Sąd Najwyższy nie przyjął skargi pozwanego na wyrok za zwolnienie bez wypowiedzenia

Wyrokiem z dnia 30 czerwca 2025 r. Sąd Okręgowy w Katowicach zmienił

zaskarżony apelacją powódki M.M. wyrok Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w

Katowicach w całości i zasądził od pozwanego na rzecz powódki 33.434 zł. z

ustawowymi odsetkami od dnia 13 września 2023 r. do dnia zapłaty, tytułem

odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez

wypowiedzenia.

Sąd odwoławczy uznał, że Sąd pierwszej instancji poczynił prawidłowe i

szczegółowe ustalenia faktyczne, które Sąd drugiej instancji w pełni zaakceptował i

I PSK 424/26

2

przyjął za własne. Nie podzielił oceny prawnej rozwiązania umowy o pracę z

powódką w trybie dyscyplinarnym przyjętej przez Sąd Rejonowy. Sąd Okręgowy

zauważył, że powódka przez 17 lat nienagannie wykonywała swoje obowiązki na

kolejnych stanowiskach. Zdarzenie z dnia 4 maja 2023 r. nie spowodowało

jakiejkolwiek szkody, ani dla pracodawcy, ani nie naraziło na szkodę pacjentów

pozwanego. Przyjęcie hipotetycznej tezy, że gdyby w dniu zdarzenia nastąpiła

kontrola zewnętrzna, na przykład Sanepidu, pracodawca mógłby ponieść

konsekwencje w postać obniżenia oceny akredytacyjnej, była zdaniem Sądu

odwoławczego zbyt daleko idąca. W ocenie Sądu Okręgowego pozwany nie

uzasadnił, że nastąpiła przesłanka w postaci naruszenia albo zagrożenia interesów

pracodawcy. W przypadku powódki rodzaj naruszenia zasad regulaminu

niezagrażający pacjentom, a to jest najistotniejsze kryterium w przypadku pracy

pielęgniarki, oraz fakt, że usprawiedliwiła opuszczenie stanowiska pracy, nie może

być uznany za ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych skutkujące

rozwiązaniem umowy o pracę bez wypowiedzenia. Sąd Okręgowy podzielił również

zarzut apelacji, że pozwany mimo uznania, że odwołująca się w sposób ciężki

naruszyła obowiązki pracownicze, dopuścił ją do pracy przez następne kilkanaście

dni, co świadczy o tym, iż jej postawa nie była dla pracodawcy przeszkodą do

dalszego powierzenia jej opieki nad pacjentami. Wszystkie te okoliczności w ocenie

Sądu drugiej instancji podważały zasadność rozwiązania z powódką umowy o pracę

na podstawie art. 52 k.p.

Skargę kasacyjną oparto na naruszeniu prawa materialnego: art. 52 § 1 pkt 1

k.p., art. 100 § 2 pkt 3, 4 i 6 k.p. w zw. z art. 52 § 1 pkt 1 k.p., art. 52 § 1 pkt 1 k.p. w

związku z art. 52 § 2 k.p.

Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na jej

oczywistą zasadność. Wydane orzeczenie zostało jego zdaniem oparte na

wybiórczej analizie przesłanek rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia,

opartej dodatkowo na przesłankach pozakodeksowych, nie wynikających ani z

dyspozycji art. 52 § pkt 1 k.p. ani też ze wskazań doktryny lub judykatury. Co więcej,

prezentowane przez Sąd drugiej instancji argumenty, mające uzasadniać zmianę

orzeczenia Sądu Rejonowego, są sprzeczne z zasadami wykładni wskazanego

wyżej przepisu, wynikającymi z dorobku orzecznictwa, w szczególności z

orzeczeniami Sądu Najwyższego, z których jednoznacznie wynika, że dla

rozwiązania umowy o pracę w trybie dyscyplinarnym w związku z ciężkim

I PSK 424/26

3

naruszeniem podstawowych obowiązków pracowniczych wystarczające jest

zagrożenie interesów pracodawcy, a stosowanie tej regulacji nie jest ograniczone

wyłącznie do przypadków, gdy po stronie pracodawcy powstała rzeczywista szkoda.

Jednocześnie Sąd drugiej instancji zastosował zdaniem skarżącego dodatkowe,

nieznane ustawie i nieprzewidziane przez ustawodawcę kryterium uznania

zwolnienia dyscyplinarnego za uzasadnione, dokonując sprzecznej z treścią art. 52

§ 2 k.p. interpretacji zapisu o czasie, w jakim oświadczenie pracodawcy może zostać

złożone.

Sąd Najwyższy zważył:

Brak jest podstaw uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania.

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie

występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów

prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w

orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest

oczywiście uzasadniona (3989 § 1 k.p.c).

Ujęta w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłanka ma miejsce wtedy, gdy zasadność

podniesionych w niej zarzutów wynika prima facie, bez głębszej analizy prawnej.

Spełniające te wymogi naruszenie przepisów prawa powinno mieć postać

kwalifikowaną, dostrzegalną bez potrzeby wnikliwej analizy prawnej i zagłębiania się

w szczegóły sprawy. Dotyczy to więc jedynie uchybień przepisom prawa

materialnego albo procesowego, zarzucanym sądowi drugiej instancji, o charakterze

elementarnym polegających w szczególności na oparciu rozstrzygnięcia na wykładni

przepisu oczywiście sprzecznej z jednolitą i ugruntowaną jego wykładnią

przyjmowaną w orzecznictwie i nauce prawa, na zastosowaniu przepisu, który już nie

obowiązywał, względnie na oczywiście błędnym zastosowaniu określonego przepisu

w ustalonym stanie faktycznym (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada

2015 r., IV CSK 263/15, LEX nr 1940571). Nie chodzi zatem o takie naruszenie

prawa, które może stanowić podstawę skargi w rozumieniu art. 3984 k.p.c.

(postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 października 2016 r., III CSK 217/16,

LEX nr 2156603). Przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest

oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego,

I PSK 424/26

4

lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście

nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego)

określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga

kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26

listopada 2015 r., II PK 112/15, LEX nr 2025780). W orzecznictwie Sądu

Najwyższego ugruntowane jest stanowisko, że w wypadku, gdy strona skarżąca

twierdzi, że jej skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, powinna przedstawić

argumentację prawną, wyjaśniającą w czym ta oczywistość się wyraża oraz

uzasadnić to twierdzenie (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 23 maja 2018 r.,

I CSK 36/18, LEX nr 2508116; z dnia 29 maja 2018 r., I CSK 42/18, LEX nr 2508120).

Wywód prawny wskazujący, w czym wyraża się ta „oczywistość" winien znaleźć się

w uzasadnieniu wniosku (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 kwietnia

2018 r., III UK 127/17, LEX nr 2496323). O tym, że skarga jest oczywiście

uzasadniona, nie może decydować argumentacja zawarta w uzasadnieniu jej

podstaw (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 2018 r., II UK 277/17,

LEX nr 2490632).

Skarżący wskazał, że argumentacja Sądu Okręgowego, mająca uzasadniać

zmianę orzeczenia Sądu Rejonowego sprzeczna jest w szczególności z

orzecznictwem Sądu Najwyższego, z którego jednoznacznie wynika, że dla

rozwiązania umowy o pracę w trybie dyscyplinarnym w związku z ciężkim

naruszeniem podstawowych obowiązków pracowniczych wystarczające jest

zagrożenie interesów pracodawcy, a stosowanie tej regulacji nie jest ograniczone

wyłącznie do przypadków, gdy po stronie pracodawcy powstała rzeczywista szkoda.

Sąd Okręgowy w zaskarżonym skargą kasacyjną wyroku wskazał tymczasem, że

„pozwany nie uzasadnił, że nastąpiła przesłanka w postaci naruszenia albo

zagrożenia interesów pracodawcy”. Wbrew twierdzeniom skarżącego nie zajął zatem

stanowiska sprzecznego z orzecznictwem Sądu Najwyższego, ocenił jedynie, że w

rozpoznawanej sprawie nie doszło ani do powstania szkody po stronie pracodawcy,

ani do zagrożenia jego interesów.

Odnosząc się do drugiego z argumentów, mających świadczyć o oczywistej

zasadności skargi, należy zauważyć, że w sprawie nie było sporne, że pracodawca

zachował ustawowy termin do złożenia pracownikowi oświadczenia woli o

rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia. Wydaje się, że wskazując na

dokonanie przez Sąd Okręgowy „sprzecznej z treścią art. 52 § 2 k.p., interpretacji

I PSK 424/26

5

zapisu o czasie, w jakim oświadczenie pracodawcy może zostać złożone” skarżący

nawiązuje do tej części orzeczenia, w której Sąd drugiej instancji wskazuje, że

pracodawca mimo uznania, że odwołująca w sposób ciężki naruszyła obowiązki

pracownicze, dopuścił ją do pracy przez następne kilkanaście dni. Sąd odwoławczy

w tym fragmencie wyroku nie nawiązał jednak do art. 52 § 2 k.p. Zdanie to, w

zamiarze Sądu, miało jedynie uzasadniać, że „ciężkość” nie wystąpiła. Skoro

dopuszczono powódkę dalej do pracy, to trudno uznać, że dokonane przez nią

uchybienie istotnie było „ciężkie”.

Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. orzekł

jak w sentencji. O kosztach procesu rozstrzygnięto na podstawie reguły z art. 98 § 1

k.p.c. i art. 99 k.p.c. w związku z art. 39821 k.p.c.

[A.P.]

[SOP]