Sąd Najwyższy odrzucił skargę na przewlekłość apelacji w Sądzie Apelacyjnym w Katowicach

Pismem oznaczonym datą 7 marca 2026 r. A.P. (dalej: „Skarżący”) wniósł

pismo, w którym złożył wniosek o wyłączenie od sprawy dwóch sędziów i zażądał

stwierdzenia nieuzasadnionej bezczynności w rozpoznaniu jego apelacji oraz

przyznanie 20 000 zł słusznego zadośćuczynienia za cierpienie psychiczne.

W nagłówku pisma adresowanego do Sądu Apelacyjnego w Katowicach oznaczył,

że pismo dotyczy sprawy V ACa 1079/25.

W treści uzasadnienia Skarżący wskazał, że w Sądzie Apelacyjnym

w Katowicach obowiązuje zarządzenie blokujące rozpoznanie apelacji na okres

9 miesięcy. Podniósł, że 17 września 2025 r. wniósł apelację, która do dnia złożenia

skargi nie jest rozpoznana.

I NSP 228/26

2

Kolejnym pismem oznaczonym datą 19 maja 2025 r., Skarżący wniósł

o zwolnienie z opłaty za wniesienie niniejszej skargi i wskazał, że z powodu

wadliwej organizacji tego Sądu jego sprawa nie zostanie rozpoznana w 2026 r.

Prezes Sądu Apelacyjnego w Katowicach, w odpowiedzi na skargę,

wniósł o oddalenie skargi.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze

na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu

przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora

i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023,

poz. 1725, dalej: „u.s.p.p.”) strona może wnieść skargę o stwierdzenie,

że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa

do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie

zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa

dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych

i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej

lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania).

W myśl dyspozycji art. 6 ust. 1-3 u.s.p.p., każdorazowa skarga

na przewlekłość postępowania musi spełniać określone wymogi przewidziane

dla pisma procesowego, w tym obligatoryjnie winna zawierać żądanie stwierdzenia

przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy, jak również

przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie. Należy podkreślić,

że jest to wymóg bezwzględny w świetle w/w ustawy. Ponadto, skarga może

zawierać żądanie wydania sądowi rozpoznającemu sprawę albo prokuratorowi

prowadzącemu lub nadzorującemu postępowania przygotowawcze zlecenie

podjęcia w wyznaczonym terminie odpowiednich czynności oraz zasądzenia

odpowiedniej sumy pieniężnej, co kwalifikowane jest jako wymóg fakultatywny.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest stanowisko, że skarga

podlega rozpoznaniu, o ile spełnia wymagania formalne przewidziane w art. 6

ust. 2 pkt 2 u.s.p.p. Oznacza to, że Skarżący w uzasadnieniu skargi szczegółowo

I NSP 228/26

3

wskazać musi, w czym dopatruje się nieuzasadnionej zwłoki w rozpoznaniu jego

sprawy, tj. w sposób precyzyjny przedstawi konkretne działania bądź zaniechania

sądu rozpoznającego sprawę, które w konsekwencji doprowadziły do zwłoki

(zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 19 września 2022 r., I NSP 290/22;

z 19 stycznia 2022 r., I NSP 264/21; z 10 czerwca 2020 r., I NSP 49/20; z 21 lutego

2007 r., III SPP 5/07; z 7 czerwca 2005 r., III SPP 103/05). Wskazanie powyższych

okoliczności jest niezbędne dla merytorycznej oceny skargi. Sąd musi wiedzieć,

na jakim etapie postępowania doszło, według strony, do przewlekłości,

na czym ona polegała, tzn. jakie konkretnie czynności procesowe zostały podjęte

przez sąd wadliwie lub nie zostały podjęte w ogóle (zob. postanowienia

Sądu Najwyższego: z 21 lipca 2020 r., I NSP 93/20; z 1 marca 2022 r.,

I NSP 31/22). Bez wskazania powyższych okoliczności sąd nie jest w stanie

dokonać oceny czynności sądu w oparciu o kryteria wskazane w art. 2

ust. 2 u.s.p.p. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 21 maja 2026 r.,

I NSP 231/26).

W niniejszej sprawie powyższy wymóg nie został dochowany. Nie zostały

wymienione uchybienia ani wadliwości po stronie Sądu Apelacyjnego,

które spowodowały naruszenie prawa skarżącego do rozpoznania sprawy

w rozsądnym terminie. Ich brak musi zatem zostać uznany za niedochowanie

wymogu określonego w art. 6 ust. 2 pkt 2 u.s.p.p. Pismo Skarżącego nie zawiera

właściwego uzasadnienia, co sprawia, że Sąd Najwyższy pozbawiony jest

możliwości merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi.

Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy stwierdził, że wniesiona

przez Skarżącego skarga na przewlekłość postępowania nie spełnia wymogów

formalnych określonych w art. 6 ust. 2 u.s.p.p. i na podstawie art. 9 ust. 1 u.s.p.p.

orzekł jak w sentencji, bowiem w myśl w/w przepisu ustawy o skardze

na przewlekłość postępowania, skargę niespełniającą tych wymagań sąd właściwy

do jej rozpoznania odrzuca bez wzywania do uzupełnienia braków.

[a.ł]

I NSP 228/26

4