Habilitacja z 1995 r. cofnięta za zapożyczenia z cudzej książki. Sąd oddalił skargę

Rada Doskonałości Naukowej (dalej jako "RDN" lub "organ") decyzją z 31 marca 2025 r. nr BCK-I-O-0010/2024: 1) uchyliła uchwałę Rady Dyscypliny Historia Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu (dalej jako "Rada Dyscypliny Historia") z 15 grudnia 2020 r. nr 3-2020/2021 o odmowie nadania dr M. K. (dalej jako "skarżący") stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia; 2) uchyliła uchwałę Rady Wydziału Nauk Historycznych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu (dalej jako "Rada Wydziału") z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia doktora habilitowanego i odmówiła nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia.

Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Rada Wydziału uchwałą z 13 lutego 1995 r., po przyjęciu kolokwium habilitacyjnego na podstawie rozprawy pt. "[...]" oraz wykładu habilitacyjnego nt. "[...]", nadała skarżącemu stopnień naukowy doktora habilitowanego nauk humanistycznych w zakresie historii Polski XIX i XX w.

Uchwała powyższa została zatwierdzona w dniu 26 czerwca 1995 r. przez Centralną Komisję do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych.

Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów (dalej jako "Centralna Komisja") postanowieniem z 28 kwietnia 2008 r. nr BCK-l-T-3128/2007 z urzędu wznowiła postępowanie w przewodzie habilitacyjnym, zakończone uchwałą Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. Z uzyskanych przez Centralną Komisję informacji wynikało bowiem, że rozprawa habilitacyjna powstała z niedopuszczalnym wykorzystaniem tekstów innego autora. Zachodziło podejrzenie, że ww. opracowanie narusza prawa autorskie książki ks. C. L. pt. "[...]". W związku z tym sprawa wraz z dokumentacją została przekazana do Wydziału Nauk Historycznych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu w celu ponownej oceny, po zasięgnięciu opinii recenzentów, przyczyn dla których wznowiono postępowanie, zasadności przyjęcia rozprawy habilitacyjnej i dopuszczenia jej do publicznej obrony i nadania stopnia doktora habilitowanego z uwzględnieniem ujawnionych obecnie okoliczności sprawy.

Rada Wydziału uchwałą z 16 czerwca 2009 r., w głosowaniu tajnym większością głosów, poparła wniosek Komisji Rady Wydziału o niewszczynanie przewodu habilitacyjnego skarżącemu. Stwierdziła, że opracowanie pt. "[...]" będące podstawą uzyskania stopnia doktora habilitowanego nie jest publikacją oryginalną, ani samodzielną pracą naukową. Podkreślono, że autor dopuścił się oszustwa naukowego i naruszenia dobrych obyczajów w nauce, a jego opracowanie nie mogło stanowić podstawy do wszczęcia przewodu habilitacyjnego.

Centralna Komisja decyzją z 21 grudnia 2009 r. nr BCK-Org.-256/2009 uchyliła własną uchwałę z 26 czerwca 1995 r. zatwierdzającą uchwałę Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej jako "WSA") wyrokiem z 20 sierpnia 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 449/10 oddalił skargę na decyzję z 21 grudnia 2009 r.

Naczelny Sąd Administracyjny (dalej jako "NSA") wyrokiem z 17 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 249/11 uchylił powyższy wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, WSA wyrokiem z 14 września 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1460/11 stwierdził nieważność decyzji Centralnej Komisji z 21 grudnia 2009 r., gdyż nie odpowiadała ona wymogom art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a., tj. nie orzekała co do istoty.

Centralna Komisja decyzją z 28 listopada 2011 r. nr BCK-Org.-256/2009/2011 uchyliła własną uchwałę z 26 czerwca 1995 r. oraz umorzyła postępowanie jako bezprzedmiotowe (art. 105 § 1 w zw. z art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a.).

WSA wyrokiem z 15 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 308/12 uchylił decyzję Centralnej Komisji z 28 listopada 2011 r. oraz uchwałę Rady Wydziału z 16 czerwca 2009 r. o niewszczynaniu przewodu habilitacyjnego skarżącemu. Sąd stwierdził, że ostateczne rozstrzygnięcie winno dotyczyć uchwały Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego, zatwierdzonej uchwałą z 26 czerwca 1995 r. i w zależności od zaistniałych okoliczności wyeliminować ją z obrotu prawnego, bądź też ją w obrocie pozostawić. Tymczasem w sprawie, mimo wskazania przez organ zaistnienia przesłanki z art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz.U. z 2003 r. Nr 65, poz. 595 ze zm.) nie doszło do uchylenia uchwały nadającej skarżącemu stopień naukowy doktora habilitowanego. W obiegu prawnym obok uchwały o nadaniu skarżącemu stopnia naukowego pozostaje też uchwała o niewszczynaniu skarżącemu przewodu habilitacyjnego w tej samej sprawie. Z tej przyczyny Sąd uchylił też uchwałę Rady Wydziału z 16 czerwca 2009 r. o niewszczynaniu przewodu habilitacyjnego. Wskazał, że postępowanie Rady Wydziału winno, po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego w efekcie doprowadzić do rozstrzygnięcia bezpośrednio odnoszącego się do uchwały pozostającej już w obrocie prawnym, tj. o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego z 13 lutego 1995 r. Rada Wydziału ponownie przeprowadzając przewód habilitacyjny powinna podjąć uchwałę w zależności od poczynionych ustaleń stosownie do art. 151 § 1 K.p.a.

Rada Wydziału w dniu 13 października 2015 r. podjęła dwie uchwały:

- nr 1 o odmowie dopuszczenia skarżącego do kolokwium habilitacyjnego we wznowionym przewodzie habilitacyjnym,

- nr 2 o uchyleniu uchwały Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk humanistycznych w zakresie historii - historii Polski XIX wieku i odmowie nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk humanistycznych w zakresie historii.

Centralna Komisja, na skutek odwołania skarżącego, decyzją z 30 maja 2017 r. nr BCK I-O-566/2015:

I. utrzymała w mocy uchwały Rady Wydziału z 13 października 2015 r. nr 1 i nr 2:

II. odmówiła wszczęcia postępowania w przedmiocie wniosku o uchylenie postanowienia z 28 kwietnia 2008 r. o wznowieniu postępowania w sprawie.

WSA wyrokiem z 25 stycznia 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1137/17 oddalił skargę na decyzję Centralnej Komisji z 30 maja 2017 r.

NSA wyrokiem z 18 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1460/18, na skutek skargi kasacyjnej skarżącego, uchylił wyrok z 25 stycznia 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1137/17, a także decyzję Centralnej Komisji z 30 maja 2017 r. i poprzedzającą ją uchwałę Rady Wydziału z 13 października 2015 r. nr 2. NSA za nieusprawiedliwiony uznał zarzut skargi kasacyjnej dotyczący nieprawidłowego zastosowania w sprawie przepisów ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz.U. z 2017 r. poz. 1789), powoływanej dalej jako "ustawa z 2003 r.", tj. art. 29 ust. 2 i ust. 3. Jak wynika bowiem z art. 51 ustawy z 2003 r., przepisy ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz.U. Nr 65, poz. 386 ze zm.), powoływanej dalej jako "ustawa z 1990 r.", mają zastosowanie do przewodów habilitacyjnych, niezakończonych do dnia wejścia w życie ustawy z 2003 r. Tymczasem przewód habilitacyjny skarżącego został zakończony ostateczną uchwałą Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu mu stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk humanistycznych zatwierdzonej uchwałą Centralnej Komisji z 26 czerwca 1995 r. Płynie stąd oczywisty wniosek, że do wznowienia postępowania w sprawie nadania skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego miały zastosowanie przepisy ustawy z 2003 r. Zdaniem NSA, wniosek ten znajduje potwierdzenie na gruncie art. 55 ustawy z 2003 r., który stanowi, że "Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 24 ust. 4 pkt 5, który wchodzi w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej". W braku przepisów intertemporalnych w tym zakresie oznacza to, że w sprawie "wznowieniowej" skarżącego organy obowiązane były procedować na podstawie ustawy z 2003 r. Za bezzasadny NSA uznał również zarzut błędnego niezastosowania przez organy art. 146 § 1 K.p.a. w sytuacji, gdy upływ terminów wskazanych w tym przepisie skutkuje zakazem merytorycznego orzekania w sprawie. Sąd zaznaczył, że zgodnie z art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r., przesłanką do wznowienia postępowania o nadanie stopni doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora może być także, oprócz wymienionych w K.p.a., ujawniona okoliczność wskazująca na to, że stopień doktora lub doktora habilitowanego albo tytuł profesora został nadany na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem prawa, w tym praw autorskich, lub dobrych obyczajów w nauce. Ta przesłanka w orzecznictwie sądowym traktowana jest jako nie podlegająca przedawnieniu, a zatem nie jest objęta ograniczeniami ustanowionymi w art. 146 § 1 K.p.a. Ponadto, za przyjęciem tego rozumowania przemawia nie tylko wyraźny brak podstawy prawnej do przedawnienia, lecz również charakter deliktu mający szczególnie negatywne konsekwencje dla rzetelności prac badawczych. Nie zasługuje też na aprobatę pogląd, zgodnie z którym wykazane działania, na podstawie których dorobek naukowy doktora habilitowanego powstał z naruszeniem prawa, w szczególności praw autorskich, a także dobrych obyczajów w nauce, miałyby ulec przedawnieniu. Niezależnie od tego NSA związany był w niniejszej sprawie oceną prawną wyrażoną w wyroku NSA z 17 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 249/11, w którym stwierdzono, że należy: "podzielić stanowisko Sądu I instancji, że w postępowaniu w przedmiocie uchylenia uchwały o nadaniu stopnia doktora habilitowanego, przepis art. 146 § 1 K.p.a. w zakresie, w jakim przewiduje pięcioletni termin przedawnienia, nie ma w zw. z treścią art. 29 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule naukowym w zakresie sztuki "odpowiedniego" zastosowania. Przesłanka wymieniona w powołanym przepisie jest niezależną od wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. przesłanką uzasadniającą wznowienie postępowania w przedmiocie nadania tytułu naukowego". NSA zauważył dalej, że art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r. stanowi, że przesłankami do wznowienia postępowania o nadanie stopni doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora mogą być także, oprócz wymienionych w Kodeksie postępowania administracyjnego, ujawnione okoliczności wskazujące na to, że stopień doktora lub doktora habilitowanego albo tytuł profesora został nadany na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem prawa, w tym praw autorskich, lub dobrych obyczajów w nauce. Z kolei zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy z 2003 r. Rada właściwej jednostki organizacyjnej lub odpowiednio Centralna Komisja, w drodze decyzji, stwierdza nieważność postępowania w sprawie nadania tytułu lub stopnia, jeżeli w pracy stanowiącej podstawę nadania tytułu lub stopnia osoba ubiegająca się o tytuł lub stopień przypisała sobie autorstwo istotnego fragmentu lub innych elementów cudzego utworu lub ustalenia naukowego. Rozróżnienie zatem kryteriów wyboru jednego z wymienionych wyżej nadzwyczajnych trybów weryfikacji decyzji w sprawach nadania stopnia doktora habilitowanego następuje według ustalenia, czy z naruszeniem prawa powstała dowolna część dorobku naukowego habilitanta, czy też jest nim dotknięta jedynie praca stanowiąca podstawę nadania stopnia naukowego, czyli w tym wypadku rozprawa habilitacyjna. Nie ulega wątpliwości, że rozprawa habilitacyjna (w rozumieniu art. 14 ustawy z 1990 r.) wchodzi w skład dorobku naukowego habilitanta, i to jeden z najważniejszych jego elementów na etapie postępowania w sprawie nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego. Niezależnie od tego NSA podzielił ocenę prawną zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że uwzględnienie tego zarzutu prowadziłoby do naruszenia art. 153 p.p.s.a., ponieważ w niniejszej sprawie zapadły 4 prawomocne wyroki sądów administracyjnych i w żadnym z nich nie zakwestionowano poprawności zastosowania w rozpoznawanej sprawie wznowienia postępowania w trybie art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r., a wprost przeciwnie uznano prawidłowość zastosowanego trybu wznowienia postępowania. NSA wskazał również, że wbrew twierdzeniu skarżącego, wymieniona w art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r. przyczyna wznowienia postępowania została ujawniona już po nadaniu skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego przez Radę Wydziału uchwałą z 13 lutego 1995 r., jak również zatwierdzeniu tej uchwały, uchwałą Centralnej Komisji z 26 czerwca 1995 r., ponieważ w materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu poprzedzającym te decyzje (recenzje przedstawione w przewodzie habilitacyjnym przez profesorów S. K., J. Z. i J. S.) nie było najmniejszej wzmianki o tym, że rozprawa habilitacyjna skarżącego powstała z naruszeniem prawa, w tym praw autorskich, lub dobrych obyczajów w nauce. Recenzenci ci w swoich recenzjach nie dostrzegli, że recenzowana monografia może stanowić naruszenie praw autorskich i dobrych obyczajów w nauce. Okoliczność zaś, że stopień naukowy doktora habilitowanego został nadany na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem prawa, w tym praw autorskich, lub dobrych obyczajów w nauce została ujawniona dopiero w wyniku postępowania wyjaśniającego (jednoznaczne w swych wnioskach recenzje profesorów: T. S., T. K., A. N. i W. C.) przeprowadzonego na podstawie postanowienia Centralnej Komisji z 28 kwietnia 2008 r. o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną uchwałą Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. Tak więc, postępowanie przeprowadzone w sprawie na podstawie art. 149 § 2 K.p.a. dotyczyło zarówno przyczyn wznowienia, jak i rozstrzygnięcia istoty sprawy. Odnosząc się do zarzutu skargi kasacyjnej naruszenia art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. przez wadliwe oddalenie skargi, podczas gdy Centralna Komisja ograniczyła swoje rozstrzygnięcie do utrzymania w mocy uchwał Rady Wydziału i nie orzekła o uchyleniu własnej uchwały z 26 czerwca 1995 r. zatwierdzającej uchwałę Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego, co doprowadziło do niedopuszczalnej sytuacji funkcjonowania w obrocie prawnym dwóch orzeczeń Centralnej Komisji o rozbieżnej treści, NSA zauważył, że zarzut ten jest chybiony, ponieważ uchwała Centralnej Komisji z 26 czerwca 1995 r. zatwierdzająca uchwałę Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego wygasła – a więc została usunięta z obrotu prawnego – z dniem wydania przez Centralną Komisję ostatecznej decyzji z 30 maja 2017 r., ponieważ w tej dacie stała się ona bezprzedmiotowa. Przy tym, art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a. wymaga stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, która stała się bezprzedmiotowa jedynie w następujących przypadkach, a mianowicie, gdy 1) stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo 2) gdy leży to w interesie społecznym lub 3) w interesie strony. Tymczasem żadna z tych przesłanek nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. NSA nie podzielił też zarzutu, że kontrolowana decyzja wydana została z udziałem osoby podlegającej wyłączeniu, bowiem prof. K. M., członek Rady Wydziału, brał udział w podjęciu kwestionowanych uchwał, a następnie uczestniczył w postępowaniu prowadzonym przez Centralną Komisję. Sąd zauważył, że jak wynika z protokołu posiedzenia I Sekcji Nauk Humanistycznych i Społecznych Centralnej Komisji z 9 maja 2017 r. ww. osoba wyłączyła się z postępowania prowadzonego przez Centralną Komisję. Za usprawiedliwione jednak NSA uznał zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące błędnego zaakceptowania przez Sąd decyzji organów obu instancji, mimo zastosowania przez nie przepisów prawa nieobowiązujących w dacie orzekania. Istotą wznowionego postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji jest powrót sprawy do zwykłego postępowania instancyjnego. Wydając zatem nową decyzję w sprawie, należy stosować przepisy prawa materialnego aktualnie obowiązujące w dacie orzekania. Odstępstwo od tej zasady dotyczy tylko decyzji deklaratoryjnych. Uchybienie to nie oznacza wszak, że zaskarżona decyzja Centralnej Komisji została wydana bez podstawy prawnej, bo w rzeczywistości podstawa prawna do wydania tej decyzji istniała. Jest to zwykłe naruszenie prawa, ponieważ w dacie wydania decyzji Centralnej Komisji z 30 maja 2017 r. obowiązywały przepisy ustawy z 2003 r., w kształcie nadanym im ustawą z 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2011 r. Nr 84, poz. 455 ze zm.), które zezwalały na orzekanie w sprawie nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego we wznowionym postępowaniu. Powyższe uchybienie skutkowało uchyleniem zaskarżonego wyroku, zaskarżonej decyzji oraz uchwały nr 2 Rady Wydziału z 13 października 2015 r.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Rada Dyscypliny Historia uchwałą z 15 grudnia 2020 r. nr 3-2020/2021, na podstawie art. 18 pkt 1 oraz art. 18a ust. 11 ustawy z 2003 r. w zw. z art. 179 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2018 r. poz. 1669 ze zm.), odmówiła skarżącemu nadania stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia. W uzasadnieniu uchwały wskazano, że w wyniku wznowienia postępowania komisja do przeprowadzenia postępowania habilitacyjnego skarżącego negatywnie zaopiniowała jego osiągnięcia naukowe i skierowała do Rady Dyscypliny Historia uchwałę z wnioskiem o odmowie nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego. Komisja ta negatywnie oceniła dorobek naukowy skarżącego, stwierdzając, że nie spełnia on wymagań stawianych kandydatom do stopnia doktora habilitowanego. W postępowaniu habilitacyjnym wpłynęły trzy recenzje negatywne. Wśród nich prof. dr. hab. W. M. uznał, że monografia "[...]" zawiera wiele udokumentowanych i nieudokumentowanych zapożyczeń z innej książki, a prof. dr hab. E. C. stwierdził w odniesieniu do ww. monografii popełnienie plagiatu i niepodważalne braki warsztatowe.

RDN decyzją z 28 lutego 2022 r. nr BCK-I-O/RN-4/21, na skutek odwołania skarżącego, na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. w zw. z art. 29 ust. 1 ustawy z 2003 r. i art. 187 ust. 3 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, uchyliła w całości uchwałę Rady Dyscypliny Historia z 15 grudnia 2020 r. i przekazała jej sprawę do ponownego rozpoznania. RDN wskazała, że orzekając o istocie sprawy organ pierwszej instancji winien był najpierw odnieść się do uchwały Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego, która w takim przypadku powinna zostać uchylona. W ocenie RDN, organ pierwszej instancji naruszył art. 151 § 1 K.p.a., co w oczywisty sposób powoduje konieczność uchylenia zaskarżonej uchwały.

WSA wyrokiem z 12 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Wa 887/22 oddalił sprzeciw skarżącego od decyzji RDN z 28 lutego 2022 r.

NSA wyrokiem z 16 grudnia 2022 r. sygn. akt III OSK 2652/22 uchylił wyrok z 12 lipca 2022 r. i decyzję RDN z 28 lutego 2022 r. Wskazał, że WSA błędnie przyjął, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W sprawie nie wskazano bowiem na jakiekolwiek wątpliwości co do stanu faktycznego. Nie można, zdaniem NSA, utożsamiać błędnego sformułowania rozstrzygnięcia uchwały z brakiem przeprowadzenia przez organ pierwszej instancji postępowania. Tymczasem postępowanie to zostało przeprowadzone, powołano komisję do przeprowadzenia postępowania habilitacyjnego, zgromadzono materiał dowodowy w postaci trzech recenzji i oparto rozstrzygnięcie o negatywną uchwałę ww. komisji. Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia, że organ pierwszej instancji w ogóle nie przeprowadził postępowania. Co więcej, w zaskarżonej decyzji wprost wskazano, że czynności podejmowane przez komisję habilitacyjną odbyły się zgodnie z obowiązującymi przepisami, zaś uchwała tej komisji jest wystarczająco umotywowana. Wskazano w niej także, że organ pierwszej instancji zebrał wystarczający materiał dowodowy. Powodem zaś wydania decyzji kasatoryjnej było tylko niedostosowanie rozstrzygnięcia do reżimu prawnego postępowania wznowieniowego, czym organ pierwszej instancji naruszył art. 151 § 1 K.p.a. Jeśli organ odwoławczy dostrzegł ww. naruszenie, które nie było równoznaczne ze stwierdzeniem, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, to mógł ten błąd naprawić w ramach przysługujących mu kompetencji organu drugiej instancji. To samo tyczy się wadliwości uzasadnienia uchwały organu pierwszej instancji w odniesieniu do stwierdzenia zaistnienia przesłanki wznowienia postępowania. Jeśli z uzasadnienia uchwały Rady Dyscypliny wynika spełnienie przesłanki wznowienia postępowania z art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r., to braki w tym zakresie mogą podlegać konwalidacji w postępowaniu odwoławczym. NSA stwierdził również, że wydanie przez RDN decyzji co do istoty sprawy nie doprowadziłoby do naruszenia zasady dwuinstancyjności. Strona miała możliwość zapoznania się z uchwałą organu pierwszej instancji i motywami jej podjęcia. Wbrew WSA, na przeszkodzie wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty nie stoi też art. 18 ustawy z 2003 r., który określa właściwość rzeczową organu. Z przepisu tego nie wynika norma prawna zakazująca wydania rozstrzygnięcia co do istoty sprawy przez organ drugiej instancji. Przyznanie właściwości rzeczowej określonemu organowi nie zmienia faktu, że na skutek złożenia odwołania kompetencja do rozstrzygnięcia danej sprawy przechodzi na organ odwoławczy (zasada dewolutywności). Przy czym poza sporem pozostaje, że materialnoprawną podstawą prowadzonego postępowania były przepisy ustawy z 2003 r. Kwestię tę przesądził prawomocnie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1460/18 wskazując, że "do wznowienia postępowania w sprawie nadania skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego miały zastosowanie przepisy ustawy o stopniach naukowych z 2003 r." W takim stanie rzeczy błędnie WSA przyjął, że RDN zasadnie zastosowała art. 138 § 2 K.p.a.

RDN uchwałą z 14 czerwca 2022 r. nr 48 (nie czekając na ww. rozstrzygnięcia sądów administracyjnych, tj. na wyrok WSA z 12 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Wa 887/22 i wyrok NSA z 16 grudnia 2022 r. sygn. akt III OSK 2652/22) orzekła o uchyleniu uchwały Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia doktora habilitowanego i odmowie nadania mu stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia.

Skarżący od powyższej uchwały wniósł w dniu 9 stycznia 2023 r. odwołanie.

RDN w dniu 27 marca 2023 r. wszczęła postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały Rady Dyscypliny Historia z 14 czerwca 2022 r. nr 48.

W konsekwencji powyższego RDN:

- postanowieniem z 27 marca 2023 r., utrzymanym w mocy postanowieniem z 26 czerwca 2023 r. nr BCK-I-O-00053/2023, zawiesiła postępowanie zainicjowane odwołaniem skarżącego z 25 stycznia 2021 r. od uchwały Rady Dyscypliny Historia z 15 grudnia 2020 r. nr 3-2020/2021, do czasu wyeliminowania z obrotu prawnego uchwały z 14 czerwca 2022 r. nr 48. WSA wyrokiem z 9 lutego 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 2375/23 oddalił skargę od postanowienia z 26 czerwca 2026 r.

- postanowieniem z 27 marca 2023 r., utrzymanym w mocy postanowieniem z 26 czerwca 2023 r. nr BCK-I-O-00054/2023, zawiesiła postępowanie zainicjowane odwołaniem skarżącego z 9 stycznia 2023 r. od uchwały Rady Dyscypliny Historia z 14 czerwca 2022 r. nr 48.

RDN decyzją z 26 czerwca 2023 r. nr BCK-I-O-00055/2023 stwierdziła nieważność ww. uchwały nr 48 o uchyleniu uchwały Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu stopnia doktora habilitowanego skarżącemu i odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia.

WSA wyrokiem z 9 lutego 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 2373/23 uchylił decyzję RDN z 26 czerwca 2023 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały nr 48 i wskazał, że w sprawie nie budzi wątpliwości potrzeba usunięcia z obrotu prawnego uchwały nr 48 z 14 czerwca 2022 r. w związku z treścią wyroku NSA wydanego w sprawie o sygn. akt III OSK 2652/22. Odnośnie jednak do kwestii trybu, w jakim powinno to nastąpić, WSA stwierdził, że trafne jest stanowisko skarżącego, wedle którego wdrożenie w tej sprawie trybu z art. 156 § 1 K.p.a. w celu wyeliminowania uchwały nr 48 było działaniem nieprawidłowym. Tryb odwoławczy ma bowiem pierwszeństwo przed trybem nadzoru, obejmującym, między innymi, stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 K.p.a.

W konsekwencji, wyrokiem z 9 lutego 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 2374/23 WSA uchylił postanowienie RDN z 26 czerwca 2023 r. nr BCK-I-O-00054/2023 oraz poprzedzające je postanowienie z 27 marca 2023 r. nr BCK-I-0-00044/2023 w przedmiocie zawieszenia postępowania odwoławczego dotyczącego uchwały nr 48.

W związku z ww. wyrokami, RDN decyzją z 30 września 2024 r. nr BCK-l-O-0002/2024, na skutek odwołania skarżącego, uchyliła w całości uchwałę Rady Dyscypliny Historia nr 48 z 14 czerwca 2022 r. o uchyleniu uchwały Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu stopnia doktora habilitowanego skarżącemu i odmowie nadania tego stopnia i umorzyła postępowanie pierwszej instancji w całości, które doprowadziło do jej wydania. W uzasadnieniu decyzji wskazała, że uchwała z 14 czerwca 2022 r. jest kolejną wydaną przez organ pierwszej instancji w tej samej sprawie (w obrocie prawnym pozostaje bowiem uchwała z 15 grudnia 2020 r. nr 3-2020/2021), a zatem konieczne stało się jej uchylenie i umorzenie postępowania, które doprowadziło do jej wydania. RDN zaznaczyła, że umorzenie postępowania dotyczy tylko tej konkretnej sprawy, wywołanej odwołaniem z 9 stycznia 2023 r. Nie dotyczy zaś zawieszonego postępowania odwoławczego zainicjowanego odwołaniem skarżącego z 25 stycznia 2021 r. od uchwały z 15 grudnia 2020 r.

Po wyeliminowaniu z obrotu prawnego uchwały Rady Dyscypliny Historia z 14 czerwca 2022 r. nr 48, postanowieniem z 27 stycznia 2025 r. RDN podjęła z urzędu zawieszone postępowanie w przedmiocie odwołania skarżącego z 25 stycznia 2021 r. od uchwały nr 3-2020/2021 z 15 grudnia 2020 r.

RDN decyzją z 31 marca 2025 r., na skutek odwołania skarżącego z 25 stycznia 2021 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 29 ust. 1 ustawy z 2003 r. w zw. z art. 187 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce: 1) uchyliła uchwałę Rady Dyscypliny Historia z 15 grudnia 2020 r. nr 3-2020/2021 o odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia; 2) uchyliła uchwałę Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia doktora habilitowanego i odmówiła nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia. Jak wyjaśniła, zgodnie z art. 35 ustawy z 2003 r., RDN podejmuje uchwały po zasięgnięciu opinii co najmniej jednego recenzenta. Uchwały o niezatwierdzeniu uchwał o nadanie stopnia lub odmowie przedstawienia kandydata do tytułu profesora w sprawach, o których mowa w art. 15 ust. 2 oraz w art. 28 ust. 4, mogą być podjęte po zasięgnięciu opinii co najmniej dwóch recenzentów, w tym co najmniej jednego spoza składu RDN. W postępowaniu odwoławczym powołano dwóch recenzentów: prof. J. K. i prof. A. P. Obie recenzje były negatywne dla strony. Zespół Nauk Humanistycznych RDN, po zapoznaniu się z odwołaniem skarżącego, w głosowaniu tajnym wypowiedział się za uchyleniem zaskarżonej uchwały i orzeczeniem co do istoty sprawy (wynik głosowania: za uchyleniem zaskarżonej decyzji - 24 głosów, przeciw - 0 głosów, wstrzymujących się - 0 głosów). Prezydium RDN, po zapoznaniu się ze stanowiskiem ww. Zespołu postanowiło w głosowaniu tajnym uchylić uchwałę z 15 grudnia 2020 r. i orzec co do istoty sprawy (wynik głosowania: za uchyleniem zaskarżonej uchwały – 14 głosów, przeciw - 0 głosów, wstrzymujących się - 0 głosów). RDN zauważyła dalej, że zgodnie z art. 187 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, postępowania w sprawach, o których mowa w art. 28 ust. 3a i 3b oraz art. 29 ust. 3 ustawy uchylanej w art. 169 pkt 2, wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie ustawy, o której mowa w art. 1, prowadzi się na podstawie przepisów dotychczasowych. Z uwagi na powyższe zastosowanie znalazła ustawa z 2003 r. Zgodnie zaś z art. 29 ust. 1 ustawy z 2003 r. w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W okolicznościach tej sprawy, z uwagi na ujawnione okoliczności wskazujące na to, że stopień doktora habilitowanego został nadany skarżącemu na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem prawa, Centralna Komisja postanowieniem z 28 kwietnia 2008 r. wznowiła postępowanie w sprawie przewodu habilitacyjnego skarżącego. Artykuł 151 § 1 K.p.a. przewiduje tylko dwa możliwe sposoby zakończenia wznowionego postępowania. W razie braku podstaw z art. 145 § 1 odmawia się uchylenia dotychczasowej decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym, a gdy podstawy te zachodzą - uchyla się dotychczasową decyzję i wydaje nową, rozstrzygającą o istocie sprawy. W niniejszej zaś sprawie organ pierwszej instancji rozstrzygnął o istocie sprawy, odmawiając nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego, jednak nie odniósł się w żaden sposób w rozstrzygnięciu do uchwały Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu mu tego stopnia, a która w takim przypadku powinna zostać uchylona. Organ pierwszej instancji naruszył więc art. 151 § 1 K.p.a., co w oczywisty sposób powoduje konieczność uchylenia zaskarżonej uchwały i wydania rozstrzygnięcia odpowiadającego treści ww. przepisu. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy, RDN zauważyła, że w toku postępowania odwoławczego powołała ekspertów do oceny zasadności odwołania skarżącego, tj. prof. J. K. oraz prof. A. P. Pierwszy z nich w opinii z 28 sierpnia 2021 r. prześledził karierę naukową skarżącego, omówił kolejne etapy ciągnącej się od lat sprawy jego habilitacji, wreszcie dokonał analizy postępowania prowadzonego przez Komisję habilitacyjną i Radę Dyscypliny Historia. W postępowaniu tych gremiów nie dopatrzył się uchybień proceduralnych i w konkluzji stwierdził, że "Po dokładnym zapoznaniu się z najważniejszymi pozycjami dorobku naukowego Habilitanta moja opinia nie różni się od argumentacji wnoszonej przez Recenzentów". Zwrócił uwagę, m.in. na dużą ilość podanych przez skarżącego odwołań do książki ks. L., zadając pytanie jaki jest wobec tego wkład własny skarżącego w pogłębienie wiedzy historycznej w interesującym nas zakresie, a także negatywnie ocenił próbę podważania kompetencji kolejnych recenzentów powołanych do oceny dorobku habilitanta. We wniosku końcowym uznał jednoznacznie odwołanie skarżącego za nieuzasadnione. Z kolei w opinii z 31 grudnia 2021 r. prof. A. P. stwierdził, że postępowanie wznowieniowe wszczęto prawidłowo, zaś recenzje oraz opinie sporządzone na potrzeby postępowania habilitacyjnego charakteryzują się poprawnością formalną i zawierają elementy oceny dorobku skarżącego. Uchwałę Komisji habilitacyjnej uznał za wystarczająco umotywowaną. To samo stwierdził w odniesieniu do uchwały Rady Dyscypliny Historia. Zarzuty odwołania uznał za niezasadne. RDN odnosząc się do odwołania skarżącego wskazała, że Rada Dyscypliny Historia na posiedzeniu w dniu 15 grudnia 2020 r. (tego dnia została podjęta uchwała nr 3-2020/2021) obradowała oraz podjęła uchwałę w obecności 36 osób spośród 47 osób uprawnionych do uczestnictwa w posiedzeniach Rady. Za przyjęciem uchwały głosowało 35 osób, nikt nie głosował przeciwko, a 1 osoba wstrzymała się od głosu. W uzasadnieniu uchwały nr 3-2020/2021 zawarte zostały konkluzje poszczególnych recenzji i opinii wydanych na potrzeby wznowionego postępowania habilitacyjnego. Członkowie Rady wysłuchali nadto wypowiedzi członków komisji habilitacyjnej poświęconych dorobkowi naukowemu skarżącego. W konsekwencji wskazano na potrzebę podjęcia uchwały w sprawie odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego skarżącemu. Organ pierwszej instancji zebrał przy tym wystarczający materiał dowodowy. Sporządzone protokoły z obrad poszczególnych gremiów (komisji habilitacyjnej i Rady Dyscypliny Historia) zostały przygotowane prawidłowo. Do składu Komisji habilitacyjnej powołano: przewodniczącego Komisji - prof. dr hab. T. S. z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu; recenzenta - prof. dr hab. E. C. z Dolnośląskiej Szkoły Wyższej we Wrocławiu, recenzenta - prof. dr hab. A. C. z Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, recenzenta - dr hab. K. K. z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, członka Komisji - dr hab. M. K. z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu; członka Komisji - prof. dr hab. W. M. z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu; sekretarza komisji - dr hab. K. K.2 z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. W uzasadnieniu uchwały komisji habilitacyjnej z 27 listopada 2020 r. stwierdzono, że przedmiotem oceny, będącej podstawą do podjęcia uchwały, było osiągnięcie naukowe w ujęciu ustawy o stopniach naukowych w postaci rozprawy pt. "[...]", jak również - po uzyskaniu przez niego stopnia doktora - dorobek naukowy, dydaktyczny i organizacyjny skarżącego. Komisja negatywnie oceniła dorobek naukowobadawczy skarżącego, opierając się na dokumentacji postępowania, treści i konkluzjach recenzji, a także opinii sformułowanych na potrzeby postępowania habilitacyjnego w trybie wznowieniowym. Recenzje oraz opinie sporządzone na potrzeby postępowania habilitacyjnego charakteryzuje poprawność formalna. Wszystkie recenzje zawierają elementy oceny wynikające z obowiązujących przepisów prawa, a zawarte w nich informacje są zgodne ze stanem faktycznym. RDN opisała ww. recenzje i zauważyła, że wynika z nich jednoznacznie, że praca habilitacyjna skarżącego nie jest samodzielna, jest plagiatem, zaś jej braki warsztatowe nie są do podważenia. W rozprawie habilitacyjnej powołano ponadto sygnatury akt zespołów, które nie zachowały się po II wojnie światowej. Dorobek habilitanta zamyka się ponadto wokół kilku zagadnień i jest bardzo często powielany (habilitant dużo przepisywał z własnego dorobku tworząc autoplagiaty). W dorobku tym brakuje też publikacji w językach obcych. Mając powyższe na uwadze, Komisja habilitacyjna w swojej uchwale wskazała na głosowania, które sprowadziły się do: 6 głosów - za podjęciem uchwały, przy braku głosów przeciwko i nikt się nie wstrzymał od głosu. Jedna osoba z siedmioosobowego składu komisji habilitacyjnej była nieobecna na posiedzeniu komisji. Rada Dyscypliny Historia w ramach podjętego przez siebie rozstrzygnięcia odniosła się do całości zgromadzonego materiału a wszystkie dokumenty były w pełni dostępne dla członków tej Rady. Prawidłowo również oceniła zgromadzony w postępowaniu habilitacyjnym i na potrzeby tego postępowania materiał. Podjęta przez Radę Dyscypliny Historia uchwała zawiera wyczerpujące uzasadnienie, pozbawione jedynie odniesienia do rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 151 K.p.a., w zakresie uchwały Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk humanistycznych. W konsekwencji należało uznać, że w sprawie zaistniała przesłanka, o której mowa w art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r., tj. nastąpiło ujawnienie okoliczności wskazujących na to, że stopień doktora lub doktora habilitowanego albo tytuł profesora został nadany na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem prawa, w tym praw autorskich lub dobrych obyczajów w nauce.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i uchwały Rada Dyscypliny Historia z 15 grudnia 2020 r., ewentualnie ich uchylenie i umorzenie postępowania administracyjnego i zasądzenie na jego

rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Zaskarżonej decyzji zarzucił wadę nieważności, tj.:

1) naruszenie zakazu res iudicata, tj. wydanie decyzji z wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., gdyż postępowanie administracyjne wznowione postanowieniem Centralnej Komisji z 28 kwietnia 2008 r. zostało zakończone inną decyzją ostateczną, tj. decyzją RDN z 30 września 2024 r. nr BCK-l-O-0002/2024, która istnieje w obrocie prawnym;

2) naruszenie zakazu res iudicata, tj. wydanie decyzji z wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., bowiem Rada Wydziału podjęła w dniu 13 października 2015 r. m.in. uchwałę nr 1 o odmowie dopuszczenia skarżącego do kolokwium habilitacyjnego we wznowionym przewodzie habilitacyjnym i jest to akt administracyjny obowiązujący, który kończy postępowanie wznowione;

3) wydanie decyzji z wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., tj. z rażącym naruszeniem prawa, gdyż nadal obowiązuje uchwała Centralnej Komisji do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych z 26 czerwca 1995 r. zatwierdzająca uchwałę Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego, co doprowadziło do niedopuszczalnej sytuacji funkcjonowania w obrocie prawnym dwóch orzeczeń organu drugiej instancji o rozbieżnej treści.

Skarżący zarzucił również organowi naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 6 K.p.a. w zw. z art. 187 ust. 4 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, przez rozpatrzenie sprawy na podstawie przepisów, które nie powinny mieć zastosowania;

2) art. 15 K.p.a. w zw. z art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez rozstrzygnięcie kwestii odmowy nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia tylko w jednej instancji administracyjnej, tj. wyłącznie w zaskarżonej decyzji RDN;

3) art. 149 § 2 K.p.a. przez pominięcie przez organy istotnego etapu wznowionego postępowania, a mianowicie ustalenia przyczyn wznowienia, ograniczając się do rozstrzygnięcia istoty sprawy, podczas gdy nie zostały ujawnione żadne okoliczności usprawiedliwiające wznowienie postępowania;

4) art. 6 K.p.a. w zw. z art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r. przez brak wskazania, która z przesłanek wznowienia, tj. naruszenie prawa, w tym praw autorskich lub dobrych obyczajów w nauce, stanowiła podstawę załatwienia sprawy;

5) art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r. w zw. z art. 151 K.p.a. przez uchylenie decyzji dotychczasowej bez podjęcia próby wykazania, że wystąpiła przesłanka wznowienia, lecz w oparciu o ponowną, odmienną od dotychczasowej, ocenę sprawy;

6) art. 6 K.p.a. przez pominięcie w postępowaniu przepisów rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 1 września 2011 r. w sprawie kryteriów oceny osiągnięć osoby ubiegającej się o nadanie stopnia doktora habilitowanego (Dz.U. z 2011 r. nr 196 poz. 1165), które obowiązywało do 1 października 2018 r., a w konsekwencji załatwienie sprawy bez jakichkolwiek czytelnych kryteriów dorobku skarżącego;

7) art. 8 i art. 10 K.p.a. przez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej, przejawiający się w powołaniu ekspertów (rzeczoznawców), którzy wyrazili opinię o zasadności odwołania i opinie te przyjęte zostały przez RDN jako miarodajne, a nawet zostały wykorzystane przy sporządzeniu uzasadnienia decyzji, podczas gdy skarżący nie został powiadomiony o przeprowadzeniu tych czynności procesowych oraz o sporządzeniu ww. opinii, a tym samym nie mógł się odnieść do ich treści;

8) art. 8 i art. 11 K.p.a. przez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej oraz naruszający zasadę przekonywania, polegający na pominięciu argumentów przedstawianych przez skarżącego w pierwszej instancji oraz wyliczeniu jedynie zarzutów odwołania w decyzji odwoławczej oraz poinformowaniu, że nie zostały one uznane za zasadne przez eksperta (rzeczoznawcę), czyli podmiot nieuprawniony.

W uzasadnieniu skargi rozwinięto argumentację na poparcie ww. zarzutów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z 27 lipca 2026 r. skarżący wniósł również:

1) o uznanie, że organ naruszył przepisy prawa materialnego i procesowego, tj. art. 179 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce przez jego błędną wykładnię i bezpodstawne zastosowanie do nadzwyczajnego postępowania wznowieniowego, podczas gdy przepis ten dotyczy wyłącznie postępowań o nadanie stopnia w toku;

2) o przyznanie na jego rzecz od organu sumy pieniężnej w wysokości 25 000 zł na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", z uwagi na rażącą i wieloletnią przewlekłość postępowania administracyjnego;

3) stwierdzenie na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, a przewlekłość ta miała charakter rażącego naruszenia prawa;

4) uznanie naruszenia art. 187 ust. 4 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce;

5) stwierdzenie, że dowody na podstawie których w 2008 r. wznowiono postępowanie, nie były żadną miarą "nowymi okolicznościami istotnymi dla sprawy", które nie były znane organowi w 1995 r. (art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie przypomnieć trzeba, że zaskarżona decyzja wydana została po wielokrotnym uchylaniu przez sądy (zarówno WSA, jak i NSA) decyzji i uchwał wydanych w sprawie wznowionej postanowieniem Centralnej Komisji z 28 kwietnia 2008 r. W kilkunastu wyrokach zapadłych w sprawie przesądzono natomiast, że:

1) zastosowany w sprawie tryb wznowienia postępowania z art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r. jest właściwy do weryfikacji decyzji o nadaniu stopnia doktora habilitowanego skarżącemu, co wynika z poniższych prawomocnych orzeczeń zapadłych w sprawie:

- NSA w wyroku o sygn. akt I OSK 249/11 zaznaczył, m.in. że w zaskarżonym wyroku z 20 sierpnia 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 449/10 prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zastosował art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r., który wprowadza przesłankę szczególną wznowienia postępowania w sprawie nadania stopnia naukowego;

- WSA w wyroku o sygn. akt II SA/Wa 1460/11 podniósł, m.in. że "zaskarżona decyzja Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów nie zawiera jednego z koniecznych elementów o jakich mowa w art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. Wbrew bowiem oczywistej treści tego przepisu organ w decyzji tej ograniczył się jedynie do uchylenia uchwały Centralnej Komisji z dnia [...] czerwca 1995 r. i nie orzekł co do istoty sprawy", co oznacza, że zastosowany w sprawie tryb wznowienia postępowania był prawidłowy w ocenie składu orzekającego, który wydał ten wyrok;

- WSA w wyroku o sygn. akt II SA/Wa 308/12 zauważył, że "celem wznowienia postępowania jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w której ją wydano, było dotknięte kwalifikowaną wadą przewidzianą w art. 145 § 1 kpa, bądź zachodzi przesłanka określona w art. 145a § 1 kpa, a w niniejszym postępowaniu również w sytuacji wystąpienia okoliczności opisanych w art. 29 ust 2 cytowanej ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki", co oznacza, że Sąd ten uznał tryb wznowienia postępowania z art. 29 ust. 2 ustawy 2003 r. za zgodny z prawem i mający zastosowanie sprawie;

- NSA w wyroku o sygn. akt I OSK 1854/12 wskazał, że "w zaskarżonym wyroku Sąd prawidłowo wskazał na procedurę wznowienia postępowania, jej przedmiot i sposób zakończenia. Wskazania te są zgodne z wykładnią art. 151 kodeksu postępowania administracyjnego przeprowadzoną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 249/11. Art. 29 ust. 3 ustawy z 14 maja 2003 r. o stopniach i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule naukowym w zakresie sztuki (...), jak i art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz.U. Nr 65, poz. 386 ze zm.), stanowią że w razie zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania o nadanie stopnia naukowego, organem wydającym postanowienie o wznowienie postępowania jest Centralna Komisja", co oznacza, że również NSA za zasadny uznał tryb wznowienia postępowania, o którym mowa w art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r.

- NSA w wyroku o sygn. akt I OSK 1460/18 wskazał, że zastosowany w niniejszej sprawie tryb wznowienia postępowania z art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r. jest właściwy do weryfikacji decyzji o nadaniu stopnia doktora habilitowanego skarżącemu. NSA zarzucił jedynie Centralnej Komisji, że winna była zastosować ustawę z 2003 r. w kształcie nadanym jej ustawą z 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2011 r. Nr 84, poz. 455 ze zm.), które zezwalały na orzekanie w sprawie nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego we wznowionym postępowaniu;

- NSA w wyroku o sygn. akt III OSK 2652/22 wskazał, że "poza sporem pozostaje, że materialnoprawną podstawą prowadzonego postępowania były przepisy ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. Kwestię tę przesądził prawomocnie Naczelny Sąd Administracyjny, w wyroku z 18 kwietnia 2019 r. I OSK 1460/18 wskazując, że "do wznowienia postępowania w sprawie nadania skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego miały zastosowanie przepisy ustawy o stopniach naukowych z 2003 r."";

2) w postępowaniu w przedmiocie uchylenia uchwały o nadaniu stopnia doktora habilitowanego, art. 146 § 1 K.p.a. w zakresie, w jakim przewiduje pięcioletni termin przedawnienia, nie ma w zw. z art. 29 ust. 1 ustawy z 2003 r. "odpowiedniego" zastosowania. Zastosowanie przesłanki wskazanej w ww. przepisie nie zostało ograniczone przesłanką terminu. Może mieć zatem zastosowanie do decyzji podjętych przed wejściem w życie tej ustawy. Tym samym upływ, podnoszonego przez skarżącego, terminu przedawnienia wynikającego z art. 146 § 1 K.p.a. wobec jego nieobowiązywania nie uniemożliwiał wszczęcia postępowania w sprawie, a w konsekwencji wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Przesłanka wymieniona w ww. przepisie jest bowiem niezależną od wymienionych w art. 145 § 1 K.p.a. przesłanką uzasadniającą wznowienie postępowania w przedmiocie nadania tytułu naukowego (m.in. wyroki NSA: z 17 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 249/11; z 18 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1460/18);

3) wymieniona w art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r. przyczyna wznowienia postępowania została ujawniona już po nadaniu skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk humanistycznych przez Radę Wydziału uchwałą z 13 lutego 1995 r., jak również zatwierdzeniu tej uchwały, uchwałą Centralnej Komisji z 26 czerwca 1995 r., ponieważ w materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu poprzedzającym te decyzje (recenzje przedstawione w przewodzie habilitacyjnym przez profesorów S. K., J. Z. i J. S.) nie było wzmianki o tym, że rozprawa habilitacyjna skarżącego powstała z naruszeniem prawa, w tym praw autorskich, lub dobrych obyczajów w nauce. Recenzenci ci w swoich recenzjach nie dostrzegli, że recenzowana monografia może stanowić naruszenie praw autorskich i dobrych obyczajów w nauce. Okoliczność, że stopień naukowy doktora habilitowanego został nadany na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem prawa, w tym praw autorskich, lub dobrych obyczajów w nauce została ujawniona dopiero w wyniku postępowania wyjaśniającego (jednoznaczne w swych wnioskach recenzje profesorów: T. S., T. K., A. N. i W. C.) przeprowadzonego na podstawie postanowienia Centralnej Komisji z 28 kwietnia 2008 r. o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną uchwałą Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. Postępowanie przeprowadzone w niniejszej sprawie na podstawie art. 149 § 2 K.p.a. dotyczyło więc zarówno przyczyn wznowienia, jak i rozstrzygnięcia istoty sprawy.

W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Związanie sądu i organu w rozumieniu komentowanego przepisu oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie (por. wyrok NSA z 4 czerwca 2009 r. sygn. akt I OSK 426/08, LEX nr 561267). Kontrola przez Sąd rozstrzygnięcia wydanego po ponownym rozpatrzeniu sprawy sprowadza się zaś do oceny, czy organ podporządkował się wskazanym wytycznym i ocenie prawnej wyrażonej przez sąd (por. wyrok NSA z 20 kwietnia 2011 r. sygn. akt II OSK 729/10, LEX nr 1081870).

Badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane wyżej przepisy i w granicach sprawy, uwzględniając zarazem wykładnię prawa zawartą w ww. prawomocnych wyrokach WSA i NSA, a także dokumentację sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest niezasadna, bowiem decyzja ta nie narusza prawa.

Na wstępie konieczne jest jednak odniesienie się do najdalej idących zarzutów skargi, a zatem tych, które wskazują na wydanie zaskarżonej decyzji w warunkach nieważności, poprzez:

1) naruszenie zakazu res iudicata (art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a.), gdyż postępowanie administracyjne wznowione postanowieniem Centralnej Komisji z 28 kwietnia 2008 r. zostało zakończone inną decyzją ostateczną, tj. decyzją RDN z 30 września 2024 r. nr BCK-l-O-0002/2024, która istnieje w obrocie prawnym;

2) naruszenie zakazu res iudicata (art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a.), bowiem Rada Wydziału podjęła w dniu 13 października 2015 r. m.in. uchwałę nr 1 o odmowie dopuszczenia skarżącego do kolokwium habilitacyjnego we wznowionym przewodzie habilitacyjnym i jest to akt administracyjny obowiązujący, który kończy postępowanie wznowione;

3) wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.), gdyż nadal obowiązuje uchwała Centralnej Komisji do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych z 26 czerwca 1995 r. zatwierdzająca uchwałę Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego, co doprowadziło do niedopuszczalnej sytuacji funkcjonowania w obrocie prawnym dwóch orzeczeń organu drugiej instancji o rozbieżnej treści.

Odnosząc się do zarzutu określonego w pkt 1) zauważyć należy, że RDN decyzją z 30 września 2024 r. nr BCK-l-O-0002/2024, na skutek odwołania skarżącego z 9 stycznia 2023 r., uchyliła w całości uchwałę Rady Dyscypliny Historia nr 48 z 14 czerwca 2022 r. o uchyleniu uchwały Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu stopnia doktora habilitowanego skarżącemu i odmowie nadania tego stopnia i umorzyła postępowanie pierwszej instancji w całości, które doprowadziło do jej wydania. W uzasadnieniu decyzji wskazała, że uchwała z 14 czerwca 2022 r. jest kolejną wydaną przez organ pierwszej instancji w tej samej sprawie (w obrocie prawnym pozostaje bowiem uchwała z 15 grudnia 2020 r. nr 3-2020/2021), a zatem konieczne stało się jej uchylenie i umorzenie postępowania, które doprowadziło do jej wydania. RDN zaznaczyła jednocześnie wprost, że umorzenie postępowania dotyczy tylko tej konkretnej sprawy, tj. sprawy wywołanej odwołaniem z 9 stycznia 2023 r. Nie dotyczy zaś zawieszonego postępowania odwoławczego zainicjowanego odwołaniem skarżącego z 25 stycznia 2021 r. od uchwały z 15 grudnia 2020 r. W konsekwencji nie sposób uznać, by ww. decyzją z 30 września 2022 r. umorzono całe postępowanie administracyjne wznowione postanowieniem Centralnej Komisji z 28 kwietnia 2008 r., skoro w obrocie prawnym pozostawała nieostateczna wówczas uchwała Rady Dyscypliny Historia z 15 grudnia 2020 r. nr 3-2020/2021 (odwołanie od tej uchwały oczekiwało na rozpoznanie na skutek wyroku NSA z 16 grudnia 2022 r. sygn. akt III OSK 2652/22).

Nie sposób również uznać, by niniejsze postępowanie zakończone zostało uchwałą nr 1 Rady Wydziału z 13 października 2015 r. o odmowie dopuszczenia skarżącego do kolokwium habilitacyjnego we wznowionym przewodzie habilitacyjnym (zarzut określony w pkt 2). Uchwała ta (jeśli nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, a nie potwierdza tego materiał dowodowy zgromadzony w sprawie), czego zdaje się nie dostrzegać skarżący, choć została podjęta w toku postępowania wznowieniowego, to jednak nie zawiera niezbędnego dla tego postępowania rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 151 § 1 K.p.a. (na konieczność zastosowania zaś tego przepisu zwrócił uwagę, m.in. WSA w wyrokach o sygn. akt II SA/Wa 1460/11 i II SA/Wa 308/12 oraz NSA w wyroku o sygn. akt I OSK 1854/12). Co więcej, omawiana uchwała jest jedynie jednym z elementów proceduralnych postępowania habilitacyjnego, które to postępowanie zakończone zostaje dopiero uchwałą o nadaniu bądź odmowie nadania stopnia doktora habilitowanego.

Zdaniem Sądu, organowi nie można również zarzucić rażącego naruszenia prawa z uwagi na pozostawienie w obrocie prawnym uchwały Centralnej Komisji do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych z 26 czerwca 1995 r. zatwierdzającej uchwałę Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu stopnia naukowego doktora habilitowanego (zarzut określony w pkt 3). Jak bowiem zauważył NSA w wydanym w tej sprawie wyroku z 18 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1460/18, a którym to Sąd obecnie rozpoznający sprawę jest związany, "uchwała Centralnej Komisji z 26 czerwca 1995 r. zatwierdzająca uchwałę Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu M. K. stopnia naukowego doktora habilitowanego wygasła – a więc została usunięta z obrotu prawnego – z dniem wydania przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów ostatecznej decyzji z 30 maja 2017 r. nr BCK I-O-566/2015, ponieważ w tej dacie stała się ona bezprzedmiotowa. Przy tym, art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. wymaga stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, która stała się bezprzedmiotowa jedynie w następujących przypadkach, a mianowicie, gdy 1) stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo 2) gdy leży to w interesie społecznym lub 3) w interesie strony. Tymczasem żadna z tych przesłanek nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie". Skoro zatem obecnie ostateczną decyzją RDN uchylono uchwałę Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia doktora habilitowanego i odmówiono nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia, uznać należało, że z tą właśnie datą uchwała Centralnej Komisji do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych z 26 czerwca 1995 r. zatwierdzająca uchwałę Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. wygasła – a więc została usunięta z obrotu prawnego.

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy zauważyć trzeba, że zgodnie z art. 151 § 1 K.p.a., organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której:

1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, albo

2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.

W okolicznościach tej sprawy, Rada Dyscypliny Historia uchwałą z 15 grudnia 2020 r., uznając, że zaszły okoliczności, o których mowa w art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r., odmówiła skarżącemu nadania stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia. Organ pierwszej instancji rozstrzygnął zatem o istocie sprawy, jednak w żaden sposób nie odniósł się w swoim rozstrzygnięciu do uchwały Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk humanistycznych, która w takim przypadku winna zostać uchylona. W konsekwencji trafnie uznała RDN, że Rada Dyscypliny Historia naruszyła art. 151 § 1 K.p.a., co spowodowało konieczność uchylenia ww. uchwały w celu ponownego rozpoznania sprawy i wydania rozstrzygnięcia odpowiadającego w swojej treści wymogom zawartym w art. 151 § 1 K.p.a.

Prawidłowe było zatem orzeczenie zawarte w pkt 1 zaskarżonej decyzji o uchyleniu w całości uchwały Rady Dyscypliny Historia z 15 grudnia 2020 r. i orzeczenie co do istoty sprawy w pkt 2 ww. decyzji, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., w związku z art. 29 ust. 1 ustawy z 2003 r., jak też w zw. z art. 187 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Przy tym zwrócić należy uwagę, że Zespół Nauk Humanistycznych RDN po zapoznaniu się z odwołaniem skarżącego, w głosowaniu tajnym wypowiedział się za uchyleniem zaskarżonej uchwały Rady Dyscypliny Historia i orzeczeniem co do istoty w sprawie (za uchyleniem zaskarżonej decyzji - 24 głosów, przeciw - 0 głosów, wstrzymujących się - 0 głosów). Prezydium RDN, po zapoznaniu się ze stanowiskiem ww. Zespołu, postanowiło zaś w głosowaniu tajnym, uchylić zaskarżoną uchwałę organu pierwszej instancji i orzec co do istoty sprawy (za uchyleniem zaskarżonej uchwały – 14 głosów, przeciw - 0 głosów, wstrzymujących się - 0 głosów).

W ocenie Sądu, organ prawidłowo powołał się przy tym na art. 187 ust. 1 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (nie zaś przywoływany art. 187 ust. 4 tej ustawy), zgodnie z którym postępowania w sprawach, o których mowa w art. 28 ust. 3a i 3b oraz art. 29 ust. 3 ustawy uchylanej w art. 169 pkt 2 (tj. ustawy z 2003 r.), wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie ustawy, o której mowa w art. 1 (tj. ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce), prowadzi się na podstawie przepisów dotychczasowych. Po pierwsze, jak już wskazano powyżej, na konieczność zastosowania w sprawie ustawy z 2003 r. zwróciły uwagę sądy administracyjne w cytowanych wcześniej wyrokach, w tym NSA w wyrokach z 18 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1460/18 i z 16 grudnia 2022 r. sygn. akt III OSK 2652/22 (wydanych już po wejściu w życie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce). Ostatni z tych Sądów wprost wskazał, że "poza sporem pozostaje, że materialnoprawną podstawą prowadzonego postępowania były przepisy ustawy z 2003 r. Kwestię tę przesądził prawomocnie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1460/18 wskazując, że "do wznowienia postępowania w sprawie nadania skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego miały zastosowanie przepisy ustawy o stopniach naukowych z 2003 r."" Ponadto, czego zdaje się nie dostrzegać skarżący, niniejsze postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie ustawy z dnia 20 lipca 2018 r - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, bowiem zostało ono wznowione postanowieniem Centralnej Komisji z 28 kwietnia 2008 r.

Za całkowicie bezpodstawny uznać należy również zarzut naruszenia art. 15 K.p.a. w zw. z art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez rozstrzygnięcie kwestii odmowy nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia tylko w jednej instancji administracyjnej, tj. wyłącznie w zaskarżonej decyzji RDN. Skarżący całkowicie pomija bowiem, że NSA w wydanym tej sprawie wyroku z 16 grudnia 2022 r. sygn. akt III OSK 2652/22 (uchylającym wyrok WSA z 12 lipca 2022 r. i kasacyjną decyzję RDN z 28 lutego 2022 r.), a którym to zarówno RDN, jak i Sąd obecnie rozpoznający sprawę jest związany na mocy art. 153 p.p.s.a., wprost wskazał, że jeśli organ odwoławczy dostrzegł naruszenie przez Radę Dyscypliny Historia art. 151 § 1 K.p.a., to mógł ten błąd naprawić w ramach przysługujących mu kompetencji organu drugiej instancji. To samo tyczy się wadliwości uzasadnienia uchwały organu pierwszej instancji w odniesieniu do stwierdzenia zaistnienia przesłanki wznowienia postępowania. Jeśli z uzasadnienia uchwały Rady Dyscypliny Historia wynika spełnienie przesłanki wznowienia postępowania z art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r., to braki w tym zakresie mogą podlegać konwalidacji w postępowaniu odwoławczym. NSA stwierdził również, że wydanie przez RDN decyzji co do istoty sprawy nie doprowadziłoby do naruszenia zasady dwuinstancyjności. Strona miała możliwość zapoznania się z uchwałą organu pierwszej instancji i motywami jej podjęcia. Na przeszkodzie wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty nie stoi też art. 18 ustawy z 2003 r., który określa właściwość rzeczową organu. Z przepisu tego nie wynika norma prawna zakazująca wydania rozstrzygnięcia co do istoty sprawy przez organ drugiej instancji. Przyznanie właściwości rzeczowej określonemu organowi nie zmienia faktu, że na skutek złożenia odwołania kompetencja do rozstrzygnięcia danej sprawy przechodzi na organ odwoławczy (zasada dewolutywności). W takim stanie rzeczy, zdaniem NSA, błędnie WSA przyjął, że RDN zasadnie zastosowała art. 138 § 2 K.p.a.

Mając na uwadze powyższe, konieczne stało się odniesienie do legalności pkt 2 zaskarżonej decyzji, a zatem do zasadności uchylenia uchwały Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia doktora habilitowanego i odmowy nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia. Zdaniem Sądu, decyzja ta odpowiada prawu, jak też uwzględnia wytyczne zawarte w wydanych w tej sprawie wyrokach WSA i NSA. Analizując przeprowadzone w sprawie postępowanie administracyjne i zgromadzony materiał dowodowy, organ doszedł bowiem do prawidłowych wniosków, że w sprawie zaistniała przesłanka wznowienia postępowania, o której mowa w art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r., bowiem stopień doktora habilitowanego nadany został skarżącemu na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem prawa, w tym praw autorskich i dobrych obyczajów w nauce.

Jak bowiem wynika z akt sprawy, Rada Dyscypliny Historia powołała komisję habilitacyjną, w składzie: przewodniczący komisji - prof. dr hab. T. S. z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu; recenzent - prof. dr hab. E. C. z Dolnośląskiej Szkoły Wyższej we Wrocławiu, recenzent - prof. dr hab. A. C. z Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, recenzent - dr hab. K. K. z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, członek Komisji - dr hab. M. K. z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu; członek Komisji - prof. dr hab. W. M. z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu; sekretarz komisji - dr hab. K. K.2 z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. W uzasadnieniu uchwały komisji habilitacyjnej z 27 listopada 2020 r. stwierdzono, że przedmiotem oceny było osiągnięcie naukowe w ujęciu ustawy z 2003 r. w postaci rozprawy pt. "[...]", jak również - po uzyskaniu przez skarżącego stopnia doktora - dorobek naukowy, dydaktyczny i organizacyjny skarżącego. Komisja negatywnie oceniła dorobek naukowobadawczy skarżącego, opierając się na dokumentacji postępowania, treści i konkluzjach recenzji, a także opinii sformułowanych na potrzeby postępowania habilitacyjnego w trybie wznowieniowym. I tak, jak wskazał w swojej opinii recenzent - prof. dr hab. A. C., w dorobku ówczesnego habilitanta, tj. skarżącego znajdują się artykuły dotyczące podobnych tematów z dziejów Ziemi Dobrzyńskiej. Publikacje zamieszczane były w lokalnych czasopismach i wydawnictwach, a habilitant nie brał udziału w konferencjach ogólnopolskich. Habilitant dużo przepisywał z własnego dorobku tworząc autoplagiaty. Jego rozprawa habilitacyjna opublikowana w 1994 r. nie precyzuje pytań badawczych i metody badań, a ponadto znajdują się w niej zapożyczenia z innej publikacji wydanej w Płocku w 1938 r. Nie jest to zatem rozprawa samodzielna i oryginalna. Z kolei recenzent - prof. dr hab. E. C. stwierdził, że w dorobku habilitanta znajdują się autoplagiaty, a więc prace własne, które nie zostały przywołane w przypisach. Odnośnie zaś do monografii habilitacyjnej skarżącego recenzent ten stwierdził, że popełnienie przez habilitanta plagiatu oraz braki warsztatowe są nie do podważenia. Wreszcie recenzent - dr hab. K. K. stwierdził, że praca habilitacyjna skarżącego jest łudząco podobna do książki ks. C. L. zmarłego w 1942 r. Zapożyczenia z tej książki nie w każdym przypadku zostały odnotowane przez habilitanta w przypisach. Recenzent ten zauważył ponadto, że w rozprawie habilitacyjnej powołane zostały sygnatury akt zespołów, które nie zachowały się po II wojnie światowej. Stwierdził także, że dorobek habilitanta zamyka się wokół kilku zagadnień i jest bardzo często powielany. W dorobku tym brakuje publikacji w językach obcych.

Sąd zauważa, że w aktach znajdują się również opinie pozostałych członków komisji habilitacyjnej odnoszące się do pracy habilitacyjnej skarżącego i jego dorobku naukowego i każda z nich również negatywnie ocenia zarówno ww. pracę, jak i jego działalność naukową. W konsekwencji każdy z członków ww. siedmioosobowej komisji habilitacyjnej, za nieuzasadnione uznał nadanie skarżącemu stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk historycznych w dyscyplinie historia. Uchwała komisji habilitacyjnej, w ocenie Sądu, jest wystarczająco umotywowana i wynika z niej, dlaczego komisja przyjęła argumenty recenzentów i opiniodawców. Komisja habilitacyjna w uchwale tej wskazała na głosowanie: 6 głosów - za podjęciem uchwały, przy braku głosów przeciwko i głosów wstrzymujących się. Jedna osoba z siedmioosobowego składu ww. komisji była nieobecna na posiedzeniu komisji.

Z kolei w toku postępowania odwoławczego, RDN powołała w charakterze ekspertów do oceny zasadności odwołania skarżącego, prof. J. K. oraz prof. A. P. Zgodnie bowiem z art. 35 ust. 3 ustawy z 2003 r. RDN podejmuje uchwały po zasięgnięciu opinii co najmniej jednego recenzenta. Uchwały o niezatwierdzeniu uchwał o nadanie stopnia lub odmowie przedstawienia kandydata do tytułu profesora w sprawach, o których mowa w art. 15 ust. 2 oraz w art. 28 ust. 4, mogą być podjęte po zasięgnięciu opinii co najmniej dwóch recenzentów, w tym co najmniej jednego spoza składu Rady Doskonałości Naukowej.

I tak, prof. J. K. w swojej opinii z 28 sierpnia 2021 r. (k-96 akt sądowych) prześledził karierę naukową skarżącego, omówił kolejne etapy ciągnącej się od lat sprawy jego habilitacji i dokonał analizy postępowania prowadzonego przez Komisję habilitacyjną i Radę Dyscypliny Historia. W postępowaniu tych gremiów nie dopatrzył się uchybień proceduralnych. W konkluzji stwierdził, że "po dokładnym zapoznaniu się z najważniejszymi pozycjami dorobku naukowego Habilitanta moja opinia nie różni się od argumentacji wnoszonej przez Recenzentów". Zwrócił uwagę, m.in. na dużą ilość podanych przez skarżącego odwołań do książki ks. L., zadając pytanie jaki jest wobec tego jego wkład własny w pogłębienie naszej wiedzy historycznej w interesującym nas zakresie, a także negatywnie ocenił próbę podważania kompetencji kolejnych recenzentów powołanych do oceny dorobku Habilitanta. We wniosku końcowym uznał jednoznacznie odwołanie skarżącego za nieuzasadnione. Z kolei prof. A. P. w swojej opinii z 31 grudnia 2021 r. (k-104 akt sądowych) stwierdził, że recenzje oraz opinie sporządzone na potrzeby postępowania habilitacyjnego charakteryzują się poprawnością formalną i zawierają elementy oceny dorobku Kandydata/Odwołującego się. Uchwałę Komisji habilitacyjnej uznał za wystarczająco umotywowaną. To samo stwierdził w odniesieniu do uchwały podjętej przez Radę Dyscypliny Historia.

Mając na uwadze wszystkie ww. okoliczności i dokumenty zgromadzone w sprawie, w ocenie Sądu, w sprawie w sposób nie budzący wątpliwości wykazano, że spełniona została przesłanka z art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r. Sporządzone bowiem na potrzeby tego postępowania recenzje i opinie wprost wskazują, że praca habilitacyjna skarżącego nie była pracą samodzielną (praca habilitacyjna jest łudząco podobna do książki ks. C. L. zmarłego w 1942 r., przy czym zapożyczenia z tej książki nie w każdym przypadku zostały odnotowane przez habilitanta w przypisach; co więcej, sam skarżący w pismach procesowych składanych w toku postępowania przyznaje, że ww. książkę przywołał 110 razy). Z opinii jednego z recenzentów wynika również, że w rozprawie habilitacyjnej powołane zostały sygnatury akt zespołów, które nie zachowały się po II wojnie światowej. Akta wykazują także, że dotychczasowy dorobek naukowy skarżącego (przed wszczęciem postępowania habilitacyjnego) był niewystarczający – oparty na kilku zagadnieniach i bardzo często powielany (autoplagiaty); w dorobku tym brakuje też publikacji w językach obcych. Jak przy tym zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w tej sprawie wyroku z 18 kwietnia 2018 r. sygn. akt I OSK 1460/18, okoliczność, że stopień naukowy doktora habilitowanego został nadany skarżącemu na podstawie dorobku powstałego z naruszeniem prawa, w tym praw autorskich, lub dobrych obyczajów w nauce została ujawniona już w wyniku postępowania wyjaśniającego (jednoznaczne w swych wnioskach recenzje profesorów: T. S., T. K., A. N. i W. C.) przeprowadzonego na podstawie postanowienia Centralnej Komisji z 28 kwietnia 2008 r. o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną uchwałą Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. W konsekwencji postępowanie przeprowadzone w niniejszej sprawie na podstawie art. 149 § 2 K.p.a. dotyczyło zarówno przyczyn wznowienia, jak i rozstrzygnięcia istoty sprawy.

Zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 149 § 2 K.p.a. przez pominięcie przez organy istotnego etapu wznowionego postępowania, a mianowicie ustalenia przyczyn wznowienia, ograniczając się do rozstrzygnięcia istoty sprawy, podczas gdy nie zostały ujawnione żadne okoliczności usprawiedliwiające wznowienie postępowania, jak też naruszenia art. 6 K.p.a. w zw. z art. 29 ust. 2 ustawy z 2003 r. przez brak wskazania, która z przesłanek wznowienia, tj. naruszenie prawa, w tym praw autorskich lub dobrych obyczajów w nauce, stanowiła podstawę załatwienia sprawy, są zatem całkowicie niezasadne.

Sąd zwraca jednocześnie uwagę, że kluczowe znaczenie do określenia zakresu sądowej kontroli, jakiej poddać można decyzję RDN, miał art. 29 ust. 1 ustawy z 2003 r. Zgodnie z jego brzmieniem, w postępowaniach dotyczących nadania stopnia doktora i doktora habilitowanego albo tytułu profesora, oraz nadania, ograniczenia, zawieszenia i pozbawienia uprawnienia do nadawania tych stopni w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Kwestia sformułowania "stosuje się odpowiednio", była wielokrotnie przedmiotem rozważań sądów administracyjnych. I tak, m.in. w wyroku z 30 maja 2008 r. sygn. akt I OSK 212/08 (LEX nr 505357) NSA wskazał, że "postępowanie w sprawach stopni i tytułu naukowego jest postępowaniem administracyjnym prowadzonym na podstawie odpowiednio stosowanych przepisów K.p.a. z odrębnościami wynikającymi z przepisów procesowych zamieszczonych w ustawie o stopniach naukowych (...). Postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego oraz stopni naukowych cechuje odrębność związana ze specyfiką tych spraw. Wynika stąd ograniczony zakres kontroli Sądu administracyjnego, który nie jest uprawniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji. Nie dokonuje także merytorycznej oceny dorobku naukowego osoby ubiegającej się o uzyskanie stopnia doktora habilitowanego oraz tego, czy rozprawa habilitacyjna kandydata, stanowiła znaczny wkład w rozwój określonej dyscypliny naukowej. Sąd nie jest również uprawniony do rozwiązywania merytorycznych sporów powstałych w świecie nauki". Jak zauważył z kolei NSA w wyroku z 30 marca 2009 r. sygn. akt I OSK 1411/08 (LEX nr 529959), "okoliczność, ze strona skarżąca uważa, iż recenzenci wadliwie ocenili jej dorobek, pominęli okoliczności przemawiające na jej korzyść, a uwypuklili elementy negatywne, że nie podzielili w końcu jej poglądów, nie może prowadzić do kwestionowania na drodze postępowania sądowego, wystawionych w procedurze kwalifikacyjnej ocen, nawet jeżeli skarżąca jest najgłębiej przekonana, że są one krzywdzące".

Powyższe stanowiska NSA, które Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela, obrazują podstawowe odrębności postępowania przy badaniu trafności rozstrzygnięć RDN (poprzednio Centralnej Komisji). Wynika z nich, że zakres badania przedmiotowych decyzji RDN przez sąd administracyjny, jest niezwykle zawężony. Fakt, że RDN podejmuje decyzje w drodze tajnego głosowania (art. 18a ust. 9 ustawy z 2003 r.) świadczy o tym, że wolą ustawodawcy tworzącego omawiane przepisy, było zarówno ograniczenie zakresu przedmiotowego uzasadnień sporządzanych przez RDN, jak też ograniczenie przedmiotowe sprawy, jaka ma zostać poddana badaniu przez sąd administracyjny. Badanie dokonywane przez sąd administracyjny nie może przy tym dotyczyć kwestii natury merytorycznej. Sąd nie może bowiem dokonywać oceny w zakresie, w jakim zagwarantowane to jest dla recenzentów.

Podsumowując, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Została bowiem podjęta po prawidłowym przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego i postępowania opisanego w Rozdziale 2 ustawy z 2003 r. RDN decyzję tę podjęło po uwzględnieniu negatywnych recenzji trzech recenzentów powołanych przed organem pierwszej instancji oraz bazując na stanowisku wyrażonym przez dwóch recenzentów powołanych w postępowaniu odwoławczym (również negatywnych dla skarżącego). Jak przy tym już wskazano powyżej, w sprawie przeprowadzono głosowanie tajne, ustalając rozstrzygnięcie RDN, tj. uchylenie zaskarżonej uchwały organu pierwszej instancji i orzeczenie co do istoty sprawy (wynik głosowania: za - 14 głosów, przeciw - 0 głosów, wstrzymujących się - 0 głosów).

Zdaniem Sądu, uzasadnienie zaskarżonej decyzji sporządzone zostało przy tym stosownie do wymagań odpowiednio stosowanego art. 107 § 3 K.p.a. Nie mogło ono zawierać szerszych motywów, jakimi kierował się organ przy rozstrzyganiu sprawy. Stała temu bowiem na przeszkodzie specyfika postępowania w omawianej sprawie i fakt, że stanowisko członków organu kolegialnego, jakim jest RDN, wyrażane jest w głosowaniu tajnym. Nie zachodziła więc możliwość wyjaśnienia wszystkich powodów, dla których odwołanie skarżącego zostało ocenione w taki, a nie inny sposób. Uzasadnienie to nie mogło także zawierać odniesienia do wszystkich zarzutów odwołania, zwłaszcza, że ich część, stanowiła merytoryczną polemikę związaną z poglądami naukowymi prezentowanymi przez skarżącego, jak też z wydanymi dotychczas w sprawie wyrokami sądów administracyjnych. Jak wskazuje się w judykaturze, na kanwie spraw podobnych do niniejszej, "ograniczenie uzasadnienia decyzji Centralnej Komisji (...) wynikające z odpowiedniego stosowania przepisu art. 107 § 3 K.p.a. nie stanowi naruszenia prawa. Komisja jest organem kolegialnym, rozstrzygnięcia podejmuje w głosowaniu tajnym, a zatem nie ma możliwości ustalenia powodów głosowania za utrzymaniem uchwały odmawiającej dopuszczenia do kolokwium habilitacyjnego" (por. wyrok NSA z 7 września 2011 r. sygn. akt I OSK 1078/11; LEX nr 965902).

Podsumowując, zdaniem Sądu, analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego i ocena podniesionych przez skarżącego zarzutów prowadzą do przekonania, że brak jest podstaw do podważenia legalności zaskarżonej decyzji i wskazują na bezzasadność skargi. RDN wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyła stan faktyczny sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.), wyjaśniła motywy, jakimi kierowała się przy jej rozstrzyganiu oraz uzasadniła swoje orzeczenie (art. 107 § 1 i § 3 K.p.a.), stosując się przy tym do wytycznych zawartych w uzasadnieniach wyroków WSA i NSA zapadłych w sprawie, a zatem bez naruszenia art. 153 p.p.s.a.

Za niezasadny Sąd uznał przy tym zarzutu naruszenia przez organ art. 8 i art. 10 K.p.a. przez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej, przejawiający się w powołaniu ekspertów (rzeczoznawców), którzy wyrazili opinię o zasadności odwołania i opinie te przyjęte zostały przez RDN jako miarodajne, a nawet zostały wykorzystane przy sporządzeniu uzasadnienia decyzji, podczas gdy skarżący nie został powiadomiony o przeprowadzeniu tych czynności procesowych oraz o sporządzeniu ww. opinii, a tym samym nie mógł się odnieść do ich treści. Zauważyć należy, że dla skuteczności zarzutu pozbawienia strony możliwości czynnego udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym konieczne jest wykazanie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie realizację przysługujących jej praw, i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania, jak również, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. To do strony stawiającej zarzut należy więc wykazanie istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania, a wynikiem sprawy. Strona powinna wykazać, że niezawiadomienie jej przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych uniemożliwiło jej dokonanie w danym postępowaniu konkretnej czynności procesowej. Naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. ocenić należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 stycznia 2025 r. sygn. akt I OSK 119/24, LEX nr 3859018). W okolicznościach tej sprawy skarżący nie wskazał, jakich czynności, czy przeprowadzenia jakich dowodów uniemożliwiła mu RDN nie wykonując obowiązku, o jakim mowa w art. 10 K.p.a. Co więcej, w postępowaniu odwoławczym powołano jednie dwóch recenzentów, którzy przeanalizowali zarzuty odwołania i recenzje sporządzone na potrzeby postępowania pierwszoinstancyjnego, a które to były kluczowe w sprawie.

Sąd nie mógł natomiast odnieść się do podnoszonego zarzutu skarżącego zawartego w piśmie procesowym z 27 lipca 2026 r., a dotyczącego rażąco przewlekłego prowadzenia postępowania. Zwrócić trzeba uwagę, że w niniejszej sprawie rozpoznaniu Sądu podlegała skarga na decyzję RDN w przedmiocie uchylenia uchwały Rady Dyscypliny Historia z 15 grudnia 2020 r. (pkt 1) i uchylenia uchwały Rady Wydziału z 13 lutego 1995 r. o nadaniu skarżącemu stopnia doktora habilitowanego i odmowy nadania skarżącemu stopnia doktora habilitowanego w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie historia (pkt 2), nie zaś skarga na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania. W konsekwencji żądanie skarżącego w obecnie prowadzonym postępowaniu sądowym przyznania sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., z uwagi na rażącą i wieloletnią przewlekłość postępowania administracyjnego, jak też żądanie stwierdzenia na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, a przewlekłość ta miała charakter rażącego naruszenia prawa, uznać należało za całkowicie bezzasadne. Powyższe kwestie nie są rozstrzygane w ramach postępowania zainicjowanego skargą na wydaną decyzję ostateczną, ale w postępowaniu ze skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.