Kasacja obrońcy skazanego na grzywnę niedopuszczalna, Sąd Najwyższy nie rozpoznał jej

Sąd Rejonowy w Kielcach wyrokiem z dnia 3 października 2023 r., wydanym

w sprawie o sygn. akt IX K 1022/20, m.in. uznał oskarżonego K. J. za winnego

popełnienia przestępstwa z art. 271 § 1 k.k. i za to skazał go na karę grzywny w

wysokości 140 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na

kwotę 30 zł.

III KK 593/25

2

Po rozpoznaniu apelacji wniesionych przez pełnomocnika oskarżycieli

posiłkowych oraz obrońcę oskarżonego K. J., Sąd Okręgowy w Kielcach wyrokiem

z dnia 5 marca 2025 r., wydanym w sprawie o sygn. akt IX Ka 423/24, utrzymał w

mocy zaskarżony wyrok.

Kasację od tego wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego K.

J., który „na podstawie art. 523 § 1 k.p.k. i art. 526 § 1 k.p.k.” zarzucił:

„1) rażącą obrazę prawa procesowego, która mogła mieć istotny wpływ na

treść zaskarżonego wyroku poprzez naruszenie art. 433 § 2 w zw. z art. 457 § 3

k.p.k. polegające na nieprawidłowym rozważeniu zarzutu apelacji dotyczącego

obrazy art. 7 k.p.k. poprzez nieprawidłowe uznanie, że Sąd Rejonowy w Kielcach

dokonał szczegółowej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego,

podczas gdy Sąd rozpoznający sprawę częściowo pominął treść wyjaśnień

oskarżonego, pomimo przyznania im waloru wiarygodności, w których to

wyjaśnieniach K. J. zwracał uwagę na zachowanie zarządcy podczas kontroli, które

to zachowanie miało istotny wpływ na treść sporządzonego przez K. J. protokołu;

2) rażącą obrazę prawa procesowego, która mogła mieć istotny wpływ na

treść zaskarżonego wyroku przez naruszenie art. 433 § 2 w zw. z art. 457 § 3 k.p.k.

polegające na nieprawidłowym rozważeniu zarzutu apelacji dotyczącego obrazy art.

167 k.p.k. poprzez nieprawidłowe uznanie, że Sąd Rejonowy w Kielcach

prawidłowo pominął wnioski dowodowe dot. dokumentów związanych z likwidacją

szkody po pożarze oraz protokołów poprzednich kontroli kominiarskich, podczas,

gdy rzeczone dokumenty miały istotne znaczenie dla rozpoznania przedmiotowej

sprawy oraz wykonywania przez oskarżonego prawa do obrony;

3) rażącą obrazę prawa procesowego, która mogła mieć istotny wpływ na

treść zaskarżonego wyroku przez naruszenie art. 433 § 2 w zw. z art. 457 § 3 k.p.k.

polegające na naruszeniu art. 410 k.p.k. poprzez brak rozważenia całokształtu

okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej, tj. Sąd Odwoławczy podobnie

jak Sąd I instancji przy rozpoznaniu przedmiotowej sprawy w całości pominął

okoliczność dot. zachowania oraz postępowania zarządcy nieruchomości podczas

kontroli, które to zachowanie miało istotny wpływ na treść sporządzonego przez K.

J. protokołu, podczas gdy rzeczone okoliczności miały istotne znaczenie dla

wykonywania przez oskarżonego prawa do obrony”.

III KK 593/25

3

W konkluzji obrońca wniósł o: „1) uchylenie zaskarżonego wyroku i

utrzymanego nim w mocy wyroku sądu pierwszej instancji i uniewinnienie

oskarżonego, ewentualnie 2) uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy

sądowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania, ewentualnie 3) uchylenie

zaskarżonego wyroku i utrzymanego nim w mocy wyroku sądu pierwszej instancji i

przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w postępowaniu

pierwszoinstancyjnym”.

W pisemnej odpowiedzi na kasację Prokurator Rejonowy Kielce-Zachód w

Kielcach wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja, wbrew poglądowi prokuratora, nie mogła zostać uznana za

oczywiście bezzasadną, albowiem jest ona niedopuszczalna z mocy ustawy.

Konstatacja ta przesądziła o konieczności pozostawienia, tego nadzwyczajnego

środka zaskarżenia, bez rozpoznania - zgodnie z treścią art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z

art. 429 § 1 k.p.k. i art. 523 § 2 k.p.k.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że na gruncie art. 523 § 2 k.p.k.

racjonalny ustawodawca przesądził, iż kasację na korzyść można wnieść jedynie w

razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę

pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, nadmieniając

jednocześnie, że wyjątek od tej zasady stanowi jedynie kasacja wniesiona z

powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. (art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k.) lub

wniesiona przez podmioty szczególne, określone w art. 521 k.p.k. (arg. ex art. 523

§ 4 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 521 k.p.k.).

Tymczasem w realiach niniejszej sprawy nie zaistniała żadna ze wskazanych

powyżej sytuacji, umożliwiających stronie wniesienie kasacji na rzecz K. J.. Nie

ulega bowiem wątpliwości, że zapadłym w tej sprawie wyrokiem Sądu Rejonowego

w Kielcach (sygn. akt IX K 1022/20), oskarżony K. J. został skazany, za czyn z art.

271 § 1 k.k., na karę grzywny, zaś orzeczenie to zostało utrzymane w mocy

wyrokiem Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 5 marca 2025 r., wydanym w

sprawie o sygn. akt IX Ka 423/24. Nie został zatem spełniony warunek w postaci

skazania oskarżonego „na karę pozbawienia wolności bez warunkowego

III KK 593/25

4

zawieszenia jej wykonania”, co uprawniałoby obrońcę do wniesienia kasacji. Z kolei

wnikliwa lektura tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia prowadzi do

oczywistego wniosku, że w sformułowanych zarzutach, jak również w części

motywacyjnej, w ogóle nie wskazano na żadne z uchybień określonych w art. 439

k.p.k. Tak zredagowana kasacja strony, w świetle jednoznacznej treści art. 523 § 2

k.p.k. jest zatem niedopuszczalna ex lege.

Zauważyć również należy, że w myśl art. 530 § 2 k.p.k., to na instancji

odwoławczej spoczywa w pierwszej kolejności obowiązek kontroli spełnienia

warunków skutecznego wniesienia kasacji. Zgodnie bowiem z tym przepisem

prezes sądu do którego wniesiono kasację, odmawia jej przyjęcia, jeżeli zachodzą

okoliczności, o których mowa w art. 120 § 2 k.p.k. lub w art. 429 § 1 k.p.k., albo gdy

kasację oparto na innych powodach niż wskazane w art. 523 § 1 k.p.k. Z uwagi na

treść art. 531 § 1 k.p.k., pomimo formalnego przyjęcia kasacji, Sąd Najwyższy nie

jest jednak zwolniony z obowiązku zbadania, czy kasacja odpowiada przepisom

wymienionym w art. 530 § 2 k.p.k., a w szczególności czy jest ona dopuszczalna w

świetle obowiązującego prawa (art. 429 § 1 k.p.k.). Rzecz bowiem w tym, jak to już

wyżej zaznaczono, że kasacja wniesiona wbrew ograniczeniom z art. 523 § 2

k.p.k., w której nie podniesiono uchybienia wymienionego w art. 439 k.p.k., jest

niedopuszczalna i ma tu zastosowanie rozwiązanie przyjęte w art. 530 § 2 k.p.k. lub

w art. 531 § 1 k.p.k. (zob. postanowienie SN z 23 października 2013 r., IV KZ

55/13).

W konsekwencji konieczne było podjęcie przez Sąd Najwyższy

rozstrzygnięcia w oparciu o przepis art. 531 § 1 k.p.k., ponieważ przyjęta w

przedmiotowej sprawie kasacja (vide zarządzenie Prezesa Sądu Okręgowego w

Kielcach z dnia 14 lipca 2025 r. – k. 1128 akt sprawy IX Ka 423/24, IX WKK 55/25),

nie odpowiada ustawowo przewidzianym warunkom formalnym.

O kosztach sądowych postępowania kasacyjnego orzeczono po myśli art.

637a k.p.k. w zw. z art. 637 § 1 k.p.k. w zw. z art. 636 k.p.k.

Mając powyższe względy na uwadze, orzeczono jak w części dyspozytywnej

postanowienia.

[J.J.]

III KK 593/25

5

[r.g.]