Zaginione oryginały obmiaru robót nie przeszkodziły wykonawcy w odzyskaniu 5400 zł

W związku ze skargą kasacyjną pozwanego Y. sp. z o.o. w W. od wyroku

Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 3 lipca 2025 r.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

I CSK 3353/25

2

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania

przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie

i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych

funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć

rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo

jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej

funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której

rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa,

skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że

Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie

ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej

indywidualnej sprawie.

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparł na

przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Przesłanka ta nie została

spełniona.

Powołanie się przez skarżącego na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej

zobowiązuje go do przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do wykazania

kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego

polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu

podstawowej wiedzy prawniczej, co daje podstawy do uznania skargi za oczywiście

uzasadnioną, tj. podlegającą uwzględnieniu (zob. postanowienia Sądu

Najwyższego: z 11 grudnia 2009 r., II PK 223/0; z 3 lutego 2010 r., II PK 304/09;

z 7 maja 2010 r., V CSK 459/09). Oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi

bowiem wówczas, gdy z samej jej treści wynika w sposób jednoznaczny, że

wskazane w skardze podstawy zasługują na uwzględnienie. Oznacza to, że

z argumentów przedstawionych we wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, bez

konieczności dokonywania pogłębionej analizy prawnej lub czynności procesowych

sądu, wynika jaskrawa sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa

niepodlegającymi różnej wykładni i niepozostawiającymi sądowi swobody oceny

albo z podstawowymi zasadami orzekania obowiązującymi w demokratycznym

I CSK 3353/25

3

państwie prawa. O ile bowiem do uwzględnienia skargi wystarczy, że jej podstawy

są usprawiedliwione, o tyle do przyjęcia skargi do rozpoznania niezbędna jest jej

oczywista zasadność w wyżej przedstawionym rozumieniu. W świetle motywów

zaskarżonego wyroku nie można przyjąć, że nastąpiły uchybienia przepisom

o charakterze elementarnym.

W skardze kasacyjnej wskazano, że jest ona oczywiście uzasadniona „ze

względu na całkowicie błędne przyjęcie, że kwestia całkowitego braku dokumentów

wskazanych w umowie o roboty budowlane, tj. całkowitego ich niewytworzenia

przez wykonawcę – powoda, mających potwierdzać wykonanie umowy (zakres

wykonania umowy) i warunkujących zgodnie z umową wypłatę wynagrodzenia,

a będących dokumentami całkowicie standardowymi - powszechnymi w obrocie

budowlanym nie ma żadnego wpływu na przysługiwanie i wymagalność

wynagrodzenia, i to w sytuacji gdy roboty wykonywali także inni wykonawcy.”

Jednocześnie skarga kasacyjna, w ocenie jej autora, była oczywiście

zasadna „ze względu na całkowite zaniechanie przez Sąd dokonania oceny

niezłożenia przez stronę powodową oryginałów uznanych za podstawowe

w sprawie pism obrazujących zakres robót z naiwnym tłumaczeniem ich

"zagubienia", wcześniej złożonych w formie poświadczonej za zgodność

z oryginałem przez profesjonalnego pełnomocnika, pomimo takiego żądania strony

pozwanej, których to pism strona powodowa nigdy przed procesem nie otrzymała,

nawet w kopii, chociaż powinna je otrzymać w oryginale.”

Skarga kasacyjna nie była oczywiście uzasadniona, a na pewno nie zostało

to wykazane przez skarżącego. Należy przypomnieć, że w sytuacji, w której

wymagalność roszczenia o wynagrodzenie za wykonane roboty uzależniona jest od

protokolarnego odbioru robót budowlanych przez zamawiającego, zaś zamawiający

z przyczyn leżących po jego stronie, uchybia obowiązkowi odbioru robót, następują

skutki zwłoki po jego stronie. Takie zachowanie zamawiającego pozostaje bez

wpływu na roszczenie wykonawcy, który jest uprawniony do żądania

wynagrodzenia za zrealizowane roboty budowlane, a jego roszczenie staje się

wymagalne z chwilą, w której po spełnieniu obowiązków przez wykonawcę, odbiór

I CSK 3353/25

4

winien nastąpić (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 12 marca 2021 r., V CSKP

14/21).

Jak wynika z wiążących Sąd Najwyższy ustaleń Sądu drugiej instancji,

powód nie zgłosił gotowości do odbioru końcowego na piśmie zgodnie z wymogami

§ 15 umowy, wielokrotnie jednak zgłaszał on oczekiwanie co do odbioru

i rozliczenia robót w sposób ustny, co pozwany odwlekał, przekładając terminy.

Takich ustaleń dokonały Sądy obu instancji na podstawie zeznań powoda, świadka

R.K. korespondencji emaliowej stron oraz nagrania rozmów.

Sądy meriti ustaliły ponadto, że w odniesieniu do części hotelowej

w dzienniku budowy znajdowały się także wpisy R.K. z 24 i 28 listopada 2015 r. o

zgłoszeniu zakończenia prac wykończeniowych (k. 245, 246), zaś 8 grudnia 2015 r.

zarówno kierownik budowy, jak i inspektor nadzoru stwierdzili zakończenie robót

zgodnie z pozwoleniem na budowę i że obiekt nadaje się do bezpiecznego

użytkowania (k. 248). Także rozpoczęcie użytkowania hotelu świadczyło o tym, że

prace zostały zakończone i wykonane bez wad istotnych.

Natomiast to, jakie prace zostały wykonane, w jakim rozmiarze i o jakiej

wartości wynikało z zestawień podpisanych przez inspektora nadzoru K.S. z

adnotacją: „Obmiar robót potwierdzam” (k. 56, 59). Tych właśnie dokumentów

dotyczyła druga ze wskazanych przez skarżącego podstaw oczywistej zasadności

jego skargi kasacyjnej.

Należy zatem przypomnieć, że dokumenty te zostały złożone do akt wraz

z pozwem (w grudniu 2021 roku) w kserokopiach potwierdzonych za zgodność

z oryginałem przez pełnomocnika powoda radcę prawną A.B. Mimo wielokrotnego

składania różnych pism, pozwany nie kwestionował istnienia tych dokumentów do

września 2024 roku, kiedy został złożony wniosek w trybie art. 129 § 1 k.p.c. o

złożenie ich oryginałów, co okazało się niemożliwe, gdyż wówczas zaginęły.

Należy wskazać, że obowiązek złożenia oryginałów dokumentów powstaje,

gdy zażąda tego sąd albo strona przeciwna (art. 248 i art. 129 § 1 k.p.c.). W takiej

sytuacji zamiast oryginału może być złożona potwierdzona za zgodność

z oryginałem kopia. Poświadczenie zgodności kopii z oryginałem przez radcę

prawną w świetle art. 129 § 3 k.p.c. ma charakter dokumentu urzędowego.

I CSK 3353/25

5

Niezależnie od tego przeprowadzone postępowanie potwierdziło, że te

dokumenty istniały oraz że adnotacje na nich widniejące były sporządzone

i podpisane przez K.S. Potwierdził to sam K.S zeznając dwukrotnie w sprawie (k.

295, 659v; k.527v), potwierdził także, że wymienione w nich prace zostały

wykonane, gdyż dokonywał czynności sprawdzenia i obmiaru prac wykonanych

przez powoda (k. 527v, k. 660 i n.), co pozostaje także w zgodności z zeznaniami

R.K. uczestniczącego w tych czynnościach (k. 306, 678v).

W tych warunkach dokumenty te mogły stanowić pełnowartościowy dowód

z dokumentu potwierdzający zakres prac wykonanych przez powoda.

Uznać zatem należy, że wskazane we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej

okoliczności nie uzasadniały jej przyjęcia do rozpoznania.

Wobec powyższego, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł

jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie

art. 98 k.p.c.

M.L.

[SOP]

Krzysztof Wesołowski