Podział majątku po lokalu. SN odrzucił skargę, bo wniosek nie określał zakresu uchylenia

1. Postanowieniem z 13 czerwca 2025 r., Sąd Okręgowy w Białymstoku, w

sprawie z wniosku M. K. z udziałem B. K., o podział majątku wspólnego, na skutek

apelacji wnioskodawczyni i uczestnika postępowania od postanowienia Sądu

Rejonowego w Białymstoku z 29 listopada 2023 r., zmienił zaskarżone

postanowienie (pkt I); oddalił obie apelacje w pozostałym zakresie (pkt II); orzekł o

kosztach postępowania apelacyjnego (pkt III).

2. Od postanowienia Sądu Okręgowego skargę kasacyjną wywiódł

uczestnik, zaskarżając postanowienie w części, tj. w zakresie pkt I ppkt 1)

zaskarżonego postanowienia - ponad już zasądzoną kwotę 24 545,59 zł; pkt I ppkt

I CSK 3456/25

2

2); pkt I ppkt 3 zaskarżonego postanowienia - ponad już dokonane ustalenie, że B.

K. poniósł wydatki z tytułu utrzymania lokalu w kwocie 4 245,46 zł oraz w zakresie

ustalenia poniesienia takich wydatków przez wnioskodawczynię M. K.; pkt I ppkt 4);

pkt I ppkt 8); pkt I ppkt 9) zaskarżonego postanowienia, w zakresie pobrania

wydatków od B. K.; pkt II. zaskarżonego postanowienia w zakresie w jakim Sąd

oddalił apelację B. K. w pozostałym zakresie.

3. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołując

się na przesłanki określone w art. 3989 § 1 pkt 1, 2, 3 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

4. Skarga kasacyjna została obarczona nieusuwalnym

brakiem

konstrukcyjnym, a zatem podlegała odrzuceniu w całości.

Zgodnie z art. 3984 § 1 pkt 1 i 3 k.p.c. skarga kasacyjna powinna zawierać

m.in.:

- oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono

zaskarżone w całości czy w części,

- wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu

żądanego uchylenia i zmiany.

Powyżej wymienione elementy mają charakter konstrukcyjny. Zgodnie z

ugruntowanym orzecznictwem Sądu Najwyższego ich brak nie podlega

uzupełnieniu. Dodać należy, że konieczność sprecyzowania zakresu żądanego

uchylenia lub zmiany orzeczenia sądu drugiej instancji dotyczy każdego wniosku

skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z dnia 25 maja 2018 r., I CZ 47/18).

Przypomnieć trzeba, że skargę kasacyjną wywiódł uczestnik, zaskarżając

postanowienie w części, tj. w zakresie pkt I ppkt 1) zaskarżonego postanowienia -

ponad już zasądzoną kwotę 24 545,59 zł; pkt I ppkt 2); pkt I ppkt 3 zaskarżonego

postanowienia - ponad już dokonane ustalenie, że B. K. poniósł wydatki z tytułu

utrzymania lokalu w kwocie 4 245,46 zł oraz w zakresie ustalenia poniesienia takich

wydatków przez wnioskodawczynię M. K.; pkt I ppkt 4); pkt I ppkt 8); pkt I ppkt 9)

zaskarżonego postanowienia, w zakresie pobrania wydatków od B. K.; pkt II.

zaskarżonego postanowienia w zakresie w jakim Sąd oddalił apelację B. K. w

I CSK 3456/25

3

pozostałym zakresie.

Skarżący wskazał jednak, że wnosi o:

- „zmianę zaskarżonego postanowienia w następujący sposób:

a) w części dotyczącej podziału majątku wspólnego M. K. i B. K. co do pozostałych

składników majątkowych - przyznanie ruchomości wymienionych w punkcie I od

litery d do litery 1 postanowienia wydanego 29.11.2023 r. przez Sąd Rejonowy w

Białymstoku XI Wydział Cywilny sygn.. akt XI Ns 556/22 wnioskodawczyni M. K. za

stosowną spłatą na rzecz uczestnika postępowania B. K.,

b) w części dotyczącej ustalenia jakoby M. K. poniosła nakład z majątku osobistego

na majątek wspólny w kwocie 191 093,81 PLN - ustalenie, iż Wnioskodawczyni nie

poniosła takiego nakładu, zważywszy, iż dokonała darowizny na rzecz uczestnika

postępowania w wysokości równowartości przysługującego mu lokalu w prawa do

nieruchomości,

c) dokonanie stosownych rozliczeń między stronami z obowiązkiem spłaty przez

Wnioskodawczynię na rzecz Uczestnika postępowania B. K. kwoty odpowiadającej

wyrównaniu udziałów w majątku wspólnym, ustalonej stosownie do rzeczywistego

stanu prawnego wynikającego z darowizny udziału dokonanego przy nabyciu

lokalu.” (punkt IV.2. skargi)

ewentualnie:

- „uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania”

(punkt IV.3. skargi).

Tak skonstruowany wniosek (zarówno w punkcie IV.2., jak i punkcie IV.3.

skargi) nie spełnia wymogu oznaczenia zakresu żądanego uchylenia (brak takiego

wskazania stwarza również wątpliwości co do zakresu zmiany). Skarżący powinien

wskazać, czy wnosi o uchylenie postanowienia w całości, czy też w części (wniosek

ma przecież dotyczyć „uchylenia i zmiany” orzeczenia – por., również w kontekście

art. 39816 k.p.c., postanowienia SN: z 30 kwietnia 2025 r., I CSK 3996/24; z 18

grudnia 2024 r., I CSK 1430/24; z 21 marca 2024 r., I CSK 6803/22; z 12 kwietnia

2023 r., I CSK 4903/22). Sąd nie może zastąpić w tym przypadku skarżącego, tzn.

sąd nie może domniemywać zakresu złożonego wniosku o uchylenie. Brak takiego

I CSK 3456/25

4

wskazania czyni skargę niedopuszczalną (zob. postanowienia SN: z dnia 6 sierpnia

2014 r., V CSK 24/14 i z dnia 20 lutego 2015 r., V CSK 427/14).

5. Na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu

już na etapie badania jej przez Sąd drugiej instancji. Taka sytuacja jednak nie

nastąpiła, zatem na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. orzeczono jak w sentencji

postanowienia.

6. Oddaleniu podlegał wniosek wnioskodawczyni o zasądzenie kosztów

postępowania kasacyjnego. Zawarty w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosek,

dotyczący kosztów postępowania, został powiązany z odmową przyjęcia skargi

kasacyjnej do rozpoznania lub jej oddaleniem (zob. orzeczenie SN z dnia 15

listopada 1934 r., C II 1677/34, Zb. Urz. 1935 r. poz. 204; postanowienia SN: z dnia

11 stycznia 2002 r., III CKN 563/01, z dnia 29 maja 2009 r., V CSK 37/09, z dnia 8

sierpnia 2012 r., II CSK 112/12).

[a.ł]

Piotr Telusiewicz