Wykup leasingowego auta bez przedłużenia OC. SN odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej

I CSK 1905/25

2

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie

występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów

prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności

w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna

jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Obowiązkiem skarżącego jest

sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

w nawiązaniu do powyższych przesłanek, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego co

do przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika

z oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o których

jest mowa w art. 3989 § 1 k.p.c.

Powód wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na

występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego na tle wykładni art.

31 ust. 1 ustawy z 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych,

Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli

Komunikacyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2277; dalej jako: u.u.o.),

sprowadzającego się do pytania: „czy wykupienie przez leasingobiorcę od

leasingodawcy zgodnie z umową leasingu pojazdu objętego obowiązkowym

ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych,

stanowi – na równi z takimi przypadkami przeniesienia własności pojazdu, gdy

dochodzi też do przeniesienia posiadania tego pojazdu na nabywcę – wyjątek od

wynikającej z art. 28 ust. 1 u.u.o. zasady prolongacji z mocy prawa umowy

obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów

mechanicznych po upływie okresu, na który umowa ta została zawarta, na kolejny

tożsamy okres?”.

Zgodnie z ustaloną linią orzecznictwa, powołanie się na

występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego jako na przesłankę

przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wymaga określenia problemu

o charakterze abstrakcyjnym, nierozstrzygniętego w dotychczasowym

orzecznictwie i wymagającego pogłębionej wykładni. Skarżący powinien to

zagadnienie sformułować oraz przedstawić argumentację jurydyczną

uzasadniającą tezę o możliwości rozbieżnych ocen prawnych w związku ze

I CSK 1905/25

3

stosowaniem przepisów, na tle których ono powstało. Zagadnienie powinno być

ponadto „istotne” z uwagi na wagę problemu interpretacyjnego, którego dotyczy dla

systemu prawa. Skoro jednak skarga kasacyjna jest wnoszona w konkretnej

sprawie, to zarówno charakter rozpoznawanego roszczenia, jak i ustalony przez

sądy meriti stan faktyczny, którym Sąd Najwyższy byłby związany (art. 3983 § 3

i art. 39813 § 2 k.p.c.), musi pozostawać w związku z przedstawionym przez

skarżącego zagadnieniem prawnym i pozwalać na jego rozstrzygnięcie.

Problem sformułowany przez skarżącego nie stanowi istotnego zagadnienia

prawnego. Obecnie stosowanie automatycznego odnowienia się umowy

ubezpieczenia na podstawie art. 28 u.u.o. w sytuacjach określonych w art. 31 ust.

1 i 4 u.u.o. jest wyłączone. Wobec tego w przypadku przejścia lub przeniesienia

prawa własności pojazdu i niezłożenia przez aktualnego posiadacza

oświadczenia o wypowiedzeniu umowy będzie ona obowiązywała wyłączenie do

upływu czasu, na jaki została zawarta, bez możliwości zastosowania klauzuli

prolongacyjnej na kolejny okres 12 miesięcy. Art. 31 ust. 1 u.u.o. stanowi bowiem

jasno, że w razie przejścia lub przeniesienia prawa własności pojazdu

mechanicznego, którego posiadacz zawarł umowę ubezpieczenia OC posiadaczy

pojazdów mechanicznych, na posiadacza pojazdu, na którego przeszło lub zostało

przeniesione prawo własności, przechodzą prawa i obowiązki poprzedniego

posiadacza wynikające z tej umowy. Umowa ubezpieczenia OC ulega rozwiązaniu

z upływem okresu, na który została zawarta, chyba że posiadacz, na którego

przeszło lub zostało przeniesione prawo własności, wypowie ją na piśmie.

Przepisów art. 28 nie stosuje się.

Z wiążącej Sąd Najwyższy podstawy faktycznej zaskarżonego orzeczenia

wynika, że umowa ubezpieczenia obowiązywała strony w okresie od 16 maja 2021

r. do 15 maja 2022 r. Powód nie zapłacił składki ubezpieczeniowej na kolejny okres

ubezpieczenia, a więc umowa ubezpieczenia uległa rozwiązaniu z upływem

terminu, na jaki została zawarta.

W tym stanie rzeczy sąd drugiej instancji prawidłowo stwierdził, że zaistniały

przesłanki określone w art. 31 ust. 1 u.u.o., gdyż doszło do przejścia na nabywcę

pojazdu – powoda praw i obowiązków wynikających z tej umowy. Zatem upływ

I CSK 1905/25

4

terminu obowiązywania podpisanej przez powoda umowy nie wiązał się

z przedłużeniem jej z mocy prawa na kolejny okres ubezpieczeniowy.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c.,

orzeczono jak w postanowieniu.

[dr]

[a.ł]