Wynagrodzenie za etapy umowy a pozwolenie na budowę. SN nie przyjął skargi powoda

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Przepis ten

odpowiada charakterowi skargi kasacyjnej, będącej nadzwyczajnym środkiem

zaskarżenia, o dominującym publicznoprawnym charakterze, przysługującym od

orzeczeń wydanych po przeprowadzeniu dwuinstancyjnego postępowania

sądowego, w którym sąd pierwszej i drugiej instancji dysponuje pełną kognicją w

I CSK 1487/25

2

zakresie faktów i dowodów. W powiązaniu z art. 3984 § 2 k.p.c. oznacza to, że w

skardze kasacyjnej nieodzowne jest powołanie i uzasadnienie okoliczności o

charakterze publicznoprawnym, które stanowią wyłączną podstawę oceny pod

kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (przyczyn kasacyjnych).

Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powód M.R. powołał

się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej. Wskazał w szczególności, że Sąd

Okręgowy niewłaściwie zastosował art. 65 § 2 k.c. i dokonał błędnej wykładni

umowy, stojącej w sprzeczności z pierwotnym zamiarem stron.

Wykazanie oczywistej zasadności skargi kasacyjnej stawia skarżącemu

szczególnie wysokie wymagania. Jak przyjmuje się w utrwalonej judykaturze Sądu

Najwyższego, oczywista zasadność skargi kasacyjnej oznacza, że dla przeciętnego

prawnika podstawy wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie.

Oczywiste jest przy tym tylko to, co można dostrzec bez potrzeby głębszej analizy,

czy przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań. Zarzucane uchybienia muszą

zatem mieć kwalifikowany charakter, odnosić się do konkretnych, powołanych

przez skarżącego przepisów prawa i być dostrzegalne na pierwszy rzut oka (por.

m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000 r., V CKN 1780/00,

OSNC 2001, nr 3, poz. 52, z dnia 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001, nr

10, poz. 156 i z dnia 15 czerwca 2018 r., III CSK 38/18).

Bliższa analiza wniosku nie pozwalała uznać, by skarga kasacyjna była – w

przyjętym rozumieniu – oczywiście uzasadniona.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynikało, że Sąd Okręgowy podzielił

stanowisko Sądu Rejonowego co do tego, że zobowiązanie umowne powoda

obejmowało również czynności niezbędne do uzyskania decyzji o pozwoleniu na

budowę. Sąd Okręgowy, inaczej aniżeli Sąd Rejonowy, nie przyjął jednak, iżby

wszystkie zobowiązania powoda stanowiące przedmiot umowy miały być

zrealizowane do dnia 31 grudnia 2021 r., wyjaśniając, że taką interpretację

wykluczał, w jego ocenie, umowny sposób określenia przez strony terminów

płatności wynagrodzenia. Podłożem oddalenia apelacji było natomiast

spostrzeżenie, że wymagalność kolejnych części wynagrodzenia została

uzależniona od rezultatu, jakim miała być ostateczna decyzja o pozwoleniu na

I CSK 1487/25

3

budowę. Postawiony we wniosku zarzut, jakoby Sąd Okręgowy błędnie założył, iż

uzgodniony termin 31 grudnia 2021 r. dotyczył również uzyskania pozwolenia na

budowę, odrywał się w związku z tym od motywów zaskarżonego wyroku i nie

przekonywał o zasadności skargi kasacyjnej, a tym bardziej, by była ona zasadna w

stopniu oczywistym i widocznym już prima vista.

O takiej sytuacji nie świadczyły ponadto pozostałe rozważania wniosku.

Zgodnie z utrwalonym zapatrywaniem, sąd drugiej instancji, akceptując ocenę

dowodów i ustalenia faktyczne dokonane w pierwszej instancji, nie ma obowiązku

przytaczania przyczyn, dla których poszczególnym dowodom przyznano albo

odmówiono mocy dowodowej; może poprzestać w tej mierze na uznaniu

poczynionych ustaleń za własne. Nie jest przy tym bezwzględnie konieczne, aby

sąd drugiej instancji – akceptując te ustalenia lub oceny – posłużył się konkretnym

zwrotem językowym; w orzecznictwie zwrócono uwagę, że założenie o akceptacji

ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji może wynikać w sposób dorozumiany

z całokształtu uzasadnienia, jeżeli nie budzi wątpliwości, że uzasadnienie opiera się

we fragmencie lub w całości na ustaleniach sądu pierwszej instancji (por.

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 czerwca 2022 r., I CSK 1019/22 i

powołane tam orzecznictwo). Mimo merytorycznego charakteru postępowania

apelacyjnego, sąd drugiej instancji nie jest także obowiązany odnosić się w odrębny

sposób w każdym przypadku do wszystkich zarzutów apelacji, jeżeli bezzasadność

niektórych z nich jest konsekwencją oceny zarzutów rozważonych w pierwszej

kolejności; odmienne podejście byłoby, nota bene, trudne do pogodzenia z

dyrektywą, według której uzasadnienie wyroku sporządza się zwięźle (art. 3271 § 2

w związku z art. 391 § 1 k.p.c.; por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29

grudnia 2025 r., I CSK 226/25).

Należało tym samym odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,

przypominając zarazem, że Sąd Najwyższy bada na tym etapie postępowania

wyłącznie wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego

uzasadnienie, nie wnikając w zasadność podstaw kasacyjnych.

Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2, art. 98 § 1-11, art. 108 § 1,

art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.

I CSK 1487/25

4

Paweł Grzegorczyk

(K.G.)

[a.ł]