Wtorek Wydanie nr 31

Sygnatura akt
IV KO 79/26
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna Wydział IV
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
2 lipca 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy przekazał sprawę prokurator z Gliwic do sądu w Strzelcach Opolskich

Przejdź do orzeczenia, 3 min czytania

Spór

P. M. wniósł prywatny akt oskarżenia o zniesławienie przeciwko X. Y., prokuratorce Prokuratury Okręgowej w Gliwicach.

Ustalenia sądu

Według Sądu Rejonowego w Gliwicach oskarżona wielokrotnie występuje jako prokurator przed tym sądem, a takie kontakty zawodowe mogą budzić wątpliwości co do bezstronności. Sąd Najwyższy podzielił tę ocenę.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Strzelcach Opolskich.

Dlaczego

Okoliczności wskazane przez sąd wnioskujący mogą stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy, a oskarżona jako prokurator występuje przed tym samym sądem jako oskarżyciel publiczny.

Dla firm

Gdy oskarżonym w sprawie prywatnej jest prokurator, który często występuje przed sądem mającym ją rozpoznać, sprawę może przejąć inny sąd równorzędny, aby uniknąć wątpliwości co do bezstronności.

Więcej o sprawie

Prywatny akt oskarżenia o zniesławienie wniósł P. M. przeciwko X. Y., prokuratorce Prokuratury Okręgowej w Gliwicach, która często występuje przed Sądem Rejonowym w Gliwicach.

Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział IV
Sygnatura
IV KO 79/26

Treść orzeczenia

IV KO 79/26

POSTANOWIENIE

Dnia 2 lipca 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Paweł Wiliński

w sprawie X. Y.

po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu w dniu 2 lipca 2026 r.,

z wniosku Sądu Rejonowego w Gliwicach

zawartego w postanowieniu z dnia 9 czerwca 2026 r., sygn. akt III K 410/25,

o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,

na podstawie art. 37 § 1 k.p.k.

p o s t a n o w i ł:

uwzględnić wniosek i przekazać sprawę Sądu Rejonowego w

Gliwicach, sygn. akt III K 410/25, do rozpoznania Sądowi

Rejonowemu w Strzelcach Opolskich.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 9 czerwca 2026 r., sygn. akt III K 410/25, Sąd

Rejonowy w Gliwicach zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 § 1 k.p.k. o

przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W

uzasadnieniu Sąd wnioskujący wskazał, że przedmiotem rozpoznania w niniejszej

sprawie jest prywatny akt oskarżenia o czyn z art. 212 § 1 k.k. wniesiony przez P.

M. przeciwko X. Y., która jest prokuratorem Prokuratury Okręgowej w Gliwicach i z

racji pełnionej funkcji występuje wielokrotnie przez Sądem Rejonowym w Gliwicach.

Sąd wnioskujący podkreślił, że intensywność praktyki oskarżonej w tej sprawie

prokurator przed Sądem Rejonowym w Gliwicach, a więc kontaktów zawodowych

IV KO 79/26

2

sędziów z prokuratorem jest znaczna, zatem rozpoznanie jej sprawy w tym sądzie

może w opinii stron postępowania oraz w opinii środowiska i opinii publicznej

budzić wątpliwości czy przekonanie o niezdolności sądu właściwego do

bezstronnego rozpoznania sprawy.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek Rejonowego w Gliwicach jest uzasadniony, a tym samym

zasługuje na uwzględnienie.

Wprawdzie instytucja tzw. właściwości z delegacji, określona w art. 37 § 1

k.p.k., ma charakter wyjątkowy i stosowana może być w sytuacjach, gdy

szczególne i nadzwyczajne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości

mogą przemawiać za taką koniecznością. Jednak zgodzić należy się z Sądem

Rejonowym w Gliwicach, że okoliczności wskazane w jego postanowieniu

przekonują o zasadności przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu,

albowiem mogą stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania tej

sprawy w sposób obiektywny (por. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8

marca 2006 r., IV KO 9/06, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia

2021 r., III KO 92/21). Skoro przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest

prywatny akt oskarżenia o czyn mający stanowić zniesławienie w rozumieniu art.

212 §1 k.k., wiążący się najczęściej z intensywnym konfliktem między stronami

postępowania, a jedną z nich – występującą w roli oskarżonego jest prokurator,

który występuje jako oskarżyciel publiczny przed tym samym sądem i zgodnie z

treścią wniosku jest to praktyka częsta to celem uniknięcia potencjalnych choćby

zarzutów, które mogłyby wskazywać na brak obiektywizmu i bezstronności sędziów

tego Sądu przy rozpoznawaniu sprawy zasadne jest by rozpoznał ją inny sąd.

W konsekwencji uznać należało, że celem eliminacji ryzyka pojawienia się

w opinii publicznej osądu o stronniczym rozpoznaniu przedmiotowej sprawy przez

sędziów Sądu Rejonowego w Gliwicach, dla dobra wymiaru sprawiedliwości i jego

autorytetu sprawę przekazano innemu sądowi równorzędnemu – Sądowi

Rejonowemu w Strzelcach Opolskich, a zatem Sądowi w miejscowości położonej

stosunkowo niedaleko, jednak należącemu do obszaru właściwości innego sądu

IV KO 79/26

3

okręgowego i do innej apelacji, co nie powinno łączyć się z nadmiernym

utrudnieniem udziału zainteresowanych stron w tym postępowaniu, a jednocześnie

eliminuje nieuzasadnione choćby, lecz możliwe podejrzenia o braku bezstronnego

rozpoznania sprawy.

Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.

[J.J.]

[r.g.]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.