonowy art. 123 § 1 pkt 1 k.c. poprzez jego pominięcie co doprowadziło w konsekwencji do przedwczesnego uznania części roszczenia powoda za przedawnione.

W ocenie Sądu Odwoławczego nie sposób przyznać przytoczonemu zarzutowi waloru zasadności. Jak wynika z treści przywołanego przepisu bieg przedawnienia przerywa się przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia.

Odnosząc się do jedynego zarzutu apelacyjnego wywód należy zacząć od problematyki dopuszczalności i kwalifikacji powództwa ewentualnego. Przepisy kodeksu postępowania cywilnego nie statuują legalnej definicji powództwa ewentualnego. Możliwość wywiedzenia powództwa alternatywnego została dopuszczona w praktyce orzeczniczej sądów powszechnych w celu usprawnienia funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości, mając na względzie zasady ekonomiki procesowej. Powszechnie dopuszcza się możliwość wystąpienia z roszczeniem ewentualnym o ukształtowanie albo o ustalenie istnienia bądź nieistnienia stosunku prawnego lub prawa. Doktryna i judykatura uznają roszczenie ewentualne za zgłoszone na wypadek nieuwzględnienia roszczenia, które zostało zgłoszone w procesie na pierwszym miejscu (tzw. roszczenia głównego). Roszczenie ewentualne rozstrzygane jest zatem warunkowo - pod warunkiem nieuwzględnienia roszczenia głównego. Wyklucza się zatem możliwość powoływania przeciwstawnych lub wykluczających się twierdzeń na poparcie roszczeń w porządku ewentualnym i argumentuje, że roszczenie ewentualne nie może być uzależnione od oddalenia roszczenia głównego z powodu jego bezzasadności (braku racji merytorycznych). Roszczenie ewentualne zachodzi bowiem wtedy, gdy podstawa obu roszczeń jest uzasadniona, ale sąd nie może uwzględnić roszczenia postawionego na pierwszym miejscu (F. Koszelnik,

Ewentualność roszczeń w procesie cywilnym według nauki prawa i orzecznictwa, PPC 2025, nr 3, s. 398-445.).

W realiach przedmiotowej sprawy powód oparł swoje żądanie na niewykonaniu umowy kredytu zawartej z pozwanym konsumentem. Powództwo zawarte we wniesionym pozwie za podstawę faktyczną przyjęło niewystąpienie przez powoda z wnioskiem o restrukturyzację zadłużenia w odpowiedzi na wysłane przez powoda wezwanie do zapłaty. W konsekwencji powodowy bank złożył oświadczenie o wypowiedzeniu umowy kredytu. Słusznie Sąd Rejonowy zważył o bezskuteczności oświadczenia o wypowiedzeniu umowy kredytu, bowiem ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że pozwany nie przebywał pod adresem, na który bank wysłał oświadczenie o wypowiedzeniu. W konkluzji wierzytelności banku o spłatę tej części kredytu, co do której pozwany nie pozostawał w opóźnieniu nie można przypisać przymiotu wymagalności. W toku postępowania pierwszoinstancyjnego, w piśmie wniesionym do sądu w dniu 15 kwietnia 2025 r. (data stempla pocztowego), powód sformułował żądanie ewentualne „w przypadku uznania przez sąd nieskutecznego wypowiedzenia umowy”. W ocenie Sądu Okręgowego jest to oparcie powództwa na innej podstawie faktycznej aniżeli powództwa wywiedzionego w pozwie. Niemniej zgłoszenie powództwa ewentualnego winno być zawarte w samym pozwie, zaś wywiedzenie nowego żądania w toku postępowania traktować należy jako przedmiotową zmianę powództwa, o której mowa w art. 193 k.p.c. Sąd Odwoławczy w pełni aprobuje rozstrzygnięcie i rozważania Sądu Rejonowego w tym przedmiocie. Jak podkreśla się w orzecznictwie sądów apelacyjnych według art. 193 § 1 k.p.c. zmiana powództwa jest dopuszczalna, gdy nie wpływa na właściwość sądu. Zmianie może ulec podstawa faktyczna powództwa lub żądanie, bądź oba te elementy jednocześnie. Zmiana może mieć charakter ilościowy lub jakościowy. Powód może zatem wystąpić z nowym roszczeniem zamiast lub obok roszczenia pierwotnego, albo rozszerzyć żądanie pozwu o dalszą kwotę (Wyrok SA w Gdańsku z 14.11.2018 r., I ACa 152/18, LEX nr (...).). Najdalej idącym przekształceniem powództwa jest jednoczesna zmiana podstawy faktycznej i zmiana żądania. Musi jej towarzyszyć zachowanie związku pomiędzy procesem sprzed przekształcenia i po nim, polegającego na tym, że czynności procesowe stron dokonane w postępowaniu przed zmianą powództwa oraz zgromadzony materiał dowodowy nie tracą mocy i pozostają choćby częściowo aktualne w procesie toczącym się po przekształceniu (Wyrok SA w Gdańsku z 6.09.2018 r., V ACa 381/18, LEX nr 2630538.). W przedmiotowej sprawie powód zmienił podstawę faktyczną roszczenia jak również zmienił samo żądanie (występując z roszczeniem ewentualnym).

Ze względu na to, że zmiana następuje w toku postępowania ("w toku sprawy"), wywołuje ona, ale jedynie w zakresie nowo zgłoszonych roszczeń, skutki procesowe z chwilą doręczenia pozwanemu pisma procesowego zawierającego zmianę powództwa (Wyrok SA w Poznaniu z 21.11.2017 r., I ACa 634/17, LEX nr 2678053.). Również Sąd Najwyższy zajmował stanowisko w kwestii momentu zaistnienia skutków zmiany przedmiotowej powództwa. Skutki rozszerzenia powództwa - poza sprawami o roszczenia alimentacyjne i w oparciu o art. 466 k.p.c., poza roszczeniami dochodzonymi w postępowaniu odrębnym z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych przez pracownika lub ubezpieczonego działających bez adwokata lub radcy prawnego - rozpoczynają się z chwilą doręczenia pozwanemu pisma zawierającego zmianę i odpowiadającego wymaganiom pozwu (Postanowienie SN z 23.07.2020 r., I CZ 27/20, LEX nr 3049213.).

Przerwanie biegu przedawnienia na podstawie art. 123 § 1 pkt 1 k.c. następuje co do zasady w granicach żądania pozwu. Przedmiotowa zmiana powództwa, polegająca na tym, że powód występuje z nowym roszczeniem zamiast lub obok roszczenia pierwotnego (art. 193 § 3 k.p.c.), prowadzi do przerwania biegu przedawnienia, jednak w odniesieniu do nowego roszczenia przerwa nastąpi dopiero w chwili, gdy powód skutecznie dokonał jego zgłoszenia (Wyrok SN z 7.11.2014 r., IV CSK 82/14, LEX nr 1583512.). W realiach rozpoznawanej sprawy termin przedawnienia został przerwany z chwilą wniesienia do sądu przez powoda pisma zawierającego przedmiotową zmianę powództwa- co nastąpiło w dniu 15 kwietnia 2025 r. (data stempla pocztowego). Konkludując powyższe rozważania w ocenie Sądu Odwoławczego Sąd Rejonowy prawidłowo orzekł o przedawnieniu należności, których terminy płatności przypadały do dnia 31 grudnia 2021 r.

Wobec bezzasadności zarzutu zawartego w rozpoznawanym środku zaskarżenia oraz wobec stwierdzenia, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu, Sąd II instancji oddalił apelację na podstawie art. 385 k.p.c.

O kosztach wynagrodzenia kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego za czynności w postępowaniu apelacyjnym Sąd orzekł w pkt 2 wyroku na podstawie § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu z dnia 14 maja 2024 r. (Dz. U. z 2026 r. poz. 87), przy czym wysokość stawki Sąd oparł na przepisie § 8 pkt 4 w zw. z § 16 ust. 1 pkt 1 niniejszego rozporządzenia.

O kosztach postępowania apelacyjnego w pkt 3 Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w związku z art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych kierując się zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. Zasądzona z tego tytułu kwota 1.107 złotych stanowi zwrot kosztów wynagrodzenia kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego w postępowaniu apelacyjnym, których wysokość ustalono w oparciu § 4 ust. 1 i 3 w zw. z § 8 pkt 4 w zw. z § 16 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu z dnia 14 maja 2024 r. (Dz. U. z 2026 r. poz. 87).

Biorąc pod uwagę stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego i jego wkład w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, w szczególności fakt, iż w toku postępowania apelacyjnego nie było prowadzone postępowanie dowodowe, zaś apelację rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, brak było podstaw do ustalenia wysokości wynagrodzenia kuratora dla pozwanego nieznanego z miejsca pobytu w wysokości innej niż minimalne, przewidziane przepisami wyżej wskazanego rozporządzenia.