Sąd Najwyższy odrzucił skargę na przewlekłość apelacji, bo skarga była zbyt ogólna

Pismem z dnia 24 kwietnia 2026 r., Z.P. (dalej: „skarżący”) złożył skargę na

naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w

postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. II AKa

396/24. Skarżący wniósł o:

1. stwierdzenie, że w postępowaniu prowadzonym przed Sądem

Apelacyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. akt II Aka 396/24 doszło

do przewlekłości postępowania;

I NSP 223/26

2

2. zobowiązanie Sądu Apelacyjnego w Warszawie do podjęcia

niezwłocznych czynności w sprawie;

3. przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz skarżącego kwoty 5.000 zł

tytułem rekompensaty;

4. zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że postępowanie apelacyjne

w niniejszej sprawie zostało wszczęte wskutek wniesienia apelacji, jednak do chwili

wniesienia skargi nie doszło do jej merytorycznego rozpoznania. Od momentu

wpływu apelacji sprawa nie została ani razu rozpoznana na rozprawie.

Wyznaczane terminy rozpraw były odraczane trzykrotnie, każdorazowo z przyczyn

leżących po stronie sądu, tj. z powodu choroby sędziego lub zmiany składu

orzekającego. Ponadto skarżący podejmował próby uzyskania informacji o stanie

sprawy, kontaktując się z sądem sześciokrotnie, jednak nie doprowadziło to do

przyspieszenia postępowania. Przytoczone okoliczności zdaniem skarżącego

wskazują, że postępowanie trwa dłużej niż jest to konieczne do jego rozpoznania,

a opóźnienia mają charakter nieuzasadniony i wynikają z organizacji pracy sądu.

Odpowiedź na powyższą skargę, złożył Prezes Sądu Apelacyjnego

w Warszawie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga na przewlekłość postępowania uregulowana została w ustawie z dnia

17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy

w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym

przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn.

Dz.U.2023 r. poz. 1725, dalej: ustawa o skardze na przewlekłość).

Stosownie do art. 6 ust. 2 tejże ustawy, skarga powinna zawierać: (1)

żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy;

(2) przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie.

W dotychczasowym orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazano, że skarga

spełnia wymagania formalne przewidziane w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy o skardze na

przewlekłość, o ile skarżący w uzasadnieniu skargi szczegółowo wskaże, w czym

I NSP 223/26

3

dopatruje się nieuzasadnionej zwłoki w rozpoznaniu jego sprawy, tj. w sposób

precyzyjny przedstawi konkretne działania bądź zaniechania sądu rozpoznającego

sprawę, które w konsekwencji doprowadziły do zwłoki (zob. postanowienia Sądu

Najwyższego: z 7 czerwca 2005 r., III SPP 103/05; z 15 stycznia 2008 r., III SPP

46/07, z 21 lutego 2007 r., III SPP 5/07; z 19 stycznia 2022 r., I NSP 264/21; z 19

lutego 2026 r., I NSP 19/26). Wskazanie powyższych okoliczności jest niezbędne

dla merytorycznej oceny skargi. Sąd musi wiedzieć, na jakim etapie postępowania

doszło według strony do przewlekłości, na czym ona polegała (jakie konkretnie

czynności procesowe zostały podjęte przez sąd wadliwie lub nie zostały podjęte w

ogóle) i czym została spowodowana (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 21

lipca 2020 r., I NSP 93/20; z 1 marca 2022 r., I NSP 31/22). Bez wskazania

powyższych okoliczności sąd rozpoznający skargę nie jest w stanie dokonać oceny

czynności sądu w oparciu o kryteria wskazane w art. 2 ust. 2 ustawą o skardze na

przewlekłość (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 grudnia 2020 r., I NSP

162/20; z 19 stycznia 2022 r., I NSP 264/21).

W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjęto pogląd, zgodnie z którym sąd

rozpoznający skargę na przewlekłość nie ma obowiązku badania z urzędu

sprawności postępowania w sprawie, a powinien ograniczyć się jedynie do

okoliczności wskazanych przez stronę (por. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu

Najwyższego z 28 marca 2013 r., III SPZP 1/13; postanowienie Sądu Najwyższego

z dnia 13 kwietnia 2022 r., I NSP 53/22).

Skargę niespełniającą tych wymagań sąd odrzuca bez wzywania do

uzupełnienia braków (art. 9 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość).

Skarżący nie wskazał w uzasadnieniu skargi na konkretne działania bądź

zaniechania sądu rozpoznającego sprawę, które w jego ocenie doprowadziły do

zwłoki. Brak jest w skardze informacji o czynnościach podjętych w sprawie przez

sąd rozpoznający sprawę do momentu wniesienia skargi. Skarżący nie wskazał

nawet kiedy dokładnie zostało wszczęte postępowanie apelacyjne.

Niewątpliwie skarga złożona przez skarżącego nie spełnia wymogu

przytoczenia okoliczności uzasadniających żądanie. W skardze brak jest wskazania

kluczowych informacji dotyczących postępowania, m.in. wskazania daty wszczęcia

postępowania apelacyjnego, wskazania kiedy konkretnie sąd podejmował

I NSP 223/26

4

czynności w sprawie zmierzające do rozpoznania sprawy lub zaniechania. Zdaniem

Sądu Najwyższego, tak sformułowane uzasadnienie zarzutów skargi należy uznać

za niewystarczające i uniemożliwiające dokonania ich oceny.

Wskazania wymaga bowiem, iż Sąd musi wiedzieć, na jakim etapie

postępowania, przed jakim organem, doszło według strony do przewlekłości, na

czym ona polegała (jakie konkretnie czynności procesowe zostały podjęte przez

dany sąd wadliwie lub nie zostały podjęte w ogóle) i czym została spowodowana.

Nie ulega wątpliwości, że uszczegółowienie zarzutów powinno nastąpić w

odniesieniu do etapu postępowania, którego skarga bezpośrednio dotyczy i który

objęty jest zakresem właściwości Sądu Najwyższego. Wymóg powyższy nie został

w niniejszej sprawie dochowany. Pismo skarżącego nie zawiera właściwego

uzasadnienia, co sprawia, że Sąd Najwyższy pozbawiony jest możliwości

merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi.

Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 9 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 2

pkt 2 ustawy o skardze na przewlekłość, Sąd Najwyższy orzekł jak w pkt 1

postanowienia.

Podstawę orzeczenia o kosztach sądowych w pkt. 2 postanowienia –

uiszczonej przez skarżącego opłacie od skargi – stanowi art. 17 ust. 3 ustawy

o skardze na przewlekłość, zgodnie z którym uwzględniając lub odrzucając skargę,

sąd z urzędu zwraca uiszczoną od niej opłatę.

[r.g.]