- Sygnatura akt
- I PSK 467/26
- Sąd
- Sąd Najwyższy
- Wydział
- Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Wydział I
- Rodzaj
- Postanowienie
- Data orzeczenia
- 29 lipca 2026 r.
- Rozstrzygnięcie
- Zasądzono
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi pracownika w sporze o zwolnienie dyscyplinarne
Przejdź do orzeczenia, 15 min czytania
Spór
Pracownik A.K. domagał się przywrócenia do pracy i wynagrodzenia za okres bez pracy po zwolnieniu bez wypowiedzenia przez N. z siedzibą w B.
Ustalenia sądu
Według pracodawcy powód uczestniczył w przemieszczeniu drewna 1 lutego 2020 r. bez zgody przełożonego i dokumentacji. Powód twierdził, że działał, by zabezpieczyć mienie, a drewno nie opuściło terenu nadleśnictwa.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej powoda i zasądził od A.K. na rzecz pozwanego 240 zł kosztów zastępstwa procesowego wraz z odsetkami.
Dlaczego
Sąd Najwyższy uznał, że pytania skargi nie dotyczą istotnego zagadnienia prawnego ani potrzeby wykładni, bo art. 52 § 1 pkt 2 k.p. nie był podstawą wyroku, a ocena ciężkiego naruszenia zależy od ustaleń faktycznych, których Sąd Najwyższy nie bada.
Dla firm
Skarga kasacyjna musi wskazać konkretne zagadnienie prawne. Ocena, czy zachowanie pracownika było ciężkim naruszeniem obowiązków, zależy od okoliczności faktycznych, a nie od wykładni przepisu, więc zarzuty dotyczące ustaleń i oceny dowodów są niedopuszczalne.
Więcej o sprawie
Pracodawca rozwiązał z A.K. umowę bez wypowiedzenia za przemieszczenie drewna 1 lutego 2020 r. bez zgody przełożonego. Powód ma zapłacić 240 zł kosztów postępowania kasacyjnego.
- Rozstrzygnięcie
- Zasądzono
- Sąd
- Sąd Najwyższy, Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Wydział I
- Sygnatura
- I PSK 467/26
Treść orzeczenia około 15 minut czytania
I PSK 467/26
POSTANOWIENIE
Dnia 29 lipca 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jarosław Sobutka
w sprawie z powództwa A.K.
przeciwko N. z siedzibą w B.
o przywrócenie do pracy i wynagrodzenie za okres pozostawania bez pracy,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w dniu 29 lipca 2026 r.,
na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Świdnicy
z dnia 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII Pa 82/23,
I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
II. zasądza od A.K. na rzecz N. z siedzibą w B. kwotę 240,00
(dwieście czterdzieści) złotych, wraz z ustawowymi odsetkami
za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia zobowiązanemu
orzeczenia do dnia zapłaty - tytułem zwrotu kosztów zastępstwa
procesowego w postępowaniu kasacyjnym.
DS
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy w Świdnicy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych,
wyrokiem z 28 września 2023 r. (sygn. akt IV P 93/21), wydanym w sprawie
z powództwa A.K. przeciwko N. z siedzibą w B., o przywrócenie do pracy i
wynagrodzenie za okres pozostawania bez pracy, oddalił powództwo i zasądził od
I PSK 467/26
2
powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 197 zł, tytułem zwrotu kosztów procesu w
tym 180 zł, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego z ustawowymi
odsetkami za opóźnienie liczonymi, od dnia prawomocności wyroku do dnia zapłaty.
Na skutek apelacji powoda Sąd Okręgowy w Świdnicy VII Wydział Pracy i
Ubezpieczeń Społecznych, wyrokiem z 9 kwietnia 2025 r. (sygn. akt VII Pa 82/23),
oddalił apelację oraz zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej tytułem zwrotu
kosztów procesu w postępowaniu odwoławczym kwotę 180 zł z ustawowymi
odsetkami za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego z pkt II, od dnia
uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.
Skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego, od wyroku Sądu Okręgowego w
Świdnicy, wywiódł powód, zaskarżając judykat w całości, zarzucając:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 52 § 1 i art. 100 § 2 pkt 4 k.p. oraz art.
56 § 1 k.p. polegające na wadliwej wykładni konstrukcji „ciężkiego naruszenia
podstawowych obowiązków pracowniczych”, przejawiające się w tym, że za kwalifikujący
do dyscyplinarnego rozwiązania stosunku pracy uznano sam fakt przemieszczenia nie o
cechowanego drewna 1 lutego 2020 r. bez zgody przełożonego i stosownej dokumentacji,
abstrahując od elementu subiektywnego w postaci winy umyślnej czy rażącego niedbalstwa
oraz realnego zagrożenia interesów pracodawcy, a w konsekwencji przyjęto, że samo
uczestnictwo powoda w załadunku drewna skutkowało zastosowaniem art. 52 § 1 k.p.,
mimo że z okoliczności sprawy wynikało, że drewno nie opuściło terenu nadleśnictwa,
pozostawało pod kontrolą pracodawcy, a działanie powoda miało na celu wyłącznie
zabezpieczenie mienia;
2. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 52 § 2 k.p. polegające na niewłaściwym
zastosowaniu miesięcznego terminu do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia,
gdyż Sąd przyjął, że pracodawca był uprawniony do złożenia oświadczenia o rozwiązaniu
stosunku pracy już 7 lutego 2020 r., na podstawie niezweryfikowanej informacji z
domniemanej kontroli z 31 stycznia, podczas gdy z zeznań świadków i dokumentacji
wynika, że kontrola pniaków i inwentaryzacja odbyły się później, a więc dopiero wtedy
pracodawca uzyskał pewną wiadomość o zdarzeniu, zaś wadliwe ustalenie daty uzyskania
tej wiadomości skutkowało przedwczesnym złożeniem oświadczenia woli, co narusza art.
52 § 2 k.p.;
3. naruszenia przepisów prawa materialnego, a to art. 8 k.p. w zw. z art. 52 k.p., poprzez
dokonanie wykładni i zastosowania art. 52 k.p. w sposób sprzeczny z zasadami współżycia
społecznego oraz elementarnymi zasadami proporcjonalności i sprawiedliwości społecznej,
wyrażający się w zaakceptowaniu najdalej idącej i najbardziej dolegliwej sankcji rozwiązania
stosunku pracy bez wypowiedzenia wobec pracownika legitymującego się ponad
czterdziestoletnim, nienagannym przebiegiem zatrudnienia, który podejmował działania
motywowane lojalnością wobec pracodawcy oraz poczuciem odpowiedzialności za ochronę
mienia i bezpieczeństwo osób, zaś przyjęta przez Sąd interpretacja prowadzi do wypaczenia
ochronnej funkcji prawa pracy, pozostaje w sprzeczności z aksjologią art. 8 k.p. i narusza
konstytucyjną zasadę sprawiedliwości społecznej;
I PSK 467/26
3
4. naruszenia przepisów prawa materialnego, a to art. 45 ust. 1 Konstytucji RP w związku z
art. 8 i art. 52 k.p., poprzez faktyczne pozbawienie powoda prawa do rzetelnego,
sprawiedliwego procesu oraz ochrony trwałości stosunku pracy, wyrażające, się w tym, że
Sąd odwoławczy, aprobując dowolną i fragmentaryczną ocenę materiału dowodowego oraz
sankcję w postaci najbardziej dotkliwego dla pracownika trybu rozwiązania umowy o pracę,
zredukował konstytucyjne prawo do sądu do pustej formuły, podważając gwarancje
sprawiedliwości proceduralnej i aksjologiczne fundamenty prawa pracy, a tym samym
naruszył istotę ochrony praw pracowniczych;
5. naruszenie przepisów prawa procesowego, a to art. 11 k.p.c. w zw. z art. 52 k.p., które to
uchybienie mogło mieć istotny wpływ, na wynik sprawy, polegające na ich niewłaściwym
zastosowaniu, przejawiające się w tym, że choć Sąd deklaratywnie stwierdził, iż
prawomocny, wyrok za wykroczenie przywłaszczenia drewna nie wiąże go, w istocie przyjął
ustalenia tego rozstrzygnięcia za przesądzające uznając, że jedyną różnicą między
wykroczeniem a przestępstwem jest wartość szkody, a nie charakter czynu, i w
konsekwencji potraktował zarzut kradzieży jako udowodniony - tymczasem art. 11 k.p.c.
nie przewiduje takiego związania w wypadku wykroczeń, a ratio legis tego przepisu
wymaga, by sąd samodzielnie ocenił okoliczności faktyczne i prawne, nie przenosząc
automatycznie ustaleń z postępowania karnego;
6. naruszenie przepisów prawa procesowego, a to art. 177 § 1 pkt 4 k.p.c., które to uchybienie
mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na bezzasadnym oddaleniu
wniosku o zawieszenie postępowania cywilnego pomimo trwającego postępowania
kasacyjnego od wyroku karnego, stanowiącego podstawę dyscyplinarnego zwolnienia
powoda, co skutkowało rozpoznaniem sprawy i wydaniem orzeczenia w oparciu o stan
prawny, który następnie utracił moc na skutek uchylenia wskazanego wyroku przez Sąd
Najwyższy orzeczeniem wydanym 10 lipca 2025 r. (sygn. akt I KK 67/25);
7. naruszenie przepisów prawa procesowego, a to art. 233 §1 k.p.c., które to uchybienie
mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez przekroczenie granic swobodnej
oceny dowodów i pominięcie przez Sąd zeznań powoda dotyczących okoliczności
przewiezienia drewna, w tym nie uwzględniając jego wyjaśnień, co do braku możliwości
zapoznania się z zarzutami i odniesienia do nich, oraz odmawiając wiary zeznaniom
świadków potwierdzających późniejszy termin kontroli pniaków, przy jednoczesnym
bezkrytycznym uznaniu przez Sąd za prawdziwe zeznań świadków strony pozwanej, co
doprowadziło do błędnego ustalenia daty zdarzeń i uznania udziału powoda w kradzieży;
8. naruszenie przepisów prawa procesowego, a to art. 382, art. 385 oraz art. 378 § 1 k.p.c.,
które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez zaniechanie
wszechstronnego rozpoznania zarzutów apelacyjnych, gdyż Sąd II instancji oddalając
apelację powoda, poprzestał na powieleniu ustaleń faktycznych Sądu I instancji, nie odniósł
się do zarzutów naruszenia art. 52 § 2 k.p., nie zweryfikował momentu uzyskania przez
pracodawcę wiedzy o przyczynach rozwiązania stosunku pracy ani okoliczności wręczenia
wypowiedzenia, a także pominął znaczenie wieloletniego, nienagannego przebiegu
zatrudnienia powoda, co w konsekwencji istotnie ograniczyło zakres kontroli instancyjnej;
9. naruszenie przepisów prawa procesowego, a to art. 3271 § 1 k.p.c., które to uchybienie
mogło, mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na w wadliwym sporządzeniu
I PSK 467/26
4
uzasadnienia wyroku, które nie zawiera pełnego i wnikliwego przedstawienia podstaw
faktycznych oraz prawnych rozstrzygnięcia, ogranicza się do ogólnikowego przytoczenia
zeznań i powielenia ustaleń Sądu I instancji, pomijając zasadnicze zarzuty apelacji
odnoszące się do chwili uzyskania przez pracodawcę wiedzy o przyczynach rozwiązania
stosunku pracy, braku winy umyślnej, błędnego zastosowania art. 52 k.p. oraz okoliczności
wręczenia wypowiedzenia, co czyni kontrolę odwoławczą działaniem jawnie iluzorycznym.
Z uwagi na stawiane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego
wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Świdnicy do ponownego
rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego oraz
rozpoznanie sprawy na rozprawie, zważywszy na występowanie w sprawie istotnego
zagadnienia prawnego oraz potrzebę wykładni przepisów.
Istotne zagadnienie prawne, uzasadniające zdaniem skarżącego przyjęcie
skargi kasacyjnej do rozpoznania, przejawia się w stawianych w skardze kasacyjnej
pytaniach, tj.:
1. czy rozwiązanie umowy o pracę w trybie art. 52 § 1 pkt 2 k.p. zachowuje swoją
skuteczność, gdy po dokonaniu rozwiązania prawomocny wyrok skazujący pracownika, na
którym pracodawca oparł przyczynę zwolnienia dyscyplinarnego, został uchylony, a
postępowanie karne umorzono?
2. czy samo przemieszczenie mienia pracodawcy w celu jego zabezpieczenia, dokonane bez
zachowania wymaganych procedur, lecz bez wyrządzenia szkody, może być kwalifikowane
jako „ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych” w rozumieniu art. 52
§ 1 pkt 1 k.p.?
W odpowiedzi na wywiedzioną skargę kasacyjną pozwany wniósł o
orzeczenie o odmowie przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej powoda, a w
przypadku nieuwzględnienia tego wniosku oddalenie skargi kasacyjnej oraz w
każdym z przypadków zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów
postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna wywiedziona w niniejszej sprawie nie kwalifikuje się do
przyjęcia i merytorycznego rozpoznania.
Przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy
przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne
zagadnienie prawne (pkt 1), istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych
budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie
sądów (pkt 2), zachodzi nieważność postępowania (pkt 3) lub skarga kasacyjna jest
oczywiście uzasadniona (pkt 4). W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi
I PSK 467/26
5
kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z
okoliczności wymienionych w powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać
argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w
ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi.
Strona skarżąca, formułując dwa pytania, powołuje się na występowanie w
sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) oraz potrzebę
wykładni przepisów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.).
Należy przypomnieć, że sformułowanie istotnego zagadnienia prawnego, w
rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., powinno przybrać postać porównywalną z
formułowaniem zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości, o którym
stanowi na przykład art. 390 § 1 k.p.c. Chodzi więc o przedstawienie wyraźnych
wątpliwości, co do określonego przepisu lub zespołu przepisów, albo szerzej i
bardziej ogólnie – wątpliwości, co do pewnego uregulowania prawnego.
Z przedstawionych przez stronę wnoszącą skargę argumentów w odniesieniu do
istotnego zagadnienia prawnego musi jednak wynikać, jakie są konkretne problemy
prawne, na czym polegają istotne wątpliwości (na przykład interpretacyjne).
Sformułowane zagadnienie powinno zatem odwoływać się w sposób generalny i
abstrakcyjny do treści przepisu, który nie podlega jednoznacznej wykładni, a którego
wyjaśnienie przez Sąd Najwyższy przyczyni się do rozwoju jurysprudencji i prawa
pozytywnego (postanowienia Sądu Najwyższego: z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99,
OSNC 2000 nr 7-8, poz. 147 czy z 16 kwietnia 2008 r., I CZ 11/08, LEX nr 393883).
Przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze
względu na przesłankę istotnego zagadnienia prawnego dotyczyć musi problemu
prawnego dotychczas nierozpatrywanego w judykaturze (postanowienia Sądu
Najwyższego: z 23 maja 2018 r., I CSK 33/18, LEX nr 2508114 czy z 16 maja 2018 r.,
II CSK 15/18, LEX nr 2499790). Chodzi o problem prawny, który nie został do tej pory
bezpośrednio rozwiązany w orzecznictwie Sądu Najwyższego i dla rozwikłania
którego dotychczasowe orzecznictwo jest niewystarczające (postanowienie Sądu
Najwyższego z 17 kwietnia 2018 r., I UK 268/17, LEX nr 2508639; postanowienie,
Sądu Najwyższego z 18 czerwca 2026 r., I PSK 363/26, Legalis nr 3998161). Nadto,
istotnym zagadnieniem prawnym, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., jest
zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia
rozstrzygnięcia sprawy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 22 stycznia 2026 r.,
I CSK 3819/24, Legalis nr 3919174).
I PSK 467/26
6
Tymczasem strona skarżąca, formułując pierwsze pytanie mające świadczyć
o istnieniu w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, wskazuje na wątpliwości
interpretacyjne dotyczące przepisu art. 52 § 1 pkt 2 k.p., który nie był w ogóle
podstawą rozstrzygnięcia w sprawie – przyczyną rozwiązania z powodem umowy o
pracę było bowiem ciężkie naruszenie przez pracownika podstawowych obowiązków
pracowniczych, tj. art. 52 § 1 pkt 1 k.p. Przedstawione zagadnienie prawne -
pomijając w ogóle rozważania, czy mamy rzeczywiście do czynienia z istotnym
zagadnieniem prawnym, nie zostało sformułowane w oparciu o okoliczności
mieszczące się w stanie faktycznym niniejszej sprawy.
Drugie natomiast ze sformułowanych przez autora skargi kasacyjne pytań, tj.:
„czy samo przemieszczenie mienia, pracodawcy w celu jego zabezpieczenia,
dokonane bez zachowania wymaganych procedur, lecz bez wyrządzenia szkody,
może być kwalifikowane jako „ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków
pracowniczych” w rozumieniu art. 52 § 1 pkt 1 k.p.?” także nie wskazuje na
występowanie w niniejszej sprawie przywoływanej przesłanki przedsądu. Sąd
Najwyższy wielokrotnie zajmował się wykładnią przepisu art. 52 § 1 pkt 1 k.p., a
strona skarżąca uzasadniając swój wniosek w ogóle nie wyjaśniła, dlaczego
dotychczasowe orzecznictwo uznaje za błędne i wymagające zmiany. Judykatura
wypowiadała się, że w użytym w art. 52 § 1 pkt 1 k.p. pojęciu „ciężkie naruszenie
podstawowych obowiązków pracowniczych” mieszczą się trzy elementy. Są to:
bezprawność zachowania pracownika (naruszenie podstawowego obowiązku
pracowniczego), naruszenie albo zagrożenie interesów pracodawcy oraz zawinienie
obejmujące zarówno winę umyślną, jak i rażące niedbalstwo. Bezprawność
zachowania pracownika jest przy tym rozumiana jako zachowanie sprzeczne z
obowiązującymi tego pracownika regułami wynikającymi z przepisów prawa pracy,
które może polegać zarówno na działaniu, jak i na zaniechaniu. Sama bezprawność
zachowania pracownika nie uzasadnia jeszcze rozwiązania z nim umowy o pracę w
trybie art. 52 § 1 pkt 1 k.p. Bezprawności musi bowiem towarzyszyć spełnienie dwóch
pozostałych, wymienionych elementów. Określenie „ciężkie naruszenie” należy
zatem tłumaczyć z uwzględnieniem stopnia winy pracownika i zagrożenia dla
interesów pracodawcy, powstałego wskutek jego działania lub zaniechania. Wina
pracownika stanowi element podmiotowy kwalifikacji zarzucanego czynu, a ocenie
podlega subiektywne nastawienie psychiczne sprawcy do swojego działania -
zaniechania (postanowienia Sądu Najwyższego: z 16 lutego 2023 r., II PSK 153/22,
I PSK 467/26
7
LEX nr 3538097 i z 23 marca 2022 r., I PSK 222/21, LEX nr 3417283.). Rażące
niedbalstwo jako element ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków
pracowniczych (art. 52 § 1 pkt 1 k.p.) jest postacią winy nieumyślnej, której nasilenie
wyraża się w całkowitym ignorowaniu przez pracownika następstw jego działania,
jeżeli rodzaj wykonywanych obowiązków lub zajmowane stanowisko nakazują
szczególną przezorność i ostrożność w działaniu (por. postanowienie Sądu
Najwyższego z 7 października 2020 r., II PK 134/19, LEX nr 3073113). Jednocześnie
warunkiem zastosowania art. 52 § 1 pkt 1 k.p. jest stosunek psychiczny pracownika
do skutków swojego postępowania, określony wolą i możliwością przewidywania,
czyli świadomością w zakresie naruszenia obowiązku (obowiązków) o podstawowym
charakterze oraz negatywnych skutków, jakie zachowanie to może spowodować dla
pracodawcy. Rozwiązanie umowy o pracę w trybie dyscyplinarnym jest uzasadnione
w przypadku wystąpienia po stronie pracownika winy umyślnej lub rażącego
niedbalstwa (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 8 lutego 2023 r., I PSK 25/22,
LEX nr 3518316).
Wystąpienie przesłanek ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków
pracowniczych należy analizować łącznie w każdym konkretnym stanie faktycznym,
z uwzględnieniem wszystkich okoliczności danego przypadku. Przepis art. 52 § 1
pkt 1 k.p. ma bowiem charakter klauzuli generalnej, zaś ocena zastosowania
przepisów zawierających takie klauzule (zwroty niedookreślone jak ciężkie
naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych) zależy od całokształtu
ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych (tak wyroki Sądu Najwyższego: z 11
kwietnia 2003 r., I PK 558/02, OSNP 2004 nr 16, poz. 283 oraz z 5 listopada 2008 r.,
III SK 22/08, OSNP 2009 nr 23-24, poz. 331; postanowienie Sądu Najwyższego z 8
listopada 2022 r., III PSK 239/21, LEX nr 3521359). Dlatego orzecznictwo Sądu
Najwyższego wypracowało jedynie metodologię badania przesłanki z art. 52 § 1 pkt 1
k.p. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 23 czerwca 2025 r., III PSK 115/24,
Legalis nr 3253397).
Tak więc wykładnia art. 52 § 1 pkt 1 k.p. ogranicza się jedynie do ustalenia
metodologii badania określonego przypadku (zachowania pracownika), uzależniając
ostateczną ocenę od całokształtu ustaleń faktycznych, a to powoduje, że ocena
trafności rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie zależy nie od wykładni prawa, ale od
jego zastosowania w ustalonych okolicznościach faktycznych. Przypomnienia
wymaga także, że zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. oraz art. 39813 § 2 k.p.c., podstawą
I PSK 467/26
8
skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalania faktów lub oceny
dowodów, a Sąd Najwyższy związany jest ustaleniami faktycznymi stanowiącymi
podstawę zaskarżonego orzeczenia. Związanie to wyklucza nie tylko
przeprowadzenie w jakimkolwiek zakresie dowodów, lecz także badanie czy sąd
drugiej instancji nie przekroczył granic swobodnej ich oceny. Z tego punktu widzenia
każdy zarzut skargi kasacyjnej, nawet zarzucający naruszenia przepisów prawa
materialnego, który ma na celu polemikę z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej
instancji, z uwagi na jego sprzeczność z art. 3983 § 3 k.p.c., jest a limine
niedopuszczalny. Sąd Najwyższy nie pełni bowiem roli trzeciej instancji sądowej, a
skarga kasacyjna nie może być wykorzystywana jako instrument pozwalający na
kwestionowanie niesatysfakcjonującego stronę rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji.
Strona skarżąca we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
wskazała także na przepis art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. – nie wyjaśniła jednak, czy chodzi
o potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości, czy może
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów. Nie zawarła także stosownego
uzasadnienia tej kwestii. Powołując się zaś na przesłankę istnienia potrzeby wykładni
przepisów prawnych strona skarżąca powinna nie tylko określić, które przepisy
wymagają wykładni, ale także wskazać, na czym polegają poważne wątpliwości
związane ze stosowaniem tych przepisów, wraz z podaniem doktrynalnego lub
orzeczniczego źródła tych wątpliwości. Konieczne jest opisanie tych wątpliwości,
wskazanie argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen prawnych, a także
przedstawienie własnej propozycji interpretacyjnej. Jeżeli zaś skarżący powołuje się
na rozbieżności w orzecznictwie sądowym, to zobowiązany jest przytoczyć te
rozbieżne orzeczenia sądów, przy czym musi wykazać, że występująca w nich
rozbieżność ma swoje źródło w różnej wykładni przepisu albo wykazać, że wykładnia
dokonana przez sąd drugiej instancji sprzeczna jest z jednolitym stanowiskiem
doktryny lub orzecznictwa Sądu Najwyższego. Chodzi przy tym o rozbieżności w
wykładni przepisu prawa, a nie o rozbieżności w jego zastosowaniu. Ponadto, ze
względu na publiczne cele, jakie ma do spełnienia rozpoznanie przez Sąd Najwyższy
skargi kasacyjnej, skarżący powinien także wykazać celowość dokonania wykładni
przepisu przez Sąd Najwyższy ze względu na potrzeby praktyki sądowej
(postanowienia Sądu Najwyższego z: 27 lutego 2025 r., I USK 45/24, LEX nr
3844504 i 2 grudnia 2025 r., I PSK 140/25, LEX nr 3987195). Tego w niniejszej
sprawie zabrakło.
I PSK 467/26
9
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Najwyższy postanowił, zgodnie z art. 3989
§ 2 k.p.c. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego oparto na art. 108
§ 1 i art. 98 § 1,11 k.p.c. w związku art. 39821 k.p.c. i w związku z § 10 ust. 4 pkt 2
oraz § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października
2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (jednolity tekst Dz.U. z 2026 r.,
poz. 215).
DS.
[SOP]
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.