Wtorek Wydanie nr 31

Sygnatura akt
I CSK 4072/23
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna Wydział I
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
18 czerwca 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy podniósł wynagrodzenie pełnomocników z urzędu do 4982 zł z VAT

Przejdź do orzeczenia, 3 min czytania

Spór

Pełnomocnicy z urzędu skarżących w sprawie o ustalenie domagali się uzupełnienia postanowienia o przyznaniu wynagrodzenia, ponieważ zostało ono obliczone według 50 procent stawki, a nie 75 procent.

Ustalenia sądu

Sąd Najwyższy uznał, że każdy z pełnomocników został ustanowiony dopiero w celu sporządzenia skargi kasacyjnej, i że zastosowanie 50 procent stawki było oczywistą omyłką.

Rozstrzygnięcie

Sąd odmówił uzupełnienia postanowienia z 11 marca 2026 r. i sprostował je, zastępując sumę 3321 zł sumą 4982 zł.

Dlaczego

Nieprzyznane wynagrodzenie nie jest wydatkiem w rozumieniu art. 2 ust. 1 u.k.s.c., więc art. 1081 k.p.c. nie ma zastosowania. Oczywistą omyłkę sąd może sprostować z urzędu na podstawie art. 350 § 1 k.p.c.

Dla firm

Nieprzyznane wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu nie jest wydatkiem sądu, więc art. 1081 k.p.c. nie daje podstawy do jego dodania po zakończeniu postępowania. Oczywista omyłka w obliczeniu może być sprostowana z urzędu.

Więcej o sprawie

Każdy z pełnomocników został ustanowiony dopiero do sporządzenia skargi kasacyjnej, więc przysługiwało mu 75 procent stawki, a nie 50. Sąd odmówił uzupełnienia postanowienia z 11 marca 2026 r., ale poprawił sumę.

Odmawiając przyjęcia skarg kasacyjnych do rozpoznania Sąd Najwyższy przeoczył, że skarżący byli reprezentowani przez pełnomocników z urzędu, i nie rozpoznał zwartych w skargach wniosków o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Cywilna Wydział I
Sygnatura
I CSK 4072/23

Treść orzeczenia

I CSK 4072/23

POSTANOWIENIE

18 czerwca 2026 r.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:

SSN Dariusz Pawłyszcze

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 18 czerwca 2026 r. w Warszawie

wniosków pełnomocników z urzędu o uzupełnienie postanowienia,

w sprawie z powództwa prokuratora

przeciwko K. K., P. K., M. K. i kuratorowi spadku nieobjętego po S. Z.

przy interwencji Miasta Kraków po stronie powodowej i M. R. po stronie pozwanej

o ustalenie,

na skutek skarg kasacyjnych P. K. i M. R.

od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 16 listopada 2021 r., I ACa 739/20,

1. odmawia uzupełnienia postanowienia z 11 marca 2026 r.;

2. prostuje rozstrzygnięcie w postanowieniu z 11 marca 2026

r. przez zastąpienie sumy 3321 (trzy tysiące trzysta dwadzieścia

jeden) zł sumą 4982 (cztery tysiące dziewięćset osiemdziesiąt

dwa) zł.

(G.G.)

Uzasadnienie

Odmawiając przyjęcia skarg kasacyjnych do rozpoznania Sąd Najwyższy

przeoczył, że skarżący byli reprezentowani przez pełnomocników z urzędu, i nie

rozpoznał zwartych w skargach wniosków o przyznanie kosztów nieopłaconej

pomocy prawnej. Postanowieniem z 11 marca 2026 r. Sąd Najwyższy uwzględnił

wnioski pełnomocników i uzupełnił postanowienie o odmowie przyjęcia skargi przez

I CSK 4072/23

2

przyznanie pełnomocnikom po 3321 zł kosztów nieopłaconej pomocy prawnej

w postępowaniu kasacyjnym.

Jeden z pełnomocników wniósł o uzupełnienie postanowienia z 11 marca

2026 r. przez uzupełnienie przyznanego wynagrodzenia do sumy 4050 zł i

doliczenie do niej Vat. Drugi z pełnomocników wniósł o uzupełnienie postanowienia

z 11 marca 2026 r. w ten sam sposób, ewentualnie o sprostowanie oczywistej

omyłki przez zastąpienie sumy 3321 zł sumą 4981,50 zł. Obydwa wnioski zostały

uzasadnione błędem Sądu Najwyższego w postaci przyznania wynagrodzenia w

wysokości 50% stawki, tj. 2700 zł (3321 zł po doliczeniu Vat), ponieważ każdy z

pełnomocników z urzędu został ustanowiony dopiero w celu sporządzenia skargi

kasacyjnej i przysługuje mu 75% stawki, tj. 4050 zł (4981,50 zł po doliczeniu Vat).

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

1. Postanowieniem z 11 marca 2026 r. Sąd Najwyższy przyznał

pełnomocnikom z urzędu wynagrodzenie i nie ma podstaw do uzupełnienia tego

postanowienia. Podstawą tą nie jest art. 1081 k.p.c., ponieważ przepis ten jest

podstawą do obciążenia strony kosztami sądowymi. Kosztami sądowymi są opłaty i

wydatki sądu (art. 2 ust. 1 u.k.s.c.). Sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie

obciąża odpowiednią stronę obowiązkiem zapłaty nieuiszczonych opłat i wydatków

niepokrytych zaliczkami. Jeżeli sąd przez przeoczenie lub z innych przyczyn

(np. ustalenia ostatecznej wysokości danego wydatku już po zakończeniu

postępowania) nie objął obowiązkiem zapłaty przez strony wszystkich

nieuiszczonych opłat i wydatków niepokrytych zaliczkami, stosuje się art. 1081

k.p.c. Wynagrodzenie przyznane od Skarbu Państwa pełnomocnikowi z urzędu jest

wydatkiem sądu i w przypadku przyznania tego wynagrodzenia już po zakończeniu

postępowania, sąd na podstawie art. 1081 k.p.c. może obciążyć stronę

obowiązkiem zwrotu Skarbowi Państwa tego wydatku, jeżeli istnieją do tego

podstawy, przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie

kosztów procesu. Natomiast nieprzyznane wynagrodzenie nie jest wydatkiem w

rozumieniu art. 2 ust. 1 u.k.s.c. i art. 1081 k.p.c. nie stosuje się.

2. Zastosowanie współczynnika 50%, mimo podstaw do zastosowania

współczynnika 75% (§ 16 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości

I CSK 4072/23

3

w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej

udzielonej przez adwokata z urzędu), było oczywistą omyłką Sądu. Ponieważ

sprostowanie może nastąpić także z urzędu (art. 350 § 1 k.p.c.), postanowienie

zostało sprostowane w stosunku do wynagrodzeń obu pełnomocników.

Dariusz Pawłyszcze

(G.G.)

[a.ł]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.