Środa Wydanie nr 32

Sygnatura akt
III KK 537/25
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna Wydział III
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
15 maja 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy
© autorzy OpenStreetMap

Sąd Najwyższy

Sędzia SN wyłączona z kasacji, bo jej powołanie to ta sama procedura co kwestionowana

Przejdź do orzeczenia, 2 min czytania

Spór

Obrońca skazanego I. S. kwestionował skład Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu, w którym zasiadał sędzia powołany na wniosek KRS ukształtowanej ustawą z 2017 r., i wniósł o wyłączenie sędzi SN Anny Dziergawki z kasacji.

Ustalenia sądu

Według obrońcy sędzia SN Anna Dziergawka została powołana na urząd w tożsamej procedurze nominacyjnej jak sędzia SSO X.Y., której dotyczy zarzut kasacyjny. Sąd Najwyższy uznał, że ta okoliczność może wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy wyłączył sędziego Sądu Najwyższego Annę Dziergawkę od udziału w sprawie kasacyjnej III KK 537/25.

Dlaczego

Sąd Najwyższy stwierdził, że sytuacja, w której sędziego wyznaczonego do rozpoznania kasacji dotyczy ta sama okoliczność, która jest podstawą jednego z zarzutów, budzi wątpliwości co do bezstronności i pozostaje w kolizji z zakazem orzekania we własnej sprawie.

Dla firm

Sędzia nie powinien orzekać w sprawie, w której zarzut kasacyjny dotyczy okoliczności tożsamej z jego własną sytuacją, bo budzi to uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności.

Więcej o sprawie

Wniosek złożył obrońca skazanego I. S., który zaskarżył wyrok Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu z 11 lipca 2024 r. Obrońca wskazał, że sędzia SN została powołana w takiej samej procedurze jak sędzia sądu niższej instancji.

Wnioskodawca podniósł m.in., że SSN Anna Dziergawka została powołana na swój urząd w tożsamej procedurze nominacyjnej, co kwestionowana w kasacji procedura nominacyjna SSO X.Y.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział III
Sygnatura
III KK 537/25

Treść orzeczenia

III KK 537/25

POSTANOWIENIE

Dnia 15 maja 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Dariusz Kala

w sprawie I. S.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 15 maja 2026 r.

wniosku obrońcy skazanego o wyłączenie SSN Anny Dziergawki od udziału w

sprawie III KK 537/25

na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k.

postanowił

wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Annę Dziergawkę od

udziału w sprawie kasacyjnej III KK 537/25.

Uzasadnienie

W kasacji, wywiedzionej przez obrońcę skazanego I. S. od wyroku Sądu

Okręgowego w Tarnobrzegu z dnia 11 lipca 2024 r., sygn. akt II Ka 72/24,

podniesiono m.in. zarzut wskazujący na zaistnienie bezwzględnej przyczyny

odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. wynikłej z faktu, że w składzie sądu, który

wydał ww. wyrok zasiadał SSO X.Y., powołany na swój urząd na wniosek Krajowej

Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8

grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych

innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 3). Sprawa zainicjowana ww. kasacją została

zarejestrowana w Sądzie Najwyższym w repertorium KK pod numerem 537/25, a

następnie - zarządzeniem z dnia 12 marca 2026 r. - przydzielona do referatu SSN

Anny Dziergawki.

III KK 537/25

2

Pismem z dnia 12 marca 2026 r., uzupełnionym pismami z dnia 17 marca

2026 r. oraz z dnia 12 maja 2026 r., obrońca skazanego, powołując się na przepisy

art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. oraz art. 41 § 1 k.p.k., wniósł o wyłączenie SSN Anny

Dziergawki od udziału w ww. sprawie kasacyjnej. Wnioskodawca podniósł m.in., że

SSN Anna Dziergawka została powołana na swój urząd w tożsamej procedurze

nominacyjnej, co kwestionowana w kasacji procedura nominacyjna SSO X.Y..

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek okazał się zasadny w tym sensie, że doprowadził do wyłączenia

SSN Anny Dziergawki od udziału w sprawie kasacyjnej III KK 537/25.

Przepis art. 41 § 1 k.p.k. stanowi, iż sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje

okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego

bezstronności w danej sprawie. Bez wątpienia sytuacja, w której sędziego Sądu

Najwyższego, wyznaczonego do rozpoznania sprawy kasacyjnej, dotyczyłaby ta

sama okoliczność, która stała się podstawą jednego z zarzutów kasacyjnych, nie

tylko mogłaby wywołać tak u stron, jak i w odbiorze społecznym, uzasadnione

wątpliwości co do bezstronności Sądu Najwyższego, ale nadto pozostawałaby w

kolizji z zakazem nemo iudex in causa sua. Taki pogląd należy uznać za

ugruntowany w dotychczasowym orzecznictwie Sądu Najwyższego (zob. m.in.

postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 lutego 2025 r. IV KK 130/24 oraz z dnia

3 lipca 2024 r., III KO 61/24).

Wzgląd na konieczność urzeczywistnienia standardu bezstronności w

aspekcie obiektywnym, nakazywał zatem uwzględnienie wniosku.

Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej.

postanowienia.

[J.J.]

[a.ł]

III KK 537/25

3

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.