Komornik nie odda odsetek od subwencji, apelacja Funduszu oddalona

Sąd Rejonowy w Zielonej Górze w sprawie z powództwa (...) Funduszu (...) S.A. z siedzibą w H. przeciwko N. Ł. o zapłatę, wyrokiem z dnia 26 lutego 2026 r., wydanym w sprawie o sygn. akt I C 776/25 oddalił powództwo w całości.

W pisemnym uzasadnieniu Sąd Rejonowy wskazał na motywy, którymi się kierował wydając powyższe orzeczenie oraz przywołał przepisy prawa stanowiące podstawę jego wydania (k. 161 - 170).

Apelację od tego wyroku wniosła strona powodowa, zaskarżając powyższy wyrok w całości.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie art. 3 Prawa Przedsiębiorców, art. 33 ustęp 1 ustawy o komornikach, art. 5 kc, art. 108 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej, a także art. 233 § 1 kpc.

W sformułowanych zarzutach apelacyjnych strona powodowa przede wszystkim zarzuciła nieprawidłowe ustalenie przez Sąd I instancji, iż powód nie wykazał zasadność dochodzonego roszczenia. Dodatkowo powód podnosił, iż Sąd Rejonowy błędnie uznał, że dochodzone roszczenie jest niezgodne z zasadami współżycia społecznego oraz że działania powoda stanowią nadużycie prawa. Ponadto powód akcentował naruszenie szeregu przepisów przez Sąd I instancji. Szczegółowe sformułowanie zarzutów apelacyjnych znajduje się na k. 175 – 183 akt.

Mając powyższe na uwadze, powód wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie powództwa w całości oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów procesu według norm przypisanych za obie instancje.

W odpowiedzi na apelację, pozwany odniósł się do podniesionych zarzutów i wniósł o jej oddalenie (k. 197 – 197v).

Po rozpoznaniu apelacji Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja powoda nie jest zasadna i jako taka podlegała oddaleniu.

Wywiedziony środek zaskarżenia nie zarzuca nieważności postępowania. Nie stwierdzono tego uchybienia z urzędu. Dalsza kognicja Sądu II instancji ograniczona zostaje zatem do zakresu zaskarżenia oraz trafności lub jej braku odnośnie sformułowanych zarzutów apelacji.

Zarzuty apelacyjne, w ocenie Sądu II instancji, okazały się nietrafne i w związku z tym brak jest podstaw w sprawie do wydania orzeczenia o charakterze reformatoryjnym.

Ponadto należy stwierdzić, że w uzasadnieniu orzeczenia Sąd I instancji wskazał prawidłowo ustalony stan faktyczny oraz przeprowadził wywód wskazujący na motywy, którymi kierował się wydając zaskarżone orzeczenie. Poczynione przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne oraz wywiedzione z nich skutki prawne Sąd odwoławczy – podzielając je w całości – przyjmuje za własne, czyniąc je integralną częścią swojego uzasadnienia.

Sąd Okręgowy, jako ponownie rozpoznający sprawę w granicach zaskarżenia, na podstawie art. 382 k.p.c. w pełni podzielił dokonaną przez Sąd Rejonowy ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, poczynione na tej podstawie ustalenia faktyczne, uznając je za własne, jak i wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ocenę prawną, przyjmując tym samym, że zarzucane apelacją uchybienia są nieuzasadnione. Sąd Rejonowy na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, bez przekraczania granic określonych treścią art. 233 § 1 kpc, dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, w oparciu o które wywiódł w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku właściwe dla rozstrzygnięcia wnioski.

Powód do apelacji nie załączył żadnych nowych dowodów ani nie składał w niej nowych wniosków dowodowych. Rozstrzygnięcie kończące zapadło zatem w oparciu o materiał dowodowy zebrany w toku procesu przed Sądem I instancji.

W ocenie Sądu odwoławczego brak jest jakichkolwiek podstaw do podzielenia zasadności podnoszonych przez apelującego zarzutów.

Wbrew zarzutom apelacji, Sąd I instancji dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych w oparciu o cały zgromadzony materiał dowodowy i nie naruszył dyspozycji art. 233 § 1 k.p.c., który stanowi, iż Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów, według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Natomiast skuteczny zarzut przekroczenia granic swobody w ocenie dowodów może mieć miejsce tylko w okolicznościach szczególnych tj. w razie pogwałcenia reguł logicznego rozumowania bądź sprzeniewierzenia się zasadom doświadczenia życiowego. Zatem dla skuteczności zarzutu naruszenia swobodnej oceny dowodów nie wystarcza stwierdzenie o wadliwości dokonanych ustaleń faktycznych, odwołujące się do stanu faktycznego, który w przekonaniu skarżącego odpowiada rzeczywistości, bowiem konieczne jest wskazanie przyczyn dyskwalifikujących postępowanie Sądu w tym zakresie. W szczególności skarżący powinien wskazać jakie kryteria oceny dowodów naruszył Sąd przy ocenie konkretnych dowodów uznając brak ich wiarygodności i mocy dowodowej lub niesłusznie im je przyznając. Ponadto, jeżeli z określonego materiału dowodowego Sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to dokonana ocena nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów i musi się ostać, choćby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dowodowego można było wysnuć wnioski odmienne (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23.01.2001 r., sygn. akt IV CKN 970/00, niepubl., wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27.09.2002 r., sygn. akt II CKN 817/00).

Podkreślenia wymaga, że dla skuteczności tego rodzaju zarzutu nie wystarczy zatem samo twierdzenie o wadliwości dokonanych ustaleń faktycznych, odwołujące się do stanu faktycznego, który w przekonaniu skarżącego odpowiada rzeczywistości. Konieczne jest wskazanie przyczyn dyskwalifikujących postępowanie sądu w tym zakresie. Jeśli nawet istnieją wątpliwości, co do trafności oceny, dokonanej przez Sąd I instancji, ale nie wykraczają one poza granice zakreślone w art. 233 § 1 k.p.c., to nie powinny stwarzać podstawy do zajęcia przez Sąd II instancji odmiennego stanowiska (zob. uchwałę Sądu Najwyższego z 23 marca 1999 r., III CZP 59/98, OSNC 1999/7-8/124).

Zdaniem Sądu Okręgowego powód nie wykazał tego rodzaju uchybień, ograniczając się do zakwestionowania wniosków, do których Sąd I instancji doszedł w wyniku prawidłowej i wszechstronnej oceny materiału dowodowego zebranego w przedmiotowej sprawie.

W niniejszej sprawie kwestią sporną było przede wszystkim czy pozwany, zawierając z powodem umowę subwencji finansowej z dnia 24.07.2020r. podał nieprawdziwe oświadczenia, od których uzależnione było uzyskanie tej subwencji. W szczególności strona powodowa prezentuje pogląd, że pozwany będący komornikiem sądowym nie był przedsiębiorcą i tym samym podał nieprawdziwe dane, ubiegając się o sporną subwencję finansową.

Zdaniem Sądu odwoławczego powyższe stanowisko strony powodowej jest całkowicie niezrozumiałe.

Sąd Rejonowy słusznie bowiem zaakcentował, że zgodnie z § 2 ust. 7 zd. 1 umowy, po zawarciu niniejszej umowy powód zweryfikuje na podstawie informacji uzyskanych z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i Ministerstwa Finansów dane przedstawione przez przedsiębiorcę i złożone oświadczenia i podejmie decyzję o (i) wypłacie subwencji w kwocie wnioskowanej, (ii) wypłacie subwencji finansowej w wysokości mniejszej niż wnioskowana lub (iii) odmowie wypłaty subwencji finansowej. Jednocześnie strona powodowa zgodnie z § 2 ust. 8 umowy, podejmie decyzję o wypłacie subwencji finansowej w wysokości wnioskowanej, jeśli przedstawione przez przedsiębiorcę dane przy zawieraniu niniejszej umowy znajdą potwierdzenie w informacjach uzyskanych przez (...) z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i ministerstwa finansów, a przedsiębiorca będzie spełniał warunki wypłaty subwencji finansowej określone w niniejszej umowie oraz oświadczenia złożone przez przedsiębiorcę lub osobę go reprezentującą w związku z zawarciem niniejszej umowy będą prawdziwe.

Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy strona powodowa od samego początku posiadła pełną informację, że pozwany jest komornikiem sądowym i w związku z tym wystąpił o przyznanie jemu w związku z prowadzoną działalnością zawodową subwencji finansowej. W tej sytuacji brak jest jakichkolwiek podstaw uzasadniających twierdzenia, że pozwany podał nieprawdziwe dane w związku z ubieganiem się oraz przyznaniem jemu niniejszej subwencji finansowej.

W opinii Sądu Okręgowego uwypuklenia wymaga, iż uzyskanie przez pozwanego informacje o możliwości ubiegania się o subwencję od powoda, złożenie wniosku w formie sporządzonej przez powoda, na którą pozwany nie miał wpływu, następnie zaakceptowanie wniosku pomimo jednoznacznego wskazania, że złożył go komornik sądowy i finalnie wypłacenie pozwanemu środków, wskazuje na to, że obie strony przy zawarciu umowy godziły się na określone w niej warunki. Pozwany jednocześnie nie naruszył zasad współżycia społecznego. Działał on bowiem w zaufaniu do organów państwa, a otrzymane od powoda informacje, jak również następne działania powoda utwierdzały pozwanego w przekonaniu, że mógł ubiegać się o subwencję. Podkreślić również należy, że pozwany na żądanie powoda w wyznaczonym terminie zwrócił całość środków z wypłaconej jemu subwencji.

Dodatkowo zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości UE pojęcie "przedsiębiorstwo" obejmuje każdą jednostkę, wykonującą działalność gospodarczą niezależnie od jej formy prawnej oraz sposobu finansowania. Działalnością gospodarczą jest natomiast każda działalność, polegająca na oferowaniu towarów lub usług na rynku. W orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości UE komornicy sądowi zostali uznani za przedsiębiorców, a więc za osoby wykonujące działalność gospodarczą. Okoliczność, że komornik wykonuje uprawnienia władzy publicznej pozostaje bez wpływu na tę ocenę, ponieważ organizacyjnie komornik jako organ egzekucyjny nie stanowi części struktury administracji publicznej. Komornicy prowadzą działalność na własny rachunek i własną odpowiedzialność, z pewnymi ustawowymi ograniczeniami, mogą swobodnie organizować sposób wykonywania swoich czynności i sami otrzymują kwoty stanowiące ich wynagrodzenie ( vide postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 1 kwietnia 2026 r. I CSK 2106/25).

Zaakcentowania nadto wymaga, że zgodnie z § 10 ust. 11 regulaminu powód mógł, biorąc pod uwagę całokształt okoliczności, z uwzględnieniem zasady racjonalności ekonomicznej, w tym wyważenia słusznych interesów danego beneficjenta, ogółu wszystkich beneficjentów i Skarbu Państwa oraz realizacji celów określonych w programie, odstąpić od stosowania niektórych spośród wymienionych wyżej warunków programowych, każdorazowo z zastrzeżeniem stosowania się do zasad i warunków decyzji Komisji Europejskiej dotyczących programu. Tym samym to powód, po pozytywnej weryfikacji pozwanego, podjął decyzję o przyznaniu jemu subwencji, odstępując niewątpliwie od warunków programowych dotyczących przedmiotowej subwencji finansowej.

W tej sytuacji Sąd Rejonowy słusznie przyjął, że powód nie był związany definicją legalną pojęcia przedsiębiorca, ponieważ regulamin dopuszczał udzielenie subwencji również innym podmiotom, które nie były by uznawane za przedsiębiorcę zgodnie z przepisami prawa.

Uwzględniając powyższe okoliczności stanowisko powoda przedstawione w apelacji jest całkowicie niezasadne.

Sąd Okręgowy ponadto w pełni podziela stanowisko Sądu I instancji, iż naliczanie z datą wsteczną odsetek od subwencji zwróconej w terminie wskazanym w wezwaniu do zapłaty, stanowi nadużycie prawa podmiotowego w rozumieniu art. 5 k.c. i tym samym roszczenie powoda nie zasługiwało na uwzględnienie.

Biorąc powyższe pod uwagę, zarzuty podniesione w apelacji strony powodowej nie prowadziły do zmiany zaskarżonego wyroku, co do istoty sprawy. Dlatego też na podstawie art. 385 k.p.c. Sąd Okręgowy orzekł jak sentencji wyroku.

I. M.