Skarga o niezgodność z prawem wyroku w sporze o zapłatę odrzucona

Wyrokiem z 30 września 2024 r., Sąd Okręgowy w Legnicy, wydanym w

sprawie z powództwa K. J. przeciwko A. R., o zapłatę, na skutek apelacji pozwanej

od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z 19 grudnia 2023 r., zmienił

zaskarżony wyrok w punkcie I w ten sposób, że oddalił powództwo, nadto zmienił

ten wyrok w punkcie III w ten sposób, że zasądził od powódki na rzecz pozwanej

I CNP 5/26

2

kwotę 3617 zł tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za

opóźnienie w płatności od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do

dnia zapłaty (pkt I); orzekł o kosztach postępowania apelacyjnego (pkt II).

Powódka zaskarżyła skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem

prawomocnego orzeczenia wyrok Sądu Okręgowego w całości.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia

jest nadzwyczajnym środkiem prawnym, którego celem jest uzyskanie prejudykatu

umożliwiającego dochodzenie od Skarbu Państwa roszczeń odszkodowawczych za

szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem wykonywanie władzy publicznej.

Zgodnie z art. 4245 k.p.c., skarga powinna zawierać: oznaczenie wyroku, od

którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest on zaskarżony w całości lub w

części; przytoczenie jej podstaw oraz ich uzasadnienie; wskazanie przepisu prawa,

z którym zaskarżony wyrok jest niezgodny; uprawdopodobnienie wyrządzenia

szkody, spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy; wykazanie,

że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i

nie jest możliwe, a ponadto – gdy skargę wniesiono, stosując art. 4241 § 2 - że

występuje wyjątkowy wypadek uzasadniający wniesienie skargi; wniosek o

stwierdzenie niezgodności wyroku z prawem. Ponadto skarga powinna czynić

zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego.

Jak zaznaczono powyżej skarga jest traktowana jako nadzwyczajny środek

prawny. W związku z tym musi spełniać nie tylko wymagania formalne stawiane

pismu procesowemu (tak jak to stanowi art. 4245 § 2 k.p.c.), ale też rygorystyczne

wymogi określone w art. 4245 § 1 k.p.c. (które zostały już wyliczone powyżej). W

kontekście każdego z tych wymogów (art. 4245 § 1 k.p.c.), należy wskazać, iż ich

niespełnienie nie podlega „uzdrowieniu”, lecz skutkuje, z mocy art. 4248 § 1 k.p.c.,

obligatoryjnym odrzuceniem skargi.

Należy wskazać, iż wniesiona skarga nie spełnia wymagania wymienionego

w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.. Nie uprawdopodobniono wyrządzenia szkody

spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego skarga dotyczy.

I CNP 5/26

3

W doktrynie (przykładowo M. Sieńko [w:] Kodeks postępowania cywilnego.

Komentarz aktualizowany. Tom I. Art. 1-477(16), red. M. Manowska, LEX/el. 2022,

art. 424(5)) i orzecznictwie istnieją już ugruntowane poglądy wskazujące, iż

uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody nie polega na przytoczeniu samych

twierdzeń o jej zaistnieniu (postanowienie SN z 25 lipca 2006 r., III CNP 40/06).

Podnosi się, iż składając oświadczenie o wystąpieniu szkody, skarżący musi

wskazać czas jej powstania, postać, rozmiar i adekwatny związek przyczynowy

między tak określoną szkodą a zaskarżonym wyrokiem (postanowienia SN:

postanowienie SN z 27 stycznia 2006 r., III CNP 23/05; z 7 kwietnia 2009 r., II CNP

1/09). To zaś oświadczenie powinno być uwiarygodnione przez powołanie i

przedstawienie dowodów, jak również innych środków, nieuznawanych przez

kodeks za dowody (postanowienia SN: z 11 sierpnia 2005 r., III CNP 4/05;

postanowienie SN z 13 grudnia 2005 r., I CNP 28/05; postanowienie SN z 23 lipca

2006 r., IV CNP 23/06).

Ugruntowane są już poglądy Sądu Najwyższego wykazujące, iż

nieuwzględnienie powództwa w żądanej wysokości nie może być utożsamiane z

wyrządzeniem szkody (przykładowo jedynie postanowienia SN: z 12 marca 2015 r.,

II CNP 54/14; z 28 listopada 2016 r., II CNP 24/16). Sąd podziela także stanowisko

sprowadzające się do przekonania, że szkoda spowodowana przez wydanie

orzeczenia, powinna powstać później niż w dacie wydania orzeczenia (przykładowo

jedynie: postanowienie SN z 28 listopada 2006 r., III CNP 46/06).

Konstrukcja przepisów dotyczących skargi o stwierdzenie niezgodności z

prawem prawomocnego orzeczenia, wskazuje, że ustawodawcy chodziło wyłącznie

o szkody, które zostały już wyrządzone. Na skarżącym spoczywa zawsze

obowiązek uprawdopodobnienia, że poniósł konkretny uszczerbek majątkowy, nie

zaś uszczerbek, który może dopiero w jego majątku wystąpić. Podkreślić zatem

należy, że wymóg z art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c. dotyczy szkody już poniesionej, a nie

hipotetycznej (postanowienia SN: z 11 stycznia 2006 r., II CNP 13/05; z 31 stycznia

2006 r., IV CNP 38/05; z 15 listopada 2011 r., IV CNP 60/11; z 12 marca 2015 r., II

CNP 54/14).

Skarżąca uprawdopodabniając wyrządzenie szkody odwołała się jedynie do

dowodów z dokumentów oraz dowodu z przesłuchania powódki. Zaś uzasadnienie

I CNP 5/26

4

w tym zakresie ograniczyła do stwierdzenia: „Z uwagi więc, iż pozwana skutecznie

nie zakwestionowała opinii biegłej i kolejno nie złożyła zarzutu w apelacji w tym

zakresie, należy uznać, iż doszło do wydania orzeczenia, które spowodowało

wyrządzenie szkody a jego zmiana lub uchylenie w drodze innych środków

prawnych, powódce nie przysługuje.”

Zatem skarżąca nie uprawdopodobniła wysokości szkody powstałej po

wydaniu orzeczenia przez Sąd Okręgowy. Na ten aspekt zwracano uwagę w

odpowiedzi na skargę. Gdyby przyjąć odmienne stanowisko, w przypadku każdego

rozstrzygnięcia niekorzystnego w całości lub części dla jednej ze strony, można

byłoby, w ramach wypełniania obowiązku wynikającego z w art. 4245 § 1 pkt 4

k.p.c., wykazywać jedynie wysokość żądania uwzględnionego bądź

nieuwzględnionego przez sąd.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 4248 § 1

k.p.c., odrzucił skargę.

O kosztach postępowania Sąd Najwyższy orzekł stosownie do zasady

odpowiedzialności za wynik sprawy, biorąc pod uwagę art. 98 § 1 i 11 k.p.c., art.

108 § 1 k.p.c. oraz § 10 ust. 5 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców

prawnych.

[a.ł]

Piotr Telusiewicz