Matka żądała podwyżki alimentów z 300 do 1200 zł. Sąd zasądził 600 zł

wyroku z dnia 17 grudnia 2024 r.

Pozwem z dnia 8 sierpnia 2024 r. V. Z. działająca jako przedstawicielka ustawowa małoletniej powódki Ł. W. domagała się od pozwanego D. W. (1) podwyższenia miesięcznych rat alimentacyjnych ustalonych wyrokiem Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 4 października 2022 r., sygn. akt I C 220/22 z kwoty po 300 zł do kwoty po 1 200 zł, płatnych z góry do rąk przedstawicielki ustawowej do dnia 10-tego każdego następującego po sobie miesiąca z ustawowymi odsetkami na wypadek uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat i w takim zakresie zgłosiła również żądanie udzielenia zabezpieczenia, a nadto wnioskowała o zwrot kosztów procesu od pozwanego, w tym kosztów zastępstwa procesowego w taryfowej wysokości.

Uzasadniając żądanie przedstawicielka ustawowa małoletniej podała, iż od daty ustalenia obowiązku alimentacyjnego pozwanego nastąpiła istotna zmiana okoliczności uzasadniająca żądanie i zwiększyły się uzasadnione potrzeby małoletniej, albowiem wówczas liczyła 10 lat, a obecnie prawie 12 lat i jest nastolatką, w związku z czym znacząco zmieniła się zarówno struktura, jak i wysokość kosztów jej utrzymania ze względu na to, że aktualnie pozostaje

w wieku intensywnego wzrostu i rozwoju, potrzebuje zbilansowanej diety, częstej wymiany garderoby, ma prawdo do rozrywek adekwatnych do jej wieku. Do miesięcznych kosztów utrzymania małoletniej zostały zaliczone wydatki na : wyżywienie – ok. 900 zł, odzież

i obuwie – średnio ok. 300 zł, kosmetyki specjalne z uwagi na atopowe zapalenie skóry, środki czystości i chemię gospodarczą ( szampon, mydło w płynie, pasta do zębów, szczoteczka do zębów, płyn do kąpieli, patyczki do uszu, krem, balsam, płyn do prania, płyn do płukania, płyn do mycia naczyń ) – średnio ok. 200 zł, szkołę ( przybory szkolne, ubezpieczenie, potrzeby klasowe, imprezy szkolne, wycieczki, wyjazdy, mikołajki ) – ok. 100 zł, leki, witaminy i wizyty lekarskie dotyczące sezonowych infekcji, atopowego zapalenia skóry i astmy – ok. 200 zł, korepetycje z języka angielskiego – 240 zł, korepetycje

z matematyki – 200 zł, wyjścia na basen – 200 zł, zajęcia z tańca – 80 zł na pół roku, upominki okolicznościowe, wyjścia na urodziny kolegów i koleżanek – ok. 83 zł ( ok. 1 000 zł rocznie ), kieszonkowe, rozrywkę, atrakcje, wyjścia do kina, na pizzę, organizację wakacji

i ferii zimowych, wyżywienie podczas takich wyjść i wyjazdów, transport – średnio ok. 200 zł, a także partycypację w kasztach utrzymania mieszkania – czynsz ok. 200 zł, prąd 200 zł, gaz 100 zł, telefon 30 zł, telewizję i internet – 40 zł. Przedstawicielka ustawowa podniosła, że sama ponosi wszystkie powyższe koszty, gdyż pozwany nie bierze udziału w życiu córki

i całość obowiązków związanych z wychowaniem małoletniej, jej edukacją, leczeniem

i bieżącą pieczą spoczywa na niej, czym wypełnia ciążący na niej obowiązek alimentacyjny

i co uzasadnia obciążenie pozwanego obowiązkiem alimentacyjnym w większym zakresie, zwłaszcza że pomimo ustalonych kontaktów z córką, nie realizuje ich. W jej ocenie możliwości majątkowe i zarobkowe pozwanego pozwalają mu na uiszczanie alimentów

w zwiększonej wysokości, gdyż pracował za granicą w branży budowlanej i osiągał wysokie wynagrodzenie, posiada zatem znaczne doświadczenie i umiejętności, a poza małoletnią nie ma nikogo na utrzymaniu. Własną sytuację materialną przedstawicielka ustawowa małoletniej oceniła jako trudną, podała, że obecnie pozostaje na urlopie macierzyńskim i otrzymuje z tego tytułu zasiłek w kwocie 2 700 zł oraz świadczenie 800+. ( k. 3-5 )

Postanowieniem z dnia 21 sierpnia 2024 r. Sąd oddalił zawarty w pozwie wniosek

o udzielenie zabezpieczenia na czas trwania postępowania. ( k. 11 )

W odpowiedzi na pozew pozwany D. W. (1) wniósł o oddalenie powództwa w całości jako nieudowodnionego zarówno co do zasady, jak i wysokości oraz zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów procesu wraz z kosztami zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Podniósł bowiem, iż powódka zmianę obowiązku alimentacyjnego uzasadniała jedynie zmianą wieku, co w jego ocenie w żadnym zakresie nie przesądza, że doszło do istotnej zmiany okoliczności uzasadniającej zmianę obowiązku alimentacyjnego. Zarzucił również, iż wskazywane wydatki rzekomo ponoszone na utrzymanie małoletniej zostały

w rażącym stopniu zawyżone, albowiem wynoszą one łącznie 3 273 zł i właściwie przewyższają uzyskiwane przez przedstawicielkę ustawową małoletniej dochody

w wysokości 2 700 zł oraz świadczenie 800+, co według niego świadczy o braku prawdziwości wskazywanych wydatków oraz ich rażącym zawyżeniu, a nadto nie zostały przedłożone jakiekolwiek dowody na potwierdzenie podnoszonych w pozwie twierdzeń. Pozwany wskazał, iż aktualnie nie posiada jakichkolwiek dochodów i pozostaje na utrzymaniu matki, gdyż w dniu 31 sierpnia 2024 r. utracił prawo do pobieranej wcześniej renty, która wynosiła 1 362,02 zł. Podniósł ponadto, iż w ostatnim czasie znacznemu pogorszeniu uległ stan jego zdrowia, pozostaje w stałym leczeniu z powodu depresji, przyjmuje leki, których miesięczny koszt to kwota ok. 300 zł, nadal też pozostaje w stałym leczeniu onkologicznym związanym ze stwierdzonym rakiem jądra. Powyższe okoliczności, zdaniem pozwanego uzasadniałyby obniżenie obowiązku alimentacyjnego. ( k. 17-19 )

Ostatecznie strony pozostały przy swoich stanowiskach. ( k. 42 i 61 )

Sąd ustalił, co następuje :

Małoletnia Ł. W. urodzona (...) pochodzi ze związku małżeńskiego V. Z. ( poprzednio W. ) oraz pozwanego D. W. (1).

( dowód : odpisu aktu urodzenia małoletniej k. 7 )

Wyrokiem z dnia 4 października 2022 r., sygn. akt I C 220/22 Sąd Okręgowy

w Nowym Sączu rozwiązał przez rozwód małżeństwo V. Z. i D. W. (1), powierzając wykonywanie władzy rodzicielskiej nad ich małoletnią córką Ł. W. obojgu rodzicom i ustalając miejsce pobytu małoletniej przy matce i jednocześnie zasądził od pozwanego na rzecz małoletniej tytułem alimentów uzgodnione przez strony kwoty po 300 zł miesięcznie, płatne z góry do 10-go dnia każdego kolejnego miesiąca do rąk matki małoletniego wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w razie uchybienia płatności którejkolwiek z należnych rat. W dacie ustalania alimentów małoletnia liczyła 10 lat, była uczennicą III klasy szkoły podstawowej, uczęszczała na zajęcia taneczne oraz korzystała

z korepetycji z języka angielskiego, miała atopowe zapalenie skóry, oczekiwała na konsultację alergologiczną, pozostawała pod opieką okulisty z uwagi na wadę wzroku. Miesięczne koszty jej utrzymania obejmowały wydatki na wyżywienie, odzież i obuwie, środki czystości, higieniczne, leki i leczenie, szkołę oraz partycypację w kosztach utrzymania mieszkania, w którym zamieszkiwała wraz z matką i babcią macierzystą. Matka małoletniej była zatrudniona jako kasjer – sprzedawca w sklepie (...) w systemie zmianowy za miesięcznym wynagrodzeniem w kwocie 2 700 zł, na małoletnią pobierała świadczenie 500+, nie pozostawała w żadnym specjalistycznym leczeniu. Z kolei pozwany zamieszkiwał wraz ze swoją matką, siostrą i jej małoletnim synem w trzypokojowym mieszkaniu stanowiącym własność jego matki, użytkował jeden pokój wraz matką, spał na materacu na podłodze. Od 2013 r. pozostawał w leczeniu z powodu depresji, a także pod kontrolą onkologiczną

z powodu przebytego w 2017 r. zabiegu usunięcia nowotworu złośliwego jądra, uczestniczył w kilku spotkaniach w zakresie terapii uzależnienia od alkoholu. Legitymował się orzeczeniem o całkowitej niezdolności do pracy do dnia 31 grudnia 2022 r., pobierał zasiłek stały z tytułu niepełnosprawności w kwocie 719 zł miesięcznie przyznany na okres od 1 czerwca 2022 r. do 31 maja 2024 r., a także korzystał z obiadów przyznanych przez MOPS

w Z. do 31 grudnia 2022 r. Poza małoletnią nie posiadał nikogo na utrzymaniu.

( dowód : dokumenty znajdujące się w aktach sprawy Sądu Okręgowego w Nowym Sączu sygn. akt I C 220/22 )

Obecnie małoletnia liczy prawie 12 lat, zamieszkuje wraz z matką oraz przyrodnim bratem liczącym rok. Kontynuuje naukę w szkole podstawowej, uczęszcza na zajęcia taneczne. Pozostaje w leczeniu alergologicznym w ramach publicznej służby zdrowia

z powodu astmy oskrzelowej oraz atopowego zapalenia skóry.

Miesięczne usprawiedliwione koszty utrzymania małoletniej obejmują wydatki na : wyżywienie – ok. 700 - 800 zł, odzież i obuwie – ok. 200 zł, kosmetyki, środki higieniczne

i czystości – 50 zł, leki, witaminy – 50 zł, szkołę ( ubezpieczenie, rada rodziców, potrzeby klasowe, imprezy okolicznościowe i wycieczki szkolne ) – 50 zł, zajęcia taneczne – 80 zł na kwartał, rozrywkę, wypoczynek, kieszonkowe – ok. 200, udział w kosztach utrzymania domu – ok. 100 zł.

Matka małoletniej obecnie po zakończeniu urlopu macierzyńskiego wróciła do pracy.

( dowód : zaświadczenie lekarskie k. 16, zeznania przedstawicielki ustawowej małoletniej V. Z. k. 42v.-43 )

Pozwany nadal zamieszkuje wraz z matką, siostrą i siostrzeńcem, współużytkując

z matką jeden pokój, natomiast w okresie letnim czasem korzysta z domu należącego do swojego wujka. Pozostaje w leczeniu psychiatrycznym, korzysta z prywatnych wizyt lekarskich u doktora D. i koszt jednej wizyty, to kwota ok. 150 - 200 zł. Poza tym dwa razy w roku odbywa miesięczne hospitalizacje w oddziale psychiatrycznym (...) szpitala. Pozostaje też pod kontrolą onkologiczną poradni w F., wizyty odbywa co 3 miesiąca albo co pół roku. Miesięcznie na leki wydatkuje nieco ponad 200 zł. Na mocy decyzji ZUS z dnia 3 września 2024 r. został uznany za częściowo niezdolnego do pracy do dnia 30 września 2026 r., legitymuje się też orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wdanym do dnia 30 czerwca 2026 r. Od dnia 8 maja 2022 r. przysługuje mu prawo do renty tytułu niezdolności do pracy, najpierw w kwocie 1 1147,44 zł, od 1 marca 2023 r. w kwocie 1 334,94 zł i od 1 marca 2024 r. w kwocie 1 496,73 zł brutto, tj. 1 362,02 zł netto. W związku z uzyskaniem prawa do renty, utracił prawo do zasiłku stałego, który otrzymywał, a nadto zobligowany był do zwrotu pobranych świadczeń. Do końca 2024 r. miał też przyznany z ośrodka pomocy społecznej posiłek w postaci codziennej od poniedziałku do piątku zupy oraz połowy bochenka chleba. Pozwany dorabia sobie zbieraniem puszek, miesięcznie może uzyskać z tego tytułu 50 zł. Obecnie poza alimentami nie partycypuje

w kosztach utrzymania córki, nie realizuje też wynikających z wyroku rozwodowego kontaktów. ( dowód : kopia karty informacyjnej leczenia szpitalnego k. 21-22, kopia orzeczenia ZUS z dnia 3 września 2024 r. k. 39-40, kopia orzeczenia o niepełnosprawności

k. 26-26v., kopia decyzji ZUS z dnia 1 marca 2024 r. k. 23, kopia pisma ZUS z dnia 26 lipca 2024 r. k. 27, pismo ZUS z dnia 29 listopada 2024 r. k. 54, pismo MOPS w Z. k. 48, kopia zaświadczenia o dochodzie k. 28, kopia deklaracji PIT k. 29-32, kopie faktur za leki k. 24-25 i 41, zeznania pozwanego D. W. (1) k. 43-43v. )

Obecnie toczy się sprawa o podział majątku wspólnego V. Z. i D. W. (1), który obejmuje nieruchomość zabudowaną budynkiem mieszkalnym w stanie surowym zamkniętym oraz dwa samochody. Z tytułu podziału majątku pozwany ma otrzymać spłatę i uzyskane środki przeznaczyć na zakup kawalerki. ( dowód : zeznania przedstawicielki ustawowej małoletniej V. Z. k. 42v.-43, zeznania pozwanego D. W. (1) k. 43-43v. )

Ustalenia stanu faktycznego Sąd oparł na dokumentach zgromadzonych w aktach niniejszej sprawy, jak i aktach sprawy Sądu Okręgowego w Nowym Sączu sygn. akt I C 220/22, a także zeznaniach przedstawicielki ustawowej małoletniej i pozwanego.

Sąd oparł się na treści dokumentów urzędowych załączonych do akt sprawy, gdyż zostały one sporządzone przez uprawnione do tego organy. Ich autentyczność nie budziła wątpliwości. Sąd dał także wiarę dokumentom prywatnym złożonym przez strony, które pozwoliły na ustalenie stanu rodzinnego oraz majątkowego stron, a także zakresu ich uzasadnionych potrzeb, w szczególności małoletniego oraz możliwości zarobkowych rodziców małoletniego.

Odnosząc się do zeznań przedstawicielki ustawowej małoletniej V. Z. to

w części dotyczącej sytuacji życiowej, rodzinnej, zdrowotnej małoletniej i jej matki Sąd dał im wiarę w takim zakresie w jakim znajdują potwierdzenie w przedłożonych dokumentach. Natomiast w ocenie Sądu, kierując się zasadami logiki i doświadczenia życiowego, wskazywane wydatki i koszty utrzymania małoletniej należało częściowo uznać za zawyżone, a także nieudowodnione zgodnie z zasadą rozkładu ciężaru dowodu wyrażoną w art. 6 kpc, co zostanie szczegółowo podniesione w poniższej części uzasadnienia.

Sąd dał wiarę zeznaniom pozwanego D. W. (1) w części dotyczącej jego sytuacji osobistej, zdrowotnej i materialnej, jako korespondującym z przedłożonymi dokumentami.

W pewnym zakresie ustalenia Sądu oparte zostały również na zasadach doświadczenia życiowego. Zgodnie z utrwalonym poglądem ustalenia Sądu dotyczące sytuacji majątkowej stron, jeżeli nie odbiega ona od standardowej, mogą zostać poczynione

w oparciu o same zasady doświadczenia życiowego ( por. orzeczenie Sądu Najwyższego

z dnia 29 listopada 1949 r., Wa.C. 167/49 ).

Sąd zważył, co następuje :

Przesłanką do zmiany orzeczenia o wysokości obowiązku alimentacyjnego jest stosownie do treści art. 138 kro zmiana stosunków rodzinnych bądź majątkowych po stronie zobowiązanego bądź uprawnionego.

Zgodnie z dyspozycją art. 133 § 1 kro rodzice zobowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania

i wychowania. Z dyspozycji tego przepisu wynika, że rodzice mogą być zwolnieni od świadczeń alimentacyjnych w stosunku do dziecka tylko wtedy, gdy dziecko posiada własny majątek, a dochody z tego majątku wystarczają na całkowite pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. We wszystkich innych wypadkach na rodzicach ciąży stanowczy obowiązek dostarczania dziecku środków utrzymania i wychowania. Nadto zgodnie z art. 135 § kro zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.

Zakres potrzeb dziecka, które powinny być przez rodziców zaspokojone, wyznacza także treść art. 96 kro, według którego rodzice obowiązani są troszczyć się o fizyczny

i duchowy rozwój dziecka i przygotować je należycie – odpowiednio do jego uzdolnień – do pracy dla dobra społeczeństwa. Stosownie do tej dyrektywy rodzice, w zależności od swych możliwości są obowiązani zapewnić dziecku środki do zaspokojenia zarówno jego potrzeb fizycznych ( wyżywienia, mieszkania, odzieży ) jak i duchowych ( kulturalnych ), także środki wychowania ( kształcenia ogólnego, zawodowego ) według zdolności, dostarczania rozrywek i wypoczynku.

Przede wszystkim obowiązek alimentacyjny uzależniony jest od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego. Charakterystyczne jest to, że ustawodawca w ramach obowiązku alimentacyjnego przewiduje zaspokajanie usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego, a nie wszystkich jego potrzeb. Zatem ustalenia wymaga, które z potrzeb uprawnionego mają charakter usprawiedliwiony, a które z nich – chociaż istnieją – nie mieszczą się w pojęciu potrzeb usprawiedliwionych. Przy ocenie, które z potrzeb uprawnionego powinny być uznane za potrzeby usprawiedliwione, należy z jednej strony brać pod uwagę możliwości zobowiązanego, z drugiej zaś zakres i rodzaj potrzeb. Każde dziecko musi mieć zapewnione podstawowe warunki egzystencji w postaci wyżywienia zapewniającego jego prawidłowy rozwój fizyczny, stosowną do wieku odzież, środki na ochronę zdrowia, kształcenie podstawowe i zawodowe. Wyjście poza wymienione potrzeby zależy już tylko od osobistych cech dziecka oraz od zamożności i możliwości majątkowych zobowiązanego. Pojęcia usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego nie można jednakże odrywać od pojęcia zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Pojęcia te w praktyce pozostają we wzajemnej zależności i obie przesłanki wzajemnie na siebie rzutują, zwłaszcza przy ustalaniu przez sąd wysokości alimentów. Istotne jest zatem zawsze zestawienie stopy życiowej zobowiązanego z potrzebami uprawnionego, które dopiero w kontekście warunków życia zobowiązanego należy kwalifikować jako uzasadnione ( por. wyrok Sądu Rejonowego

w Ostrowi Mazowieckiej z dnia 3 sierpnia 2020 r. III RC 136/19 ). Współzależność ta zgodnie z utrwalonym już stanowiskiem judykatury nie oznacza jednak, iż samo istnienie usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego w każdym wypadku czyni zasadnym powództwo

o podwyższenie alimentów ( tak Sąd Najwyższy m. in. w wyroku z dnia 20 stycznia 1972 r. III CRN 470/1971, z dnia 28 listopada 1975 r. III CRN 330/1975, z dnia 15 października 1998 r. I CKN 860/97 ). Górną granicą świadczeń alimentacyjnych są bowiem zarobkowe

i majątkowe możliwości zobowiązanego, choćby nawet nie zostały w tych granicach pokryte wszystkie usprawiedliwione potrzeby uprawnionego do alimentacji. Ponadto przy ocenie zakresu obowiązku alimentacyjnego należy brać pod uwagę także usprawiedliwione potrzeby własne zobowiązanego. Uwzględnienie roszczenia dziecka nie może doprowadzić do niedostatku rodziców, ale z drugiej jednak strony, rodzice powinni dzielić się z dzieckiem najmniejszym nawet dochodem.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż niewątpliwie od czasu ustalenia obowiązku alimentacyjnego w dotychczasowej wysokości nastąpiła zmiana sytuacji małoletniej, która obecnie jest nastolatką, kontynuuje edukacje na poziomie szkoły podstawowej. Wzrost kosztów utrzymania i wychowania małoletniej związany jest nie tylko ze wzrostem cen towarów i usług, który dotyczy także pozwanego, ale również ze wzrostem, rozwojem

i edukacją małoletniej, poza tym małoletnia jest w wieku wzrostu, co wiąże się z wymianą odzieży i obuwia, zakupem kosmetyków oraz większymi potrzebami w zakresie spotkań koleżeńskich, rozwijaniem zainteresowań, pasji, przy czym koszty jej utrzymania, są standardowymi kosztami utrzymania dziecka w jej wieku.

Sąd ustalając usprawiedliwione wydatki małoletniej oparł się wprawdzie na przesłuchaniu jej matki, jednakże wysokość tych wydatków została zweryfikowana przy

uwzględnieniu usprawiedliwionych potrzeb małoletniej, wysokości obecnie obowiązujących cen towarów i usług oraz doświadczenia życiowego.

I tak w ocenie Sądu, kwota ok. 700 - 800 zł miesięcznie na wyżywienie małoletniej jest wystarczająca przy uwzględnieniu jej potrzeb w tym zakresie, jak i cen w/w towarów. Małoletnia nie wymaga specjalnego żywienia ani diety generującej wyższe koszty.

W ocenie Sądu należało także zweryfikować wskazane w pozwie przez przedstawicielkę ustawową wydatki na odzież i obuwie na kwotę 300 zł. Nie kwestionując faktu, iż małoletnia pozostaje w fazie wzrostu i okresowa wymiana garderoby jest konieczna, a także jej wiek i potrzebę nieodbiegania ubiorem od rówieśników, kwota ok. 200 zł jest wystarczająca, zwłaszcza, że na rynku jest szeroka oferta w tym zakresie i można kupić odzież i obuwie także markowe, w niskich, często promocyjnych cenach, zarówno w sklepach stacjonarnych, jak i przez internet.

Również wydatki na środki czystości, higieniczne i kosmetyki zostały zawyżone. Przedstawicielka ustawowa małoletniej nie wykazała bowiem, aby małoletnia korzystała ze specjalistycznych kosmetyków związanych z atopowym zapaleniem skóry. Dlatego też kwota ok. 50 zł miesięcznie zabezpieczy potrzeby małoletniej w tym zakresie.

Odnośnie wydatków na leki, witaminy i leczenie należy stwierdzić, iż wobec braku udowodnienia, czy i jakie leki małoletnia na stałe przyjmuje, jaki jest ich koszt, czy są refundowane, przy uwzględnieniu stosowania suplementów i witamin oraz leków w razie sezonowych chorób i infekcji, kwota ok. 50 zł jest wystarczająca.

Podobnie ocenić należało wydatki szkolne. Biorąc pod uwagę, iż małoletnia otrzymuje darmowe podręczniki, przysługuje na nią świadczenie Dobry Start w kwocie 300 zł na wyprawkę szkolną, uwzględniając też wydatki na ubezpieczenie, radę rodziców, potrzeby klasowe, imprezy okolicznościowe i wycieczki szkolne, kwota ok. 50 zł jest według Sądu wystarczająca. Odnosząc się do korepetycji z języka angielskiego i matematyki, to wydatki te nie zostały udowodnione.

Nie zostały również udowodnione wydatki na wyjścia na basen we wskazywanej kwocie 200 zł miesięcznie.

Odnosząc się do wskazywanych wydatków związanych z rozrywką, atrakcjami, wypoczynkiem letnim i zimowym, kieszonkowym, to uwzględniając wiek małoletniej

i wzrost potrzeb w tym zakresie, według Sądu zabezpieczy je kwota ok. 200 zł.

Usprawiedliwione jest również zaliczenie do kosztów utrzymania dziecka partycypacji

w kosztach utrzymania domu. Do usprawiedliwionych kosztów utrzymania małoletnich zalicza się bowiem ryczałtowe koszty zużycia wody, prądu, gazu do gotowania i ogrzania wody. Do kosztów tych nie wlicza się pozostałych kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania ( por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 23 marca 2016 r. I ACa 1755/15 ). Tak samo nie wlicza się kosztów zakupu, czy naprawy sprzętów użytku domowego. Poza tym partycypacja w kosztach utrzymania powinna być proporcjonalna do liczby osób zamieszkujących wraz z nimi. Biorąc pod uwagę, iż wysokość poszczególnych opłat eksploatacyjnych nie została szczegółowo udowodniona, zdaniem Sądu kwota ok. 100 zł miesięcznie jest wystarczająca.

Sąd uwzględnił także, iż przedstawicielka ustawowa małoletniej uzyskuje świadczenie wychowawcze w kwocie 800 zł i nie są pieniądze na jakiekolwiek wydatki, ale zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci świadczenie to jest przeznaczone na częściowe pokrycie wydatków związanych

z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Wprawdzie zgodnie z art. 135 § 3 pkt 3 kro świadczenie wychowawcze nie ma wpływu na zakres świadczeń alimentacyjnych żadnego z rodziców, ani na ich możliwości zarobkowe i majątkowe, a więc nie zwalnia żadnego z rodziców od swojej części uczestniczenia w kosztach utrzymania dziecka, nie wlicza się go do średniego miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego przy ubieganiu się o inną pomoc państwową ( zasiłki

z pomocy społecznej, alimenty z Funduszu Alimentacyjnego, dodatki mieszkaniowe, itp. ), jednakże z faktu, iż kwotę 800 zł wypłacaną rodzicowi, pod którego opieką pozostaje dziecko nie zalicza się do dochodu tego rodzica, mającego wpływ na jego zakres świadczenia alimentacyjnego wobec dziecka, nie można wyprowadzić wniosku, że Sąd ustalając obowiązek alimentacyjny pomija fakt otrzymywania przez dziecko powyższej kwoty na jego potrzeby. Małoletnia otrzymuje kwotę po 800 zł na częściowe pokrycie wydatków związanych z jej wychowywaniem, w tym opieką i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. W ocenie Sądu środki te mogą zostać przeznaczone na zajęcia dodatkowe, rozwijanie zainteresowań, pasji, czy wypoczynek letni i zimowy.

Odnosząc się do sytuacji matki małoletniej, to obecnie po okresie urlopu macierzyńskiego wróciła do pracy i poza małoletnią na utrzymaniu ma również ponad roczne dziecko.

Natomiast odnosząc się do sytuacji pozwanego, to nadal pozostaje on w prywatnym leczeniu psychiatrycznym i na leki wydatkuje ok. 200 zł miesięcznie, a koszt jednej wizyty to ok. 150-200 zł oraz pod kontrola onkologiczną, jednak obecnie nie jest już osobą całkowicie niezdolną do pracy, jak to było na etapie postępowania rozwodowego, ale częściowo niezdolną do pracy oraz obecnie jego dochód stanowi renta z tytułu niezdolności do pracy

w kwocie 1 496,73 zł brutto, tj. 1 362,02 zł netto, a poprzednio był to zasiłek stały w kwocie 719 zł miesięcznie. Bezspornie zatem jego dochody wzrosły prawie dwukrotnie. Wzrosły również jego możliwości zarobkowe, albowiem nie jest już osobą całkowicie niezdolną do pracy, tylko częściowo, a ponadto legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, co jest okolicznością pożądaną na rynku pracy i niewątpliwie ułatwiającą zatrudnienie. Jednocześnie nie ulega przy tym wątpliwości, iż z uwagi na zaburzenia depresyjne oraz pobyty w szpitalu, pozwany ma nieco mniejsze możliwości zarobkowe, jednak nie wyklucza go to z możliwości podjęcia pracy, choćby dorywczej, czy też

w niepełnym wymiarze czasu pracy, zwłaszcza że jak sam przyznał, dorabia sobie zbieraniem puszek, co daje mu dochód ok. 50 zł miesięcznie. Nie zmieniła się również sytuacja osobista pozwanego, poza małoletnią nie ma nikogo na utrzymaniu, nadal też zamieszkuje

w mieszkaniu matki wraz z nią, siostrą i pełnoletnim już siostrzeńcem. Pozwany nie wskazywał przy tym, aby uczestniczył w kosztach utrzymania mieszkania. Poza tym do końca 2024 r. otrzymywał z pomocy społecznej w dni powszednie zupę i pół bochenka chleba, poprzednio też korzystał z przyznanych obiadów. Na marginesie należy wskazać, iż

w odróżnieniu od postępowania w sprawie o rozwód, gdzie pozwany domagał się całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu, w niniejszej sprawie nie ubiegał się ani o zwolnienie od kosztów sądowych całkowite, czy częściowe, ani o pomoc prawną i korzystał z pełnomocnika z wyboru, co również świadczy o tym, iż sytuacja finansowa pozwanego nie jest taka zła, jak podnosił.

W kwestii rozłożenia obowiązku alimentacyjnego na rodziców małoletniego trzeba pamiętać, iż obowiązek ten ciąży na obojgu rodzicach i ma dwojaką postać : wyraża się świadczeniami o charakterze materialnym oraz osobistymi staraniami o jego utrzymanie

i wychowanie. Zgodnie bowiem z treścią art. 135 § 2 kro wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, może polegać także, w całości lub części, na osobistych staraniach o jego utrzymanie lub wychowanie. Okoliczności konkretnego stanu faktycznego są podstawą do oceny, czy osobiste starania wyczerpują obowiązek alimentacyjny zobowiązanego w całości czy tylko w części. Zależeć to będzie w głównej mierze od tego jak dalece dziecko absorbuje wychowawczo jedno z rodziców, co pozostaje w ścisłym związku

z wiekiem i jego stanem zdrowia.

W realiach niniejszej sprawy pozwany nie bierze aktywnego udziału w życiu małoletniej, nie realizuje ustalonych kontaktów. Całość starań o wychowanie i utrzymanie dziecka spoczywa na matce małoletniej. Mając zatem na uwadze wiek małoletniej oraz wnikające z niego zaangażowanie w sprawowanie codziennej bieżącej pieczy, według Sądu udział pozwanego w kosztach utrzymania małoletniej winien być nieco wyższy niż matki małoletniej.

Biorąc zatem pod uwagę wysokość usprawiedliwionych i udowodnionych kosztów utrzymania małoletniej oraz możliwości majątkowe pozwanego, w ocenie Sądu zasadnym jest zwiększenie jego udziału w kosztach utrzymania córki o 300 zł miesięcznie, tj. łącznie do kwoty 600 zł, a w pozostałym zakresie powództwo zostało oddalone, jako nieudowodnione

i przekraczające możliwości majątkowe pozwanego, o czym na podstawie powołanych powyżej przepisów orzeczono jak w punktach I i II sentencji wyroku.

O kosztach procesu Sąd orzekł w punktach III -V sentencji wyroku i wobec częściowego uwzględnienia żądań koszty zastępstwa procesowego zostały wzajemnie zniesione na podstawie art. 100 kpc, zaś na podstawie

art. 102 kpc

Sąd odstąpił od obciążania pozwanego kosztami sądowymi i na podstawie art. 113 ust. 1 i 4 ustawy z 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych ( Dz. U. z 2024 r., poz. 959 – t.j. ) nieuiszczone koszty sądowe, od których małoletnia korzystała z ustawowego zwolnienia, przejął na rachunek Skarbu Państwa.

Na podstawie art. 333 § 1 kpc w punkcie VI sentencji wyroku Sąd nadał wyrokowi

w punkcie I rygor natychmiastowej wykonalności.

Sędzia Beata Przerwanek

Zapisek urzędowy

W okresie od 23 do 31 grudnia 2024 r. urlop Sędz. Ref., 6 stycznia 2025 r. dniem wolnym od pracy.

ZARZĄDZENIE

I. Odnotować uzasadnienie.

II. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi pozwanego adw. Z. S..

III. Kal. 2 tygodnie.

Gorlice, dnia 7 stycznia 2025 r. Sędzia Beata Przerwanek