Ojciec ma płacić córce studentce 1200 zł alimentów zamiast żądanych 1400 zł

Wyroku

U. I. w dniu 22 kwietnia 2025r. wystąpiła do tutejszego Sądu z pozwem przeciwko K. I. o podwyższenie alimentów zasądzonych wyrokiem Sądu Rejonowego w Brodnicy z dnia 30 listopada 2022r., sygn. akt III RC 97/22 z kwoty po 900 zł miesięcznie do kwoty po 1400 zł miesięcznie, płatnych do rąk powódki z góry do dnia 10-tego każdego miesiąca, z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat - poczynając od dnia wniesienia pozwu.

Jednocześnie w pozwie powódka zawarła wniosek o udzielenie zabezpieczenia powództwa na czas trwania postępowania w sprawie przez zobowiązanie pozwanego do uiszczania na jej rzecz kwot po 1300 zł miesięcznie, płatnych do rąk powódki z góry do dnia 10-tego każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat.

Sąd udzielił zabezpieczenia roszczeń alimentacyjnych powódki -

na czas trwania postępowania w sprawie - w ten sposób, że zobowiązał pozwanego K. I. do płacenia na rzecz powódki U. I. kwoty po 1100 zł (jeden tysiąc sto złotych) miesięcznie płatnej z góry do dnia 10-tego każdego miesiąca do rąk uprawnionej wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie na wypadek opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat - poczynając od dnia 1 maja 2025r

i to w miejsce dotychczasowej kwoty alimentów ustalonej na rzecz powódki wyrokiem Sądu Rejonowego w Brodnicy z dnia 30 listopada 2022r. w sprawie o sygn. akt RC 97/22 w wysokości 900 zł (dziewięćset złotych) miesięcznie. W pozostałym zakresie Sąd oddalił wniosek o udzielenie zabezpieczenia.

Sąd Okręgowy w Toruniu oddalił zażalenie pozwanego na postanowienie Sądu Rejonowego w Brodnicy wydane w przedmiocie zabezpieczenia.

Pozwany K. I. w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości.

W trakcie rozprawy strony podejmowały próbę ugodowego rozwiązania sporu, jednak nie udało im się wypracować porozumienia i ostatecznie powódka podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w pozwie, zaś pozwany podtrzymał swoje stanowisko zawarte w odpowiedzi na pozew.

Sąd ustalił, co następuje:

Powódka U. I. ur. (...) jest córką pozwanego K. I. i P. I.. Rodzice powódki rozwiedli się w 2011r. i od tego czasu powódka zamieszkiwała z matką. W wyroku orzekającym rozwód zasądzone były alimenty od ojca na rzecz małoletniej wówczas córki. W kolejnych latach były one podwyższane. Ostatnia podwyżka alimentów miała miejsce w sprawie III RC 97/22 tut. Sądu. Wyrokiem wydanym w tej sprawie dnia 30 listopada 2022r. Sąd Rejonowy w Brodnicy podwyższył rentę alimentacyjną należną od pozwanego K. I. na rzecz U. I. z kwoty po 600 zł miesięcznie

(zasądzonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Brodnicy z dnia 8 marca 2017r. w sprawie III RC 21/17) do kwoty po 900 zł miesięcznie, płatną z góry do dnia 15-tego każdego miesiąca - poczynając od 20 maja 2022r., do rąk uprawnionej z ustawowymi odsetkami na wypadek uchybienia w terminie płatności którejkolwiek z rat.

W czasie rozstrzygania w tamtej sprawie sytuacja stron przedstawiała się jak poniżej. Występująca w tamtej sprawie z żądaniem podwyższenia alimentów U. I. miała wtedy 19 lat. Rozpoczęła studia na kierunku administracja na Uniwersytecie N. R. w G.. W związku z rozpoczęciem roku akademickiego przeprowadziła się do G., gdzie wspólnie z partnerem wynajmowała mieszkanie. Koszty związane z mieszkaniem oraz codziennymi zakupami były przez nich częściowo dzielone po połowie. Powódka wskazywała wówczas na następujące koszty swojego utrzymania,, …odstępne za mieszkanie jest to kwota 900 zł, dzielę odstępne na połowę, czynsz 200 zł, plus ogrzewane 250 zł, rachunek za prąd 100 zł na 2 miesiące, zakup żywności środków czystości koszt 800 zł miesięcznie, bilet komunikacji miejskiej semestralny do końca lutego 2023r. wynosi 250 zł, sprzęt elektroniczny laptop, drukarka to koszt 3300 zł, dodatkowo kupowałam odzież zimową kurtkę 480 zł, buty 250 zł, spodnie ok. 200 zł.”

Pozwany K. I. miał wówczas 44 lata i pracował w firmie (...), gdzie otrzymywał wynagrodzenie w wysokości około 2.800 zł. Poza powódką nie miał innych dzieci. Samodzielnie wynajmował mieszkanie, za które ponosił miesięcznie 1.200 zł odstępnego, 400 zł czynszu, około 150 zł za prąd oraz 100 zł za media. Na telefon przeznaczał kwotę 100 zł miesięcznie, na żywość około 400-500 zł, natomiast na środki czystości i higieny osobistej około 300-400 zł. Koszty dojazdów do pracy samochodem określał na kwotę ok. 200 zł. Roczne koszty eksploatacji pojazdu wyniosły 1.500 zł rocznie. Pozwany leczył się na nadciśnienie a miesięczny koszt leków określał na kwotę około 50 zł.

Aktualnie w czasie wydawania orzeczenia w przedmiotowej sprawie sytuacja stron przedstawiała się jak poniżej.

Powódka U. I. ukończyła studia licencjackie na kierunku administracja na Uniwersytecie N. R. w G. uzyskując w lipcu 2025r. tytuł licencjata administracji. Od lutego 2026r. podejmuje ona prace dorywcze opiekując się osobą starszą. Dotychczas uzyskiwała z tytułu tej pracy 1500 zł miesięcznie. Jest obecnie studentką pierwszego roku studiów magisterskich na kierunku administracja, w trybie stacjonarnym. Powódka chciałyby podjąć drugi fakultet i studiować prawo, albowiem obydwa kierunki łączą się ze sobą a wiele ocen z zaliczeń będzie mogła być jej przepisana. Studia prawnicze od zawsze były jej marzeniem, są to studia 5-letnie. Równocześnie chce ona dokończyć rozpoczęte już studia drugiego stopnia - magisterskie na kierunku administracja. Powódka oceniła, że z chwilą rozpoczęcia studiów prawniczych od października 2026r. więcej czasu będzie musiała poświęcić na naukę i wtedy z tytułu pracy dorywczej zarobi mniejszą kwotę - w granicach 600 zł miesięcznie. Powódka podała, że jej średni miesięczny koszt utrzymana wynosi około 4.500 zł. Szczegółowe koszty wskazała ona w pozwie i podtrzymała to na rozprawie. Od stycznia 2026r. pojawił się dodatkowy koszt związany z leczeniem ortodontycznym powódki. Łączny koszt dotychczasowego leczenia oszacowała na około 10400 zł. Leczenie to nie jest finansowane na NFZ. Raz w miesiącu powódka odbywa prywatną wizytę u ortodonty, której koszt wynosi od 200 do 350 zł. Co dwa miesiące musi również wykonać higienizację zębów, której koszt wynosi około 300 zł. W przypadku awarii aparatu ponosi dodatkowe koszty w wysokości około 100 zł. Po zakończeniu leczenia będzie potrzebowała dwóch aparatów retencyjnych o łącznym koszcie około 1700 zł. Leczenie będzie trwało jeszcze około 1,5 roku. Przez okres 5 lat po zdjęciu aparatu stałego będzie musiała nosić aparat ruchomy za 1400 zł lub 2000 zł. Wskazała, że leczenie ortodontyczne nie zostało podjęte ze względów estetycznych. Została na nie skierowana przez stomatologa, ponieważ jej zęby zaczęły się ścierać i istniało ryzyko ich ukruszenia. Ponadto w związku z tym, że powódka w 2021r. uległa wypadkowi podczas jazdy konnej, w wyniku którego doznała urazu jamy brzusznej - wymagała ona i cały czas wymaga opieki fizjoterapeutycznej, z której w dalszym ciągu regularnie korzysta.

Powódka zamieszkuje z matką w G., natomiast w czasie roku akademickiego mieszka w G., gdzie wynajmuje pokój jednoosobowy. Matka powódki wspiera ją kwotą około 2.000 - 2.5000 zł miesięcznie. Z ojcem od wielu lat nie utrzymuje kontaktów. O jego problemach zdrowotnych dowiedziała się dopiero z odpowiedzi na pozew.

Pozwany K. I. w dalszym ciągu pracuje w Firmie (...) w G. na stanowisku magazyniera i osiąga wynagrodzenie w wysokości około 4200 zł. Pozostaje on w związku partnerskim. Poza powódką nie ma innych dzieci. Miesięczny koszt wynajmu i utrzymania mieszkania określił on na kwoty: 1500 zł odstępnego oraz około 800 zł czynszu, przy czym raz na trzy miesiące ponosi dodatkową opłatę za wodę. Wskazał, że miesięcznie ponosi m.in. następujące koszty swojego utrzymania: telefon 70 zł, dojazdy do pracy 200 zł, środki czystości 150 zł, żywność 650 zł, koszty leczenia - leki 70 zł. Pozwany choruje na nadciśnienie i dolegliwości żołądkowe oraz leczy się urologicznie na NFZ. Nie posiada orzeczenia o niepełnosprawności. Wskazał, że stan zdrowia nie pozwala mu na podejmowanie dodatkowych prac zarobkowych oraz, że w jego miejscu pracy nie ma możliwości wykonywania nadgodzin. Pozwany twierdził również, że otrzymuje pomoc od rodziców i siostry w postaci żywności.

Dowód:

zeznania powódki U. I. (uprzednio wyjaśnienia informacyjne) k. 201v-202, 222v-223, zeznania pozwanego K. I. (uprzednio wyjaśnienia informacyjne) k. 202v-204, 223 zeznania świadka U. E. k. 221-222v; dowody z dokumentów na kartach: 3-6, 8-38, 56-60, 62-97, 99-101, 119, 123, 133-134, 156-200, 21-214 akt przedmiotowej sprawy; ponadto dowód z akt sprawy III RC 97/22 SR w Brodnicy.

Sąd uznał za wiarygodne zeznania stron oraz świadka U. E. w zakresie, w jakim znajdują one odzwierciedlenie w dokonanych powyżej ustaleniach faktycznych, bowiem ten zakres ich zeznań jest przekonujący i nie pozostaje w sprzeczności z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Zeznania stron w zasadniczych kwestiach stanowiących podstawę dokonanych ustaleń faktycznych nie pozostawały ze sobą w sprzeczności. Natomiast spór pomiędzy stronami dotyczył kwestii zasadności bądź bezzasadności powództwa, natomiast rozstrzygnięcie tej kwestii jest obowiązkiem Sądu dokonywanym w oparciu o cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy.

Co do dowodów z dokumentów wskazanych wyżej Sąd nie dopatrzył się okoliczności mogących budzić wątpliwości co do ich prawdziwości.

Sąd zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 133 § 1 kro rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Przepis art. 135 § 1 kro stanowi, że zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. W myśl paragrafu 2 tego artykułu wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub wychowanie uprawnionego; w takim wypadku świadczenie alimentacyjne pozostałych zobowiązanych polega na pokrywaniu w całości lub w części kosztów utrzymania lub wychowania uprawnionego. Natomiast zgodnie z przepisem art. 138 kro w razie zmiany stosunków można żądać zmiany umowy bądź orzeczenia dotyczącego obowiązku alimentacyjnego.

Pojęcia usprawiedliwionych potrzeb nie można jednoznacznie zdefiniować, ponieważ nie ma jednego stałego kryterium odniesienia, ich rodzaj i rozmiar jest uzależniony od cech osoby uprawnionej oraz od splotu okoliczności natury społecznej i gospodarczej, w których osoba uprawniona się znajduje. Zakres potrzeb dziecka, które powinny być przez rodziców zaspokajane, wyznacza treść art. 96 kro., według którego rodzice obowiązani są troszczyć się o fizyczny i duchowy rozwój dziecka. W myśl tej dyrektywy wyrażonej w uchwale SN z dnia 16.12.1987r. (III CZP 91/86) rodzice w zależności od swych możliwości są obowiązani zapewnić dziecku środki do zaspokojenia zarówno jego potrzeb fizycznych (wyżywienia, mieszkania, odzieży, higieny osobistej, leczenia w razie choroby), jak i duchowych (kulturalnych), a także środki wychowania (kształcenia ogólnego, zawodowego).

Pełnoletnie dziecko ma prawo do alimentów ze strony rodziców, gdy nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie. W większości przypadków osoby uczące się - studiujące nie są w stanie podejmować zatrudnienia w takim wymiarze, jaki pozwala na samodzielne utrzymanie się. Wobec tego kontynuowanie nauki przez dziecko nakłada na rodziców obowiązek pokrywania usprawiedliwionych potrzeb dziecka, które nie posiada własnych środków na utrzymanie.

Przy orzekaniu o obowiązku alimentacyjnym rodziców wobec dzieci, które osiągnęły pełnoletniość, brać należy także pod uwagę, czy wykazują one chęć dalszej nauki oraz czy ich osobiste zdolności i cechy charakteru pozwalają na rzeczywiste kontynuowanie przez nie nauki (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 1997 r., sygn. akt III CKN 257/97).

Powódka U. I. ukończyła studia licencjackie na kierunku administracja na Uniwersytecie N. R. w G. uzyskując w lipcu 2025r. tytuł licencjata z zakresu administracji. Od lutego 2026r. podejmuje ona prace dorywcze opiekując się osobą starszą. Dotychczas uzyskiwała z tytułu tej pracy 1500 zł miesięcznie. Powódka jest obecnie studentką pierwszego roku studiów magisterskich na kierunku administracja, w trybie stacjonarnym. Ponadto chciałyby ona podjąć drugi fakultet i studiować prawo, albowiem obydwa kierunki łączą się ze sobą a wiele ocen z zaliczeń będzie mogła być jej przepisana. Studia prawnicze od zawsze były jej marzeniem, są to studia 5-letnie. Równocześnie chce ona dokończyć rozpoczęte już studia drugiego stopnia - magisterskie na kierunku administracja. Powódka oceniła, że z chwilą rozpoczęcia studiów prawniczych od października 2026r. więcej czasu będzie musiała poświęcić na naukę i wtedy z tytułu pracy dorywczej zarobi mniejszą kwotę - w granicach 600 zł miesięcznie.

Niewątpliwie rozkład zajęć na wskazanych wyżej studiach stacjonarnych uniemożliwia powódce podjęcie stałego zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, jak również w istotnym stopniu ograniczać będzie jej możliwość podejmowania zatrudnienia dorywczego w takim zakresie, jak czyniła to dotychczas. Jak sama oceniła - z tytułu pracy dorywczej w mniejszym wymiarze czasu pracy - spodziewa się ona uzyskiwać kwotę w granicach 600 zł miesięcznie. Matka powódki wspiera ją kwotą około 2000 - 2500 zł miesięcznie. Konieczne jest zatem również podwyższenie dotychczasowych alimentów należnych powódce od jej ojca, dla którego jest ona jedynym dzieckiem.

Pozwany pracuje zawodowo i uzyskuje określone wynagrodzenie miesięczne, którego wysokość uległa zwiększeniu od czasu ostatniej podwyżki. Od czasu ostatniej podwyżki alimentów w przypadku obu stron niewątpliwie wzrosły koszty utrzymania, co wynika chociażby z ogólnego wzrostu cen towarów i usług.

Wobec tego Sąd uznał, że żądanie powódki podwyższenia alimentów należnych jej od jej ojca co do zasady jest słuszne. Co do wysokości natomiast Sąd uznał, że żądanie to zasługuje na uwzględnienie jedynie w części i przy ocenie tej Sąd brał pod uwagę zarówno uzasadnione potrzeby powódki, osiągane przez nią dochody z tytułu pracy dorywczej, pomoc finansową udzielaną powódce ze strony jej matki jak również możliwości majątkowe i zarobkowe pozwanego.

Reasumując - ocena tych wszystkich okoliczności wynikających z przeprowadzonego postępowania dowodowego, na które wskazano wyżej w ustaleniach faktycznych i rozważaniach, skłoniła Sąd do rozstrzygnięć znajdujących odzwierciedlenie w wyroku. I tak:

Sąd w punkcie 1) wyroku podwyższył rentę alimentacyjną należną od pozwanego K. I. na rzecz powódki U. I. z kwoty po 900 zł (dziewięćset złotych) miesięcznie zasądzonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Brodnicy z dnia 30 listopada 2022r. w sprawie III RC 97/22 do kwoty po 1100 zł (jeden tysiąc sto złotych) miesięcznie za okres od 1 maja 2025r. do 31 lipca 2026r. oraz do kwoty po 1200 zł (jeden tysiąc dwieście złotych) miesięcznie - poczynając od dnia 1 sierpnia 2026r. płatną z góry do dnia 15-tego każdego miesiąca do rąk uprawnionej wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie na wypadek opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat.

Alimenty te zostały podwyższone od dnia 1 maja 2025r. dlatego, że miesiąc ten był pierwszym pełnym miesiącem po wniesieniu pozwu przez powódkę

(pozew wpłynął do tut. Sądu 22 kwietnia 2025r.) i świadczenie z tytułu alimentów za miesiąc kwiecień 2025r. było już w tym czasie spełnione przez pozwanego. Natomiast na dokonane w tym punkcie zróżnicowanie wysokości alimentów należnych powódce za okres od 1 maja 2025r. do 31 lipca 2026r. w stosunku do późniejszego okresu tj. od 1 sierpnia 2026r. poczynając - złożyły się możliwości zarobkowe i majątkowe pozwanego oraz jego wydatki związane z leczeniem i potrzebą przyjmowania leków a równocześnie dotychczasowy brak możliwości dodatkowej pracy w nadgodzinach, ale również ta okoliczność, że powódka mogła jeszcze pracować dorywczo w dotychczasowym wymiarze czasu pracy i osiągać wynagrodzenie w kwocie 1500 zł miesięcznie. Od 1 sierpnia 2026r. poczynając - czyli niejako na bieżąco biorąc pod uwagę datę wyrokowania w tej sprawie - Sąd podwyższył alimenty należne powódce od jej ojca do kwoty po 1200 zł miesięcznie uznając, że pozwany będzie miał czas zaplanować swoje wydatki z uwzględnieniem w pierwszej kolejności potrzeby uiszczenia córce alimentów w tej kwocie, jak również rozważyć podjęcie chociażby okresowo prac dorywczych, o ile samo ograniczenie swoich wydatków okazałoby się dla niego niewystarczające. Wprawdzie nowy rok akademicki rozpocznie się dopiero od 1 października 2026r. i dopiero wtedy powódka będzie miała ograniczone ramy czasowe na podejmowanie dorywczego zatrudnienia; jednakże ten okres 2 miesięcy poprzedzających rozpoczęcie przez nią dodatkowego kierunku studiów niewątpliwie będzie wymagał od niej zwiększonych wydatków finansowych chociażby na zakup podręczników czy innych pomocy naukowych.

W punkcie 2) wyroku oddalił powództwo w pozostałym zakresie, uznając je w tym zakresie za niezasadne. O powyższym orzeczono ze względów szczegółowo wskazanych wyżej.

W punkcie 3) wyroku Sąd odstąpił od obciążania pozwanego K. I. kosztami sądowymi, od uiszczenia których powódka była zwolniona z mocy ustawy, przejmując je na rzecz Skarbu Państwa. O powyższym orzeczono po myśli art. 113. 1 Ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych a contrario.

W punkcie 4) wyroku zniósł wzajemnie pomiędzy stronami koszty procesu w tym koszty zastępstwa procesowego stron. O powyższym orzeczono po myśli art. 100 kpc mając na uwadze wynik sprawy.

W punkcie 5) Sąd rozstrzygnął o rygorze natychmiastowej wykonalności w zakresie punktu 1) tego wyroku – na postawie art. 333 § 1 pkt 1 kpc.

Na oryginale właściwe podpisy

Za zgodność

Kierownik sekretariatu

III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich

mgr N. E.