Wtorek Wydanie nr 31

Sygnatura akt
II KK 204/26
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna Wydział II
Rodzaj
Wyrok
Data orzeczenia
7 lipca 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy wobec A. H. w części o świadczeniu pieniężnym

Przejdź do orzeczenia, 4 min czytania

Spór

Prokurator Generalny wniósł kasację na niekorzyść A. H. skazanego wyrokiem nakazowym za czyn z art. 244 k.k. w zbiegu z art. 180a k.k., zarzucając sądowi pominięcie świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.

Ustalenia sądu

Wyrok nakazowy z 29 października 2025 r. uprawomocnił się 28 stycznia 2026 r., po cofnięciu przez oskarżonego sprzeciwu. Sąd pierwszej instancji nie orzekł świadczenia pieniężnego, mimo że przy skazaniu za ten czyn jest ono obowiązkowe.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy uchylił wyrok w zaskarżonej części dotyczącej braku rozstrzygnięcia o świadczeniu pieniężnym i przekazał sprawę w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Grodzisku Mazowieckim do ponownego rozpoznania.

Dlaczego

Sąd Najwyższy uznał, że art. 43a § 2 k.k. obligował do orzeczenia świadczenia zarówno w dacie czynu, jak i w dacie wyroku, więc pominięcie tego środka było rażącym naruszeniem prawa materialnego mającym wpływ na treść wyroku.

Więcej o sprawie

Sąd Rejonowy w Grodzisku Mazowieckim wymierzył A. H. 150 stawek dziennych grzywny i zakaz prowadzenia pojazdów, ale nie orzekł obowiązkowego świadczenia pieniężnego. Sąd Najwyższy uznał, że to rażące uchybienie.

A. H. nie ponosi bowiem wszystkich konsekwencji prawnych swojego czynu, które zgodnie ze wskazanymi przepisami powinien ponieść.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział II
Sygnatura
II KK 204/26

Treść orzeczenia

II KK 204/26

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 7 lipca 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek

SSN Jacek Błaszczyk

w sprawie A. H. (H.)

skazanego z art. 244 k.k. w zb. z art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.,

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.

w dniu 7 lipca 2026 r.

kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego

od prawomocnego wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Grodzisku

Mazowieckim

z dnia 29 października 2025 r., sygn. akt II K 672/25

uchyla wyrok w zaskarżonej części, niezawierającej

rozstrzygnięcia o obligatoryjnym środku karnym w postaci

świadczenia pieniężnego z art. 43a § 2 k.k. i w tym zakresie

przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Grodzisku

Mazowieckim do ponownego rozpoznania.

Jacek Błaszczyk

Tomasz Artymiuk

Małgorzata Wąsek-Wiaderek

Uzasadnienie

II KK 204/26

2

Sąd Rejonowy w Grodzisku Mazowieckim wyrokiem nakazowym z dnia

29 października 2025 r., sygn. akt II K 672/25:

1. oskarżonego A. H. uznał za winnego popełnienia czynu

z art. 244 k.k. w zb. z art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to na mocy

art. 244 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k.

wymierzył mu karę 150 stawek dziennych grzywny, każda w kwocie po 20

złotych;

2. na mocy art. 42 § 1a pkt 2 k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k. orzekł wobec

oskarżonego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów

mechanicznych na okres dwóch lat;

3. na mocy art. 63 § 1 i § 5 k.k. na poczet orzeczonej kary grzywny zaliczył

oskarżonemu A. H. okres rzeczywistego pozbawienia wolności

w sprawie;

4. na mocy art. 627 k.p.k. zasądził od A. H. na rzecz Skarbu Państwa

koszty sądowe, w tym opłatę.

A. H. wniósł sprzeciw (k. 49), jednak przed rozprawą główną wyznaczoną na

dzień 2 marca 2026 r., pismem datowanym na 28 stycznia 2026 r., złożonym w

Sądzie Rejonowym w Grodzisku Mazowieckim w dniu 12 listopada

2025 r. sprzeciw cofnął (k. 76).

W konsekwencji powyższego, wyrok nakazowy uprawomocnił się w dniu 28

stycznia 2026 r. (k. 89).

Od opisanego wyroku nakazowego kasację wniósł w dniu 27 kwietnia 2026 r.

Prokurator Generalny. Zaskarżył wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w Grodzisku

Mazowieckim w części dotyczącej orzeczenia o środku karnym, w zakresie braku

obligatoryjnego rozstrzygnięcia o świadczeniu pieniężnym, na niekorzyść

oskarżonego A. H. , podnosząc zarzut rażącego i mającego istotny wpływ na treść

wyroku naruszenia przepisu prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 43a § 2

k.k., w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2023 r., polegającego na

zaniechaniu orzeczenia wobec oskarżonego A. H. - w związku ze skazaniem za

popełniony w dniu 7 września 2025 r. czyn zabroniony z art. 244 k.k. i art. 180a k.k.

zw. z art. 11 § 2 k.k. − świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy

Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie co najmniej 5 000 złotych,

II KK 204/26

3

podczas gdy zgodnie z przywołanym przepisem, w razie skazania m.in. za

przestępstwo określone w art. 244 k.k. orzeczenie świadczenia pieniężnego ma

charakter obligatoryjny.

W oparciu o ten zarzut autor kasacji wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej

części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Grodzisku

Mazowieckim do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja Prokuratora Generalnego okazała się oczywiście zasadna,

co – wobec jej wniesienia z zachowaniem terminu określonego w art. 524 § 3 k.p.k.

– umożliwiło uwzględnienie tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia w całości na

posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.

Nie ulega wątpliwości, że zaskarżony wyrok nakazowy został wydany z

rażącym naruszeniem prawa karnego materialnego. Rację ma skarżący twierdząc,

że Sąd Rejonowy w Grodzisku Mazowieckim uchybił w sposób rażący wskazanemu

w petitum kasacji przepisowi prawa materialnego, to jest art. 43a § 2 k.k., a powyższe

uchybienie ma oczywisty wpływ na treść wyroku. A. H. nie ponosi bowiem wszystkich

konsekwencji prawnych swojego czynu, które zgodnie ze wskazanymi przepisami

powinien ponieść.

Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 43a § 2 k.k., w przypadku skazania

sprawcy za przestępstwo określone w art. 244 k.k. orzeczenie o środku karnym w

postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i

Pomocy Postpenitencjarnej ma charakter obligatoryjny.

Obowiązek takiego orzeczenia wynikał z brzmienia tego przepisu zarówno w

dacie jego popełnienia (7 września 2025 r.), jak i w dacie orzekania (29 października

2025 r.)

Nie ma najmniejszych wątpliwości, że wobec A. H. wydano wyrok skazujący

za występek z art. 244 k.k. w zb. z art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Okoliczność

ta generowała więc obowiązek orzeczenia środka karnego w postaci świadczenia

pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy

Postpenitencjarnej.

Z uwagi na powyższe uchybienie, niezbędne było uchylenie wyroku Sądu

Rejonowego w Grodzisku Mazowieckim w zaskarżonej części, to jest, w zakresie

II KK 204/26

4

braku rozstrzygnięcia o środku karnym w postaci świadczenia pieniężnego

i przekazanie sprawy w tym zakresie temu Sądowi pierwszej instancji do ponownego

rozpoznania.

Procedując powtórnie w sprawie w granicach przekazania, Sąd Rejonowy w

Grodzisku Mazowieckim będzie zobligowany do uwzględnienia zawartych w

niniejszym uzasadnieniu zapatrywań prawnych Sądu Najwyższego.

Z tych to względów orzeczono jak w części dyspozytywnej wyroku.

[J.J.]

[a.ł]

Jacek Błaszczyk Tomasz Artymiuk Małgorzata Wąsek-Wiaderek

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.