SN nie wszczął z urzędu wznowienia, choć skazany kwestionował nominacje sędziów apelacji

Skazany P.J. wniósł o zbadanie przez Sąd Najwyższy, czy podczas

rozpoznawania sprawy przed Sądem Apelacyjnym doszło do zaistnienia

bezwzględnej przesłanki odwoławczej wskazanej w art. 439§1 pkt 2 k.p.k.,

a w konsekwencji, zwrócił się o rozważenie wznowienia postępowania w tej

sprawie.

V KO 77/26

2

Sednem wniosku jest wskazanie w jego uzasadnieniu, że sąd rozpoznający

sprawę w instancji odwoławczej był nienależycie obsadzony, gdyż w jego składzie

zasiadały osoby, które otrzymały nominacje sędziowskie na wniosek tzw. Krajowej

Rady Sądownictwa w składzie, który został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia

2017r. (Dz. U. z 2018r., poz. 3).

Powyższa okoliczność nie jest jednak wystarczająca do wszczęcia z urzędu

postępowania wznowieniowego.

Jak wynika z pkt 2 uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020r.,

sygn. akt BSA I-4110-1/20 „nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2

k.p.k. (…) zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana

na urząd sędziego w sądzie powszechnym albo wojskowym na wniosek Krajowej

Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8

grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych

innych ustaw (Dz.U. z 2018 r., poz. 3), jeżeli wadliwość procesu powoływania

prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości

i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej,

art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji

o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.

Uchwała ta w swej treści stanowi zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu

Najwyższego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2021r., I KZ

29/21, OSNK 2021, z. 10, poz. 41).

Podkreślić zatem należy, że odmiennie należy postrzegać sytuację należytej

obsady sądu w zależności od tego, czy sąd ten jest Sądem Najwyższym, czy

sądem powszechnym. W pierwszym wypadku Sąd zawsze jest nienależycie

obsadzony, gdy zasiadają w jego składzie osoby powołane na wniosek tzw.

Krajowej Rady Sądownictwa w składzie, który został ukształtowany ustawą z dnia 8

grudnia 2017r. W drugim, ten sam fakt, zaistnienia wadliwego procesu

nominacyjnego, powiązać jednak trzeba z konkretnymi okolicznościami sprawy.

Wnioskodawca w swym wniosku tego nie czyni. Sąd Najwyższy analizując

przebieg kariery zawodowej SSA X. Y. i SSA Y.1 również nie dostrzegł takich

V KO 77/26

3

okoliczności, które można by uznać za rzutujące na ocenę ich bezstronności w

niniejszej sprawie.

Sytuacja powyższa w odniesieniu do Sędziego X. Y. była już przedmiotem

kilkukrotnych rozważań Sądu Najwyższego – choćby w sprawach V KK 53/22, II KK

494/21 czy V KK 486/23 i każdorazowo oceny przedstawione w tych orzeczeniach

sprowadzały się do wskazania, że nie dostrzeżono w przebiegu kariery zawodowej

tego Sędziego takich okoliczności, które nakazywałyby przyjęcie iż istnieją

wątpliwości co do jego instytucjonalnej bezstronności. Brak jakichkolwiek powodów

aby przyjąć, że ocena dokonana dla potrzeb niniejszej sprawy mogłaby być

odmienna.

Podobnie sytuacja kształtuje się co do Sędziego X.1 Y.1 Również był on

testowany przez Sąd Najwyższy – w sprawie V KK 20/26, gdzie nie stwierdzono

wątpliwości co do jego instytucjonalnej bezstronności.

W obu przypadkach trudno dostrzec, aby kariery zawodowe tych Sędziów

uległy gwałtownemu przyspieszeniu po „zmianach w sądownictwie”, które nastąpiły

po 2015r., co wskazywałoby na wątpliwości co do ich bezstronności, czy

powiązanie z władzą wykonawczą.

W tej sytuacji podnieść należy, że Sąd Najwyższy nie dostrzegł samodzielnie

zaistnienia żadnej z przesłanek z art. 439§1 k.p.k.

Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do

stwierdzenia, aby w omawianej sprawie zaistniały jakiekolwiek powody

uzasadniające wznowienie postępowania z urzędu w trybie art. 542§3 k.p.k.

Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na

wstępie.

Jerzy Grubba

[WB]

[r.g.]

V KO 77/26

4