Brak potwierdzeń doręczeń decyzji o rozbiórce nie otworzył drogi do nieważności

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (GINB) postanowieniem z 11 września 2025 r. wydanym na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku E. J., odmówił wszczęcia postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 22 kwietnia 2021 r. nakazującej K. i E. J., właścicielom nieruchomości zlokalizowanej przy ul. [...], dz. nr [...], obręb [...], rozbiórkę budynku gospodarczego usytuowanego na tej działce. GINB stwierdził, że wszczęcie postępowania nieważnościowego byłoby niedopuszczalne. Powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OPS 6/09 organ wskazywał, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 19 grudnia 2023 r., sygn. akt II OSK 1666/22, oddalił skargi kasacyjne E. J. od wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 9 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Op 383/21, oraz z 7 kwietnia 2022 r., mocą których uchylona została decyzja Opolskiego WINB z 22 kwietnia 2021 r. w części, w jakiej utrzymuje w mocy postanowienie PINB w O. z [...] stycznia 2021 r. Nr [...], w pozostałej zaś części oddalono skargę E. J. na decyzję Opolskiego WINB z 22 kwietnia 2021 r. Zdaniem GINB, wydany wyrok zamyka organowi administracji drogę do uruchomienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, gdyż wniesione żądanie wkraczałoby w zakres oceny objętej powagą rzeczy osądzonej.

Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy GINB postanowieniem z 24 października 2025 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy postanowienie własne z 11 września 2025 r. Organ nie znajdując podstaw do wydania odmiennego rozstrzygnięcia podnosił, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm., dalej: p.p.s.a.) sąd administracyjny jest uprawniony do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji administracyjnej w całości bądź w części, jeżeli w toku postępowania ujawnią się przesłanki nieważności wskazane w art. 156 § 1 k.p.a. Przesłanki te są brane pod uwagę przez sąd z urzędu, niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze. W niniejszej sprawie, po przeprowadzeniu szczegółowej analizy materiału dowodowego oraz treści zaskarżonego aktu administracyjnego Sąd nie stwierdził występowania jakiejkolwiek z przesłanek nieważności określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 19 grudnia 2023 r., wskazał, że nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że zgromadzony materiał dowodowy był niewystarczający do podjęcia decyzji przewidzianej w art. 51 ust. 5 p.b. Skarżący co pozostaje niesporne, nie wykonał obowiązku nałożonego na niego decyzją PINB z 15 lipca 2016 r., pomimo kilkukrotnego przedłużania terminu do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, który cechując się poprawnością na gruncie art. 35 ust. 1 i art. 32 ust. 4 p.b., mógłby podlegać przez organ nadzoru budowlanego zatwierdzeniu.

We wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Opolskiego WINB z 22 kwietnia 2021 r. oraz wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy E. J. wskazał, że w sprawie zaistniała przesłanka z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. skutkująca nieważnością przedmiotowej decyzji tj. rażące naruszenie prawa. We wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji podniósł, że brak w aktach sprawy administracyjnej potwierdzeń nadania i odbioru korespondencji, która powinna być kierowana do stron nie pozwala na stwierdzenie, czy organ / instancji prawidłowo zawiadomił wszystkie strony o wszczęciu postępowania, ani na ustaleniu np. dat doręczenia stronom decyzji, w szczególności tych, od których strony inne niż Wnioskodawca wnosiły odwołania w toku postępowania. Ponadto we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy E. J. wskazał, że "z żadnego fragmentu uzasadnień w/w wyroków nie wynika, aby została zbadana i poddana ocenie przez sądy administracyjne kwestia prawidłowości doręczeń w postępowaniu administracyjnym".

GINB podkreślał, że zaskarżona decyzja była objęta kontrolą sądów administracyjnych obu instancji, w tym również w zakresie przestrzegania zasad proceduralnych, przy czym nie stwierdzono żadnych uchybień w tym zakresie. W związku z tym nie można uznać, że wnioskodawca podważając prawidłowość decyzji Opolskiego WINB z 22 kwietnia 2021 r., przedstawił nowe fakty lub okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na ocenę zgodności tej decyzji z prawem (pod kątem przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a.) dokonaną przez Sąd. Organ zaznaczał przy tym, że sąd administracyjny, oddalając skargę, przeprowadza ocenę nie tylko zarzutów zawartych w skardze, lecz również wszystkich innych okoliczności sprawy, badając zgodność zaskarżonej decyzji z prawem oraz prawidłowość procedury przyjętej przez organ. Wyrok oddalający skargę wynika z braku wad prawnych, które mogłyby uzasadniać uchylenie decyzji lub stwierdzenie jej nieważności. Ponadto prawomocny wyrok WSA w Opolu z 9 listopada 2021 r. oddalający skargę na decyzję Opolskiego WINB z 22 kwietnia 2021 r., potwierdza, że decyzja ta nie jest obarczona żadną wadą nieważnościową, a odmienna ocena byłaby niedopuszczalna i naruszałaby art. 170 p.p.s.a.

W kontekście wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Opolskiego WINB z 22 kwietnia 2021 r. GINB zaznaczał, że ze względu na powagę rzeczy osądzonej (co

stanowi przesłankę z art. 61a § 1 k.p.a.), wniosek ten należy uznać za bezprzedmiotowy.

Odnosząc się do zarzutu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, GINB wskazał, że skoro Sąd prawomocnym wyrokiem oddalił skargę, to nie dopatrzył się także naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.). Ponadto ewentualne przesłanki wznowienia postępowania nie są tożsame z przesłankami nieważnościowymi.

W związku z powyższym, GINB podtrzymał stanowisko zawarte w postanowieniu własnym z 11 września 2025 r., że brak jest podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Opolskiego WINB z 22 kwietnia 2021 r.

W skardze złożonej na powyższe postanowienie E. J., reprezentowany przez adwokata, podniósł następujące zarzuty:

1. naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 157 § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie oraz nieuzasadnione przyjęcie, iż żądanie wszczęcia postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest niedopuszczalne z uwagi na powagę rzeczy osądzonej wynikającą z wcześniejszego wyroku sądu administracyjnego [wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, sygn. akt: II SA/Op 383/21], co w konsekwencji doprowadziło do uchylenia się przez GINB od merytorycznego rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności i dokonania oceny, czy w sprawie zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.;

2. naruszenie art. 61a § 1 k.p.a. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie, polegające na bezpodstawnym przyjęciu przez GINB, że w niniejszej sprawie zachodzi "inna uzasadniona przyczyna" stanowiąca przeszkodę do wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej;

3. naruszenie art. 39-40 k.p.a. oraz art. 129 § 2 k.p.a. i art. 134 k.p.a. poprzez całkowite zaniechanie zbadania przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego przesłanek nieważności wynikających z braku jakichkolwiek dowodów doręczenia stronom postępowania decyzji oraz pism procesowych wydanych przez Powiatowego

Inspektora Nadzoru Budowlanego w O., w tym przede wszystkim decyzji nr [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. nakazującej rozbiórkę, a w konsekwencji poprzez zaniechanie zbadania czy odwołania wniesione przez pozostałe strony zostały złożone w ustawowym terminie, co mogło skutkować weryfikacją w postępowaniu odwoławczym decyzji już ostatecznej [korzystającej z ochrony trwałości na podstawie art. 16 k.p.a.], a tym samym stanowić przesłankę rażącego naruszenia prawa, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

4. naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, nieprzeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w niezbędnym zakresie oraz niedokonaniu ustalenia jaki był rzeczywisty zakres kontroli sądowej w sprawie zakończonej wyrokiem NSA z dnia 19 grudnia 2023 r. [sygn. akt: II OSK 1666/22] utrzymującym w mocy wyrok WSA w Opolu z dnia 9 listopada 2021 r. [sygn. akt: II SA/Op 383/21] skutkujące niewyjaśnieniem, czy doszło do wydania decyzji przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z rażącym naruszeniem prawa;

5. naruszenie art. 8 § 1 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie przez organ, na podstawie art. 170 p.p.s.a., że każdorazowe oddalenie skargi sądowo-administracyjnej na decyzję administracyjną automatycznie czyni niedopuszczalnym postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji, podczas gdy powaga rzeczy osądzonej odnosi się wyłącznie do tego zakresu, który został objęty oceną prawną sądu administracyjnego. Ustalenie granic faktycznego badania przez sądy przesłanek stwierdzenia nieważności wymaga natomiast analizy i uwzględnienia treści uzasadnienia prawomocnego wyroku sądu, czego organ zaniechał, naruszając zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie obywateli do organów państwa.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości; rozważenie zastosowania art. 135 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. i stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z [...] stycznia 2021 r. oraz o zasądzenie od organu kosztów postępowania w tym zwrot kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podnoszono, że pełnomocnik skarżącego w dniu 3 lipca 2025 r. dokonał wglądu w akta postępowania administracyjnego prowadzonego przed PINB w O., w ramach którego wydano m.in. decyzję PINB w O. z [...] stycznia 2021 r. Analiza akt ujawniła, iż nie zawierają one w zasadzie żadnych dokumentów ani dowodów potwierdzających doręczenie stronom przez organ I instancji jakiejkolwiek korespondencji prowadzonej w toku postępowania, w tym również samej ww. decyzji. W aktach brak jest także dowodów nadania stronom zawiadomień oraz wezwań do podjęcia określonych czynności procesowych, których niepodjęcie mogło wiązać się z negatywnymi dla nich skutkami. W rezultacie brak jest jakichkolwiek podstaw do ustalenia czy strony były informowane w sposób zgodny z prawem o podejmowanych czynnościach dowodowych oraz o rozstrzygnięciach organu. Brak w aktach sprawy administracyjnej potwierdzeń nadania i odbioru korespondencji, która powinna być kierowana do stron nie pozwala na stwierdzenie czy organ I instancji prawidłowo zawiadomił wszystkie strony o wszczęciu postępowania, ani na ustalenie np. dat doręczenia stronom decyzji, w szczególności tych, od których strony inne niż skarżący wnosiły odwołania w toku postępowania. Nie ma zatem aktualnie możliwości potwierdzenia, że odwołania takie zostały wniesione w terminie, a zatem czy nie doszło do weryfikacji w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznych, czyli decyzji, która korzysta z ochrony trwałości w myśl art. 16 § 1 k.p.a. GINB nie podjął żadnych działań zmierzających do ustalenia prawidłowości doręczeń, choć okoliczność ta stanowiła kluczowy element wniosku o stwierdzenie nieważności.

W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie.

W replice na odpowiedź organu na skargę skarżący akcentował, że we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji podniósł uchybienia, które nie były podnoszone w skardze na decyzję, co powodowało konieczność dokonania analizy porównawczej co do zakresu sprawy rozpoznanej prawomocnym wyrokiem oraz zakresu wniosku zawierającego żądanie stwierdzenia nieważności ww. decyzji – czemu organ nie sprostał.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje, gdy kontrola ta wykaże naruszenie przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, stosownie do art. 119 pkt 3 oraz art. 120 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Na tej właśnie podstawie w trybie uproszczonym została rozpoznana skarga wniesiona w niniejszej sprawie.

Rozpoznając skargę w ramach kryteriów określonych powyższymi przepisami Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie i podlega oddaleniu.

Na wstępie zaznaczyć należy, że oprócz zacytowanej powyżej treści art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi niezbędne jest uwzględnienie, że zakres kontroli sądu wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Istotne znaczenie dla sprawy ma również art. 170 p.p.s.a., zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Sądy i organy muszą zatem brać pod uwagę nie tylko fakt istnienia prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego, ale i jego treść (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 2000 r., sygn. akt II CKN 655/98, LEX 51062, B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczynski, A.Kabat, M. Niezgódka–Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Zakamycze 2005, s. 545). Stosownie do art. 171 p.p.s.a. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia.

Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem GINB utrzymał w mocy postanowienie własne wydane na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Opolskiego WINB z 22 kwietnia 2021 r. na mocy której skarżący wraz z K. J. zobowiązany został do rozbiórki budynku gospodarczego zlokalizowanego przy ul. [...] w O. We wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji organu wojewódzkiego skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, podkreślał, że zachodzi przesłanka nieważności decyzji określona w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., gdyż w aktach sprawy brak "niemal żadnych dokumentów [dowodów] potwierdzających doręczenie stronom przez organ I instancji jakiejkolwiek korespondencji w toku postępowania administracyjnego, łącznie z decyzjami".

W myśl art. 61a § 1 zd. pierwsze k.p.a., gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 (tzn. żądanie wszczęcia postępowania), zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Wskazany przepis przewiduje dwie sytuacje uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania. Pierwsza z nich ma miejsce, gdy żądanie wszczęcia postępowania pochodzi od osoby niebędącej stroną tego postępowania. Druga występuje, gdy postępowanie administracyjne nie może zostać wszczęte przez organ z innych uzasadnionych przyczyn. Przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Tym niemniej rozumie się przez nie takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania. Ilekroć więc idzie o postępowanie nieważnościowe, tylekroć przez "inne uzasadnione przyczyny" rozumie się w szczególności związanie prawomocnym wyrokiem oddalającym skargę (stan rei iudicatae) – przy czym tę przyczynę trzeba rozważać z uwzględnieniem uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OPS 6/09, w której stwierdzono, że "[ż]ądanie stwierdzenia nieważności decyzji, od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.) wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania organ administracji publicznej ustali wystąpienie – z uwagi na wydany uprzednio wyrok sądu – przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym. W pozostałych przypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie co do istoty stosując art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 k.p.a.". Uwzględniając zmianę stanu prawnego, wypada zaznaczyć, że obecnie negatywne rozstrzygnięcie co do dopuszczalności postępowania nieważnościowego jest podejmowane w formie postanowienia, a nie – jak wówczas – w formie decyzji.

Tak ustalona przesłanka odmowy wszczęcia postępowania motywowana jest tym, że przeprowadzając kontrolę legalności decyzji administracyjnej sąd pierwszej instancji zobowiązany jest z urzędu wziąć pod uwagę wszystkie naruszenia prawa materialnego i procesowego, gdyż – stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. – nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi. W konsekwencji oddalenie skargi oznacza przyjęcie, że zaskarżona decyzja była wolna od tego rodzaju wad prawnych, które mogłyby skutkować jej uchyleniem, a tym bardziej nie została także obarczona tymi formami kwalifikowanymi tych wad, które mogłyby stanowić przyczynę stwierdzenia jej nieważności (por. wyrok NSA z 19 stycznia 2022 r., sygn. akt II OSK 122/19). Działający w granicach art. 134 p.p.s.a. sąd pierwszej instancji, dokonując oceny zasadności wywiedzionej skargi (art. 145 § 1 p.p.s.a.), rozważa m.in., czy zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z przyczyn określonych w art. 156 k.p.a. (por. art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Z tego względu wniosek o wszczęcie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego w trybie stwierdzenia nieważności decyzji, która została pozytywnie zweryfikowana przez sąd administracyjny, powinien zostać załatwiony przez wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia tego postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.

W ocenie Sądu, GINB prawidłowo przyjął, że wydany uprzednio prawomocny wyrok stanowi przeszkodę przedmiotową czyniącą niedopuszczalnym żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, co uzasadniało zastosowanie przez organ administracji art. 61a § 1 k.p.a. Konstrukcja zakresu rozpoznania i orzekania w postępowaniu sądowoadministracyjnym, wobec braku związania sądu I instancji granicami skargi, nakazuje przyjąć domniemanie, że sąd baczył na wszystkie potencjalne wady zaskarżonego aktu o charakterze istotnym, a tym bardziej o charakterze kwalifikowanym – i że, oddaliwszy skargę, przesądził ich brak.

W świetle uchwały NSA z dnia 7 grudnia 2009 r. można wprawdzie twierdzić, że w konkretnym przypadku było inaczej, ale – aby to twierdzenie odniosło skutek – trzeba wykazać "uwarunkowany względami obiektywnymi brak wiedzy sądu o istotnych dla wyniku postępowania okolicznościach sprawy" (przykładowo, wykazać istnienie uprzednio wydanej, a nieznanej sądowi, decyzji rozstrzygającej tę samą sprawę administracyjną). Skarżący na taki obiektywny brak wiedzy Sądu o istotnych dla wyniku postępowania okolicznościach sprawy w argumentacji podyktowanej wyprowadzonej wadliwości o charakterze istotnym nie naprowadził.

Podkreślić w tym miejscu należy, że konieczność wstępnego zbadania przez organ, czy nie zachodzi przedmiotowa przyczyna niedopuszczalności merytorycznego rozpoznania tego żądania z reguły wymaga zapoznania się z uzasadnieniem wyroku oddalającego skargę na decyzję ostateczną objętą następnie wnioskiem nieważnościowym. Należy zatem stwierdzić, że wskazywana we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Opolskiego WINB z 22 kwietnia 2021 r. okoliczność braku dowodu potwierdzającego, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie zostały doręczone stronom, stanowiła przedmiot badania Sądu z urzędu. Nadmienić wypada, że w orzecznictwie podnosi się, iż każda sytuacja naruszenia przez organ obowiązków doręczenia stronie powinna być oceniana indywidualnie, ze szczególnym uwzględnieniem okoliczności sprawy oraz ewentualnych skutków procesowych dla podmiotu będącego adresatem decyzji, które to skutki spowodowane zostały nieprawidłowym doręczeniem. Jeżeli zatem wadliwość doręczenia nie powoduje ujemnych konsekwencji dla strony, a zwłaszcza nie pozbawia jej możliwości skorzystania ze środków zaskarżenia, doręczenie dokonane z oczywistym naruszeniem k.p.a. może być uznane za dokonane skutecznie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 lutego 2026 r., sygn. akt I SA/Wa 1957/25; wyrok WSA w Krakowie z dnia 9 marca 2021 r., sygn. akt III SA/Kr 1140/20; wyrok NSA z dnia 23 czerwca 2021 r., sygn. akt II OSK 2759/18, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 4 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Bk 850/20; wyrok WSA w Łodzi z dnia 22 czerwca 2021 r., sygn. akt II SA/Łd 404/21; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 29 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Gl 1587/20; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Po 655/20; wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 lutego 2020 r., sygn. akt III SA/Wa 1790/19).

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 9 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Op 383/21 zawarto stwierdzenie, że w toku postępowania zakończonego decyzją Opolskiego WINB z 22 kwietnia 2021 r. organy zastosowały się do zasad regulujących postępowanie administracyjne. Sąd nie dostrzegł też z urzędu, co wyraźnie zaznaczył, wad postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na treść zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia.

Uwzględniając powyżej przytoczoną argumentację Sądu, wyprowadzany we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji argument o nieprawidłowości doręczeń dokonywanych w toku postępowania nie mógł posłużyć ponownemu badaniu, tym razem w trybie nieważnościowym, jako że kwestia ta była już oceniana w toku postępowania sądowego. Przebieg postępowania, również w aspekcie formalnym, został zrelacjonowany i oceniony przez Sąd w uzasadnieniu wyroku. Podnoszona we wniosku o stwierdzenie nieważności kwestia, z racji charakteru kontroli legalności sprawowanej przez sąd I instancji, nie mogła stanowić podstawy do wszczęcia postępowania nieważnościowego. Z przywołanego art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika brak związania sądu zarzutami i wnioskami skargi, co oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności lub bezczynności organu administracji publicznej. Sąd może uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w skardze, jak również stwierdzić nieważność zaskarżonego aktu, mimo że skarżący wnosił o jego uchylenie. Wyprowadzana kwestia nieważności ustalona przepisem art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. musiała być zatem przedmiotem rozważań Sądu, który skargę na decyzję wydaną w trybie zwykłym oddalił.

W świetle powyższego Sąd podzielił spostrzeżenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż analiza akt sprawy wykazała, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu rozpoznając sprawę zakończoną wyrokami z 9 listopada 2021 r. i 7 kwietnia 2022 r., sygn. akt II SA/Op 383/21 poddał ocenie m.in. okoliczności podniesione przez skarżącego we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji.

W takiej sytuacji argumenty podnoszone w kwestii, która podlegała kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu nie mogły doprowadzić do ich merytorycznego rozpoznania w trybie postępowania nieważnościowego.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.