Ł.W. nie wstrzyma wykonania wyroku za przestępstwo skarbowe do czasu kasacji

W złożonej przez obrońcę skazanego Ł.W. kasacji, niezależnie od

podniesionych zarzutów akcentujących m.in. zaistnienie bezwzględnej przyczyny

odwoławczej (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s.) oraz

kwestionujących rzetelność przeprowadzonej kontroli odwoławczej (art. 433 § 2

k.p.k., art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s. i in.), zawarty został również

wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia - do czasu

rozpoznania kasacji.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

IV KK 536/25

2

Wniosek obrońcy nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 532 § 1 k.p.k., w razie

wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego

orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia

kasacji. Instytucja wstrzymania wykonania wyroku ma niewątpliwie charakter

wyjątkowy, wprowadza bowiem odstępstwo od zasady niezwłocznej wykonalności

prawomocnych orzeczeń (vide art. 9 k.k.w.), a wobec tego nie podlega wykładni

rozszerzającej, zaś sama czynność procesowa wniesienia kasacji, nie stanowi

dostatecznej podstawy do zastosowania tej szczególnej instytucji. Łączy się to

bowiem z faktem, że kasacja przysługuje od prawomocnego wyroku, a więc

orzeczenia objętego prawnym domniemaniem prawidłowości zawartych w nim

rozstrzygnięć. Wprawdzie przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie formułuje przesłanek

przemawiających za podjęciem takiej decyzji, jednakże w orzecznictwie

prezentowane jest utrwalone stanowisko, że zastosowanie instytucji wstrzymania

wykonania orzeczenia, winno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w

swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie

orzeczenia, przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej spowodowałoby dla skazanego

wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki. Do owych szczególnych

okoliczności należy zaliczyć rangę i charakter postawionych zarzutów kasacyjnych i

ich widoczną już prima facie zasadność, a w związku z tym wysokie

prawdopodobieństwo uwzględnienia wniesionej skargi, gdyż w takiej sytuacji

wykonanie orzeczenia przed rozpoznaniem kasacji, zwłaszcza w zakresie kary,

spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i nieodwracalne następstwa. Tego

rodzaju skutki mogą zaistnieć wówczas, gdy już pobieżna analiza wniesionej

kasacji świadczy o jej zasadności, a tym samym o konieczności uchylenia

zaskarżonego nią wyroku.

W świetle powyższych uwarunkowań, dokonując wstępnej kontroli kasacji

wniesionej na rzecz Ł.W. i nie przesądzając oczywiście ostatecznego

rozstrzygnięcia sprawy, które nastąpi po merytorycznym rozpoznaniu tej skargi,

Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uznania, że w sprawie zaistniały przesłanki

do zastosowania wyjątkowej instytucji z art. 532 § 1 k.p.k. Zresztą to skarżący

powinien odrębnie, w powiązaniu z formułowanymi w kasacji zarzutami przedstawić

IV KK 536/25

3

dodatkową argumentację i wykazać właśnie szczególnymi oraz jednoznacznymi w

swej wymowie okolicznościami, wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia

podniesionych zarzutów, a tym samym i nieodwracalnych skutków wykonania już

obecnie prawomocnie orzeczonej kary. Tymczasem w przedmiotowej sprawie

wskazanym wymogom nie sprostano, skoro obrońca, poza zgłoszeniem w kasacji

przedmiotowego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku (na

podstawie art. 532 § 1 k.p.k.), nie ujawnił owych szczególnych i jednoznacznych w

swej wymowie okoliczności wskazujących, że wykonanie kary przed rozpoznaniem

wniesionej skargi, spowodowałoby dla skazanego wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie

nieodwracalne następstwa. Sama bowiem subiektywna ocena obrońcy co do

zasadności podniesionych w kasacji zarzutów, a w konsekwencji nietrafności

zapadłego wobec Ł.W. orzeczenia, nie może być podstawą wstrzymania jego

wykonania.

Ranga afirmowanych w kasacji zarzutów jest niewątpliwie wysoka. Rzecz

jednak w tym, że podobnie jak i przy innych uchybieniach, także i w odniesieniu do

naruszeń wskazujących na wystąpienie przesłanek z art. 439 § 1 k.p.k., zauważyć

należy, iż dla uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania prawomocnego

wyroku, prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji (konkretnego zarzutu)

musiałoby być nieomal zbliżone do pewności, oczywistości (zob. postanowienia SN:

z 22 kwietnia 2021 r., V KK 129/21; z 15 maja 2024 r., I KK 125/24; z 28 czerwca

2024 r., I KK 163/24). Tymczasem taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zaistniała,

zaś akcentowane przez skarżącego rażące naruszenia prawa procesowego,

wymagają przeprowadzenia szczegółowej i wnikliwej analizy zarzutów na rozprawie

kasacyjnej. Rzecz jasna takiej gruntownej oceny nie można dokonywać na

przedpolu merytorycznego rozpoznania niniejszej kasacji, w sytuacji, gdy

omawiana skarga nie podnosi tego rodzaju argumentów, które w sposób wręcz

oczywisty, a więc bez potrzeby głębszego wnikania w całokształt materiału

aktowego sprawy, wskazywałyby na niebudzącą wątpliwości ich zasadność, a

zatem już prima facie przekonywałyby o wysokim prawdopodobieństwie

uwzględnienia kasacji.

Dostrzec także należy, że w pisemnej odpowiedzi na tę skargę obrońcy

prokurator wniósł o oddalenie jej jako oczywiście bezzasadnej.

IV KK 536/25

4

W tym stanie rzeczy, nie przesądzając w żadnym stopniu przyszłego

rozstrzygnięcia, które zapadnie po merytorycznym rozpoznaniu kasacji, Sąd

Najwyższy doszedł do przekonania, że na obecnym etapie brak jest

wystarczających podstaw przemawiających za uwzględnieniem przedmiotowego

wniosku obrońcy skazanego i zastosowania nadzwyczajnej instytucji przewidzianej

w art. 532 § 1 k.p.k.

Mając powyższe względy na uwadze, orzeczono jak w sentencji.

[WB]

[a.ł]