Członkini kwestionowała pisemne głosowanie nad uchwałami spółdzielni. Apelację oddalono

Powódka M. G. 6 lipca 2022 roku wniosła do Sądu Okręgowego w Bydgoszczy powództwo przeciwko pozwanej (...)Spółdzielni Mieszkaniowej w B. o uchylenie, uznanie za nieważne lub stwierdzenie niezgodności z prawem uchwał głosowanych 25 maja 2022 r. w (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w B. jako Walnego Zgromadzenia Członków Spółdzielni.

W uzasadnieniu wskazała, że przy podejmowaniu zaskarżonych uchwał popełniono rażące i mające wpływ na przebieg i wynik głosowania błędy proceduralne przy zwołaniu Walnego Zgromadzenia. Powódka wskazała na naruszenia przepisów ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych w zakresie formy zwołania i informowania Członków Spółdzielni, a nadto Statutu (...)Spółdzielni Mieszkaniowej w B.. Zdaniem powódki doszło do naruszenia przepisów § 12, § 30 pkt 10-12, § 31, § 33, § 34, § 36 i następnych Statutu (...)Spółdzielni Mieszkaniowej w B., art. 45 ust. 4-5 ustawy o rachunkowości oraz przepisów art. 35 § 4 oraz art. 36 ustawy Prawo Spółdzielcze. Dalej podniesiono, że członkowie spółdzielni otrzymali zawiadomienie o Walnym Zgromadzeniu w terminie uniemożliwiającym zachowanie terminu 15 dni na złożenie projektów uchwał, jak i poprawek do uchwał. Ponadto odmówiono członkom spółdzielni dostępu do protokołu walnego zgromadzenia z dnia 25 lutego 2022 r., którego treść nie została upubliczniona. Niektórzy członkowie spółdzielni nie otrzymali zawiadomienia o Walnym Zgromadzeniu, a niektórzy dostali zawiadomienie na niecałe 7 dni przed jego terminem. Wskazano także na zaniechania w postaci: nieodczytania listy pełnomocnictw, brak zawiadomienia wymaganych prawem instytucji o planowanym zwołaniu Walnego Zgromadzenia, niezachowania formy oraz terminu zwołania Walnego Zgromadzenia poprzez zawiadomienie wszystkich członków zgodnie z własnym zarządzeniem Zarządu (...)Spółdzielni Mieszkaniowej w B., zaniechania stworzenia i przyjęcia porządku obrad, wybranie komisji mandatowo-skrutacyjnej wbrew zasadom opisanym w statucie, niedołączenia sprawozdania zarządu z działalności jednostki, naruszenia zasad głosowania poprzez konieczność złożenia głosów na piśmie na karcie z oznaczeniem danych osobowych i własnoręcznym podpisem. Ponadto zarzucono, że zarząd zarządził jedynie głosowanie na piśmie uchwał ale nie głosowanie imienne, które przeprowadził.

Pismem z 29 sierpnia 2022 r. (k. 239-240) powódka sprecyzowała żądanie pozwu i wniosła o uchylenie uchwały nr (...)w sprawie wyrażenia zgody na ustanowienie i zbywanie praw odrębnej własności lokali na nieruchomości w B. przy ul. (...), uchwały nr(...) w sprawie dysponowania majątkiem Spółdzielni – ustanowienie i zbycie prawa odrębnej własności lokalu użytkowego, uchwały nr (...) w sprawie wyrażenia zgody na ustanowienie i zbywanie praw odrębnej własności lokali na nieruchomości w B. przy ul. (...), uchwały nr (...) w sprawie wyrażenia zgody na ustanowienie i zbywanie praw odrębnej własności lokali na nieruchomości w B. przy ul. (...), uchwały nr (...) w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2019, uchwały nr (...)w sprawie podziału nadwyżki bilansowej netto za rok 2019, uchwały nr (...)w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2020, uchwały nr (...) w sprawie podziału nadwyżki bilansowej netto za rok 2020, uchwały nr (...) w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2021, uchwały nr (...) w sprawie podziału nadwyżki bilansowej netto za rok 2021, uchwały nr (...)w sprawie oznaczenia najwyższej sumy zobowiązań, jaką spółdzielnia może zaciągnąć oraz uchwały nr (...) w sprawie przyjęcia kierunków rozwoju działalności gospodarczej za rok 2022, 2023 i lata następne. Ewentualnie wniosła o uznanie uchwał za nieważne albo stwierdzenie ich niezgodności z prawem.

W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości.

Wyrokiem z dnia 17 kwietnia 2023 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy:

1.oddalił powództwo,

2.zasądził od powódki na rzecz pozwanego 360 zł (trzysta sześćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od daty uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie następujących ustaleń i rozważań:

Uchwałą z 21 kwietnia 2022 r. nr (...) Zarząd (...)Spółdzielni Mieszkaniowej w B. zarządził podjęcie uchwał przez Walne Zgromadzenie na piśmie (k. 188-189 i 46-50). Zarządzono przeprowadzenie głosowania na piśmie w sprawie podjęcia dwunastu uchwał: uchwały nr (...) w sprawie wyrażenia zgody na ustanowienie i zbywanie praw odrębnej własności lokali na nieruchomości w B. przy ul. (...), uchwały nr (...)w sprawie dysponowania majątkiem Spółdzielni – ustanowienie i zbycie prawa odrębnej własności lokalu użytkowego, uchwały nr (...) w sprawie wyrażenia zgody na ustanowienie i zbywanie praw odrębnej własności lokali na nieruchomości w B. przy ul. (...), uchwały nr(...)w sprawie wyrażenia zgody na ustanowienie i zbywanie praw odrębnej własności lokali na nieruchomości w B. przy ul. (...), uchwały nr (...)w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2019, uchwały nr (...)w sprawie podziału nadwyżki bilansowej netto za rok 2019, uchwały nr (...) w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2020, uchwały nr (...) w sprawie podziału nadwyżki bilansowej netto za rok 2020, uchwały nr (...) w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2021, uchwały nr (...) w sprawie podziału nadwyżki bilansowej netto za rok 2021, uchwały nr(...) w sprawie oznaczenia najwyższej sumy zobowiązań, jaką spółdzielnia może zaciągnąć oraz uchwały nr (...)w sprawie przyjęcia kierunków rozwoju działalności gospodarczej za rok 2022, 2023 i lata następne.

Zgodnie z § 2 pkt. 1 powyższej uchwały Zarząd zarządził zawiadomienie członków spółdzielni o głosowaniu uchwał na piśmie najpóźniej na 21 dni przed głosowaniem. Członkowie spółdzielni zostali poinformowani o Walnym Zgromadzeniu poprzez umieszczenie informacji na tablicy ogłoszeń klatki schodowej, na stronie internetowej Spółdzielni oraz poprzez umieszczenie zawiadomienia w skrzynce pocztowej członków spółdzielni mieszkających w zasobach spółdzielni, a w przypadku pozostałych członków spółdzielni poprzez wysłanie zawiadomienia na adres zamieszkania (§ 2 pkt. 2 uchwały). Wskazano także zakres zawiadomienia, a mianowicie że powinno zawierać informacje o czasie, miejscu głosowania uchwał, określenie uchwał, które będą podejmowane w drodze głosowania na piśmie oraz informację o miejscu wyłożenia wszystkich sprawozdań i projektów uchwał oraz informację o prawie członka do zapoznania się z tymi dokumentami (§ 2 pkt. 3 uchwały). Uchwała zawierała szczegółowe dyspozycje co do organizacji i przebiegu zgromadzenia, na którym miano przeprowadzić głosowanie. Zarząd podjął uchwałę na podstawie art. 36 § 9 -13 Ustawy Prawo spółdzielcze w zw. z art. 1 ust 7 Ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. (...)Spółdzielnia Mieszkaniowa pismami z 22 kwietnia 2022 r. zawiadomiła Krajową Radę Spółdzielczą w W. oraz Regionalny Związek Spółdzielni Mieszkaniowych w B. o podjęciu przez Walne Zgromadzenie głosowania uchwał na piśmie w dniu 25 maja 2022 r. Pisma zostały odebrane odpowiednio w dniu 4 maja 2022 r. oraz 29 kwietnia 2022 r. (k. 201-203v).

Pozwana Spółdzielnia zawiadomiła członków spółdzielni o zarządzeniu podjęcia wybranych uchwał na piśmie przez Walne Zgromadzenie poprzez wywieszenie w dniu 29 kwietnia 2022 r. informacji na tablicy ogłoszeń klatek schodowych, na drzwiach wejściowych oraz poprzez zostawienie zawiadomienia w skrzynkach pocztowych mieszkańców w budynkach pozwanej Spółdzielni. Proces umieszczania informacji został utrwalony na nagraniach (k. 204-211). Zawiadomienia zostały również wysłane członkom spółdzielni drogą mailową, jeżeli taką formę informowania właściciele wybrali (k. 212-232v). Członków spółdzielni zawiadomiono, że podjęcie uchwał odbędzie się na piśmie poprzez głosowanie na kartach w trybie jawnym 25 maja 2022r. w godzinach od 12:00 do 18:00 w dwóch miejscach - w Sali konferencyjnej (...) w B. przy ul. (...) oraz Biurze Obsługi Klienta (...)w B. przy ul. (...)w B.. Spółdzielnia zawiadomiła także, że uchwały będące przedmiotem głosowania, sprawozdania finansowe Spółdzielni za lata 2019-2021, protokół lustracyjny z lustracji pełnej działalności Spółdzielni oraz uchwała nr (...)z dnia 21 kwietnia 2022r. zostały wyłożone w Biurze Obsługi Klienta w siedzibie Spółdzielni przy ul. (...) i przy ul. (...) w B., gdzie członkowie spółdzielni mogli się z nimi zapoznać w godzinach jej pracy. Powyższe projekty zostały umieszczone także na stronie internetowej Spółdzielni oraz wyłożone w lokalach w których odbyło się głosowanie (k. 190-191, 31-32 i 67-143).

Zarząd (...)Spółdzielni Mieszkaniowej uchwałą nr (...)z dnia 11 maja 2022 r. powołał dwie Komisje Mandatowo – Skrutacyjne oraz udzielił ich członkom upoważnienia do podjęcia czynności niezbędnych do przeprowadzenia głosowania uchwał Walnego Zgromadzenia na piśmie w dniu 25 maja 2022 r. (k. 233-233v). Pozwana Spółdzielnia udostępniła członkom Spółdzielni na swojej stronie internetowej projekty uchwał oraz ich treść (k. 234-238).

W dniu 25 maja 2022 r. odbyło się pisemne głosowanie nad przedmiotowymi uchwałami. Głosowanie odbyło się w dwóch lokalach zgodnie z powyższym zawiadomieniem. Karta do głosowania zawierała miejsce na wpisanie numeru członkowskiego, imienia i nazwiska członka oraz osoby głosującej (pełnomocnika), adresu zamieszkania członka oraz osoby głosującej a także numeru telefonu członka. Ponadto karta do głosowania zawierała instrukcję głosowania oraz oznaczenie wszystkich uchwał podlegających głosowaniu, przy czym pod każdą z uchwał znajdowało się miejsce do zaznaczenia odpowiedzi: „jestem za”, „jestem przeciw” oraz „wstrzymuje się”, pozostawiono także miejsce na czytelny podpis (k. 33-45 i 51-66).

Powódka w trakcie głosowania zgłaszała zastrzeżenia co do formy pisemnej przeprowadzanego głosowania. Wolą powódki było przeprowadzenie głosowania w sposób, jak w latach ubiegłych poprzez obrady i podniesienie ręki na sali. Ponadto członek spółdzielni E. S. wskazywała na brak oznaczenia lokalu wyborczego. R. W. zgłaszał zastrzeżenia odnośnie do braku lokalu wyborczego na (...). Komisje Mandatowo – Skrutacyjne sporządziły notatki z wniesionych zastrzeżeń. Nie składano innych zastrzeżeń w szczególności co do treści uchwał lub sposobu informowania jakie uchwały będą głosowane (k. 339-340).

Komisja Mandatowo – Skrutacyjna w lokalu wyborczym przy ul. (...) sporządziła protokół z głosowania uchwał na piśmie w dniu 25 maja 2022 r. (k. 247-255). Urna do głosowania została sprawdzona i była prawidłowo zaplombowana przed przystąpieniem do głosowania, a jej otwarcie nastąpiło po zakończeniu głosowania. Tożsamość osób biorących udział w głosowaniu została potwierdzona, karty do głosowania wydano uprawnionym osobom. W głosowaniu wzięło udział 10 pełnomocników, których pełnomocnictwa zostały dołączone do protokołu. W głosowaniu uczestniczyło 59 członków spółdzielni. Głosowanie rozpoczęto o godzinie 12:15 a zakończono o godzinie 18:15. Wyjęcie kart do głosowania nastąpiło w obecności członków komisji, pełnomocników zarządu oraz notariusza.

Komisja Mandatowo – Skrutacyjna w lokalu wyborczym przy ul. (...)sporządziła protokół z głosowania uchwał na piśmie w dniu 25 maja 2022 r. (k. 256-264). Urna do głosowania została sprawdzona i była prawidłowo zaplombowana przed przystąpieniem do głosowania, a jej otwarcie nastąpiło po zakończeniu głosowania, Tożsamość osób biorących udział w głosowaniu została potwierdzona, karty do głosowania wydano uprawnionym osobom. W głosowaniu wzięło udział 34 pełnomocników, których pełnomocnictwa zostały dołączone do protokołu. W głosowaniu uczestniczyło 105 członków spółdzielni. Głosowanie rozpoczęto o godzinie 12:00 a zakończono o godzinie 18:05. Wyjęcie kart do głosowania nastąpiło w obecności członków komisji oraz notariusza. Pełnomocnictwa zostały złożone we właściwej formie (k. 274-318).

W pisemnych głosowaniu wzięło udział łącznie 164 członków (...)Spółdzielni Mieszkaniowej. Wszystkie dwanaście uchwał o kolejnej numeracji (...) zostało przyjęte większością głosów. Na każdej z uchwał znajduje się liczba obecnych głosujących oraz liczba głosów oddanych „za” lub „przeciw” uchwale a także liczba głosów wstrzymujących się. Uchwały zawierały także podpisy przewodniczących WZ i sekretarzy WZ (k. 51-66). Z głosowania w dniu 25 maja 2022 r. sporządzono także protokół przewodniczących i komisji mandatowo – skrutacyjnych gdzie wskazano liczbę wydanych kart, oddanych głosów nieważnych w stosunku do każdej z uchwał oraz liczbę głosów „za”, „przeciw” oraz „wstrzymujących się” w stosunku do każdej z uchwał (k. 319-321).

Prawidłowość przeprowadzonego głosowania oraz jego wyniki zostały stwierdzone notarialnie w aktach notarialnych repetytorium A numer (...) (k. 243-246v) oraz repetytorium A numer (...) (k. 265-268v).

Powódka 23 czerwca 2022r. w związku z pisemnym głosowaniem uchwał wezwała Zarząd do uzupełnienia braków poprzez wskazanie pełnej listy obecności, wykazu pełnomocników oraz protokołów. Powódka wniosła o podanie podstawy prawnej do przeprowadzenia głosowania imiennego oraz o wyznaczenie terminu, w którym będzie mogła się zapoznać z oryginałami wszystkich dokumentów związanych z pisemnych głosowaniem uchwał w dniu 25 maja 2022r. (k. 193v-196). Pozwana w odpowiedzi z 6 lipca 2022 r. poinformowała o podstawach prawnych przedmiotowego zarządzenia oraz odpowiedziała na pozostałe zapytania powódki. W dniu 11 lipca 2022r. powódka wniosła do pozwanej o udostępnienie jej wglądu do Rejestru Członków oraz podanie aktualnej listy członków z podziałem na rejony, jak w Uchwale Rady Nadzorczej oraz o podanie dokładnego terminu kolejnego Walnego Zgromadzenia (k. 192-192v). Pozwana w odpowiedzi z dnia 25 lipca 2022 r. poinformowała o możliwości udostępnienia powódce żądanej przez nią dokumentacji (k. 198).

W dniu 16 sierpnia 2022 r. powódce zostały wydane dokumenty w postaci uchwał Walnego Zgromadzenia z dnia 25 maja 2022 r., Protokołów Komisji Mandatowo - Skrutacyjnej z głosowania uchwał na piśmie w dniu 25 maja 2022 r. w lokalach przy ulicach(...) i (...)w B., list członków i pełnomocnictw z głosowania na piśmie przedmiotowych uchwał, protokoły w formie aktów notarialnych rep. A numer (...) oraz rep. A numer (...), protokół przewodniczących i sekretarzy Komisji Mandatowo – Skrutacyjnych oraz 44 pełnomocnictwa (k. 199). W dniu 17 sierpnia 2022 r. zostały wydane powódce kopie części powyższych dokumentów (k. 200).

Powyższy stan faktyczny Sąd pierwszej instancji ustalił w oparciu o zeznania świadka M. R. (k. 338v-339), (P. J. k. 339-339v) i przedstawiciela pozwanej B. B. (k. 339v-340) oraz dowody z dokumentów, na które składają się zdjęcia kart do głosowania (k. 33-45), zawiadomienie o głosowaniu (k. 46-47), kopie uchwał (k. 51-66), zawiadomienie o podjęciu uchwał (k. 67-68, 190-191 i 272-273) projekty uchwał wraz z dokumentacją (k. 69-143), Statut (...) (k. 162-187), Uchwała Zarządu (...)Spółdzielni Mieszkaniowej nr (...)z dnia 21 kwietnia 2022 r. (k. 188-189), korespondencja e-mail stron (k. 192-196), pismo z 6 lipca 2022 r. (k. 197), pismo z dnia 25 lipca 2022 r. (k. 198), protokoły z udostępnienia dokumentacji (k. 199-200), zawiadomienia Związku Rewizyjnego oraz Krajowej Rady Spółdzielczej z dnia 22 kwietnia 2022r. z dowodami nadania (k. 201-203v), protokoły z umieszczenia zawiadomień (k. 204-210), pendrive z nagraniami z umieszczenia zawiadomień (k. 211), wydruk z systemu (...) (k. 212-232v), uchwała zarządu w sprawie powołania komisji (k. 233-233v), wydruk z zrzutu ekranu z (...) (k. 234-238), akt notarialny repetytorium A nr (...) (k. 243-246v), protokół Komisji Mandatowo – Skrutacyjnej z lokalu przy ul. (...)wraz z załącznikami (k. 247-255), protokół Komisji Mandatowo – Skrutacyjnej z lokalu przy ul. (...) wraz z załącznikami (k. 256-264), akt notarialny repetytorium A numer (...) (k. 265-268v), pełnomocnictwa (k. 274-318), protokół przewodniczących i sekretarzy komisji mandatowo – skrutacyjnych (k. 319-321).

Sąd pierwszej instancji nie znalazł podstaw do kwestionowania przedłożonych przez strony wyżej wskazanych dokumentów.

Sąd Okręgowy uznał za wiarygodne zeznania świadków M. R. i P. J. oraz przedstawiciela pozwanej B. B., co do przebiegu procedury głosowania, składanych przez członków spółdzielni w tym powódkę zastrzeżeń oraz okoliczności dotyczących formy głosowania.

Oceniając zeznania świadka J. P. oraz powódki Sąd Okręgowy zastrzegł, że zeznania te oceniane były w zakresie związanym z przedmiotową sprawą, jak i w konfrontacji z dowodami z dokumentów. Zdaniem Sądu pierwszej instancji przeświadczenie zeznających, iż przebieg zgromadzenia i głosowania był nieprawidłowy, gdyż przebiegał w sposób odmienny od ich wyobrażeń, nie mógł stanowić samodzielnej podstawy do ustalenia stanu faktycznego, w sytuacji, kiedy zeznania były sprzeczne z dowodami z dokumentów.

Sąd na podstawie art. 235

(

2) § 1 pkt 2 i 3 k.p.c. postanowił pominąć dowody z zeznań świadków S. O., R. W. iE. S. jako nieprzydatne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Przechodząc do dalszych rozważań Sąd Okręgowy wskazał, że powódka wniosła o uchylenie przedmiotowej uchwały, ewentualnie o stwierdzenie jej nieważności albo ewentualnie o ustalenie jej nieistnienia. Podkreślił, że w sprawie zastosowanie znajdą regulacje zawarte w Ustawie Prawo spółdzielcze i w Ustawie o spółdzielniach mieszkaniowych. Odwołał się do treści art. 42 § 1, 2, 3, 4 i 9 Ustawy Prawo spółdzielcze i wyjaśnił, że w zależności od stwierdzonych uchybień Sąd może podjąć trzy decyzje, tj. ustalić nieistnienie uchwały, w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zwołaniu zgromadzenia lub w trakcie obrad zgromadzenia, które prowadzą do przyjęcia, że organ ten nie był zdolny do podjęcia ważnej uchwały; stwierdzić jej nieważność w przypadku jej niezgodności z ustawą; albo uchylić uchwałę w przypadku stwierdzenia wystąpienia sprzeczności uchwały z postanowieniami statutu, bądź dobrymi obyczajami lub w przypadku stwierdzenia, że uchwała godzi w interes spółdzielni albo ma na celu pokrzywdzenie członka spółdzielni.

Odwołując się do orzecznictwa i doktryny wyjaśnił, że sprzeczność uchwały walnego zgromadzenia z prawem z powodu naruszenia wymogów proceduralnych przy jej podejmowaniu zachodzi jedynie wówczas, gdy naruszenia te miały lub mogły mieć wpływ na jej treść. Natomiast uchylenie uchwały, w sytuacji wykazania, że w trakcie jej głosowania doszło do naruszenia statutu lub dobrych obyczajów, może mieć miejsce w sytuacji wykazania, że w razie zarządzenia głosowania zgodnie ze statutem, wynik głosowania byłby korzystniejszy dla skarżącego. Podobnie, aby uznać, że dana uchwała została podjęta z pokrzywdzeniem członka spółdzielni w rozumieniu art. 42 § 3 prawa spółdzielczego, należało by wykazać, że uchwała o danej treści ogranicza lub zmierza do ograniczenia praw przysługujących członkowi z tytułu uczestnictwa w spółdzielni, przy czym pokrzywdzenie należy rozpatrywać z szeroko rozumianym uszczerbkiem po stronie członka spółdzielni i wiązać je z interesem danej osoby, ujmowanym jako możliwość czerpania korzyści z tytułu uczestnictwa w spółdzielni. Należało by więc wykazać, że skarżona uchwała narusza konkretny, zindywidualizowany interes skarżącego.

Sąd Okręgowy uznał, że w ustalonym stanie faktycznym brak było podstaw do ustalenia nieistnienia przedmiotowej uchwały. Zarząd Spółdzielni podjął 21 kwietnia 2022 roku uchwałę o zarządzeniu podjęcia uchwał przez Walne Zgromadzenie na piśmie. Podstawą prawną tej uchwały był art. 36 § 9 Ustawy prawo spółdzielcze. Zgodnie z tym przepisem, Zarząd lub Rada Nadzorcza może zarządzić podjęcie określonej uchwały przez walne zgromadzenie na piśmie albo przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość. Przepis ten wszedł w życie 18 kwietnia 2020 roku na mocy art. 15 ust. 1 Ustawy z 16 kwietnia 2020 roku

o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2. Wskazana Ustawa poza § 9 dodała do art. 36 kolejne §, tj. od 10 do 13. zgodnie z art. 36 § 13 znowelizowanej Ustawy prawo spółdzielcze, rozwiązania o których mowa w § 9-12 stosuje się w czasie wprowadzenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, o których mowa w Ustawie

o zapobieganiu i zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Jednocześnie w art. 1 ust. 7 Ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych wskazano, że w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się przepisy Ustawy Prawo Spółdzielcze, z zastrzeżeniem ust. 8 i 9 (odnoszą się do członkostwa w spółdzielni). W dniu 21 kwietnia 2022 roku na terenie Polski ogłoszony był stan epidemii, który został wprowadzony od 20 marca 2020 roku i obowiązywał do 15 maja 2022 roku. Od 16 maja 2022 roku obowiązuje stan zagrożenia epidemicznego wprowadzony Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 12 maja 2022 roku

w sprawie ogłoszenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego. Tym samym zarówno w dacie podjęcia uchwały przez Zarząd, jak i w dacie przeprowadzenia głosowania na piśmie, tj. 25 maja 2022 roku wskazane powyżej przepisy obowiązywały.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji art. 36 § 9-13 Ustawy Prawo spółdzielcze, na mocy art. 1 ust. 7 Ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych mogły być stosowane w spółdzielniach mieszkaniowych. Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych reguluje w art. 8

3 procedurę zwołania Walnego Zgromadzenia członków spółdzielni, jak i podejmowania przez ten organ uchwał, która to procedura wykazuje odmienności od regulacji zawartej w przepisach prawa spółdzielczego (art. 39 – 41). Wskazane powyżej przepisy zostały wprowadzone w czasie obowiązywania na terenie kraju stanu epidemii, w trakcie której nie było możliwości zwoływania Walnych Zgromadzeń w dotychczasowej formule. Wprowadzone przepisy prawa spółdzielczego nie zawierały wyłączenia odnośnie ich stosowania w spółdzielniach mieszkaniowych. Ponadto zgodnie z art. 36 § 12 prawa spółdzielczego, głosowanie w trybie określonym w § 9-11 może być przeprowadzone niezależnie od postanowień statutu spółdzielni. Decyzja o zastosowaniu tego trybu zależy od decyzji Zarządu lub Rady Nadzorczej. Zarząd może zarządzić podjęcie określonej uchwały przez walne zgromadzenie na piśmie albo przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość. W sytuacji, kiedy Zarząd podejmie decyzję o podjęciu określonej uchwały na piśmie to stosuje się procedurę określoną w art. 36 § 10 i 11 Ustawy Prawo spółdzielcze. Zdaniem Sądu Okręgowego nie ma w tym przypadku zastosowania procedura określona w art. 8

3 Ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Procedura tam opisana jest procedurą odrębną od wprowadzonej do art. 36 prawa spółdzielczego.

Mając powyższe na uwadze Sąd pierwszej instancji uznał, że decyzja Zarządu pozwanej Spółdzielni z 21 kwietnia 2022 roku, o zarządzeniu podjęcia uchwał przez Walne Zgromadzenie na piśmie znajdowała oparcie w obowiązujących przepisach, była prawidłowa i skuteczna. Zgodnie z art. 36 § 10 prawa spółdzielczego, uchwała walnego zgromadzenia może być podjęta, jeżeli wszyscy członkowie zostali zawiadomieni o głosowaniu na piśmie albo przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość. Uchwała może być również wynikiem głosów częściowo oddanych na piśmie lub przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość. Przepis nie zawiera szczegółów co do sposoby zawiadamiania i informacji, które mają znaleźć się w zawiadomieniu. W tym zakresie Zarząd prawidłowo zastosował art. 8

3 ust. 6-10 Ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Zawiadomienia zawiera wszelkie informacje, co do miejsca, czasu i sposobu głosowania, jak i zakresu przedmiotowych uchwał. Zawierało także informacje, co do możliwości zapoznania się z projektami uchwał, a także uzasadnienie podjętej przez Zarząd decyzji co do sposobu głosowania na piśmie (k. 67-68). Zdaniem Sądu pierwszej instancji Zarząd Spółdzielni spełnił wymogi określone w tymże przepisie i zawiadomił wszystkich członków uprawnionych do głosowania. Zarzuty powódki, że nie wszyscy członkowie zostali zawiadomieni o terminie głosowania uznać należy za gołosłowne. Zgodnie z § 33 ust. 2 Statutu (k. 21) zawiadomienie o walnym zgromadzeniu dokonuje się na piśmie poprzez umieszczenia informacji na tablicy ogłoszeń klatki schodowej budynku. W przedmiotowej sprawie pozwany ponadto wrzucił zawiadomienie do skrzynek listowych mieszkańców bloków i umieścił na drzwiach klatki schodowej. Z nagrań wynika, że zawiadomienia były widoczne i czytelne i nie sposób było je przeoczyć.

Sąd Okręgowy nie znalazł również podstaw do zakwestionowania przebiegu głosowania nad uchwałami. Zdaniem Sądu po zarządzeniu głosowania nad uchwałami na piśmie, nie miały zastosowania przepisy dotyczące organizacji i przebiegu walnego zgromadzenia określone w ustawie o spółdzielniach mieszkaniowych. Zarząd Spółdzielni dokonał należytej staranności, aby w sposób jasny i transparentny przeprowadzić głosowanie na piśmie nad uchwałami.

W tej sytuacji Sąd Okręgowy uznał, że zarzuty powódki co do przyjętej procedury i przebiegu głosowania nie zasługiwały na uwzględnienie i w konsekwencji brak podstaw do ustalenia, że przedmiotowe uchwały uznać należy za nieistniejące.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji przedmiotowe uchwały zostały zredagowane w sposób jasny i precyzyjny, gdzie ponadto wskazano podstawę prawną ich podjęcia. Kompetencje Walnego Zgromadzenia członków spółdzielni mieszkaniowej wskazane są w art. 38 § 1 prawa spółdzielczego, nadto zgodnie z art. 38 § 2 tejże Ustawy, statut może zastrzec do wyłącznej właściwości walnego zgromadzenia podejmowanie uchwał również w innych sprawach. W statucie pozwanej Spółdzielni kompetencje Walnego Zgromadzenia uregulowane są w § 43 (k. 170v). Z analizy przedmiotowych uchwał wynika, że ich podjęcie znajdowało umocowanie zarówno w przepisach ustawy jak i Statutu. Odnośnie do uchwał wyrażających zgodę na zbycie nieruchomości (Uchwała nr (...)) to § 43 pkt 6 Statutu. Uchwały te wskazują precyzyjnie nieruchomości których dotyczą. Jednocześnie zgodnie ze statutem określenie ceny nieruchomości nie należy do kompetencji walnego zgromadzenia. Odwołując się do stanowiska judykatury wyjaśnił, że jeżeli uchwała sama w sobie nie prowadzi do przeniesienia własności lecz tylko określa zgodę na sprzedaż, to wystarczające dla ważności uchwały jest takie zindywidualizowanie nieruchomości, które dostatecznie określa członkom spółdzielni grunt, który będzie stanowił przedmiot przyszłej sprzedaży. Uchwała nr (...)dotyczyła zatwierdzenia sprawozdania finansowego za poszczególne lata wynika z § 43 pkt. 2 Statutu, uchwała nr (...) co do podziału nadwyżki budżetowej za poszczególne lata wynika z § 43 pkt 5 statutu. Natomiast wyrażenie zgody na zaciąganie zobowiązań do określonej kwoty (Uchwała nr (...)) wynika z § 43 pkt. 8 Statutu, a zatwierdzenie kierunków rozwoju na kolejne lata z § 43 pkt 1 Statutu, które to podstawy prawne wprost wskazane zostały w Uchwałach. Sąd Okręgowy nie podzielił zastrzeżeń powódki co do treści uchwał, uznając ich redakcję za poprawną i odpowiadającą prawu. Uchwała nr (...)co do możliwości zaciągania zobowiązań wskazuje, że jest to okres do następnego walnego zgromadzenia. Termin zwoływania zgromadzenia wynika z art. 8

(

3 )ust. 2 Ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, zgodnie z którym zarząd jest zobowiązany zwołać walne zgromadzenie przynajmniej raz w roku w ciągu 6 miesięcy po upływie roku obrachunkowego. Zdaniem Sądu Okręgowego fakt, że w kraju wybuchła epidemia i zwoływanie zgromadzeń nie było możliwe nie może być podstawą do uznania zarzutu powódki co do tej uchwały. Uchwała precyzyjnie określa wysokość zobowiązań i czas w którym mogą być zaciągnięte. Ponadto wysokość zobowiązań i cel na jaki mogą zostać zaciągnięte wynikają z planu inwestycji i planów gospodarczych. Powyższe odnosi się również do zarzutu co do uchwały numer (...). Kierunki rozwoju stanowiły załącznik do uchwały. Dokument ten szczegółowo opisuje zamierzenia inwestycyjne i ich umiejscowienie w czasie. (k. 131-143). Wynika z niego między innymi, że pozwany kontynuuje inwestycje w postaci budowy nowych nieruchomości, jak i kończy dotychczasowe inwestycje, gdzie końcowo nieruchomości mają zostać sprzedane. Sąd nie dopatrzył się zarówno w tym dokumencie, jak i w uchwale naruszeń obowiązujących przepisów jak i statutu.

Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy uznał, że nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 42 ust. 2 Ustawy Prawo spółdzielcze, warunkujące ustalenie nieważności zaskarżonych uchwał, tj. nie zachodzi ich sprzeczność z ustawą.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji przedmiotowe uchwały nie były również sprzeczne z postanowieniami Statutu pozwanej Spółdzielni, jak i z dobrymi obyczajami, czy też nie godziły w dobro pozwanej, czy też miałyby na celu pokrzywdzenie powódki lub innych członków Spółdzielni. Powoływanie się na zasady współżycia społecznego, czy też naruszenie prywatnego interesu powódki, bez wskazania konkretnych uchybień, czy też skutków w tym zakresie uznać należy zdaniem Sądu pierwszej instancji za gołosłowne.

Sąd Okręgowy wyjaśnił, że uchwała mająca na celu pokrzywdzenie członka spółdzielni oznacza wadliwe działanie walnego zgromadzenia prowadzące do uzyskania przez spółdzielnię, określonych jej członków lub grupę członków korzyści, kosztem innego członka lub członków. Uchwała walnego zgromadzenia może być uznana za krzywdzącą członka zarówno wówczas, gdy cel pokrzywdzenia istniał w czasie podejmowania uchwały jak i wtedy, gdy treść uchwały spowodowała, że jej wykonanie doprowadziło do pokrzywdzenia członka. Powódka nie wykazała, jakiego pokrzywdzenia w rozumieniu wskazanego przepisu doznała lub mogła doznać w wyniku podjęcia zaskarżonych uchwał.

Mając powyższe na uwadze, uznając, że nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 42 § 2 i 3 Ustawy Prawo spółdzielcze w stosunku do zaskarżonych Uchwał Sąd powództwo oddalił.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 k.p.c.

Apelację od powyższego wyroku wniosła strona powodowa, zaskarżając go w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:

1.naruszenie prawa materialnego, art. 8

3 ust. 6 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych poprzez pominięcie skutku dla możliwości podjęcia ważnych uchwał, jaki spowodowało zaniechanie prawidłowego zwołania walnego zgromadzenia, na którym „podjęto” zaskarżone uchwały – nie zawiadomiono w wymagany sposób i wymaganym terminie wszystkich członków spółdzielni. Przy czy czym nie było przepisu ani w ustawie o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, ani późniejszej ustawie o jej zmianie, który zwalniałby z obowiązku zawiadomienia wszystkich członków spółdzielni;

2.Naruszenie prawa materialnego, art. 8

3 ust. 7 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych poprzez nieuwzględnienie, że podjęcie uchwał było niemożliwe, o ile nie zawiadomiono wszystkich członków nie tylko o walnym zgromadzeniu w trybie głosowania pisemnego, ale i nie podano tym samym do ich wiadomości porządku obrad i jakie uchwały mają być podjęte, a tym samym uchwały te nie mogą być podjęte skutecznie;

3.Naruszenie prawa materialnego w postaci art. 36 § 13 Prawa spółdzielczego w związku z błędną interpretacją, że obowiązek odbycia zgromadzenia w formie pisemnego głosowania w okresie pandemii, zwalniał z rygorów określonych w art. 8

3 ust. 6 i 7 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych czy art. 36 § 10 Prawa spółdzielczego;

4.Naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 232 § 1 k.p.c. poprzez błędne jego zastosowanie i de facto nieuwzględnienie, że strona pozwana nie udowodniła wykonania dyspozycji art. 8

3 ust. 6 i 7 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych i obciążenie Powódki dowodem, że nie zawiadomiono zgodnie z wymogami prawa o zgromadzeniu walnym w trybie głosowania pisemnego i podejmowaniu uchwał w tym trybie z podaniem ich przedmiotu i treści, a zdaniem strony powodowej dowód, że formalne wymogi głosowania w takim trybie zostały spełnione spoczywa na spółdzielni - pozwanej, która jako jedyna dysponuje właściwą dokumentacją w tym zakresie (czy raczej powinna dysponować);

5.Naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 233 k.p.c. poprzez przekroczenie zasad swobodnej oceny dowodów i przyjęcie, że istnieje jakaś liczba głosów nieważnych i osób, członków spółdzielni, niezawiadomionych o tym trybie podejmowania uchwał walnego zgromadzenia, to nie skutkuje to nieważnością takich uchwał walnego zgromadzenia.

Wskazując na powyższe zarzuty strona powodowa wniosła o zmianę zaskarżonego orzeczenia poprzez uwzględnienie powództwa i orzeczenie, że:

„1. Stwierdza się nieważność następujących uchwał walnego zgromadzenia (...)Spółdzielni Mieszkaniowej w B.:

a)uchwały nr(...)w sprawie wyrażenia zgody na ustanowienie i zbywanie praw odrębnej własności lokali na nieruchomości w B. przy ul. (...),

b)uchwały nr (...)w sprawie dysponowania majątkiem Spółdzielni - ustanowienie i zbycie prawa odrębnej własności lokalu użytkowego,

c)uchwały nr (...)w sprawie wyrażenia zgody na ustanowienie i zbywanie praw odrębnej własności lokali na nieruchomości w B. przy ul. (...),

d)uchwały nr (...) w sprawie wyrażenia zgody na ustanowienie i zbywanie praw odrębnej własności lokali na nieruchomości w B. przy ul. (...),

e)uchwały nr (...) w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2019,

f)uchwały nr (...)w sprawie podziału nadwyżki bilansowej netto za rok 2019,

g)uchwały nr(...)w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2020,

h)uchwały nr (...)w sprawie podziału nadwyżki bilansowej netto za rok 2020,

i)uchwały nr (...) w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2021,

j)uchwały nr (...) w sprawie podziału nadwyżki bilansowej netto za rok 2021,

k)uchwały nr (...)w sprawie oznaczenia najwyższej sumy zobowiązań, jaką spółdzielnia może zaciągnąć,

l)uchwały nr(...)w sprawie przyjęcia kierunków rozwoju działalności gospodarczej za rok 2022, 2023 i lata następne

ewentualnie uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Bydgoszczy do ponownego rozpoznania.

W odpowiedzi na apelację (k.411-416) strona pozwana wniosła o jej oddalenie.

Sąd Apelacyjny ustalił i zważył co następuje:

Na wstępie należy wyjaśnić, że przedmiotowa sprawa została rozpoznania w składzie trzech sędziów z uwagi na treść stosowanej odpowiednio uchwały Sądu Najwyższego z dnia 9 kwietnia 2024 r. w sprawie III CZP 59/23, zgodnie z którą „Sąd apelacyjny rozpoznaje apelację w sprawie o uchylenie uchwały wspólnoty mieszkaniowej o charakterze majątkowym w składzie jednego sędziego, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia w żadnej z wniesionych apelacji nie przekracza miliona złotych (art. 367

1 § 1 pkt 2 w zw. z art. 367

1 § 1 pkt 1 k.p.c.)”, zaś w niniejszej sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia przekraczała milion złotych. Apelacja nie była uzasadniona.

Sąd Apelacyjny podziela ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Okręgowy, podziela także dokonaną przez ten Sąd ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz ocenę prawną prawidłowych ustaleń faktycznych.

Przechodząc do oceny zarzutów skarżącej, w pierwszej kolejności wymaga podkreślenia, iż Sąd pierwszej instancji trafnie odwołał się do art. 42 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (t. jedn. Dz.U z 2024 r. poz. 593), zgodnie z którym „uchwały walnego zgromadzenia obowiązują wszystkich członków spółdzielni oraz wszystkie jej organy| (§ 1), natomiast „uchwała sprzeczna z ustawą jest nieważna” (§ 2), zaś

„uchwała sprzeczna z postanowieniami statutu bądź dobrymi obyczajami lub godząca w interesy spółdzielni albo mająca na celu pokrzywdzenie jej członka może być zaskarżona do sądu”. Orzeczenie sądu ustalające nieistnienie albo nieważność uchwały walnego zgromadzenia bądź uchylające uchwałę ma moc prawną względem wszystkich członków spółdzielni oraz wszystkich jej organów (§ 9).

Z powyższego wynika – co również słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji - , że zaskarżanie uchwał walnego zgromadzenia jest możliwe za pomocą trzech odrębnych środków prawnych, a mianowicie:

1)powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały (gdy występuje sprzeczność uchwały z ustawą – art. 42 § 2 pr. spółdz.);

2) powództwa o uchylenie uchwały (w razie sprzeczności uchwały bądź z postanowieniami statutu, bądź z dobrymi obyczajami lub gdy uchwała godzi w interes spółdzielni albo ma na celu pokrzywdzenie jej członka – art. 42 § 3 pr. spółdz.);

3) powództwa o ustalenie nieistnienia uchwały (gdy występują takie nieprawidłowości w zwołaniu walnego zgromadzenia lub w obradowaniu, które wyłączają możliwość przyjęcia usprawiedliwionego zapatrywania, że organ ten był zdolny do powzięcia woli – art. 42 § 9 pr. spółdz.). (zob. A. Stefaniak [w:]

Komentarz do ustawy - Prawo spółdzielcze [w:] Prawo spółdzielcze. Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych. Komentarz, wyd. XIV, Warszawa 2018, art. 42.).

Przenosząc to na grunt niniejszej sprawy, skarżąca w pierwszej kolejności zarzucała naruszenie art. 8

3 ust. 6 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych mające polegać na pominięciu skutku dla możliwości podjęcia ważnych uchwał, jaki spowodowało zaniechanie prawidłowego zwołania walnego zgromadzenia, w szczególności przez brak zawiadomienia w wymagany sposób i wymaganym terminie wszystkich członków spółdzielni. Zarzut ten należało rozpatrywać łącznie z zarzutem naruszenia art. 232 § 1 k.p.c. mającego polegać na nieuwzględnieniu, że strona pozwana nie udowodniła wykonania dyspozycji art. 8

3 ust. 6 i 7 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych i obciążenie powódki dowodem, że nie zawiadomiono zgodnie z wymogami prawa o zgromadzeniu walnym w trybie głosowania pisemnego i podejmowaniu uchwał w tym trybie z podaniem ich przedmiotu i treści.

Po pierwsze należy wskazać – co słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji-,że zarząd spółdzielni podjął uchwałę nr (...) o zarządzeniu podjęcia uchwał przez Walne Zgromadzenie Spółdzielni Mieszkaniowej w B. na piśmie

na podstawie art. 36 § 9 -13 ustawy Prawo spółdzielcze w zw. z art. 1 ust 7 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych.

Art. 36 § 9 pr. spółdz. stanowi : „Zarząd lub Rada Nadzorcza może zarządzić podjęcie określonej uchwały przez walne zgromadzenie na piśmie albo przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość.

§ 10 „Uchwała walnego zgromadzenia może być podjęta, jeżeli wszyscy członkowie zostali zawiadomieni o głosowaniu na piśmie albo przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość. Uchwała może być również wynikiem głosów częściowo oddanych na piśmie lub przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość”.

§ 11

„Przy obliczaniu kworum uwzględnia się członków uczestniczących przez oddanie głosu na piśmie lub przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość”.

§ 12 „Głosowanie w trybie określonym w § 9-11 może być przeprowadzone niezależnie od postanowień statutu spółdzielni”.

§ 13 „Rozwiązania, o których mowa w § 9-12, stosuje się w czasie wprowadzenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, o których mowa w ustawie z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1284, 909 i 1938)”.

Lege non distinguente powyższe regulacje miały także zastosowanie do uchwał spółdzielni mieszkaniowych, co trafnie także wskazał Sąd Okręgowy. Przemawia za tym odesłanie zawarte w art. 1 ust. 7 u.s.m., zgodnie z którym „w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 2021 r. poz. 648 oraz z 2023 r. poz. 1450), z zastrzeżeniem ust. 8 i 9”.

Słusznie w odpowiedzi na apelację strona pozwana zwróciła uwagę, że sam fakt możliwości zastosowania wyżej opisanego trybu (głosowanie na piśmie) nie był przez powódkę w apelacji kwestionowany.

Zgodnie z powołanym art. 8

3 ust.6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 558), „o czasie, miejscu i porządku obrad walnego zgromadzenia lub jego części zawiadamia się wszystkich członków na piśmie co najmniej 21 dni przed terminem posiedzenia walnego zgromadzenia lub jego pierwszej części. Zawiadomienie powinno zawierać czas, miejsce, porządek obrad oraz informację o miejscu wyłożenia wszystkich sprawozdań i projektów uchwał, które będą przedmiotem obrad oraz informację o prawie członka do zapoznania się z tymi dokumentami”.

Z poczynionych ustaleń wynika, że powyższe wymogi zostały spełnione. Trafnie zauważył pozwany w odpowiedzi na apelację, że Sąd pierwszej instancji nie uznał bynajmniej, aby zastosowanie procedury z art. 36 § 9 – 10 prawa spółdzielczego wykluczało obowiązek zawiadomienia członków spółdzielni o zastosowanej metodzie głosowania, przyjął jednak, iż wymóg ten został spełniony. Jak słusznie zauważył Sąd Okręgowy, z § 2 uchwały z dnia 21 kwietnia 2022 r. nr (...) Zarządu (...)Spółdzielni Mieszkaniowej w B. (k. 188-189) jednoznacznie wynika, że zarządzono zawiadomienie członków spółdzielni o głosowaniu uchwał na piśmie najpóźniej na 21 dni przed głosowaniem, przy czym zawiadomienie miało nastąpić przez umieszczenie informacji na tablicy ogłoszeń klatki schodowej, na stronie internetowej Spółdzielni oraz poprzez umieszczenie zawiadomienia w skrzynce pocztowej członków spółdzielni mieszkających w zasobach spółdzielni, a w przypadku pozostałych członków spółdzielni poprzez wysłanie zawiadomienia na adres zamieszkania (§ 2 pkt. 2 uchwały, k.188v).

W treści uchwały (§ 2 pkt 3, k.188v) wskazano także, że zawiadomienie powinno zawierać informacje o czasie, miejscu głosowania uchwał, określenie uchwał, które będą podejmowane w drodze głosowania na piśmie oraz informację o miejscu wyłożenia wszystkich sprawozdań i projektów uchwał oraz informację o prawie członka do zapoznania się z tymi dokumentami – co korespondowało z postanowieniami § 33 ust. 1 statutu Spółdzielni (k.21).

Z prawidłowych ustaleń Sądu pierwszej instancji wynika, że pozwana Spółdzielnia zawiadomiła członków spółdzielni o zarządzeniu podjęcia przedmiotowych uchwał na piśmie przez Walne Zgromadzenie przez wywieszenie w dniu 29 kwietnia 2022 r. informacji na tablicy ogłoszeń klatek schodowych, na drzwiach wejściowych oraz poprzez zostawienie zawiadomienia w skrzynkach pocztowych mieszkańców w budynkach pozwanej Spółdzielni, co zostało utrwalone na nagraniach (vide: protokoły k. 204-210, pendrive z nagraniem k.211). Zawiadomienia zostały również wysłane członkom spółdzielni drogą mailową, jeżeli taką formę informowania właściciele wybrali (k. 212-232v).

W rezultacie trafnie uznał Sąd pierwszej instancji, że zarzuty skarżącej odnośnie do tego, że nie wszyscy członkowie spółdzielni zostali zawiadomieni o terminie głosowania uznać należy za chybione. Prawidłowo Sąd

meriti odwołał się do § 33 ust. 2 Statutu spółdzielni (k. 21), zgodnie z którym zawiadomienie o walnym zgromadzeniu dokonuje się na piśmie poprzez umieszczenia informacji na tablicy ogłoszeń klatki schodowej budynku. Słusznie Sąd Okręgowy wskazał, że w przedmiotowej sprawie pozwany nie tylko dochował tej procedury, ale ponadto wrzucił zawiadomienie do skrzynek listowych mieszkańców bloków i umieścił na drzwiach klatki schodowej oraz powysyłał zawiadomienia mailem do tych członków spółdzielni, którzy wybrali taką formę komunikacji. Jak słusznie także zauważył Sąd Okręgowy nagrania (k.211) potwierdzają, że zawiadomienia były widoczne i czytelne.

W konsekwencji zarzuty naruszenia art. 8

3 ust. 6 u.s.m. i art.232 § 1 k.p.c. należało uznać za chybiony, gdyż strona pozwana udowodniła, że wymogi z art.36 § 10 prawa spółdzielczego zostały zachowane. Na marginesie należy podkreślić – co trafnie zauważył pozwany w odpowiedzi na apelację - , że z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, aby Sąd pierwszej instancji uznał, że ciężar dowodu spełnienia przez Spółdzielnię wymogów z art. 8

3 ust. 6 u.s.m. (także z art. 8

3 ust. 7 u.s.m.) spoczywał na pozwanej spółdzielni – uznał natomiast, że pozwana spółdzielnia udowodniła, że wszelkie kwestionowane przez skarżącą wymogi zostały wypełnione.

Sąd Apelacyjny nie podzielił także zarzutu naruszenia art. 8

3 ust. 7 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych mającego polegać na nieuwzględnienie, że podjęcie uchwał było niemożliwe, o ile nie zawiadomiono wszystkich członków nie tylko o walnym zgromadzeniu w trybie głosowania pisemnego, ale i nie podano tym samym do ich wiadomości porządku obrad i jakie uchwały mają być podjęte i powiązanego z tym zarzutu naruszenia art. 232 § 1 k.p.c.

Wbrew zarzutom skarżącej, w treści zawiadomienia (k.190-191) poinformowano członków spółdzielni, że podjęcie uchwał odbędzie się na piśmie poprzez głosowanie na kartach w trybie jawnym 25 maja 2022r. w godzinach od 12:00 do 18:00 w dwóch miejscach - w Sali konferencyjnej (...) w B. przy ul. (...) oraz Biurze Obsługi Klienta (...)w B. przy ul. (...)w B.. Spółdzielnia zawiadomiła także szczegółowo, jakiej treści uchwały będą poddane pod głosowanie Walnego Zgromadzenia w trybie pisemnym, a mianowicie:

a)uchwała nr (...)w sprawie wyrażenia zgody na ustanowienie i zbywanie praw odrębnej własności lokali na nieruchomości w B. przy ul. (...),

b)uchwała nr (...) w sprawie dysponowania majątkiem Spółdzielni - ustanowienie i zbycie prawa odrębnej własności lokalu użytkowego,

c)uchwała nr (...)w sprawie wyrażenia zgody na ustanowienie i zbywanie praw odrębnej własności lokali na nieruchomości w B. przy ul. (...),

d)uchwała nr (...) w sprawie wyrażenia zgody na ustanowienie i zbywanie praw odrębnej własności lokali na nieruchomości w B. przy ul. (...),

e)uchwała nr (...) w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2019,

f)uchwała nr (...)w sprawie podziału nadwyżki bilansowej netto za rok 2019,

g)uchwała nr(...) w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2020,

h)uchwała nr(...) w sprawie podziału nadwyżki bilansowej netto za rok 2020,

i)uchwała nr(...)w sprawie zatwierdzenia sprawozdania finansowego za rok 2021,

j)uchwała nr (...)w sprawie podziału nadwyżki bilansowej netto za rok 2021,

k)uchwała nr (...) w sprawie oznaczenia najwyższej sumy zobowiązań, jaką spółdzielnia może zaciągnąć,

l)uchwała nr (...) w sprawie przyjęcia kierunków rozwoju działalności gospodarczej za rok 2022, 2023 i lata następne. (vide: zawiadomienie k.190).

W treści zawiadomienia zawarta jest również informacja, że:

-uchwały będące przedmiotem głosowania,

-sprawozdania finansowe Spółdzielni za lata 2019-2021,

-protokół lustracyjny z lustracji pełnej działalności Spółdzielni,

- uchwała nr (...) z dnia 21 kwietnia 2022r. zostały wyłożone w Biurze Obsługi Klienta w siedzibie Spółdzielni przy ul. (...) i przy ul. (...) w B., gdzie członkowie spółdzielni będą mogli się z nimi zapoznać w godzinach jej pracy a ponadto powyższe projekty zostały umieszczone także na stronie internetowej Spółdzielni oraz wyłożone w lokalach w których miało odbyć się głosowanie (k. 31-32, zawiadomienie, k.67 – 68, k.190-191, projekty uchwał k. 67-143).

Zgodzić należało się przy tym ze stanowiskiem pozwanego wyrażonym w odpowiedzi na apelację, że w sytuacji, gdy założeniem ustawodawcy było wprowadzenie trybu podejmowania uchwał nie wymagających obrad, to oczywiste jest, iż nie może mieć zastosowanie przepis ograniczający możliwość podejmowania uchwał do spraw objętych porządkiem obrad, zaś organem uprawnionym do określenia uchwał, które mogą być podjęte na piśmie przez walne zgromadzenie jest zarząd lub rada nadzorcza. Trafnie także zauważył pozwany, że powoływany przez skarżącą wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 14 września 2012 r. (sygn. akt I ACa 784/12), z którego wynika, że „walne Zgromadzenie może obradować i podejmować uchwały tylko w sprawach, które objęte zostały porządkiem obrad, o którym przed Zgromadzeniem zostali powiadomieni członkowie zgromadzenia” – nie mógł mieć

in casu zastosowania, gdyż odnosił się do odmiennego stanu prawnego, przed wprowadzeniem powołanych przepisów art. 36 § 9 – 13 prawa spółdzielczego.

W konsekwencji za nietrafny należało także uznać zarzut naruszenia art. 36 § 13 Prawa spółdzielczego mający polegać na jego błędnej interpretacji, że obowiązek odbycia zgromadzenia w formie pisemnego głosowania w okresie pandemii zwalniał z rygorów określonych w art. 8

3 ust. 6 i 7 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, czy art. 36 § 10 Prawa spółdzielczego – skoro takiego stanowiska Sąd pierwszej instancji nie wyraził, co także trafnie zauważyła strona pozwana w odpowiedzi apelację; słusznie również pozwana zwróciła uwagę, że Sąd pierwszej instancji uznał, iż wyżej powołane przepisy art. 8

3 ust. 6 i 7 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych miały

in casu zastosowanie i strona pozwana spełniła wymogi z nich wynikające, z modyfikacjami wynikającymi z art.36 § 9 -13 prawa spółdzielczego.

Sąd Apelacyjny nie podzielił także zarzutu naruszenia art. 233 k.p.c., który miał polegać na przekroczeniu zasad swobodnej oceny dowodów i przyjęcie, że „istnieje jakaś liczba głosów nieważnych i osób, członków spółdzielni, niezawiadomionych o tym trybie podejmowania uchwał walnego zgromadzenia, to nie skutkuje to nieważnością takich uchwał walnego zgromadzenia”.

Zgodzić należało się ze stanowiskiem pozwanego wyrażonym w odpowiedzi na apelację, że z takich dowodów, jak: zdjęcia kart do głosowania (k.33-45), kopie uchwał (k.51-66), zawiadomienie o podjęciu uchwał przez walne zgromadzenie na piśmie głosowaniu skierowane imiennie do powódki (k.67-68), zawiadomienie o głosowaniu (k.190-191, k.27-273), projekty uchwał wraz z dokumentacją (k.69-143),uchwała zarządu Spółdzielni nr(...) z 21 kwietnia 2022 r. (k.188-189), zawiadomienia Związku Rewizyjnego oraz Krajowej Rady Spółdzielczej z dowodami nadania (k.201- 203v), protokoły umieszczenia zawiadomień (k.204 – 210), pendrive z nagraniami umieszczania zawiadomień (k.211), wydruk ze zrzutu ekranu (...) (k.234-238), akt notarialny rep. A nr (...) z dnia 25 maja 2022 r. (k.243-246v), protokół Komisji Mandatowo – Skrutacyjnej z lokalu przy ul. (...) (k. 247-255), protokół Komisji Mandatowo – Skrutacyjnej z lokalu przy ul. (...) (k.256-264), akt notarialny rep. A nr (...) z dnia 25 maja 2022 r. (k.265-268), pełnomocnictwa (k.274-318), protokół przewodniczących i sekretarzy komisji mandatowo – skrutacyjnych (k.319-321) wynika jednoznacznie, że pozwana Spółdzielnia zawiadomiła członków Spółdzielni o terminie podjęcia uchwał na piśmie oraz, że w treści zawiadomienia o głosowaniu wskazano czas, miejsce głosowania uchwał, określono uchwały mające być przedmiotem głosowania oraz informację o miejscu wyłożenia wszystkich projektów uchwał i sprawozdań, wraz z informacją o prawie zapoznania się z przedmiotowymi dokumentami, przy czym zawiadomienia dokonano przed upływem 21 dni od daty wyznaczonej na podjęcie uchwał przez Walne Zgromadzenie na piśmie.

Odnośnie do podniesionego w uzasadnieniu apelacji zarzutu dotyczącego wadliwej oceny zeznań świadka J. P. (k.356 – 356v, 00:02:52 – 00:17:00), to podkreślenia wymaga, że przewidziane w art. 233 §1 k.p.c. kryteria oceny wiarygodności i mocy dowodów mogą być przedmiotem kontroli odwoławczej, jednak powołanie się na naruszenie cytowanego przepisu nie może polegać jedynie na przedstawieniu odmiennego stanu faktycznego ustalonego na podstawie własnej oceny dowodów. Skarżący może tylko wykazywać, że sąd pierwszej instancji rażąco naruszył ustanowione w powołanym przepisie zasady oceny wiarygodności i mocy dowodów, a w konsekwencji naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Jeżeli z określonego materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów i musi się ostać, choćby w równym stopniu, na podstawie zebranego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne. Jedynie w przypadku, gdy brak jest logiki w powiązaniu wnioskowania z zebranymi dowodami lub gdy wnioskowanie sądu wykracza poza schematy logiki formalnej albo – wbrew zasadom doświadczenia życiowego – nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo – skutkowych, to przeprowadzona ocena dowodów może być skutecznie podważona (por. uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 25 lipca 2000 r. III CKN 842/98, LEX nr 51357).

Sąd Apelacyjny uznał dokonaną przez Sąd pierwszej instancji ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowy za prawidłową. Sąd Okręgowy ocenił wiarygodność poszczególnych środków dowodowych z uwzględnieniem ich indywidualnych cech oraz obiektywnych okoliczności im towarzyszących i odnoszących się do przedmiotowej sprawy. Wyrażało to istotę sądzenia w odniesieniu do ustalenia faktów, gdyż obejmowało rozstrzygnięcie o przeciwstawnych twierdzeniach stron na podstawie własnego przekonania sędziego powziętego w wyniku bezpośredniego zetknięcia się ze środkami dowodowymi. Ocena tych dowodów odpowiadała regułom logicznego rozumowania wyrażającym formalne schematy powiązań pomiędzy podstawami wnioskowania i wnioskami, a także uwzględniała zasady doświadczenia życiowego, wyznaczające granice dopuszczalnych wniosków i stopień prawdopodobieństwa ich występowania w określonej sytuacji (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 września 2002 r. II CKN 817/00, LEX nr 56906).

Zgodzić należało się z Sądem pierwszej instancji, że zeznania świadka J. P. zawierały w istocie jego subiektywną ocenę tego, jak powinna wyglądać procedura podejmowania przedmiotowych uchwał; w szczególności nie można podzielić twierdzeń świadka odnośnie od tego, że karty do głosowania były nieczytelne, bo jest to sprzeczne z treścią zdjęć kart do głosowania przedłożonych przez stronę powodową (vide: k.33-45), z których wynika, że były one czytelne; z poczynionych ustaleń wynika przy tym, że członkowie Spółdzielni mieli możliwość zapoznania się z projektami przedmiotowych uchwał przed głosowaniem. Jak słusznie zauważyła strona pozwana, świadek J. P. przyznał, że brał udział w głosowaniu. Zgodzić należało się także ze stanowiskiem pozwanego, że umieszczenie na karcie do głosowania danych osoby głosującej (vide: k.33) nie może być traktowane w kategoriach uchybienia powodującego nieważność podjętych uchwał, skoro statut Spółdzielni nie przewidywał głosowania tajnego dla spraw, które były przedmiotem uchwał (vide: § 39 - 45 statutu, k.21 - 22), zaś pod treścią uchwał nie zamieszczano informacji, jak głosowały poszczególne osoby (vide uchwały, k.51-66). Słusznie także zauważył Sąd pierwszej instancji, iż sprzeczność uchwały walnego zgromadzenia z prawem z powodu naruszenia wymogów proceduralnych przy jej podejmowaniu zachodzi jedynie wówczas, gdy naruszenia te miały lub mogły mieć wpływ na jej treść. W ocenie Sądu Apelacyjnego strona powodowa nie wykazała tego rodzaju uchybień, zaś pozwany trafnie zauważył, że zastrzeżenia zgłoszone przez głosujące osoby (E. S., R. W. i powódkę) zostały przyjęte przez członków komisji mandatowo – skrutacyjnej i odnotowane w formie notatki, przy czym zastrzeżenia te dotyczyły albo braku właściwego oznakowania lokalu wyborczego, braku lokalu wyborczego w dzielnicy (...), czy samego trybu głosowania, ze wskazaniem danych imiennych na karcie do głosowania (tak powódka, vide : zeznania świadka M. R., k.338v – 339, 00:10:42- 00:28:44); nie sposób w ocenie Sądu Apelacyjnego przyjąć, aby te zastrzeżenia odniosły skutek w postaci uznania zaistnienia tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść podjętych uchwał, skoro osoby te ostatecznie miały możliwość wzięcia udziału w głosowaniu, zaś kwestionowana przez powódkę zasada trybu głosowania na piśmie była prawidłowa, co wyjaśniono powyżej. Zgodzić należało się także z pozwanym, że okoliczność, iż część dokumentów przekazanych powódce po głosowaniu była zanonimizowana była prawnie obojętna dla rozstrzygnięcia sprawy.

Reasumując, Sąd Apelacyjny podziela i przyjmuje za własne stanowisko Sądu pierwszej instancji, z którego wynika, że powódka nie wykazała, aby przy podejmowaniu zaskarżonych uchwał nastąpiły tego rodzaju uchybienia, które mogłyby mieć wpływ na wynik głosowania.

Z tych też względów Sąd Apelacyjny na podstawie wyżej cytowanych przepisów oraz art. 385 k.p.c. oddalił apelację.

O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono zgodnie z wyrażoną w art. 98 k.p.c. zasadą odpowiedzialności z wynik procesu. Skoro apelacja została oddalona, Sąd zasądził od powódki na rzecz strony pozwanej koszty zastępstwa procesowego, których wysokość została ustalona na podstawie § 8 ust.1 pkt 1 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t. jedn. Dz.U. 2023 poz. 1935).

SSA Teresa Karczyńska – Szumilas SSA Leszek Jantowski SSA Barbara Rączka - Sekścińska