Sąd Najwyższy nie zajmie się skargą szpitala w sporze o wynagrodzenie pielęgniarki

Sąd Okręgowy w Częstochowie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych wyrokiem z 28 lutego 2025 r., IV Pa 69/24, w sprawie z powództwa

M.N. przeciwko Szpitalowi w C. oddalił apelację pozwanego od wyroku Sądu

Rejonowego w Częstochowie z 18 kwietnia 2024 r., VII P 376/23, zasądzającego

od pozwanego na rzecz powódki kwotę 25.194,04 zł tytułem wynagrodzenia za

pracę.

Pozwany szpital wniósł do Sądu Najwyższego skargę kasacyjną zaskarżając

ten wyrok w całości. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

skarżący szpital wskazał na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących

poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.),

I PSK 268/26

2

gdyż w jego ocenie w orzecznictwie sądów powszechnych wyraźnie dostrzegalna

jest rozbieżność w przedmiocie interpretacji pojęcia „kwalifikacje wymagane na

zajmowanym stanowisku” pojawiającego się w tytule załącznika do ustawy o

najniższym wynagrodzeniu, a w związku z tym także na kanwie przepisów

odwołujących się do treści tego załącznika, tj. art. 3 ust. 1, art. 3a oraz art. 5a

ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r.

Dodatkowo sformułowano istotne zagadnienia prawne: (-) czy zmiana

ustawy z 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia

zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych,

dokonana ustawą z 26 maja 2022 r. o zmianie tej ustawy, powiązała współczynniki

pracy poszczególnych grup zawodowych z wymaganym wykształceniem?, (-) czy

przed powyższą zmianą ustawa ta uzależniała kwotę najniższego wynagrodzenia

zasadniczego pracowników wykonujących zawód medyczny oraz pracowników

działalności podstawowej, innych niż pracownik wykonujący zawód medyczny, od

kwalifikacji posiadanych na danym stanowisku pracy, a po dokonanej od 1 lipca

2022r. od kwalifikacji wymaganych (a nie posiadanych) na danym stanowisku?, (-)

czy przy kwalifikowaniu pracowników do określonych grup zawodowych

wskazanych w załączniku do tej ustawy w związku z zatytułowaniem kolumny

długiej ww. załącznika „grupy zawodowe według kwalifikacji wymaganych na

zajmowanym stanowisku”, należało kierować się kwalifikacjami określonymi w

rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 20 lipca 2011 r. w sprawie kwalifikacji

wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w

podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami oraz w rozporządzeniu

Ministra Zdrowia z 10 lipca 2023 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od

pracowników na poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach

leczniczych niebędących przedsiębiorcami?, (-) czy kwalifikacje wymagane, o

których mowa w ww. załączniku, to kwalifikacje zgodne z rozporządzeniem Ministra

Zdrowia z 20 lipca 2011 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na

poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych niebędących

przedsiębiorcami oraz rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 10 lipca 2023 r. w

sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na poszczególnych rodzajach

stanowisk pracy w podmiotach leczniczych niebędących przedsiębiorcami,

I PSK 268/26

3

odniesione do stanowiska, na którym dany pracownik jest zatrudniony zgodnie z

umową o pracę?

Wskazując na powyższe skarżący szpital wniósł o uchylenie w całości

zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy przez uwzględnienie apelacji

w całości, tj. oddalenie powództwa w całości i zasądzenie na jego rzecz od powódki

zwrotu kosztów postępowania za obie instancje, a niezależnie od tego o

zasądzenie kosztów postępowania wywołanego wniesioną skargą kasacyjną,

ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie w całości

sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia

o kosztach postępowania kasacyjnego.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną powódka wniosła o wydanie

postanowienia w przedmiocie odmowy przyjęcia skargi do rozpoznania z uwagi na

oczywistą bezzasadność skargi oraz o zasądzenie na jej rzecz od skarżącego

zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na przyjęcie do merytorycznego

rozpoznania.

Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną

do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1),

istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność

postępowania (pkt 3) lub skarga jest oczywiście uzasadniona (pkt 4). W związku z

tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że

zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie,

a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc

pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi

przez Sąd Najwyższy.

Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest

uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje

publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której

I PSK 268/26

4

rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa,

skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Sąd Najwyższy nie jest

trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w

zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie (por.

postanowienie Sądu Najwyższego z 21 czerwca 2022 r., II USK 549/21, LEX nr

3453130; z 14 września 2016 r., V CSK 143/16, LEX nr 2135552; z 21 czerwca

2016 r., V CSK 21/16, LEX nr 2069457; z 1 grudnia 2015 r., I PK 71/15, LEX nr

2021944).

W rozpoznawanej sprawie wniosek o przyjęcie do rozpoznania skargi

kasacyjnej został oparty na przesłankach z art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.

Przy powołaniu się na przesłankę przedsądu jaką jest istotne zagadnienie

prawne w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

powinno zostać sformułowane zagadnienie prawne oraz powinny zostać

przedstawione argumenty prawne, które wykażą możliwość różnorodnej oceny

zawartego w nim problemu. Oznacza to w praktyce, że zagadnienie prawne musi

odpowiadać określonym wymaganiom, a mianowicie: 1) być sformułowane w

oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z

dokonanych przez sąd ustaleń (por. wyrok Sądu Najwyższego z 17 kwietnia 1996 r.,

II UR 5/96, OSNAPiUS 1997 nr 3, poz. 39 i postanowienie Sądu Najwyższego z 7

czerwca 2001 r., III CZP 33/01, LEX nr 52571), 2) być przedstawione w sposób

ogólny i abstrakcyjny tak, by umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie

uniwersalnej odpowiedzi, nie sprowadzającej się do samej subsumcji i

rozstrzygnięcia konkretnego sporu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 15

października 2002 r., III CZP 66/02, LEX nr 57240; z 22 października 2002 r., III

CZP 64/02, LEX nr 77033 czy z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08, LEX nr 478179),

3) pozostawać w związku z rozpoznawaną sprawą i dotyczyć zagadnienia

budzącego rzeczywiście istotne (a zatem poważne) wątpliwości. Istotność

zagadnienia prawnego konkretyzuje się zaś w tym, że w danej sprawie występuje

zagadnienie mające znaczenie dla rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla

rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Twierdzenie o występowaniu istotnego

zagadnienia prawnego jest uzasadnione tylko wtedy, kiedy przedstawiony problem

prawny nie został jeszcze rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy lub kiedy istnieją

I PSK 268/26

5

rozbieżne poglądy w tym zakresie, wynikające z odmiennej wykładni przepisów

konstruujących to zagadnienie (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 10 marca

2010 r., II UK 363/09, LEX nr 577467 oraz z 12 marca 2010 r., II UK 400/09, LEX nr

577468).

Skarżący ma zatem obowiązek nie tylko sformułować samo zagadnienie, ale

także - w uzasadnieniu wniosku - przedstawić odpowiednią jurydyczną

argumentację wskazującą na dopuszczalność i celowość rozwiązania problemu

prawnego w sposób preferowany przez skarżącego, a odmienny od sposobu

rozstrzygnięcia tego problemu przy wykorzystaniu zapatrywań wyrażonych przez

sąd drugiej instancji. Wywód ten powinien być zbliżony do tego, jaki jest przyjęty

przy przedstawianiu zagadnienia prawnego przez sąd odwoławczy na podstawie art.

390 k.p.c. (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 5 sierpnia 2025 r., III USK

143/24, LEX nr 3900096 oraz z 24 czerwca 2025 r., II USK 375/24, LEX nr

3899576). Samo zaś zagadnienie prawne, w formie pytania lub pytań

sformułowanych w taki sposób, by możliwe było rozstrzygnięcie stawianych przez

skarżącego wątpliwości, musi w swej treści zawierać odwołanie do przepisu lub

przepisów prawa, na tle których takie zagadnienie powstaje. Dopiero wówczas Sąd

Najwyższy ma podstawę do oceny, czy przedstawione zagadnienie jest

rzeczywiście zagadnieniem „prawnym” oraz czy jest „istotne” (por. postanowienia

Sądu Najwyższego z 10 września 2014 r., I CSK 729/13, LEX nr 1532950; z 2

grudnia 2014 r., II CSK 376/14, LEX nr 1622307; z 14 kwietnia 2015 r., II PK 217/14,

LEX nr 678073; z 28 października 2015 r., I PK 17/15, LEX nr 2021940; z 14

stycznia 2016 r., II CSK 382/15, LEX nr 2090999).

Sąd Najwyższy zauważa, że pozwany formułuje „zagadnienia prawne”

podobnie jak w innych skargach kasacyjnych złożonych w anagogicznych

sprawach, w tym między innymi w sprawach I PSK 145/25, I PSK 360/26 czy I PSK

261/26, w których Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skarg kasacyjnych do

rozpoznania. W niniejszej sprawie skarżący również nie powołał w swoich (czterech)

pytaniach konkretnych przepisów prawa, na których owe zagadnienia prawne

sformułował, co sprawia, że dokonanie oceny, o której mowa powyżej nie jest

możliwe. Skarżący postuluje wprawdzie rozstrzygnięcie problemu dotyczącego

zasad kształtowania wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników

I PSK 268/26

6

zatrudnionych w podmiotach leczniczych po dniu 1 lipca 2022 r., jednak ostatecznie

chciałby uzyskać stanowisko Sądu Najwyższego co do tego, do jakiej grupy

zawodowej w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy należało

zakwalifikować powódkę, podkreślając, że Szpital dopuszczał zatrudnienie

pielęgniarek nieposiadających wyższego wykształcenia, czy specjalizacji na

stanowisku pielęgniarki, a zatem wynagrodzenie powódki mogło być ukształtowane

na poziomie 5 grupy z załącznika do ustawy bez naruszenia zasad wypłacania

minimalnego wynagradzania wynikających z przepisów prawa pracy. Tylko

pozornie problem ten ma charakter ogólny i abstrakcyjny, ponieważ w istocie

odnosi się do konkretnego przypadku, co powoduje, że Sąd Najwyższy nie jest w

stanie rozstrzygnąć go przez udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, a przecież tylko

taka może zostać udzielona w następstwie rozstrzygnięcia istotnego zagadnienia

prawnego.

Odnosząc się z kolei do przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.,

jaką jest potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości

lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, to przepisy mające być

przedmiotem wykładni Sądu Najwyższego powinny należeć do katalogu przepisów,

których naruszenie przez sąd drugiej instancji zarzucono w ramach podstawy

skargi (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 4 września 2002 r., I PKN 682/01,

OSNP 2004 nr 12, poz. 211). Rzeczą skarżącego jest zaś wykazanie, że określony

przepis prawa, mimo iż budzi poważne wątpliwości (ze sprecyzowaniem, na czym

te poważne wątpliwości polegają), nie doczekał się wykładni, bądź niejednolita jego

wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów, które to orzecznictwo

należy przytoczyć (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 28 marca 2007 r., II

CSK 84/07, LEX nr 315351; z 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08, LEX nr 494133; z 13

grudnia 2022 r., I USK 21/22, LEX nr 3556521; z 28 czerwca 2023 r., I USK 160/22,

LEX nr 3575124). Oczywiste jest, że budzący wątpliwości interpretacyjne przepis

musi mieć zastosowanie w sprawie, a jego wykładnia – mieć znaczenie dla jej

rozstrzygnięcia. Przedmiotem zainteresowania Sądu Najwyższego jest jednak sam

przepis, a nie rozstrzygnięcie konkretnego sporu. Stąd też wspomniane wątpliwości

interpretacyjne powinny być na tyle poważne, by ich wyjaśnienie nie sprowadzało

się do prostej wykładni przepisów. W tym wyraża się publicznoprawny charakter

I PSK 268/26

7

skargi kasacyjnej. Celem realizowanym w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej

jest bowiem ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni

przepisów prawa oraz orzeczeń wydawanych przez sądy powszechne (zob.

postanowienie Sądu Najwyższego z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000 nr

7-8, poz. 147 oraz z 23 lutego 2023 r., III USK 163/22, LEX nr 3538161).

Skarżący szpital wskazuje na potrzebę wykładni pojęcia „kwalifikacje

wymagane na zajmowanym stanowisku” pojawiającego się w tytule załącznika do

ustawy z 8 czerwca 2017 r., a w związku z tym także na kanwie przepisów

odwołujących się do treści tego załącznika, a zatem - art. 3 ust. 1, art. 3a oraz art.

5a tej ustawy. Tymczasem Sąd Najwyższy wyraził już swoje stanowisko co do

zagadnień formułowanych przez skarżącego m.in. w wyroku z 23 kwietnia 2025 r., I

PSKP 3/25 (OSNP 2025 nr 10, poz. 98), przyjmując, że: 1) od dnia 1 lipca 2022 r.

cechą kwalifikującą do grupy zawodowej nr 2, o której mowa w załączniku do

ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. było legitymowanie się pielęgniarki tytułem

zawodowym: magister pielęgniarstwa albo legitymowanie się położnej tytułem:

magister położnictwa, z wymaganą specjalizacją w dziedzinie pielęgniarstwa lub w

dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia, a także wykonywanie pracy

na stanowiskach, gdzie wymagane były takie kwalifikacje zawodowe, przy czym

determinantem podstawowym było adekwatne wykształcenie i specjalizacja; 2)

powołanie się przez pracodawcę w uzasadnieniu wypowiedzenia warunków płacy

tylko na konieczność wykonania art. 5a cytowanej wyżej ustawy z dnia 8 czerwca

2017 r. w związku z art. 4 ust. 3 ustawy nowelizacyjnej z 26 maja 2022 r. (Dz.U. z

2022 r., poz. 1352) było niewystarczające i z przyczyn formalnych mogło

implikować uwzględnienie odwołań pracowników (art. 30 § 4 w związku z art. 42 § 1

w związku z art. 45 § 1 k.p.); 3) ustalenie przez pracodawcę na podstawie art. 5a

ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. wskaźnika pracy pielęgniarki poniżej wskaźnika

1,29 mogło podlegać weryfikacji w postępowaniu odwoławczym od wypowiedzenia

zmieniającego warunki płacowe; 4) wykładnia prokonstytucyjna, funkcjonalna,

celowościowa oraz historyczna, mimo braku pełnej jasności wykładni językowej,

uzasadniają ustalenie dla pielęgniarki lub położnej wskaźnika pracy w wysokości

1,29, jeżeli pracodawca nie dostosował struktury zatrudnienia ani zakładowego

regulaminu wynagradzania od 1 lipca 2022 r. do grup zawodowych według

I PSK 268/26

8

kwalifikacji wymaganych na zajmowanym stanowisku - stosownie do załącznika do

ustawy, a pracownik faktycznie wykonuje zadania służbowe, mając wykształcenie i

kwalifikacje określone w punkcie 2 tego załącznika”.

Dodatkowo stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku jest

zbieżne z wykładnią przepisów powołanych w skardze a dokonaną już przez Sąd

Najwyższy w wyroku z 23 kwietnia 2025 r. i potwierdzoną w postanowieniach m. in.

z 12 sierpnia 2025 r. I PSK 39/25 i z 16 grudnia 2025 r., I PSK 145/25.

Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi

kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. O kosztach orzeczono

na podstawie art. 102 k.p.c. ze względów natury społecznej.

[SOP]