Wypowiedzenie za niezadawalające wyniki. SN nie przyjął skargi spółki od 55 500 zł

Powód G.P. wniósł pozew przeciwko E. sp. z o.o. w K. (poprzednio E1. sp.

zo.o. w G.) o zasądzenie na swoją rzecz kwoty 55.500 zł, z tytułu odszkodowania

za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę wraz z ustawowymi

odsetkami od dnia doręczenia pozwu do dnia zapłaty. W uzasadnieniu powód

wskazał, że był zatrudniony u pozwanej i jej poprzednika prawnego od 30

października 2015 r., a jego wynagrodzenie zasadnicze wynosiło 18.500 zł brutto.

Podano, powód 24 stycznia 2020 r. otrzymał wypowiedzenie umowy o pracę z

okresem wypowiedzenia upływającym 30 kwietnia 2020 r. Jako przyczynę

wypowiedzenia wskazano niezadawalające w porównaniu z innymi pracownikami,

wyniki i efekty pracy powoda. Wskazano, że powód nie spełniał też wymagań

I PSK 119/26

2

związanych z proaktywną postawą (m.in. poszukiwaniem nowych rozwiązań) oraz

dopuścił się nienależytego wykonania niektórych innych obowiązków

pracowniczych.

Sąd Rejonowy w Gliwicach VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych,

wyrokiem z 7 marca 202 r. (sygn. akt VI P 48/20), wydanym w sprawie z powództwa

G.P. przeciwko E. sp. z o.o. (poprzednio E1. sp. z o.o. w G.), o odszkodowanie, w

związku z wypowiedzeniem umowy o pracę, oddalił powództwo oraz zasądził od

powoda na rzecz pozwanej kwotę 180 zł, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa

procesowego, z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w

spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się

niniejszego orzeczenia.

Na skutek apelacji powoda i zażalenia pozwanej, Sąd Okręgowy w Gliwicach

VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, wyrokiem z 8 października 2024 r.

(sygn. akt VIII Pa 82/24; sygn. akt VIII Pz 15/24): w punkcie pierwszym zmienił

zaskarżony wyrok w całości w ten sposób, że zasądził od pozwanej na rzecz

powoda kwotę 55.500 zł z ustawowymi odsetkami od 26 maja 2020 r., tytułem

odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę (ppkt a) i

kwotę 2.955 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, za czas po upływie

tygodnia od dnia doręczenia pozwanej wyroku (ppkt b) oraz w punkcie drugim

odrzucił apelację w pozostałym zakresie, w punkcie trzecim oddalił zażalenie, a w

punkcie czwartym wyroku zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 745 zł z

ustawowymi odsetkami za opóźnienie, od dnia uprawomocnienia orzeczenia o

kosztach, tytułem zwrotu kosztów postępowania przed Sądem II instancji.

Skargę kasacyjną do Sadu Najwyższego wywiodła pozwana spółka,

zaskarżając wyrok Sądu Okręgowego w części, co do punktów 1 lit. a i b oraz 4,

zarzucając:

1. naruszenie prawa materialnego, tj.: art. 32 § 1 w zw. z art. 30 § 4 w zw. z

art. 45 § 1 k.p., poprzez ich błędną wykładnię polegającą na tym, że zdaniem

Sądu Okręgowego dla wykazania prawdziwości i konkretności przyczyn

wypowiedzenia umowy o pracę, w toku postępowania sądowego

pracodawca zobligowany jest do wykazania wystąpienia przyczyn ujętych w

I PSK 119/26

3

treści wypowiedzenia umowy o pracę w ich literalnym i dosłownym

brzmieniu, podczas gdy w rzeczywistości dla uznania przyczyn

wypowiedzenia umowy o pracę za prawdziwe i konkretne wystarczające jest

wykazanie ich wystąpienia w postępowaniu sądowym, poprzez użycie innych

zwrotów i sformułowań, niż wskazane w treści wypowiedzenia, o ile nie mają

one innego znaczenia i nie dotyczą innych zdarzeń;

2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik

sprawy, tj. art. 382 k.p.c., poprzez pominięcie istotnej części zebranego w

sprawie materiału dowodowego i wydanie orzeczenia z pominięciem

wyników postępowania dowodowego przeprowadzonego przez Sąd I

instancji i poczynionych ustaleń, a to:

1. zeznań świadków: Ł.K. (e-protokół z 28 marca 2022 r. od 00:09:46 do

1:22:20); A.L. (e-protokół od 00:04:48 do 00:48:09). M.B. (e-protokół z 13

września 2023 r. od 00:50:52 do 1:39:58), M.B1. (e-protokół z 5 września

2023 r. od 1:12:37 do 02:33:53), B.G. (e-protokół z 4 kwietnia 2023 r. od

00:02:31 do 00:33:48), T.S. (e-protokół z 4 kwietnia 2023 r. od 00:36:37 do

00:57:22), którymi potwierdzono zaistnienie przyczyn wypowiedzenia, z tym

że poprzez użycie innych zwrotów i sformułowań niż w samej treści

wypowiedzenia, które było bardziej skonkretyzowane i odnosiło się do

konkretnych zdarzeń;

2. zapisów rozmów z 2 grudnia 2019 r. (k. 104,108-111), którymi potwierdzono

zaistnienie przyczyn wypowiedzenia, z tym że poprzez użycie innych

zwrotów i sformułowań niż w samej treści wypowiedzenia, które było bardziej

skonkretyzowane i odnosiło się do konkretnych zdarzeń;

3. oceny pracy powoda, która za I półrocze 2019 r. dawała średnią 3,0, a za II

półrocze 2019 r. dawała średnią 2,09 - w 5-stopniowej skali przy 11

czynnikach podlegających ocenie, co wykazało pogorszenie jakości pracy

powoda i wskazywało na jej niską jakość;

4. treści wypowiedzenia, która nie była bardzo ogólna i nie nastąpiła bez

wskazywania jakichkolwiek konkretów.

W związku ze stawianymi zarzutami, skarżąca wniosła o:

1. przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania;

I PSK 119/26

4

2. uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach w

zaskarżonym zakresie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

temu Sądowi, z pozostawieniem mu rozstrzygnięcia o kosztach

postępowania kasacyjnego;

3. w przypadku uznania przez Sąd Najwyższy, że podstawa naruszenia prawa

materialnego jest oczywiście uzasadniona, a podstawy naruszenia

przepisów postępowania okazałyby się nieuzasadnione - uchylenie

zaskarżonego wyroku w zaskarżonym zakresie oraz jego zmianę, poprzez

oddalenie w całości apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w

Gliwicach oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej zwrotu kosztów

postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego przez radcę

prawnego, według norm przepisanych.

We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, skarżąca

wskazała, że w pierwszej kolejności w sprawie występuje istotne zagadnienie

prawne, zaś gdyby Sąd Najwyższy nie podzielił tego stanowiska, wówczas w

ocenie skarżącej wskazać należy na oczywiste uzasadnienie skargi kasacyjnej.

W uzasadnieniu wniosku, w odniesieniu do występowania istotnego

zagadnienia prawnego, skarżąca wskazała, że polega ono na konieczności

ustalenia, w jakim zakresie w postępowaniu przed sądem pracy pracodawca, jako

strona pozwana w sprawie z odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę powinien

wykazać, że przyczyny wskazane w wypowiedzeniu są prawdziwe i konkretne, tj.

czy powinno to być czynione jedynie w warstwie językowej dosłownie tak, jak

zostały one ujęte w wypowiedzeniu, czy raczej w warstwie funkcjonalnej, poprzez

wykazanie zaistnienia naruszeń w świadczeniu pracy ujętych w wypowiedzeniu, ale

przy dopuszczalnym użyciu innych sformułowań, co oczywiście nie może prowadzić

do ustalenia innych przyczyn, niż ujęte w wypowiedzeniu.

W odniesieniu natomiast do oczywistej zasadności skargi kasacyjnej,

skarżąca zaznaczyła, że gdyby Sąd Najwyższy nie przyjął argumentacji

dowodzącej o występowaniu istotnego zagadnienia prawnego, to skargę kasacyjną

należy potraktować jako oczywiście uzasadnioną, albowiem przy takim stanowisku

jedynym możliwym rozwiązaniem jest uznanie, że przecież nie o warstwę językową

chodzi w wykazaniu w postępowaniu sądowym prawdziwości i konkretności

I PSK 119/26

5

przyczyn wypowiedzenia, ale o funkcjonalną - to jest nie powinno być istotne przy

użyciu jakich stów i sformułowań przeprowadzone dowody potwierdzają treść

wypowiedzenia, ale czy logicznie i funkcjonalnie ich treść potwierdza, że

wypowiedzenie było uzasadnione.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna pozwanego nie kwalifikuje się do przyjęcia i

merytorycznego rozpoznania.

Na wstępie przypomnienia wymaga, że skarga kasacyjna podlega badaniu

(na etapie przedsądu) w zakresie spełnienia przez nią warunków formalnych.

Zgodnie z art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną

do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, jeżeli

istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, jeżeli zachodzi nieważność

postępowania lub jeżeli skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Nakładając

na skarżących obowiązek wskazania i uzasadnienia oznaczonej przesłanki

przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, czyli tak zwanego przedsądu,

ustawodawca zagwarantował, że skarga kasacyjna, jako nadzwyczajny środek

zaskarżenia prawomocnych orzeczeń, będzie realizować funkcje publicznoprawne.

Ograniczenie przesłanek, wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c. do czterech ma, w

konsekwencji, zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ustrojowo i

procesowo będzie uzasadnione jedynie w tych przypadkach, w których mogą być

zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a skarga nie stanie się instrumentem

wykorzystywanym w każdej jednostkowej sprawie. Ostatecznie, nie w każdej

sprawie, nawet takiej, w której prawomocne orzeczenie zostało wydane w

warunkach błędu w subsumpcji, czy też wyniku wadliwej wykładni prawa, skarga

kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. W przeciwnym bowiem razie Sąd

Najwyższy stałby się, wbrew obowiązującym przepisom, sądem trzeciej instancji, a

jego zadaniem nie jest przecież dokonywanie korekty ewentualnych błędów w

zakresie stosowania, czy też wykładni prawa, w każdej indywidualnej sprawie.

I PSK 119/26

6

Formułując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania strona

skarżąca wskazała, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, a

ewentualnie „na wypadek gdyby Sąd Najwyższy nie uznał powyższego za istotne

zagadnienie prawne do wyjaśnienia, na przykład z uwagi na ugruntowane

orzecznictwo” skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona – przywołano więc

przesłanki przedsądu z art. 3989 § 1 pkt. 1 i pkt 4 k.p.c. Trzeba więc przede

wszystkim zwrócić uwagę, że wadliwy jest sam sposób sformułowania wniosku – co

świadczy o jego bezpodstawności. Nie można bowiem twierdzić, że skarga jest

oczywiście uzasadniona - co oznacza oczywistą bezzasadność zaskarżonego

orzeczenia, a więc niewymagającą jakichkolwiek dociekań lub analiz, a

jednocześnie wskazywać na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia

prawnego - wymagającego z natury rzeczy pogłębionych rozważań (zob. wyrok

Sądu Najwyższego z 17 lipca 2019 r., III CSK 148/19, LEX nr 2751796 oraz

postanowienie Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2018 r., IV CSK 577/17, LEX nr

2497710). Tego typu argumentacja, nawet w sytuacji podnoszenia jej w sposób

„ewentualny”, podważa zasadność wniosku.

Strona skarżąca nie wykazała także rzeczywistego występowania

przywoływanej przez siebie przesłanki przedsądu, jaką jest istnienie istotnego

zagadnienia prawnego, w rozumieniu przepisu art. 3989 § 1 pkt. 1 k.p.c.

W uzasadnieniu wniosku, wskazującego na występowanie w sprawie istotnego

zagadnienia prawnego, winno zostać sformułowane zagadnienie prawne oraz

powinny zostać przedstawione argumenty prawne, które wykażą możliwość

różnorodnej oceny zawartego w nim problemu. Zgodnie ze stanowiskiem

wyrażonym w judykaturze, skarżący ma w tym zakresie obowiązek wywiedzenia i

uzasadnienia występującego w sprawie problemu prawnego w sposób zbliżony do

tego, jaki jest przyjęty przy przedstawianiu zagadnienia prawnego przez sąd

odwoławczy na podstawie art. 390 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego z:

19 marca 2012 r., II PK 296/11, LEX nr 1214580; 11 czerwca 2013 r., II UK 71/13,

LEX nr 1331300; 16 maja 2018 r., III UK 151/17, LEX nr 2553867; 12 maja 2021 r.,

I USK 163/21, LEX nr 3252537). Oznacza to w praktyce, że zagadnienie prawne

musi odpowiadać określonym wymaganiom, a mianowicie: 1) być sformułowane w

oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z

I PSK 119/26

7

dokonanych przez sąd ustaleń (wyrok Sądu Najwyższego z 17 kwietnia 1996 r.,

II UR 5/96, OSNAPiUS 1997 nr 3, poz. 39 i postanowienie z 7 czerwca 2001 r.,

III CZP 33/01, LEX nr 52571 czy z 5 lipca 2023 r., I CSK 6182/22, LEX nr 3578533),

2) być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, by umożliwić Sądowi

Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej

subsumcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (por. A. Góra-Błaszczykowska,

Środki zaskarżenia w postępowaniu cywilnym. Komentarz do art. 367-42412 k.p.c.,

Warszawa 2014, komentarz do art. 3989 wraz z przytoczonym orzecznictwem;

postanowienia Sądu Najwyższego: z 15 października 2002 r., III CZP 66/02, LEX nr

57240; z 22 października 2002 r., III CZP 64/02, LEX nr 77033 i z 5 grudnia 2008 r.,

III CZP 119/08, LEX nr 478179, z 13 lipca 2023 r., I CSK 2570/22, LEX nr

3582702), 3) pozostawać w związku z rozpoznawana sprawą i 4) dotyczyć

zagadnienia budzącego rzeczywiście istotne (a zatem poważne) wątpliwości.

Istotność zagadnienia prawnego konkretyzuje się zaś w tym, że w danej sprawie

występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla rozwoju prawa lub funkcje

precedensowe dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw. Twierdzenie o

występowaniu istotnego zagadnienia prawnego jest uzasadnione tylko wtedy, kiedy

przedstawiony problem prawny nie został jeszcze rozstrzygnięty przez Sąd

Najwyższy lub gdy istnieją rozbieżne poglądy w tym zakresie, wynikające z

odmiennej wykładni przepisów konstruujących to zagadnienie (por. postanowienia

Sądu Najwyższego: z 12 marca 2010 r., II UK 400/09, LEX nr 577468, z 7 lutego

2019 r., I UK 29/18, LEX nr 2617355 i z 27 kwietnia 2021 r., II PSK 68/21, LEX nr

3252281).

W tym miejscu należy podkreślić, że kwestia dostatecznie konkretnego i

zrozumiałego dla pracownika wskazania przyczyny wypowiedzenia jest

okolicznością faktyczną (wyroki Sądu Najwyższego: z 19 stycznia 2000 r., I PKN

481/99, OSNAPiUS 2001 Nr 11, poz. 373; z 25 lutego 2016 r., II PK 363/14, LEX nr

2019536), co wobec związania Sądu Najwyższego ustalonym stanem faktycznym

sprawy (art. 39813 § 2 k.p.c.) wyłącza nie tylko przeprowadzenie w jakimkolwiek

zakresie dowodów, lecz także badanie, czy sąd drugiej instancji nie przekroczył

granic swobodnej ich oceny. Sposób wskazania przyczyny, o której mowa w art. 30

§ 4 k.p., nie został przez ustawodawcę określony. Nie ma zatem jednolitego,

I PSK 119/26

8

powszechnego wzorca prawidłowego wskazania pracownikowi przyczyny

rozwiązania stosunku pracy. Dlatego też należy zaaprobować rozwiązanie, że

ocena czy przyczyna ustania zatrudnienia została wskazana pracownikowi

właściwie, to jest w sposób przewidziany w art. 30 § 4 k.p., będzie wymagała

rozważenia wszelkich okoliczności każdego konkretnego przypadku, w tym także

czy podane pracownikowi okoliczności są dla niego dostatecznie zrozumiałe (por.

wyroki Sądu Najwyższego: z 23 maja 2019 r., III PK 71/18, LEX nr 2673109; z 10

maja 2018 r., II PK 74/17, LEX nr 2488653 oraz z 12 kwietnia 2018 r., I PK 19/17,

LEX nr 2492099).

Jeżeli natomiast chodzi o drugą ze wskazanych we wniosku o przyjęcie

skargi kasacyjnej do rozpoznania przesłanek przedsadu, jaką jest oczywista

zasadność skargi kasacyjnej, to zwrócić należy uwagę, że strona skarżąca nie

uzasadniła w ogóle wniosku w tym zakresie. Tymczasem odwołanie się do

przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga nie tylko powołania się na

okoliczność, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, ale również

wykazania, iż przesłanka ta rzeczywiście zachodzi. Oznacza to, że strona skarżąca

musi wskazać, w czym (w jej ocenie) wyraża się „oczywistość” zasadności skargi

oraz podać argumenty wykazujące, że rzeczywiście skarga jest uzasadniona w

sposób oczywisty. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego

przepisu (przepisów) nie prowadzi bowiem wprost do oceny, że skarga kasacyjna

jest oczywiście uzasadniona. Strona skarżąca powinna więc w wywodzie prawnym

wykazać kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub

procesowego, polegającą na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy

wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (por. postanowienia Sądu

Najwyższego: z 14 lipca 2005 r., III CZ 61/05, OSNC 2006 nr 4, poz. 75;

z 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, LEX nr 198531; z 9 marca 2012 r., I UK 370/11,

LEX nr 1215126 i z 1 stycznia 2012 r., I PK 104/11, LEX nr 1215774). Ponadto,

przez oczywistą zasadność skargi kasacyjnej rozumie się sytuację, w której

zaskarżone orzeczenie sądu drugiej instancji w sposób ewidentny narusza

konkretne przepisy prawa. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 30 listopada

2012 r., I UK 414/12, LEX nr 1675171). Takiej okoliczności strona skarżąca jednak

także nie wykazała.

I PSK 119/26

9

Na marginesie należy także podkreślić, że przepis art. 382 k.p.c. może tylko

wyjątkowo stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, jeżeli skarżący

wykaże, że sąd drugiej instancji bezpodstawnie pominął część zebranego w

sprawie materiału, orzekając wyłącznie na podstawie materiału zgromadzonego

przed sądem pierwszej instancji albo oparł swe merytoryczne orzeczenie na

własnym materiale, z pominięciem wyników postępowania dowodowego

przeprowadzonego przez sąd pierwszej instancji, a uchybienie to, mogło mieć

wpływ na wynik sprawy. Należy przy tym odróżnić sytuację, w której sąd drugiej

instancji nie uzupełnia postępowania dowodowego od sytuacji, gdy sąd przy

ferowaniu wyroku pomija materiał zgromadzony w sprawie. Regulacja z art. 382

k.p.c. ma charakter ogólnych wytycznych, skierowanych do sądu orzekającego w

danej sprawie, wobec czego ze swej istoty nie może być w postępowaniu

apelacyjnym naruszona (samodzielnie) w sposób kwalifikowany, widoczny „na

pierwszy rzut oka. (zob. m. in. postanowienie Sądu Najwyższego z 3 grudnia

2025 r., III USK 367/24, Legalis nr 3314458).

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2

k.p.c., odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

DS.

[a.ł]