Sąd Najwyższy nie przyjął skargi ZUS, ubezpieczenia z pracy za lata 2020-2022 zostają

Sąd Okręgowy w Legnicy wyrokiem z dnia 12 grudnia 2022 r., V U 319/22

zmienił decyzję z dnia 30 maja 2022 r. Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w

Legnicy w ten sposób, że stwierdził, iż ubezpieczona D.L. jako pracownik u płatnika

składek „A.” podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym,

chorobowemu i wypadkowemu od 21 kwietnia 2020 r. do 28 kwietnia 2022 r.

Sąd Apelacyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 7 stycznia 2025 r., III AUa

238/23 oddalił apelację organu rentowego.

I USK 394/26

2

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku organ rentowy zarzucił

naruszenie art. 6 ust. 1 pkt 1 oraz art. 8 ust 1 ustawy o systemie ubezpieczeń

społecznych w związku z art. 22 k.p. oraz art. 365 § 1 k.p.c.

We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący podniósł

konieczność rozstrzygnięcia czy przy rozpoznawaniu odwołania od kolejnej decyzji

o niepodleganiu pracowniczemu ubezpieczeniu społecznemu w innych okresach

wykluczone jest związanie wcześniejszym prawomocnym wyrokiem oraz ustaleniami

na podstawie innych dowodów osobowych w ramach poprzedniego postępowania;

w sytuacji gdy schemat działania stron oraz sposób wykonywania umowy nie uległ

zmianie w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w obu postępowaniach

odwoławczych; czy też sąd powinien uwzględnić wyłącznie wcześniejsze ustalenia

prawomocnie zakończonej sprawy.

Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego

wyroku w całości do ponownego rozpoznania, wraz z orzeczeniem o kosztach

postępowania kasacyjnego.

Sąd Najwyższy zważył co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na przyjęcie do merytorycznego

rozpoznania.

Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną

do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1),

istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność

postępowania (pkt 3) lub skarga jest oczywiście uzasadniona (pkt 4).

W pierwszej kolejności należy przypomnieć należy, że Sąd Najwyższy, jako

sąd kasacyjny, nie jest sądem powszechnym zwykłej, trzeciej instancji, zaś skarga

kasacyjna (podobnie jak uprzednio kasacja) nie jest środkiem zaskarżenia

przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji kończącego

postępowanie w sprawie, a to z uwagi na przeważający w charakterze skargi

kasacyjnej element interesu publicznego. Zgodnie z takim modelem skargi

kasacyjnej, jej rozpoznanie następuje tylko z przyczyn kwalifikowanych,

I USK 394/26

3

wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. W konsekwencji tego w art. 3984 § 2 k.p.c. wśród

istotnych wymagań skargi kasacyjnej ustawodawca wymienił obowiązek złożenia

wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie. Wymóg ten wiąże się

z tzw. przedsądem, polegającym m.in. na możliwości odmowy przez Sąd Najwyższy

przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.), a jego spełnienie

powinno przybrać postać wyodrębnionego wywodu prawnego, w którym skarżący

wykaże, jakie występujące w sprawie okoliczności pozwalają na uwzględnienie

wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jednocześnie uzasadnieniu,

dlaczego odpowiadają one ustawowemu katalogowi przesłanek. Ustawodawca

nieprzypadkowo, konstruując wymagania skargi kasacyjnej, wyodrębnił w

oddzielnych przepisach art. 3984 k.p.c. obowiązek przytoczenia podstaw

kasacyjnych i ich uzasadnienia (§ 1) i obowiązek przedstawienia wniosku o przyjęcie

skargi do rozpoznania i jego uzasadnienia (§ 2). Chodzi zatem o dwa odrębne,

kreatywne elementy skargi kasacyjnej, które spełniają określone cele i podlegają

ocenie Sądu Najwyższego, na różnych etapach postępowania kasacyjnego.

Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają analizie na

etapie przedsądu, natomiast przytoczone podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie

oceniane są dopiero po przyjęciu skargi do rozpoznania, w trakcie jej

merytorycznego rozpoznawania. Oba te elementy muszą być więc przez skarżącego

wyodrębnione, oddzielnie przedstawione i uzasadnione, a dla spełnienia wymogu z

art. 3984 § 2 k.p.c. nie wystarczy odwołanie się do podstaw kasacyjnych i ich

uzasadnienia, bo choć dla obu tych przesłanek argumenty mogą być podobne, to

Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze okoliczności

uzasadniające przyjęcie jej do rozpoznania, nie analizuje zaś podstaw kasacyjnych i

ich uzasadnienia. Skarga kasacyjna powinna być tak zredagowana i skonstruowana,

aby Sąd Najwyższy nie musiał poszukiwać w uzasadnieniu jej podstaw pozostałych

elementów konstrukcyjnych skargi ani tym bardziej się ich domyślać. Skarga

kasacyjna jest wszak szczególnym środkiem zaskarżenia, realizującym przede

wszystkim interes publiczny, polegający na usuwaniu rozbieżności w orzecznictwie

sądów powszechnych oraz na wspomaganiu rozwoju prawa, zatem uzasadnienie

wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania powinno koncentrować się na wykazaniu,

iż takie okoliczności w sprawie zachodzą (postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia

31 stycznia 2008 r., II UK 246/07, LEX nr 449007, z dnia 10 marca 2008 r., III UK

I USK 394/26

4

4/08, LEX nr 459291, z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, LEX nr 494134 i z dnia

19 czerwca 2008 r., II UZ 18/08, LEX nr 496392).

Formułując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący w

istocie nie przedstawił ani nie sformułował żadnej z przesłanek wymienionych w art.

3989 § 1 k.p.c., w formule wymaganej przez utrwalone orzecznictwo Sądu

Najwyższego. Sposób ujęcia wskazywanych kwestii w szczególności nie odpowiada

konstrukcji zagadnienia prawnego. Istotne zagadnienie prawne musi zostać ujęte w

postaci precyzyjnego pytania, osadzonego w konkretnym przepisie prawa,

zawierającego możliwe alternatywne odpowiedzi oraz wskazującego na rzeczywiste

wątpliwości interpretacyjne. Skarżący nie spełnił żadnego z tych wymogów. Nie

przedstawił również żadnej argumentacji prawnej, która wykazywałaby istotność

wskazanych kwestii, ich nowość, abstrakcyjny charakter lub istnienie rozbieżności w

orzecznictwie. Co istotne skarżący nie wskazał przy tym żadnego przepisu prawa,

na tle którego mogłyby powstać podnoszone przez niego wątpliwości interpretacyjne.

Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy w oparciu o art. 3989 § 2 k.p.c.

orzekł jak w sentencji.

[it]

[SOP]