Poniedziałek Wydanie nr 30

Sygnatura akt
III KO 99/24
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna Wydział III
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
30 lipca 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy
© autorzy OpenStreetMap

Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy wyłączył sędziego D.K. od sprawy o wznowienie postępowania J.R. i B.O.

Przejdź do orzeczenia, 3 min czytania

Spór

Sprawa dotyczyła wniosku o wznowienie z urzędu postępowania skazanych J.R. i B.O., zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie. Sędzia SN zgłosił, że może nie być bezstronny ze względu na relacje z sędzią tego sądu.

Ustalenia sądu

Według oświadczenia sędziego SN zna on osobiście sędziego X.Y. od kilkunastu lat, łączą ich relacje koleżeńskie, prowadzili razem zajęcia w Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury, a X.Y. był tam zastępcą dyrektora i współautorem casebooka, którego sędzia SN był redaktorem.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy wyłączył sędziego SN D.K. od udziału w sprawie o sygnaturze III KO 99/24.

Dlaczego

Sąd uznał, że sama znajomość towarzyska nie wystarcza, ale łącznie z intensywną współpracą dydaktyczną i naukową może w odbiorze zewnętrznym budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego.

Więcej o sprawie

W składzie, który w lipcu 2023 r. wydał wyrok odwoławczy w tej sprawie, zasiadał sędzia X.Y., z którym wnioskujący sędzia łączą wieloletnie relacje towarzyskie i wspólna praca dydaktyczna.

Niewątpliwie przekonują one o tym, że w sprawie może dojść do wyłonienia się w oglądzie zewnętrznym obiektywnie uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział III
Sygnatura
III KO 99/24

Treść orzeczenia

III KO 99/24

POSTANOWIENIE

Dnia 30 lipca 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Antoni Bojańczyk

w sprawie J.R. i B.O.,

w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania z urzędu,

po rozpoznaniu w Izbie Karnej

na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 30 lipca 2026 r.

wniosku SSN D.K. o wyłączenie

od udziału w sprawie o sygn. akt III KO 99/24

na podstawie art. 42 § 4 zdanie pierwsze k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k.

p o s t a n o w i ł:

wyłączyć sędziego SN D.K. od udziału w sprawie o sygn. akt

III KO 99/24.

Uzasadnienie

W dniu 7 maja 2026 r. sędzia SN D.K. złożył oświadczenie podnoszące

okoliczności uzasadniające wyłączenie go udziału w sprawie o sygn. akt III KO

99/24.

W uzasadnieniu wniosku jego Autor wskazując na okoliczność, że w

przedmiotowej sprawie sygnalizacja co do konieczności wznowienia z urzędu

postępowania wiąże się z faktem, iż w składzie Sądu Apelacyjnego w Krakowie,

który wydał w dniu 6 lipca 2023 r. wyrok odwoławczy (II AKa 19/23) zasiadał SSO

X.Y., delegowany do orzekania w tym sądzie, podał, że sędzia X.Y. jest mu znany

osobiście, łączą ich relacje koleżeńskie i co za tym idzie towarzyskie z okresu

minionych kilkunastu lat, w którym to okresie prowadzili zajęcia dydaktyczne w

III KO 99/24

2

Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury, a następnie sędzia X.Y. był zastępcą

dyrektora tej szkoły. Ponadto, sędzia X.Y. był też współautorem opracowania

dydaktycznego (casebook), którego Autor wniosku był redaktorem i współautorem,

zaś formuła przygotowania tego opracowania wymagała ścisłej współpracy

redaktorsko - autorskiej. W kontekście powyższych okoliczności Autor wniosku

wyraził przekonanie, iż zaistniały okoliczności mogące w odbiorze zewnętrznym

zrodzić uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w przedmiotowej sprawie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Okoliczności podniesione w oświadczeniu sędziego SN D.K. (które należy

potraktować jako żądanie (powołanie w treści oświadczenia przepisu art. 42 § 1

k.p.k.) wyłączenia od udziału w sprawie przemawiały za uwzględnieniem żądania i

wyłączeniem sędziego od udziału w sprawie wznowieniowej J.R. i B.O. (sygn. III

KO 99/24).

Niewątpliwie przekonują one o tym, że w sprawie może dojść do wyłonienia się w

oglądzie zewnętrznym obiektywnie uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności

sędziego. Otóż wskazuje autor żądania na to, że łączą go z sędzią Sądu

Apelacyjnego w Krakowie, delegowanym do orzekania w tym sądzie, SSO X.Y.,

który wydał w dniu 6 lipca 2023 r. wyrok odwoławczy (II AKa 19/23), co do którego

obrońca skazanych J.R. i B.O. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o

rozważenie zasadności wznowienia z urzędu postępowania zakończonego ww.

wyrokiem na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., relacje

ściśle towarzyskie. W tym miejscu należy powiedzieć, że okoliczność ta sama w

sobie nie przemawiałaby za uwzględnieniem wniosku, bowiem istnienie kontaktów

towarzyskich pomiędzy prawnikami (z reguły ⎯ wymagałoby to ustalenia, że więzy

te mają kwalifikowany charakter, są np. wyjątkowo intensywne) nie daje jeszcze

asumptu do ustalenia wystąpienia uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności

sędziego. Jeśli jednak uwzględni się nie tylko to, że autor żądania wyłączenia od

udziału w sprawie wskazuje na prawie kilkunastoletnie więzy towarzyskie (cyt.:

„Sędzia X.Y. jest mi znany osobiście, łączą nas relacje koleżeńskie i co za tym idzie

towarzyskie z okresu minionych kilkunastu lat”), ale również ujawnia intensywną

współpracę na niwie działalności o charakterze dydaktycznym oraz naukowym

III KO 99/24

3

(obaj sędziowie w ww. okresie prowadzili zajęcia dydaktyczne w Krajowej Szkole

Sądownictwa i Prokuratury, a następnie sędzia X.Y. był zastępcą dyrektora tej

szkoły, ponadto sędzia X.Y. był też współautorem opracowania dydaktycznego

(casebook), którego sędzia SN D.. był redaktorem i współautorem, zaś formuła

przygotowania tego opracowania wymagała ścisłej współpracy redaktorsko -

autorskiej), to łączne uwzględnienie tych okoliczności winno prowadzić do innej

oceny zmaterializowania się przesłanek wyłączenia sędziego stypizowanych w art.

41 § 1 k.p.k. Kumulacja tego typu zaszłości może w istocie doprowadzić do

powstania ⎯ w odbiorze zewnętrznym ⎯ uzasadnionych wątpliwości co do

bezstronności sędziego z uwagi na więzy towarzyskie łączące go z sędzią, którego

bezpośrednio dotyczy sygnalizacja wznowienia postępowania karnego z urzędu.

Uzasadniało to w efekcie wyłączenie sędziego SN D.K. od udziału w sprawie o

sygn. akt III KO 99/24. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w

sentencji postanowienia.

[WB]

[a.ł]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.