Sprawę sędzi o potrącenie pieszej przekazano do Izby Karnej SN

Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej uchwałą z dnia

7 lutego 2024 r., sygn. I ZI 79/23, zezwolił na pociągnięcie do odpowiedzialności

karnej X. Y. – sędziego Sądu Rejonowego w [...], za to, że w dniu 28 marca 2022 r.

na ulicy […] w W. kierując samochodem osobowym m-ki H. nr rej. […] umyślnie

II ZIZ 9/24

2

naruszyła zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że nie

zachowała szczególnej ostrożności podczas zbliżania się do wyznaczonego

przejścia dla pieszych i niewłaściwie obserwowała przedpole przed pojazdem w

wyniku czego nieumyślnie spowodowała wypadek wskutek, którego nie ustąpiła

pierwszeństwa pieszemu J. G. znajdującej się na przejściu dla pieszych i

przechodzącej z lewej strony na prawą potrąciła ją, w wyniku czego w/w

pokrzywdzona doznała obrażeń ciała, które zostały szczegółowo opisane w

uchwale, a które spowodowały naruszenie czynności narządów ciała na okres

trwający dłużej niż 7 dni w rozumieniu art. 157 § 1 k.k.,

tj. o czyn z art. 177 § 1 k.k.

Zażalenie na Uchwałę z 7 lutego 2024 r. wniosła sędzia X. Y., która

równocześnie złożyła wniosek o zawieszenie postępowania. W uzasadnieniu

swojego pisma odwołała się do postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 lutego

2024 r., sygn. II ZIZ 14/23 podnosząc, że Izba Odpowiedzialności Zawodowej nie

odpowiada standardom konstytucyjny i normom prawa unijnego i do czasu zmian

ustawowych dotyczących reformy Sądu Najwyższego w tym zakresie, jej zdaniem

sprawa winna zostać zawieszona.

Sprawa ta została zarejestrowana w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej

pod sygn. II ZIZ 9/24 i przydzielona do referatu SSN Barbary Skoczkowskiej w dniu

18 kwietnia 2024 r. Zarządzeniem SSN Barbary Skoczkowskiej z dnia 23 sierpnia

2024 r. wyznaczono termin posiedzenia jawnego na dzień 14 listopada 2024 r.

i uzupełniono skład orzekający o SSN Zbigniewa Korzeniowskiego oraz SSN

Krzysztofa Staryka.

Z uwagi na pismo SSN Krzysztofa Staryka z dnia 12 listopada 2024 r.

o odroczenie terminu posiedzenia do czasu rozpoznania jego powództwa

wniesionego 16 września 2024 r. o ustalenie, że SSN Krzysztof Staryk nie jest

uprawniony do orzekania w IOZ, akta sprawy, zarządzeniem Przewodniczącej

składu orzekającego, z dnia 13 listopada 2024 r., zostały przedstawione Prezesowi

Izby Odpowiedzialności Zawodowej celem podjęcia stosowych decyzji.

II ZIZ 9/24

3

Zarządzeniem z dnia 13 listopada 2024 r. Prezes kierujący Izbą

Odpowiedzialności Zawodowej stwierdził brak podstaw do podjęcia decyzji

w sprawie przez Prezesa IOZ.

Zarządzeniem z dnia 14 listopada 2024 r., wobec nieobecności SSN

Krzysztofa Staryka na terminie posiedzenia, sprawa została zdjęta z wokandy,

a akta sprawy ponownie zostały przedstawione Prezesowi IOZ celem podjęcia

dalszych decyzji w sprawie, który nie tylko nie podjął żadnych decyzji, ale w ogóle

nie ustosunkował się do tej sytuacji.

W związku z pismami z 5 grudnia 2024 r. i 15 stycznia 2025 r., Sąd

Najwyższy informował Prokuraturę Okręgową w R., że w sprawie sędzi X. Y. nie

został wyznaczony termin posiedzenia.

Mając powyższą sytuację na uwadze, Sąd Najwyższy postanowieniem

z dnia 10 marca 2025 r., zawiesił postępowanie w sprawie II ZIZ 9/24 z uwagi na

wystąpienie w sprawie długotrwałej przeszkody uniemożliwiającej jego prowadzenie.

Z uzasadnienia postanowienie wynika, że brak jest możliwości utworzenia składu

orzekającego spośród sędziów orzekających w Izbie Odpowiedzialności

Zawodowej. Sąd w tym zakresie odwołał się do argumentacji prawnej zawartej

w postanowieniu z dnia 7 lutego 2024 r. o sygn. II ZIZ 14/23 równocześnie

wskazując, że opierając się na przepisach rangi ustawowej nie jest możliwe

delegowanie do rozpoznania sprawy sędziego orzekającego w innej Izbie, którego

powołanie na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego nie byłoby wadliwe, czy też

przekazanie sprawy do rozpoznania w innej Izbie.

SSN Krzysztof Staryk, który był wyznaczony jako członek składu

orzekającego i który odmawiał konsekwentnie orzekania w tej sprawie, przeszedł

z dniem 1 października 2025 r. w stan spoczynku. Do chwili obecnej w jego miejsce

jaki w miejsce dwóch innych sędziów, którzy przeszli również w stan spoczynku, nie

zostali wyznaczeni przez Prezydenta RP do orzekania w Izbie Odpowiedzialności

Zawodowej sędziowie, co umożliwiłoby uzupełnienie składu orzekającego w tej

sprawie.

II ZIZ 9/24

4

Okoliczność ta ma o tyle istotne znaczenie, że pismem z dnia 23 grudnia

2025 r. pełnomocnik pokrzywdzonej J. G. – adw. P. H. zwrócił się do Ministra

Sprawiedliwości o „pilne, zdecydowane i adekwatne do powagi sytuacji działania

nadzorcze oraz wyjaśniające (…) w tym o jednoznaczne oraz wiążące deklaracje

co do podjęcia działań zmierzających do usunięcia bezprecedensowego stanu

paraliżu postępowania dotyczącego X. Y.” Zarządzeniem z dnia 26 stycznia 2026 r.

pismo to zostało przekazane do Pierwszej Prezesa Sądu Najwyższego, a następnie

w dniu 4 lutego 2026 r. do Izby Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego.

Wobec powyższego, zaszła zdaniem Sądu Najwyższego konieczność

podjęcia zawieszonego postępowania, celem podjęcia określonych decyzji

procesowych. Podkreślić należy, że żadne ustawowe rozwiązanie, co zostało

podniesione powyżej, nie rozwiąże zaistniałej w sprawie sytuacji, natomiast

zarówno sędzia X. Y., co do której wydana została nieprawomocna uchwała

zezwalająca na pociągnięcie jej do odpowiedzialności karnej za czyn z art. 177 § 1

k.k., jak i pokrzywdzona w tym wypadku drogowym J. G. mają prawo do

sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez

właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd, co gwarantuje im Konstytucja

Rzeczypospolitej Polskiej. Dlatego też kierując się bezpośrednio przepisem art. 45

ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, Sąd

podjął decyzję o przekazaniu tej sprawy do Izby Karnej Sądu Najwyższego, której

właściwość wynika z art. 24 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r.

o Sądzie Najwyższym. W Izbie Karnej istniej nadto możliwość takiego

ukształtowania składu orzekającego, który zapewni stronom fundamentalne

gwarancje procesowe zgodne ze standardami konstytucyjnymi i normami prawa

unijnego.

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.

[M. T.]

[r.g.]

II ZIZ 9/24

5