Poniedziałek Wydanie nr 30

Sygnatura akt
II NSK 132/23
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Wydział II
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
10 marca 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy podjął zawieszony spór o stawki opłaty kolejowej

Przejdź do orzeczenia, 2 min czytania

Spór

O. spółka akcyjna, dawniej P. spółka akcyjna, odwoływała się od Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego w sprawie zatwierdzenia stawek jednostkowych opłaty podstawowej. Z udziałem zainteresowanego P. spółki akcyjnej.

Ustalenia sądu

Według uzasadnienia zmiany legislacyjne wskazane w wyroku pilotażowym nie nastąpiły, mimo upływu czasu znacznie dłuższego niż wyznaczony. Marszałek Sejmu rozpoczął procedurę wyboru członków Krajowej Rady Sądownictwa, a Sejm przyjął uchwałę o uwzględnieniu opinii sędziów.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy w składzie SSN Pawła Księżaka podjął zawieszone postępowanie na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od postanowienia Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 14 czerwca 2023 r., sygn. VII AGz 214/23.

Dlaczego

Sąd uznał, że Rzeczpospolita Polska jednoznacznie wyraziła brak woli dokonania zmian normatywnych, a zmieniła sposób stosowania ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, więc ustały przesłanki dalszego zawieszenia.

Więcej o sprawie

Podstawą zawieszenia był wyrok pilotażowy Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 23 listopada 2023 r. Sąd uznał, że zmian legislacyjnych nie przeprowadzono, więc przesłanki zawieszenia ustały.

Mimo upływu długiego czasu, znacznie wykraczającego poza granice wyznaczone w wyroku pilotażowym, zmiany legislacyjne w tym obszarze nie nastąpiły.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Wydział II
Sygnatura
II NSK 132/23

Treść orzeczenia

II NSK 132/23

POSTANOWIENIE

Dnia 10 marca 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Paweł Księżak

w sprawie z odwołania O. spółki akcyjnej w P.

(dawniej P. spółki akcyjnej w P.)

przeciwko Prezesowi Urzędu Transportu Kolejowego

z udziałem zainteresowanego P. spółki akcyjnej w W.

o zatwierdzenie stawek jednostkowych opłaty podstawowej

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych

w dniu 10 marca 2026 r.

na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od postanowienia Sądu

Apelacyjnego w Warszawie z 14 czerwca 2023 r., sygn. VII AGz 214/23

podejmuje zawieszone postępowanie.

Uzasadnienie

Europejski Trybunał Praw Człowieka w wyroku pilotażowym z 23 listopada

2023 r. Wałęsa przeciwko Polsce, skarga nr 50849/21 zobowiązał Państwo

Polskie do przeprowadzenia w terminie 12 miesięcy stosownych zmiany

legislacyjnych, usuwających wady procesowe, które skutkują naruszeniem

przez Polskę art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Na te same

uchybienia systemowe wskazał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej

w wyroku z 21 grudnia 2023 r., C 718/21.

W Rzeczypospolitej Polskiej sędziowie podlegają Konstytucji i ustawom

(art. 178 ust. 1 Konstytucji RP). Sąd Najwyższy nie ma możliwości usunięcia wad

II NSK 132/23

2

procesowych, które prowadzą do naruszenia Europejskiej Konwencji Praw

Człowieka i europejskiego prawa traktatowego (art. 267 TFUE), bowiem mają

one charakter systemowy i wiążą się z procedurą nominowania sędziów.

To rolą ustawodawcy jest przeprowadzenie odpowiednich zmian legislacyjnych.

Państwo ponosi odpowiedzialność za to, czy a jeśli tak to w jaki sposób zmienić

prawo i doprowadzić do jego zgodności z traktatami i konwencją. Sąd Najwyższy

w niniejszej sprawie zawiesił postępowanie, dając tym samym czas władzy

ustawodawczej i wykonawczej na podjęcie decyzji w tym zakresie i ewentualne

wprowadzenie zmian. Mimo upływu długiego czasu, znacznie wykraczającego

poza granice wyznaczone w wyroku pilotażowym, zmiany legislacyjne

w tym obszarze nie nastąpiły. Z powszechnie dostępnych informacji wynika,

że brak jest zgody politycznej w zakresie wyznaczonym w/w wyrokiem.

Marszałek Sejmu rozpoczął procedurę wyboru przez Sejm RP sędziów – członków

Krajowej Rady Sądownictwa na podstawie przepisów, które stały się głównym

powodem stwierdzenia nieprawidłowości przez trybunały. Zarazem Sejm RP przyjął

uchwałę, w której wyraził wolę uwzględnienia przy wykonywaniu wyboru członków

Krajowej Rady Sądownictwa opinii sędziów.

W konsekwencji należy uznać, że ustały przesłanki dalszego zawieszenia

postępowania, bowiem Rzeczpospolita Polska jednoznacznie dała wyraz braku woli

dokonania zmian normatywnych, natomiast skorygowała faktyczny sposób

realizowania ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa a zatem wyraziła wolę

odnośnie do sposobu reakcji na zobowiązania wynikające z wyroku pilotażowego.

Odpowiedzialność za skutki ewentualnego stwierdzenia, że ten sposób realizacji

wyroku jest nieprawidłowy czy niewystraczający, ponosić będzie władza

wykonawcza i ustawodawcza.

[a.ł]

II NSK 132/23

3

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.