- Sygnatura akt
- II KK 204/26
- Sąd
- Sąd Najwyższy
- Wydział
- Izba Karna Wydział II
- Rodzaj
- Wyrok
- Data orzeczenia
- 7 lipca 2026 r.
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy wobec A. H. w części o świadczeniu pieniężnym
Przejdź do orzeczenia, 4 min czytania
Spór
Prokurator Generalny wniósł kasację na niekorzyść A. H. skazanego wyrokiem nakazowym za czyn z art. 244 k.k. w zbiegu z art. 180a k.k., zarzucając sądowi pominięcie świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.
Ustalenia sądu
Wyrok nakazowy z 29 października 2025 r. uprawomocnił się 28 stycznia 2026 r., po cofnięciu przez oskarżonego sprzeciwu. Sąd pierwszej instancji nie orzekł świadczenia pieniężnego, mimo że przy skazaniu za ten czyn jest ono obowiązkowe.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił wyrok w zaskarżonej części dotyczącej braku rozstrzygnięcia o świadczeniu pieniężnym i przekazał sprawę w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Grodzisku Mazowieckim do ponownego rozpoznania.
Dlaczego
Sąd Najwyższy uznał, że art. 43a § 2 k.k. obligował do orzeczenia świadczenia zarówno w dacie czynu, jak i w dacie wyroku, więc pominięcie tego środka było rażącym naruszeniem prawa materialnego mającym wpływ na treść wyroku.
Więcej o sprawie
Sąd Rejonowy w Grodzisku Mazowieckim wymierzył A. H. 150 stawek dziennych grzywny i zakaz prowadzenia pojazdów, ale nie orzekł obowiązkowego świadczenia pieniężnego. Sąd Najwyższy uznał, że to rażące uchybienie.
A. H. nie ponosi bowiem wszystkich konsekwencji prawnych swojego czynu, które zgodnie ze wskazanymi przepisami powinien ponieść.
- Sąd
- Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział II
- Sygnatura
- II KK 204/26
Treść orzeczenia
II KK 204/26
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 7 lipca 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek
SSN Jacek Błaszczyk
w sprawie A. H. (H.)
skazanego z art. 244 k.k. w zb. z art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
w dniu 7 lipca 2026 r.
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego
od prawomocnego wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Grodzisku
Mazowieckim
z dnia 29 października 2025 r., sygn. akt II K 672/25
uchyla wyrok w zaskarżonej części, niezawierającej
rozstrzygnięcia o obligatoryjnym środku karnym w postaci
świadczenia pieniężnego z art. 43a § 2 k.k. i w tym zakresie
przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Grodzisku
Mazowieckim do ponownego rozpoznania.
Jacek Błaszczyk
Tomasz Artymiuk
Małgorzata Wąsek-Wiaderek
Uzasadnienie
II KK 204/26
2
Sąd Rejonowy w Grodzisku Mazowieckim wyrokiem nakazowym z dnia
29 października 2025 r., sygn. akt II K 672/25:
1. oskarżonego A. H. uznał za winnego popełnienia czynu
z art. 244 k.k. w zb. z art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to na mocy
art. 244 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k.
wymierzył mu karę 150 stawek dziennych grzywny, każda w kwocie po 20
złotych;
2. na mocy art. 42 § 1a pkt 2 k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k. orzekł wobec
oskarżonego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów
mechanicznych na okres dwóch lat;
3. na mocy art. 63 § 1 i § 5 k.k. na poczet orzeczonej kary grzywny zaliczył
oskarżonemu A. H. okres rzeczywistego pozbawienia wolności
w sprawie;
4. na mocy art. 627 k.p.k. zasądził od A. H. na rzecz Skarbu Państwa
koszty sądowe, w tym opłatę.
A. H. wniósł sprzeciw (k. 49), jednak przed rozprawą główną wyznaczoną na
dzień 2 marca 2026 r., pismem datowanym na 28 stycznia 2026 r., złożonym w
Sądzie Rejonowym w Grodzisku Mazowieckim w dniu 12 listopada
2025 r. sprzeciw cofnął (k. 76).
W konsekwencji powyższego, wyrok nakazowy uprawomocnił się w dniu 28
stycznia 2026 r. (k. 89).
Od opisanego wyroku nakazowego kasację wniósł w dniu 27 kwietnia 2026 r.
Prokurator Generalny. Zaskarżył wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w Grodzisku
Mazowieckim w części dotyczącej orzeczenia o środku karnym, w zakresie braku
obligatoryjnego rozstrzygnięcia o świadczeniu pieniężnym, na niekorzyść
oskarżonego A. H. , podnosząc zarzut rażącego i mającego istotny wpływ na treść
wyroku naruszenia przepisu prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 43a § 2
k.k., w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2023 r., polegającego na
zaniechaniu orzeczenia wobec oskarżonego A. H. - w związku ze skazaniem za
popełniony w dniu 7 września 2025 r. czyn zabroniony z art. 244 k.k. i art. 180a k.k.
zw. z art. 11 § 2 k.k. − świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy
Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie co najmniej 5 000 złotych,
II KK 204/26
3
podczas gdy zgodnie z przywołanym przepisem, w razie skazania m.in. za
przestępstwo określone w art. 244 k.k. orzeczenie świadczenia pieniężnego ma
charakter obligatoryjny.
W oparciu o ten zarzut autor kasacji wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej
części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Grodzisku
Mazowieckim do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja Prokuratora Generalnego okazała się oczywiście zasadna,
co – wobec jej wniesienia z zachowaniem terminu określonego w art. 524 § 3 k.p.k.
– umożliwiło uwzględnienie tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia w całości na
posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
Nie ulega wątpliwości, że zaskarżony wyrok nakazowy został wydany z
rażącym naruszeniem prawa karnego materialnego. Rację ma skarżący twierdząc,
że Sąd Rejonowy w Grodzisku Mazowieckim uchybił w sposób rażący wskazanemu
w petitum kasacji przepisowi prawa materialnego, to jest art. 43a § 2 k.k., a powyższe
uchybienie ma oczywisty wpływ na treść wyroku. A. H. nie ponosi bowiem wszystkich
konsekwencji prawnych swojego czynu, które zgodnie ze wskazanymi przepisami
powinien ponieść.
Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 43a § 2 k.k., w przypadku skazania
sprawcy za przestępstwo określone w art. 244 k.k. orzeczenie o środku karnym w
postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i
Pomocy Postpenitencjarnej ma charakter obligatoryjny.
Obowiązek takiego orzeczenia wynikał z brzmienia tego przepisu zarówno w
dacie jego popełnienia (7 września 2025 r.), jak i w dacie orzekania (29 października
2025 r.)
Nie ma najmniejszych wątpliwości, że wobec A. H. wydano wyrok skazujący
za występek z art. 244 k.k. w zb. z art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Okoliczność
ta generowała więc obowiązek orzeczenia środka karnego w postaci świadczenia
pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy
Postpenitencjarnej.
Z uwagi na powyższe uchybienie, niezbędne było uchylenie wyroku Sądu
Rejonowego w Grodzisku Mazowieckim w zaskarżonej części, to jest, w zakresie
II KK 204/26
4
braku rozstrzygnięcia o środku karnym w postaci świadczenia pieniężnego
i przekazanie sprawy w tym zakresie temu Sądowi pierwszej instancji do ponownego
rozpoznania.
Procedując powtórnie w sprawie w granicach przekazania, Sąd Rejonowy w
Grodzisku Mazowieckim będzie zobligowany do uwzględnienia zawartych w
niniejszym uzasadnieniu zapatrywań prawnych Sądu Najwyższego.
Z tych to względów orzeczono jak w części dyspozytywnej wyroku.
[J.J.]
[a.ł]
Jacek Błaszczyk Tomasz Artymiuk Małgorzata Wąsek-Wiaderek
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.