Sąd Najwyższy uchylił wyrok za jazdę po alkoholu, bo apelację rozpoznano jednoosobowo

IV KK 214/26

2

K. S. został oskarżony o to, że

„w dniu 9 marca 2025 roku w L., woj. […] prowadził w ruchu lądowym, w stanie

nietrzeźwości z wynikami I badanie: 0,77 mg/1 alkoholu w wydychanym powietrzu, II

badanie: 0,82 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, III badanie: 0,77 mg/1

alkoholu w wydychanym powietrzu, IV badanie: 0,72 mg/1 alkoholu w wydychanym

powietrzu, pojazd mechaniczny marki A. o nr VIN (..), używając w ten sposób tablic

rejestracyjnych o wyróżniku (..) na wyżej wymienionym pojeździe, które nie były do

niego przypisane, a były przypisane do pojazdu marki S., przy czym czynu tego

dopuścił się będąc uprzednio prawomocnie skazanym za prowadzenie pojazdów

mechanicznych w stanie nietrzeźwości wyrokiem Sądu Rejonowego w Lublińcu z

dnia 7 listopada 2019 roku o sygn. akt II K 347/19,

tj. o czyn z art. 178a § 4 k.k. w zb. z art. 306c § 2 k.k. przy zast. art. 11 § 2

k.k.”

Sąd Rejonowy w Lublińcu wyrokiem z 17 października 2025 r., sygn. akt

II K 196/25, orzekł, że:

„1. oskarżonego K.S. uznaje za winnego tego, że w dniu 9 marca 2025 roku w

miejscowości L. w woj. […] prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny w

postaci samochodu marki A. o nr (..), używając tablic rejestracyjnych o wyróżniku (..)

umieszczonych na tym pojeździe, które nie były do niego przypisane, a były

przypisane do pojazdu mechanicznego marki S. oraz znajdując się w stanie

nietrzeźwości (wyniki badań 0,77 mg/1 alkoholu w wydychanym powietrzu, 0,82 mg/1

alkoholu w wydychanym powietrzu, 0,77 mg/1 alkoholu w wydychanym powietrzu,

0,72 mg/1 alkoholu w wydychanym powietrzu), przy czym czynu tego dopuścił się

będąc wcześniej skazanym prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Lublińcu

z dnia 7 listopada 2019 roku, sygn. akt II K 347/19 za prowadzenie pojazdu

mechanicznego w stanie nietrzeźwości, tj. za winnego popełnienia występku

określonego w art. 178a § 4 k.k. i art. 306c § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to na

podstawie art. 178a § 4 w zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierza mu wolności mu karę 8

(ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności;

IV KK 214/26

3

2. na podstawie art. 69 § 1, § 2 i § 4 i art. 70 § 1 k.k. warunkowo zawiesza wykonanie

orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres próby lat 3 (trzech);

3. na podstawie art. 73 § 1 k.k. oddaje oskarżonego w okresie próby pod dozór

kuratora sądowego;

4. na podstawie art. 72 § 1 pkt 5 k.k. zobowiązuje oskarżonego do powstrzymania

się w okresie próby od nadużywania alkoholu;

5. na podstawie art. 42 § 2 i § 3 k.k. i art. 43 § 1 k.k. orzeka wobec oskarżonego

środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych

w ruchu lądowym na okres 8 (ośmiu) lat;

6. na podstawie art. 43a § 3 k.k. orzeka wobec oskarżonego świadczenie pieniężne

w kwocie 10000 (dziesięć tysięcy) złotych na rzecz Funduszu Pomocy

Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej;

7. na podstawie art. 178a § 5 k.k. orzeka wobec oskarżonego przepadek pojazdu

mechanicznego prowadzonego przez oskarżonego w czasie popełnienia

przypisanego mu przestępstwa w postaci samochodu marki A. o nr VIN (…);

8. na podstawie art. 627 k.p.k. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa

kwotę 4500 (cztery tysiące pięćset) złotych tytułem części wydatków poniesionych

w sprawie, zwalniając oskarżonego na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. i art. 17 ust. 1

ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych od obowiązku

uiszczenia na rzecz Skarbu Państwa opłaty i pozostałych poniesionych w sprawie

wydatków.”

Sąd Okręgowy w Częstochowie, po rozpoznaniu apelacji Prokuratora

Rejonowego w Lublińcu, wyrokiem z 18 lutego 2026 r., sygn. akt VII Ka 969/25,

utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.

Kasację od tego wyroku wniósł prokurator, zaskarżając go w całości na

niekorzyść skazanego. Zarzucił on „naruszenie przepisu prawa karnego

procesowego, stanowiące bezwzględną przyczynę odwoławczą wskazaną w art. 439

§ 1 pkt 2 k.p.k., polegające na rozpoznaniu apelacji oskarżyciela publicznego na

IV KK 214/26

4

rozprawie w dniu 18 lutego 2026 roku przez Sąd Okręgowy w Częstochowie Wydział

VII Kamy Odwoławczy w składzie jednego sędziego, z rażącą obrazą art. 29 § 1 k.p.k.

w związku z art. 449 § 2 k.p.k. a contrario, podczas gdy postępowanie

przygotowawcze przeciwko K.S. prowadzone było w formie śledztwa, co obligowało

sąd odwoławczy do orzekania w składzie trzech sędziów”

i wniósł o

„uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego

rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Częstochowie jako sądowi odwoławczemu.”

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 29 § 1 k.p.k. na rozprawie apelacyjnej sąd orzeka

w składzie trzech sędziów. Wyjątek od tej zasady został uregulowany w art. 449 § 2

k.p.k., który określa skład sądu odwoławczego w sytuacji, gdy postępowanie

przygotowawcze zakończyło się w formie dochodzenia. Składem podstawowym

sądu odwoławczego jest wówczas skład jednego sędziego.

Na gruncie przedmiotowej sprawy nie ulega wątpliwości, że postępowanie

przygotowawcze było prowadzone w formie śledztwa, wszczętego postanowieniem

z 13 marca 2025 r. (k. 35), albowiem przedmiot rozpoznania stanowiło przestępstwo

stypizowane w art. 178a § 4 k.k. w zb. z art. 306c § 2 k.k., zakończonego 5 czerwca

2025 r. postanowieniem o zamknięciu śledztwa (k. 95).

Tymczasem zarządzeniem o wyznaczeniu rozprawy apelacyjnej ustalono

skład orzekający w składzie jednego sędziego (k. 170). W takim też składzie został

wydany zaskarżony kasacją wyrok (k. 176).

Rację ma zatem autor kasacji podnosząc, iż opisane wyżej uchybienie

proceduralne polegające na rozpoznaniu apelacji prokuratora przez sąd w składzie

jednoosobowym, zamiast w składzie trzech sędziów, skutkowało zaistnieniem

bezwzględnej przyczyny odwoławczej wymienionej w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.

Uznając zatem zasadność wywiedzionej kasacji, Sąd Najwyższy orzekł

o uchyleniu zaskarżonego wyroku i przekazaniu sprawy Sądowi Okręgowemu

IV KK 214/26

5

w Częstochowie do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym

w składzie trzyosobowym.

Andrzej Tomczyk

Marek Pietruszyński

Małgorzata Wąsek-Wiaderek

[WB]