Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi M.K. o unieważnienie wzmianki w akcie urodzenia

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi do rozpoznania w oparciu o pierwszą z

wymienionych przesłanek.

I CSK 51/25

2

Przez istotne zagadnienie prawne, o którym mowa w art. 3989 § 1 pkt 1

k.p.c., należy rozumieć problem o charakterze prawnym, powstały na tle

konkretnego przepisu prawa, mający charakter rzeczywisty w tym znaczeniu, że

jego rozwiązanie stwarza realne i poważne trudności. Problem ten musi mieć

charakter uniwersalny, co oznacza, że jego rozwiązanie powinno służyć

rozstrzyganiu innych, podobnych spraw. Chodzi przy tym o problem, którego

wyjaśnienie jest konieczne dla rozstrzygnięcia danej sprawy, a więc pozostający w

związku z podstawami skargi oraz z wiążącym Sąd Najwyższy, a ustalonym przez

sąd drugiej instancji, stanem faktycznym sprawy (art. 39813 § 2 k.p.c.) i także w

związku z podstawą prawną zaskarżonego wyroku (zob. postanowienia SN: z 21

maja 2013 r., IV CSK 53/13, z 3 lutego 2012 r., I UK 271/11, nie publ.). Konieczne

jest przytoczenie argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen.

Skarżący powinien nie tylko wskazać przepis prawa (materialnego lub

procesowego), którego dotyczy zagadnienie, ale także przedstawić pogłębioną

argumentację prawną w celu wykazania, że zagadnienie jest istotne, a jego

rozstrzygnięcie ma znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia w jego sprawie

(zob. m.in. postanowienia SN: z 23 sierpnia 2007 r., I UK 134/07, z 9 lutego 2011 r.,

III SK 41/10, nie publ.).

Zagadnienie prawne – według skarżącej - wymagałoby oceny, czy

pozostawienie wzmianki dodatkowej w akcie urodzenia stwierdzającej

nieprawdziwe pochodzenie dziecka, naniesionej zgodnie z obowiązującym

ówcześnie prawem, a w celu uniknięcia negatywnych skutków płynących ze

środowiska życia dziecka, jest istotniejsze niż sprostowanie aktu urodzenia dziecka

poprzez usunięcie wzmianki dodatkowej i umożliwienie stwierdzenia prawidłowego

pochodzenia dziecka w obecnej chwili, kiedy negatywne skutki płynące ze

środowiska życia dziecka nie nastąpią, a następcy prawni dziecka domagają się

ustalenia prawidłowego pochodzenia ich przodków, w tym rzeczonego dziecka.

Skarżąca nie powiązała tych wątpliwości z konkretnym przepisem prawa, a nie

jest wystarczające wskazanie go w podstawach skargi. Nie wykazała też, że w

niniejszej sprawie występuje istotne zagadnienie prawne; za dostateczną

argumentację nie można uznać samej tylko treści zagadnienia prawnego.

I CSK 51/25

3

Wobec tak skonstruowanego wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania i jego uzasadnienia, należy przypomnieć, że wniosek o przyjęcie

skargi do rozpoznania wraz z uzasadnieniem jest odrębną konstrukcyjnie i

funkcjonalnie częścią skargi kasacyjnej i nie jest rzeczą Sądu Najwyższego

poszukiwanie w innych częściach skargi argumentów na uzasadnienie

podniesionych w nim twierdzeń (zob. postanowienie SN z 22 kwietnia 2015 r., IV

CSK 613/14, nie publ.). Rolą Sądu Najwyższego nie jest domyślanie się lub

poszukiwanie okoliczności, które uzasadniałyby przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania (zob. postanowienia SN z 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08 i z 14 grudnia

2004 r., II CZ 142/04 - nie publ.).

Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają

analizie na etapie przedsądu, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich

uzasadnienie oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej

merytorycznego rozpoznawania; oba te elementy muszą być przez skarżącego

wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione, a dla spełnienia wymogu z

art. 3984 § 2 k.p.c. nie wystarczy odwołanie się do podstaw kasacyjnych i ich

uzasadnienia, ponieważ, mimo że argumenty mogą być podobne, to Sąd

Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze okoliczności

uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizując podstaw kasacyjnych i

ich uzasadnienia (zob. postanowienie SN z 8 lipca 2014 r., I UK 65/14, nie publ.).

Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.).

(A.T.)

[SOP]