Bank nie zapłaci spółce 13 742 zł, sąd oddalił powództwo po apelacji banku

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 28 stycznia 2025 r., Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi, w sprawie z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (obecnie: (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością ) przeciwko (...) Bank (...) spółce akcyjnej z siedzibą w Z. o zapłatę:

1. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 13 742,29 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 23 grudnia 2023 r. do dnia zapłaty,

2. oddalił powództwo w pozostałym zakresie ,

3. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 4 367 zł tytułem kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

Strona pozwana zaskarżyła powyższy wyrok w części, tj. w zakresie punktu 1 i 3 . Zaskarżonemu orzeczeniu apelująca zarzuciła:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego:

a) art. 5 k.c. oraz art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim (dalej: (...)) poprzez ich niezastosowanie i nieuznanie przez Sąd I instancji, że działalność Powoda stanowi wykonanie prawa z art. 45 UKK w sposób niezgodny ze społeczno - gospodarczym jego przeznaczeniem, kiedy celem wytaczanych powództw Powoda jest wyłącznie pozyskanie zysku (przysporzenia), a nie ochrona kredytobiorców, zatem Powód korzysta z praw art. 45 UKK w sposób niezgodny z celem art. 23 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 roku w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylającej dyrektywę Rady 87/102/EWG,

b) art. 5 k.c. w zw. z art. 353

1 k.c. oraz art. 45 UKK poprzez jego niezastosowanie a w konsekwencji brak weryfikacji i uznanie przez Sąd, że umowa cesji zawarta pomiędzy kredytobiorcą i Powodem narusza zasady współżycia społecznego, kiedy brak ekwiwalentności świadczeń stron umowy cesji oraz okoliczności zawarcia umowy cesji prowadzą do wniosku, że zawarcie umowy cesji w sposób rażący naruszyło zasady współżycia społecznego i co prowadzi do jej bezwzględnej nieważności w rozumieniu art. 58 § 2 k.c. oraz naruszenie art. 3851 k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 Dyrektywy 93/13 poprzez zaniechania dokonania przez sąd z urzędu warunków umowy cesji wierzytelności zawartej przez Powoda z kredytobiorcą konsumentem pod kątem abuzywności, podczas gdy nakaz dokonania takiej oceny wynika utrwalonego orzecznictwa TSUE (por. wyroki TSUE z dnia 21 kwietnia 2016 r., R. i R., C-377/14, pkt 52 i przytoczone tam orzecznictwo; z dnia 21 grudnia 2016 r„ G. N. i in., C-154/15, C-307/15 i C-308/15, pkt 58).

c) art. 45 ust. 5 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 126, poz. 715 z późn. zm.; dalej: (...)) poprzez jego błędną wykładnię i uznanie przez Sąd I instancji, że Powód złożył skutecznie oświadczenie o skorzystaniu z sankcji darmowego kredytu, o którym mowa w art. 45 ust. 1 (...), w terminie jednego roku od dnia wykonania umowy o kredyt gotówkowy o nr (...) z dnia 09.09.2022 r. zawartej pomiędzy Pozwanym a P. F. (dalej: „Umowa Kredytu”), kiedy w rozumieniu art. 45 ust. 5 (...), Umowa Kredytu została wykonana w dniu jej wykonania przez Pozwanego tj. w dniu udostępnienia środków kredytu Powodowi, co w konsekwencji prowadzi do konstatacji, iż oświadczenie o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego zostało złożone po upływie roku od dnia udostępnienia środków kredytobiorcy, przez co uprawnienie z art. 45 UKK wygasło, jak również brak dokonania wykładni oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego pod kątem jego kompletności, z zakresie spełnienia wymogów ustawy z art. 45 UKK - tj. jego kompletności i transparentności w rozumieniu wyroku Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 4 października 2022 roku II CSKP 141/22,

d) art. 30 ust. 1 pkt 10 i 16 UKK w zw. z art. 45 ust. 1 UKK poprzez błędną wykładnię i uznanie, iż Umowa Kredytu zawiera wadliwości w postaci braku określenia w Umowie Kredytu uprawnienia kredytobiorcy do proporcjonalnego zwrotu prowizji przygotowawczej w przypadku przedterminowej spłaty kredytu, rozumianego przez Sąd I instancji jako zmiana kosztów Umowy Kredytu (art. 49 UKK), kiedy koszty Umowy Kredytu nie ulegają zmianie (tj. obniżeniu), lecz w konsekwencji wcześniejszej spłaty Umowy Kredytu część z nich przestaje być należna, a jest to skutek wynikający z ustawy o kredycie konsumenckim (dalej:

„UKK”), a nie ze zmiany warunków Umowy Kredytu skutkującej zmianą wysokości kosztów Umowy Kredytu,

e) art.. 45 UKK w zw. z art. 10 ust. 2 Dyrektywy 2008/48 w zw. z art. 23 Dyrektywy 2008/48 oraz motywem 47 tej dyrektywy poprzez zastosowanie omawianej sankcji przy jednoczesnym zaniechaniu dokonania oceny wpływu ewentualnego uchybienia (któremu Bank w żadnej mierze nie przyznaje) na podjęcie przez konsumenta decyzji o zaciągnięciu przez niego zobowiązana, podczas gdy w niniejszej sprawie kredytobiorca nie został wprowadzony przez Bank co do istotnego elementu umowy kredytu, a stwierdzone przez Sąd I instancji uchybienie (któremu Bank zaprzecza) nie mogło- zgodnie z najnowszym orzecznictwem (...) (wyrok (...) C-472/23 z dnia 13 lutego 2025 roku w sprawie C-472/24: „art. 23 dyrektywy 2008/48 w związku z jej motywem 47 należy interpretować w ten sposób, że nie stoi on na przeszkodzie uregulowaniu rajowemu, które przewiduje- w przypadku naruszenia obowiązku informacyjnego nałożonego na kredytodawcę zgodnie z art. 10 ust. 2 tej dyrektywy- jednolitą sankcję polegająca na pozbawieniu kredytodawcy prawa do odsetek i opłat, niezależnie od indywidualnego stopnia wagi takiego naruszenia, o ile naruszenia to może podważyć możliwość oceny przez konsumenta zakresu jego zobowiązania.”),

II. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 227 k.p.c. w zw. z art. 233 par 1 k.p.c.

w postaci dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodu z oświadczenia kredytobiorców o skorzystaniu z kredytu darmowego z 6.12.2023 r., kiedy oświadczenie o skorzystaniu z kredytu darmowego jest nieskuteczne, ponieważ nie odnosi się do konkretnych postanowień Umowy Kredytu i nie określa w jaki sposób zostały one naruszone, przez co uniemożliwia Pozwanemu weryfikację tych nieprawidłowości (por. wyrok Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 4 października 2022 roku II CSKP 141/22; wyrok Sądu Rejonowego w Lęborku w wyroku z dnia 6.06.2024 r. sygn. akt: I C 139/24).

III. Błędu w ustalenia faktycznych (błąd braku ustaleń faktycznych) w zakresie ustalenia przez Sąd, czy zarzucane naruszenia (...) miały wpływ na podjęcie przez kredytobiorców decyzji o zaciągnięciu zobowiązania oraz zaniechania przez Sąd badania istotności ewentualnych naruszeń (...) oraz ich wpływu na interesy konsumentów (zgodnie z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z dnia 9 listopada 2016 r., sygn. C-42/15, ((...).S. v. P. V.), a także wyrokiem (...) C - 472/23- kiedy brak ustalenia przedmiotowego wpływu naruszenia (...) na proces decyzyjny, ich istotności oraz wpływu na interesy kredytobiorców jest sprzeczny z zasadą proporcjonalności sankcji z art. 45 UKK.

W konkluzji apelant wniósł o:

1) zmianę Wyroku i oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od Powoda na rzecz Pozwanego kosztów procesu postępowania, w tym zastępstwa procesowego, wg norm przepisanych,

2) zasądzenie od Powoda na rzecz Pozwanego kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego, za II instancję według norm przepisanych wraz z odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty,

W odpowiedzi na apelację powód wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienia za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia w którym je zasądzono do dnia zapłaty.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja jest zasadna, co skutkuje zmianą zaskarżonego wyroku i oddaleniem powództwa.

W ocenie Sądu Okręgowego, Sąd I instancji dokonał prawidłowych ustaleń stanu faktycznego, które Sąd Okręgowy przyjmuje za własne bez konieczności ponownego ich przytaczania. Niemniej jednak, Sąd I instancji wadliwie zastosował przepisy prawa materialnego i zasadny okazał się zarzut apelacyjny naruszenia przez Sąd I instancji art. 30 art. ust. 1 pkt 10 i 16 ustawy o kredycie konsumenckim w zw. z art. 45 ust. 1 tejże ustawy.

W ocenie Sądu Okręgowego, umowa o kredyt gotówkowy nr (...) zawarta pomiędzy P. F. jako kredytobiorcą a pozwanym Bankiem w dniu 09.09.2022r. roku realizowała wszystkie obowiązki informacyjne, wskazane w art. 30 ust.1 u.k.k., a w konsekwencji brak jest w sprawie podstaw do zastosowania sankcji kredytu darmowego z art. 45 ust. 1 u.k.k.

Sąd Okręgowy nie podzielił stanowiska zaprezentowanego przez Sąd I instancji w zakresie dotyczącym podstaw do złożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim. W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego, w ocenie Sądu Odwoławczego, nie doszło w przedmiotowej sprawie do naruszeń, które skutkować mogłyby skorzystaniem przez konsumenta z sankcji kredytu darmowego.

Należy wskazać, że o zastosowaniu sankcji kredytu darmowego nie przesądzają wszystkie wadliwości reguł przewidzianych w art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1 pkt 1 - 8, 10, 11, 14 - 17, art. 31 - 33, art. 33a i art. 36a - 36c ustawy o kredycie konsumenckim, a jedynie takie z nich, które naruszają ochronę konsumentów poprzez niewłaściwe sformułowanie umowy.

Zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, art. 23 Dyrektywy 2008/48/WE będący podstawą wprowadzenia do polskiego porządku prawnego sankcji kredytu darmowego „należy interpretować w ten sposób, iż nie stoi on na przeszkodzie temu, by państwo członkowskie przewidziało w uregulowaniu krajowym, że w wypadku gdy umowa o kredyt nie zawiera wszystkich elementów wymaganych w art. 10 ust. 2 tej Dyrektywy, umowę tę uważa się za nieoprocentowaną i bezpłatną, o ile chodzi o element, którego brak może podważyć możliwość dokonania przez konsumenta oceny zakresu ciążącego na nim zobowiązania” (zob. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z 9 listopada 2016 r., C-42/15, T.). Z tego też względu naruszenie przepisów musi być na tyle poważne, że sformułowana umowa o treści przedstawionej konsumentowi przed związaniem się nią, uniemożliwia zweryfikowanie przez konsumenta jakie zobowiązania wobec banku zaciąga. Oznacza to zatem, że przesłanki „naruszenia” nie spełniają wszystkie wadliwości umowy związane z przepisami wymienionymi w art. 45 ust. 1 u.k.k., a jedynie te nieprawidłowości, które naruszają cel ochrony konsumenckiej oraz które uniemożliwiają upewnienie się przez konsumenta co do treści zobowiązania. Sąd Okręgowy choć podziela pogląd, że rozmiar naruszenia nie ma znaczenia dla zastosowania sankcji kredytu darmowego (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 8 października 2021 r., I ACa 59/21, T.) wskazuje jednak, że interpretacja funkcjonalna i celowościowa przepisu zgodna z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości wskazuje na ww. uwarunkowania dotyczące pojęcia ,,naruszenie”. W przedmiotowej sprawie takich okoliczności nie wykazano.

Powód zarzucając, że umowa nie spełnia warunków niezbędnych dla umowy zawartej z konsumentem wskazał, iż niewłaściwie określono roczną stopę oprocentowania i całkowite kwoty do zapłaty zaliczając odsetki umowne do kredytowanych kosztów pożyczki, podczas gdy takie odsetki umowne są bankowi nienależne i nie powinny być uwzględniane we wzorach stosowanych do obliczenia ww. parametrów, czy też nie poinformowano, że koszt pożyczki w razie jej wcześniejszej spłaty ulega obniżeniu o te koszty, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy, a samo odesłanie do cennika i regulaminu stanowi wypełnienie obowiązku informacyjnego wobec konsumenta. Powód nie udowodnił jednak, w jaki sposób, jego zdaniem, występujące wadliwości umowy przekładały się na brak ochrony konsumenta, zagwarantowanej zgodnie z zasadą prawną jego szczególnej ochrony, a także że umowa w istocie nie przedstawia treści zobowiązania konsumenta.

Sąd odwoławczy wskazuje, iż nie podziela on jedynie argumentacji Sądu I Instancji, iż pozwany bank naruszył obowiązki informacyjne wynikające z art. 30 ust1 pkt 10, 15 i 16 ustawy o kredycie konsumenckim. W pozostałej części ocena prawna Sądu I instancji co do niezasadności pozostałych zarzutów podniesionych przez powoda dotyczących naruszenia obowiązków informacyjnych przez pozwanego jest prawidłowa i Sąd Okręgowy ją podziela.

W szczególności, w ocenie Sądu Okręgowego, analiza umowy prowadzi do wniosku, że przeciętny uważny konsument dysponował w przedmiotowym stanie sprawy pełnią informacji niezbędną dla właściwej oceny skutków zawieranej umowy i ich wpływu na swoją sytuację prawną i majątkową.

Wadliwie przyjął Sąd I instancji, że pozwany miał naruszyć obowiązek informacyjny wynikający z art. 30 ust. 1 pkt 15 u.k.k. (prawo do odstąpienia od umowy).

W zasadzie Sąd I instancji w uzasadnieniu nie wskazał na czym polegało naruszenie obowiązków informacyjnych banku wynikających z art. 30 ust 1 pkt 15 ustawy o kredycie konsumenckim. Tymczasem, kwestie te związane z prawem odstąpienia od umowy zostały szczegółowo i jasno uregulowane w § 5 umowy. W umowie jasno określono kiedy kredytobiorca może od umowy odstąpić, wskazano, że nie ponosi kosztów związanych z odstąpieniem od umowy z wyjątkiem odsetek za okres od dnia wypały kredytu do dnia spłaty naliczonych zgodnie z § 3 szczegółowych warunków umowy.

Przy czym należy wskazać, że zasadnie Sąd I instancji przyjął, że nie doszło do naruszenia obowiązku wynikającego z art. 30 ust 11 ustawy o kredycie konsumenckim. Brak wskazania w umowie konkretnej wartości stopy oprocentowania zadłużenia przeterminowanego nie stanowi podstawy do zastosowania sankcji kredytu darmowego. W umowie jasno określono na jakich zasadach naliczane jest oprocentowanie od zadłużenia przeterminowanego , co znajduje odzwierciedlenie w §8 ust 2.umowy. Jego wysokość kredytodawca określił w sposób opisowy posługując się wzorem wynikającym z art. 481 § 2 i 2

1 k.c. Skoro ustawodawca posłużył się takim opisem, to przywołanie go w umowie należy uznać za wystarczające zważywszy, że każdorazowe ustalenie stopy odsetek maksymalnych za opóźnienie nie było zależne od pozwanego. Ta informacja była wystarczająca do oceny przez konsumenta, jakie są konsekwencje nieterminowej spłaty kredytu.

Sąd Okręgowy podziela pogląd, że obowiązek informacyjny banku w zakresie art. 30 u.k.k. nie dotyczy wszystkich hipotetycznie możliwych zdarzeń.

W świetle powyższego należy uznać, że strona pozwana spełniła obowiązek informacyjny wobec pożyczkobiorcy, który wynika z art. 30 ust. 1 pkt 15 u.k.k. Z powyższego przepisu nie wynika obowiązek informowania konsumenta o uprawnieniu do odstąpienia na innej podstawie prawnej niż art. 53 ust. 1 u.k.k. (tak też trafnie, T. Czech [w:] Kredyt konsumencki. Komentarz, wyd. III, kom. do art. 30).

Zdaniem Sądu Okręgowego, nie jest naruszeniem obowiązku informacyjnego brak określenia w umowie pożyczki, że koszty kredytu ulegają zmianie w przypadku wcześniejszej spłaty. Wypada podkreślić, że przesłanka prowadząca do skorzystania przez konsumenta z sankcji kredytu darmowego (art. 30 ust. 1 pkt 16 u.k.k.) nie odwołuje się do regulacji art. 49 u.k.k. Brak przy tym dostatecznych podstaw do zastosowania rozszerzającej wykładni norm art. 45 ust. 1 u.k.k. Katalog przepisów określonych w art. 45 ust. 1 ma charakter zamknięty i – ze względu na wyjątkowy, sankcyjny charakter regulacji – nie podlega wykładni rozszerzającej ani wnioskowaniu per analogiam. A contrario należy stwierdzić, że sankcja kredytu darmowego nie powstaje, gdy kredytodawca naruszył obowiązek, którego źródłem jest przepis niewymieniony w art. 45 ust. 1 u.k.k. Kwestia przedterminowej spłaty pożyczki w całości lub w części została uregulowana w § 4 umowy, a zawarte tam informacje odpowiadają wymogom z art. 30 ust. 1 pkt 16 u.k.k., wskazując zarówno na prawo konsumenta do spłaty pożyczki przed terminem, jak i procedurę tej spłaty. Konsument został poinformowany, że może spłacić pożyczkę w całości lub w części przed terminem. Sposób zaliczenia spłaty określa § 2 ust. 5 umowy. W umowie nie wprowadzono ograniczeń czasowych co do wcześniejszej spłaty pożyczki (w każdym czasie), ani przedmiotowych (w części lub całości). W przypadku obowiązku informacyjnego naruszenie może polegać na podaniu konsumentowi nieprawdziwych lub niepełnych wiadomości. Należy podkreślić, że art. 30 ust. 1 pkt 16 nie wymaga informowania pożyczkobiorcy, że w razie wcześniejszej spłaty obniżeniu ulega koszt kredytu. Ponadto, jeżeli występują wątpliwości co do tego jak szczegółowa powinna być informacja udzielona pożyczkobiorcy, by uznać ją za odpowiadającą wymogom ustawy, ogólną wskazówką interpretacyjną powinien być zakaz rozszerzającej wykładni art. 45 ust. 1 jako przepisu o charakterze sankcyjnym względem pożyczkodawcy.

Należy zwrócić uwagę, że art. 10 ust. 2 lit. r dyrektywy 2008/48 dotyczy prawa kredytodawcy do rekompensaty i sposobu jej ustalania, a nie wysokości zwrotu prowizji dla konsumenta. Sąd I instancji w swojej argumentacji dotyczącej naruszenia obowiązku informacyjnego zawartego w art. 30 ust 1 pkt 17 ustawy o kredycie konsumenckim pomija kluczowe rozróżnienie pomiędzy informacją o rekompensacie należnej bankowi, a informacją o zwrocie kosztów należnych konsumentowi. W przepisie tym jest mowa o informacji o prawie kredytodawcy do otrzymania prowizji za spłatę kredytu przed terminem i o sposobie jej ustalania , o ile takie prawo zastrzeżono w umowie. W niniejszej umowie nie zastrzeżono dla kredytodawcy takiego prawa wobec tego zwrot prowizji się nie należy. Natomiast prawo do zwrotu części prowizji dla kredytobiorcy wynika wprost z art. 49 ust 1 ustawy o kredycie konsumenckim zgodnie z którym w przypadku spały całości kredytu przed terminem określonym w umowie, całkowity koszt kredytu ulega obniżeniu o te koszty, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy, chociażby konsument poniósł je przed tą spłatą.

W konsekwencji, skoro sporna umowa pożyczki realizuje wszystkie obowiązki informacyjne wskazane w art. 30 ust. 1 u.k.k., to brak jest w sprawie podstaw do zastosowania sankcji kredytu darmowego z art. 45 ust. 1 u.k.k.

Uzasadniając stanowisko w kwestii wadliwości wskazania w umowie stopy (...) w powiązaniu z argumentacją dotyczącą abuzywnego charakteru klauzuli umownej zastrzegającej odsetki również od kosztów kredytu (przede wszystkim prowizji), wyraźnie oddzielić należy zagadnienie naruszenia obowiązku informacyjnego od zagadnienia abuzywności postanowień umowy. Konieczność rozdzielenia obu tych zagadnień potwierdza również stanowisko wyrażone w wyroku (...) z 13 lutego 2025 r. (a zatem w wyroku zapadłym już po wydaniu zaskarżonego wyroku Sądu Rejonowego) w sprawie C-472/23 w którym wskazano (pkt 35 i 36), że przewidziany w art. 10 ust. 2 lit. g Dyrektywy obowiązek podania (...) jest spełniony, jeżeli (...) wskazane w danej umowie odpowiada (...) obliczonemu zgodnie ze wzorem matematycznym zawartym w części I załącznika I do Dyrektywy na podstawie „całkowitego kosztu kredytu ponoszonego przez konsumenta” w rozumieniu art. 3 lit. G Dyrektywy, który to koszt obejmuje koszty, jakie konsument jest zobowiązany ponieść na podstawie warunków tej umowy, w tym warunków, które następnie okażą się nieuczciwe i niewiążące dla konsumenta. W związku z czym art. 10 ust. 2 lit. g Dyrektywy 2008/48/WE należy interpretować w ten sposób, że okoliczność, iż w umowie o kredyt wskazano (...), które okazałoby się zawyżone ze względu na to, że niektóre warunki tej umowy zostały następnie uznane za nieuczciwe w rozumieniu art. 6 ust. 1 Dyrektywy 93/13, a tym samym za niewiążące dla konsumenta, nie stanowi sama w sobie naruszenia obowiązku informacyjnego ustanowionego w tym przepisie Dyrektywy 2008/48/WE. W tym miejscu trzeba podkreślić, że sankcją dla banku w związku z ewentualną niedopuszczalnością naliczania odsetek od kredytowanych kosztów kredytu jest wyeliminowanie tej klauzuli z czynności prawnej na podstawie art. 385

1 k.c., nie jest nią natomiast sankcja kredytu darmowego z art. 45 ust. 1 u.k.k.

Zdaniem Sądu Okręgowego, P. F. jako kredytobiorca dysponował pełnią danych dotyczących zasadniczego kształtu zaciąganego zobowiązania, zgodnie z którymi mógł on podjąć świadomą decyzję co do związania się przedmiotowym kontraktem, jak również ocenić skutki ekonomiczne umowy dla jego majątku.

Aktualnie w odniesieniu do omawianego zagadnienia uwzględnić należy wydany w dniu 23 kwietnia 2026 roku wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie C- 744/24 (Bank (...)). W orzeczeniu tym Trybunał wskazał, że z dyrektywy 2008/48 w sprawie umów o kredyt konsumencki nie wynika ograniczenie rodzajów kosztów lub opłat, jakie kredytodawca może nałożyć na konsumenta w ramach umowy o kredyt. Kredytodawca może zatem udostępnić kredyt również konsumentom, którzy nie dysponują żadnym kapitałem początkowym, w celu sfinansowania kosztów wynikających z zawarcia umowy o kredyt. Ponadto dla zakresu rozumienia pojęcia "całkowitego kosztu kredytu" nie ma znaczenia, czy kwota obciążająca kredytobiorcę została wpłacona na rachunek bankowy kredytobiorcy, czy też nie. Jedynie przypadkowy charakter ma okoliczność, że pożyczone kwoty są najpierw wpłacane na rachunek bankowy kredytobiorcy, zanim zostaną wykorzystane do opłacenia zakupu towarów lub usług lub że kredytodawca dokonuje ich bezpośrednio na rzecz wierzycieli kredytobiorcy.

W świetle powyższego nie ma obecnie wątpliwości, że praktyka kredytowania kosztów kredytu, w tym prowizji, jest dopuszczalna w świetle dyrektywy 2008/48, co w pewnym stopniu wynikało także z wyroku (...) z 21 kwietnia 2016 r. w sprawie C-377/14 (C. i C.).

Jednocześnie jednak (...) wskazał, że art. 3 lit. g) i j) dyrektywy 2008/48 w związku z art. 10 ust. 2 tej dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że stoi on na przeszkodzie włączeniu do umów o kredyt konsumencki warunków przewidujących stosowanie stopy oprocentowania nie tylko do całkowitej kwoty kredytu, lecz również do kwot przeznaczonych na pokrycie kosztów związanych z tym kredytem i wchodzących w związku z tym w skład całkowitego kosztu kredytu ponoszonego przez konsumenta. Tym samym jednoznacznie wypowiedział się przeciwko dopuszczalności naliczania oprocentowania od kredytowanych kosztów kredytu, uznając taki zabieg za niedopuszczalny w świetle przepisów dyrektywy 2008/48.

Zdaniem Sądu odwoławczego samo stwierdzenie o niedopuszczalności oprocentowania kredytowanych kosztów kredytu, nie przesądza automatycznie o naruszeniu obowiązku informacyjnego. Należy bowiem oddzielić zagadnienie naruszenia obowiązku informacyjnego od zagadnień abuzywności poszczególnych postanowień umowy. Do kwestii skutków stwierdzenia abuzywności poszczególnych postanowień umownych dla oceny realizacji obowiązku informacyjnego wynikającego z art.10 dyrektywy 2008/24 odniósł się (...) w - trafnie powołanym przez Sąd I instancji - wyroku z dnia 13 lutego 2025 roku C-472/23 (T.). Trybunał wskazał, że art. 10 ust. 2 lit. g Dyrektywy 2008/48/WE należy interpretować w ten sposób, że okoliczność, iż w umowie o kredyt wskazano (...), które okazałoby się zawyżone ze względu na to, że niektóre warunki tej umowy zostały następnie uznane za nieuczciwe w rozumieniu art. 6 ust. 1 Dyrektywy 93/13, a tym samym za niewiążące dla konsumenta, nie stanowi sama w sobie naruszenia obowiązku informacyjnego.

W realiach niniejszej sprawy należy zauważyć, iż kredytobiorca podnosił, że treść zawartej z pozwanym bankiem umowy kredytowej mu odpowiadała, postanowienia przedmiotowej umowy nie budziły jego wątpliwości.

Pozostałe zarzuty podniesione w apelacji nie znajdują uzasadnienia, i wobec stwierdzonego przez Sąd Okręgowy naruszenia prawa materialnego, nie wpływają na treść rozstrzygnięcia.

W szczególności, nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia art. 5 k.c. oraz art. 45 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (dalej jako u.k.k.) poprzez ich niezastosowanie. Apelujący podniósł, że działalność Powoda stanowi wykonanie prawa z art. 45 u.k.k. w sposób niezgodny z jego społeczno-gospodarczym przeznaczeniem. Nie zasługuje na aprobatę Sądu taka argumentacja, bowiem to nie Powód (cesjonariusz), lecz kredytobiorca (cedent) złożył oświadczenie o skorzystaniu z ochrony przewidzianej w przytoczonym artykule u.k.k.. Kredytobiorca, jako uprawniony, złożył oświadczenie o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego jeszcze przed zawarciem z Powodem umowy cesji. Słusznie zważył Sąd Rejonowy, że taka zmiana podmiotowa nie spowodowała rozszerzenia podmiotowego zakresu zastosowania ochrony z art. 45 u.k.k. na przedsiębiorcę. W miejsce dotychczasowego wierzyciela (konsumenta) weszła osoba trzecia- Powód. Na tej kanwie bez znaczenia pozostaje fakt, że cesjonariuszem jest podmiot o przymiocie przedsiębiorcy. Oświadczenie o skorzystaniu z dobrodziejstwa dyspozycji art. 45 u.k.k. złożył uprawniony do tego konsument-kredytobiorca. W ocenie Sądu Odwoławczego Powód skutecznie nabył wierzytelność, która przysługiwała kredytobiorcy. Nadto, przychylając się do argumentacji Sądu Rejonowego, także w ocenie Sądu Odwoławczego nie sposób uznać, że korzystanie z uprawnień wynikających z ustawy o kredycie konsumenckim zaklasyfikować można jako nadużycie prawa podmiotowego na gruncie art. 5 k.c. Powód, wskutek nabycia wierzytelności od Kredytobiorcy, nie uzyskał nieuprawnionej ochrony prawnej.

Niezasadny był także zarzut naruszenia art. 5 w zw. z art. 353

1 k.c. oraz art. 45 u.k.k. oraz art. 353

1 k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 7 Dyrektywy 93/13. Wbrew twierdzeniom skarżącego wierzytelności powstałe na skutek skorzystania z uprawnienia wynikającego z sankcji kredytu darmowego mogą być przedmiotem cesji. Jak słusznie wskazał Sąd Rejonowy umowa cesji była ważna, zatem powód w niniejszym postępowaniu posiadał legitymację procesową czynną. W ocenie Sądu Okręgowego brak podstaw do uznania, że stosunek prawny wynikający z przedmiotowej umowy został ukształtowany w sposób rażąco niekorzystny dla kredytobiorców, w szczególności poprzez zaoferowanie im ceny nieekwiwalentnej względem wysokości przelewu wierzytelności. P. F. otrzymał od Powoda wszystkie dokumenty i żaden z dokumentów nie budził ich zastrzeżeń, zaś pracownicy powoda udzielali mu niezbędnych informacji i wyjaśnień. P. F. odpowiadała współpraca polegająca na odzyskaniu jakiejkolwiek kwoty bez konieczności wchodzenia w spór sądowy z bankiem. Dla kredytobiorcy taki węzeł prawny był korzystny, zgodny z jego wolą, a prócz tego świadomie akceptował potencjalne konsekwencje prawne wynikające z zawarcia umowy cesji. W treści umowy cesji wierzytelność została w dostateczny sposób określona i sprecyzowana, zaś Powód uzyskał legitymację procesową czynną w niniejszej sprawie. Nadto kredytobiorcy przysługiwało uprawnienie do wzruszenia umowy cesji zawartej z Powodową spółką. Gdyby cedent miał wolę zniesienia skutków prawnych zawartej umowy cesji, mógłby podnieść, że został wprowadzony w błąd bądź wyzyskany czy też zawarł umowę w warunkach podstępu. Cedent jednakowoż nie skorzystał z uprawnień przysługujących mu na mocy przepisów o wadach oświadczenia.

Kredytobiorca nie uchybił terminowi na złożenie oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego, albowiem oświadczenie o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego zostało złożone przed upływem terminu prekluzyjnego z art. 45 ust. 5 u.k.k. Jak słusznie zważył Sąd I instancji , zakreślony w przytoczonym przepisie termin kończy bieg z upływem roku od dnia wykonania umowy. Terminem wykonania umowy w realiach niniejszej sprawy jest termin spełnienia świadczenia przez obie strony umowy- kredytodawcę oraz kredytobiorcę. Gdyby wolą ustawodawcy było, by termin na złożenie oświadczenia o skorzystaniu z uprawnienia z art. 45 u.k.k. zaczynał bieg z dniem wykonania umowy przez jedną ze stron, wówczas byłoby to literalnie wyrażone w treści przepisu. W obowiązującym stanie prawnym i zaistniałym stanie faktycznym wykładnia zawężająca postulowana przez apelanta jest niedopuszczalna. W konstatacji należało przyjąć, że wykonanie umowy następują z ostatnią czynnością którejkolwiek ze stron, co jest zgodne z wykładnią systemową nastawioną na ochronę konsumenta jako słabszej strony stosunku zobowiązaniowego. Słusznie Sąd Rejonowy zważył, że uprawnienie konsumenta do skorzystania z dobrodziejstwa sankcji kredytu darmowego trwa przez cały okres trwania umowy i przez kolejny rok od jej wykonania. W realiach niniejszej sprawy w chwili złożenia przez kredytobiorcę oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego pożyczka nadal była spłacana.

Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. uwzględnił apelację w całości jako zasadną, zmienił zaskarżony wyrok oraz orzekł co do istoty sprawy oddalając powództwo.

O kosztach procesu w pkt 2 wyroku Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. i art. 391 § 1 k.p.c.. Na koszty wygrywającego postępowanie apelacyjne pozwanego złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika procesowego w osobie adwokata w wysokości 3.617 zł z tytułu zastępstwa procesowego w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, ustalone na podstawie § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 215) oraz 2.550 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania przed Sądem Odwoławczym, na które składa się wynagrodzenie pełnomocnika procesowego w osobie adwokata w wysokości 1.800 zł ustalone na podstawie § 2 pkt 5 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie i 750 zł tytułem opłaty za wniesienie apelacji. Odsetki ustawowe za opóźnienie naliczane od kosztów procesu zostały zasądzone od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty stosownie do dyspozycji art. 98 § 1

1 k.p.c.