Pożyczka na działalność gospodarczą bez ochrony konsumenckiej. SN nie przyjął skargi kasacyjnej

Powodowie B.K. i E.K. wnieśli skargę kasacyjną od wyroku częściowego

Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 20 marca 2025 r., zaskarżając ten wyrok w

całości, wnosząc o jego uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy przez

uwzględnienie apelacji powodów.

W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

skarżący wskazali, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, o czym

świadczy dokonana przez Sąd Apelacyjny oczywiście nieprawidłowa wykładnia art.

58 § 1 i 2 w zw. z art. 3531 i art. 56 k.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

I CSK 3105/25

2

Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, jeżeli zaskarżone nią

orzeczenie zapadło wskutek oczywistego naruszenia prawa, zaś oczywiste

naruszenie prawa powinno być rozumiane jako widoczna, bez potrzeby

dokonywania pogłębionej analizy jurydycznej, sprzeczność wykładni lub stosowania

prawa z jego brzmieniem albo powszechnie przyjętymi regułami interpretacji.

Skarżący powinien wykazać kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa

materialnego lub procesowego, widoczną prima facie, przy wykorzystaniu

podstawowej wiedzy prawniczej. Ma to być przy tym zasadność łatwo dostrzegalna

już nawet przy pobieżnej lekturze skargi.

Skarżący nie wykazali, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Przede wszystkim nie może być skuteczny zabieg, sprowadzający się do powołania

w ramach uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania na naruszenie

przepisów wskazanych w ramach podstawy kasacyjnych (s. 2 skargi kasacyjnej).

Są to przecież dwa odrębne elementy konstrukcyjne skargi kasacyjnej. Przesłanką

przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie

konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której

naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam

zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie

prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Wymaga podkreślenia, że Sądy meriti przyjęły, że sporna pożyczka została

zaciągnięta przez powodów w związku z działalnością gospodarczą, co oznacza,

że powodom nie przysługuje ochrona konsumencka i nie ma do nich zastosowania

art. 3851 i nast. k.c. Skarżący nie kwestionują tego stanowiska w skardze

kasacyjnej. W tym kontekście odwołanie się do uchwały składu całej Izby Cywilnej

Sądu Najwyższego z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22 (OSNC 2024, nr 12, poz.

118), jest chybione. Uchwała ta bowiem odnosi się do umów zawieranych przez

banki z konsumentami i w zasadniczej części jest poświęcona wykładni art. 3581

k.c.

Poza tym złożona problematyka prawna poruszona w skardze, skutkująca

przytaczanymi przez skarżącego licznymi orzeczeniami Sądu Najwyższego,

wyklucza a limine uznanie skargi za uzasadnioną w stopniu oczywistym. Co więcej

I CSK 3105/25

3

należy zwrócić uwagę, że – wbrew twierdzeniom skarżących – Sąd Najwyższy

w orzeczeniach dotyczących umów kredytu albo pożyczki zawieranych przez

przedsiębiorców nie przyjmuje założenia o nieważności całej umowy z uwagi na

nieważność postanowień przeliczeniowych, wiążących wysokość świadczeń stron

z kursem waluty obcej. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w wyroku z 27 maja 2022 r.,

II CSKP 314/22 (OSNC-ZD 2022, nr 4, poz. 50), nieważność postanowienia umowy

kredytu ze względu na uprawnienie banku do jednostronnego oznaczenia kursu

waluty właściwej do wyliczenia wysokości zobowiązania kredytobiorcy i ustalenia

wysokości rat kredytu nie przesądza nieważności umowy kredytu (zob. też np.

wyroki SN z 18 kwietnia 2023 r., II CSKP 914/22, i z 13 marca 2024 r., II CSKP

218/24, oraz postanowienie SN z 4 marca 2025 r., I CSK 1715/24). Tym bardziej

nie można więc uznać, że Sąd Apelacyjny dopuścił się oczywistego naruszenia

prawa materialnego, skoro przychylił się do stanowiska przyjętego w powyższych

orzeczeniach Sądu Najwyższego.

Nie ma przy tym innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi

kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 §

1 pkt 3 k.p.c.). Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c.

odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

(D.Z.)

[a.ł]