Brak spadkobierców zmarłego brata zatrzymał sprawę o spadek. Sąd umorzył postępowanie

postanowienia Sądu Rejonowego Szczecin- Centrum w Szczecinie z dnia 18 marca 2026 roku

Wnioskiem z dnia 18 kwietnia 2024 roku F. R. wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po C. J. zmarłej dnia 1 czerwca 2023 roku w K., której ostatnie miejsce zwykłego pobytu znajdowało się w K. przy ul. (...), a więc we właściwości miejscowej Sądu Rejonowego Szczecin – Centrum w Szczecinie. W uzasadnieniu wnioskodawczyni wskazała, że spadkodawczyni w dniu śmierci była wdową, a związek małżeński zawierała raz. W dalszej kolejności wskazano, że C. J. nie sporządziła testamentu, a w skład spadku nie wchodzi gospodarstwo wolne.

Zarządzeniem z dnia 12 lipca 2024 roku sąd zobowiązał wnioskodawczynię do wskazania następców prawnych zmarłego w dniu 15 stycznia 2024 r. M. J. (1) poprzez przedłożenie prawomocnego postanowienia sądu w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku, lub aktu poświadczenia dziedziczenia sporządzonego przez notariusza po ww. zmarłym. Jednocześnie sąd poinformował wnioskodawczynie, że M. J. (1) zmarł po spadkodawczyni C. J., wobec czego jego prawa w niniejszym postępowaniu powinni reprezentować jego ustaleni ww. dokumentami spadkobiercy, a nie zstępny w osobie syna zmarłego. Sąd zakreślił wnioskodawczyni 30 dniowy termin na wykonanie nałożonego na nią zobowiązania, wskazując, że w przypadku gdy wnioskodawczyni nie wskaże spadkobierców zmarłego M. J. (2) sąd zawiesi postępowanie.

W odpowiedzi na zobowiązanie sądu wnioskodawczyni pismem z dnia 27 sierpnia 2024 roku wniosła o przedłużenie terminu do przedłożenia prawomocnego postanowienia w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku po zmarłym bracie wnioskodawczyni M. J. (1) z uwagi na fakt, iż pomimo podjęcia kilku prób wnioskodawczyni nie udało się nawiązać kontaktu z synem zmarłego, który zgodnie z jej wiedzą jest jedynym spadkobiercą jej brata.

Postanowieniem z dnia 23 września 2025 roku Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie III Wydział Cywilny zawiesił postępowanie w sprawie na podstawie art. 177 § 1 pkt. 6 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.

Następnie postanowieniem z dnia 18 marca 2026 roku Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w K. III Wydział Cywilny umorzył postępowanie.

Zgodnie z art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli na skutek braku lub wskazania złego adresu powoda albo niewskazania przez powoda w wyznaczonym terminie adresu pozwanego lub danych pozwalających sądowi na ustalenie numerów, o których mowa w art. 208[1], lub niewykonania przez powoda innych zarządzeń nie można nadać sprawie dalszego biegu. Z kolei zgodnie z art. 13 § 2 k.p.c. przepisy o procesie stosuje się odpowiednio do innych rodzajów postępowań unormowanych w niniejszym kodeksie, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

W przedmiotowej sprawie wnioskodawczyni wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po C. J., córce L. i I. zmarłej 1 czerwca 2023 roku w K., która w dniu śmierci była wdową. Zgodnie z ustaleniami poczynionymi w sprawie spadkodawczyni pozostawiła po sobie córkę F. R., córkę M. C. oraz syna M. J. (1), który zmarł 15 stycznia 2024 roku w K., a więc po dniu śmierci spadkodawczyni.

Wobec powyższego celem przeprowadzenia postępowania spadkowego niezbędne było ustalenie spadkobierców zmarłego M. J. (1), którzy mogliby reprezentować prawa zmarłego w niniejszym postępowaniu. Wnioskodawczyni w treści wniosku inicjującego postępowanie spadkowe po zmarłej C. J. wskazała, że zmarły M. J. (1) posiadał syna L. J., którego adres zamieszkania nie jest wnioskodawczyni znany, jednakże samo wskazanie, że zmarły M. J. (1) posiadał dzieci nie jest wystarczające do ustalenia, kto odziedziczył po nim spadek. Mając na względzie powyższe ustalenia Sąd zobowiązał wnioskodawczynię do przedłożenia prawomocnego postanowienia sądu w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku, lub aktu poświadczenia dziedziczenia sporządzonego przez notariusza po ww. zmarłym M. J. (1).

Celem zrealizowania nałożonego przez Sąd zobowiązania wnioskodawczyni zainicjowała przed tutejszym sądem postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym M. J. (1), które zostało umorzone postanowieniem z dnia 22 stycznia 2025 roku – postanowienie uprawomocniło się z dniem 27 lutego 2025 roku.

Po umorzeniu przez Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie I Wydział Cywilny postępowania o stwierdzenia nabycia spadku po M. J. (1) wnioskodawczyni nie zainicjowała kolejnego postępowania, ani nie przedłożyła do Sądu aktu poświadczenia dziedziczenia sporządzonego przez notariusza po ww. zmarłym M. J. (1).

Wobec czego po upływie zakreślonego terminu na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Sąd zawiesił postępowanie z uwagi na niewykonania przez wnioskodawczynię zarządzenia, czego skutkiem była niemożność nadania sprawie dalszego biegu.

W myśl art. 182 § 1 pkt 1 Sąd umarza postępowanie zawieszone z przyczyn wskazanych w art. 177 § 1 pkt 5 i 6, jeżeli wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu trzech miesięcy od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania.

Mając na uwadze fakt, iż w niniejszej sprawie od momentu wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania upłynęły ponad 3 miesiące Sąd stwierdził, że zaistniała podstawa do umorzenia postępowania zgodnie z przytoczonym powyżej przepisem.

Na marginesie należy wskazać, że od dnia wydania postanowienia o zawieszeniu tj. od dnia 23 września 2025 roku do momentu umorzenia postępowania postanowieniem z dnia 18 marca 2026 roku upłynęło prawie 6 miesięcy, co skutkowało tym, że wnioskodawczyni zyskała dodatkowy czas na wystąpienie przed tutejszy Sąd z odpowiednim wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania i wskazania że zainicjowała kolejne postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym M. J. (1).

W związku z powyższym postępowanie należało umorzyć, o czym orzeczono w sentencji postanowienia.