Wtorek Wydanie nr 31

Sygnatura akt
I USK 637/26
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Wydział I
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
18 lutego 2026 r.
Rozstrzygnięcie
Zasądzono
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy
© autorzy OpenStreetMap

Sąd Najwyższy

Polskie czy niemieckie ustawodawstwo dla pracownika. SN odmówił przyjęcia skargi spółki

Przejdź do orzeczenia, 4 min czytania

Spór

Spółka E. Sp. z o.o., płatnik składek, zaskarżyła decyzję ZUS Oddział w Jaśle. Organ stwierdził, że pracownik P. D. nie podlega polskiemu ustawodawstwu w okresie od 2 października 2018 r. do 20 września 2019 r. i wycofał zaświadczenie A1.

Ustalenia sądu

Sąd Apelacyjny ustalił, że w spornym okresie pracownik wykonywał pracę najemną wyłącznie w Niemczech, a spółka nie prowadziła w Polsce znaczącej działalności gospodarczej. Spółka twierdziła, że jako pracownik podmiotu z siedzibą w Polsce podlegał polskiemu ustawodawstwu.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej i zasądził od spółki na rzecz organu rentowego 240 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Dlaczego

Skarga nie była oczywiście uzasadniona, ponieważ skarżąca kwestionowała ustalenia faktyczne, a w tej sprawie SN już wcześniej wypowiadał się w podobnych sprawach.

Dla firm

Skarżąca spółka kwestionowała ocenę dowodów i ustalenia faktyczne, a tych w postępowaniu kasacyjnym nie kontroluje się (art. 3983 § 3 k.p.c.).

Więcej o sprawie

Organ rentowy wycofał zaświadczenie A1 dla pracownika za okres od 2 października 2018 r. do 20 września 2019 r. Sąd Apelacyjny ustalił, że w tym czasie pracował wyłącznie w Niemczech.

Tymczasem w postępowaniu kasacyjnym wiążące były ustalenia zaskarżonego wyroku, że w spornym okresie zainteresowany wykonywał pracę najemną w jednym tylko państwie członkowskim, tj. w Niemczech, który ponadto nie prowadził na terenie Polski "znacznej działalności".

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Rozstrzygnięcie
Zasądzono
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Wydział I
Sygnatura
I USK 637/26

Treść orzeczenia

I USK 637/26

POSTANOWIENIE

Dnia 18 lutego 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Bohdan Bieniek

w sprawie z odwołania E. Sp. z o.o. z siedzibą w S.

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Jaśle

z udziałem P. D.

o ustalenie właściwego ustawodawstwa,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w dniu 18 lutego 2026 r.,

na skutek skargi kasacyjnej odwołującej się Spółki od wyroku Sądu Apelacyjnego

w Rzeszowie z dnia 13 maja 2025 r., sygn. akt III AUa 794/23,

1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,

2. zasądza od skarżącego na rzecz organu rentowego kwotę

240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa

procesowego w postępowaniu kasacyjnym.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, wyrokiem z dnia 13 maja 2025 r., oddalił

apelację odwołującej się E. Sp. z o.o. w S. (dalej jako płatnik składek) od wyroku

Sądu Okręgowego w Krośnie z dnia 27 września 2023 r., oddalającego odwołanie

płatnika składek od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w Jaśle z

dnia 6 kwietnia 2020 r. (oraz 9 marca 2021 r.), stwierdzających, że zainteresowany

P. D. nie podlega ustawodawstwu polskiemu w okresie od 2 października 2018 r.

do 20 września 2019 r., ze względu na podleganie ustawodawstwu niemieckiemu,

I USK 637/26

2

wycofując jednocześnie zaświadczenie A1, potwierdzające, że w tym okresie

zastosowanie znajdowało ustawodawstwo polskie.

Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego, że poczynione w

sprawie ustalenia faktyczne nie pozwoliły na stwierdzenie, aby w okresie objętym

zaskarżoną decyzją płatnik składek prowadził jakąkolwiek znaczącą dochodowo

działalność gospodarczą na terenie Polski ani aby zainteresowany wykonywał

również pracę w Polsce. W konsekwencji zainteresowany nie spełniał warunków

podlegania ustawodawstwu polskiemu na podstawie art. 13 ust. 1 oraz art. 12 ust. 1

rozporządzenia nr 883/2004, a zatem powinien podlegać ustawodawstwu miejsca

rzeczywistego wykonywania pracy (art. 11 ust. 3a tego rozporządzenia) czyli w tym

wypadku ustawodawstwu niemieckiemu.

Płatnik składek zaskarżył powyższy wyrok Sądu Apelacyjnego skargą

kasacyjną w całości, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania

sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia od

organu rentowego na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania odwołano się do

podstawy z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. (skarga kasacyjna jest oczywiście

uzasadniona). W ocenie skarżącego, za wystąpieniem tej podstawy przedsądu

przemawia bezpodstawne niezastosowanie właściwych przepisów oraz

niewłaściwe zastosowanie takich przepisów, które w ustalonym stanie faktycznym

nie powinny znaleźć zastosowania, konsekwencją czego było pozbawienie

zainteresowanego prawa do ubezpieczenia społecznego w Polsce, chociaż jako

pracownik podmiotów mających siedzibę w Polsce podlegał on ustawodawstwu

polskiemu, a podstawą prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie powinny być

przepisy art. 12 ust. 1 rozporządzenia nr 883/2004.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do jej merytorycznego rozpoznania.

W tej sprawie wypowiedział się już Sąd Najwyższy (zob. postanowienia: z dnia

16 października 2024 r., III USK 131/24; z dnia 13 marca 2025 r., III USK 31/24;

z dnia 17 czerwca 2025 r., III USK 36/25; wyrok z dnia 14 maja 2025 r., III USKP

I USK 637/26

3

34/25). Już na podstawie przywołanych judykatów można stwierdzić, że skarga

kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona.

Skarżący trafnie opisuje na czym polegać powinna oczywista zasadność

skargi kasacyjnej, jednak w dalszej warstwie dość swobodnie odnosi się do tych

wymagań. Po pierwsze, o oczywistości skargi nie decydują argumenty zawarte w

jej podstawach; po drugie, nie podnosi kwalifikowanych, widocznych na pierwszy

rzut oka, uchybień Sądu drugiej instancji. Po trzecie, jego spojrzenie na problem

wynika z odmiennego postrzegania okoliczności faktycznych, skoro oczywistej

zasadności naruszenia powołanych w podstawach skargi przepisów prawa

materialnego upatruje się w ich niezastosowaniu do okoliczności niniejszej sprawy.

Tymczasem w postępowaniu kasacyjnym wiążące były ustalenia zaskarżonego

wyroku, że w spornym okresie zainteresowany wykonywał pracę najemną w

jednym tylko państwie członkowskim, tj. w Niemczech, który ponadto nie prowadził

na terenie Polski „znacznej działalności”. Skarżący w istocie kwestionuje więc

dokonaną przez Sąd ocenę dowodów i wynikające z niej ustalenia faktyczne, co

zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. uchyla się spod kontroli kasacyjnej i w żadnej mierze

nie świadczy o tym, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Gwoli

ścisłości należy zaznaczyć, że zasadności skargi kasacyjnej nie świadczy wyrok

Sądu Najwyższego (np. z dnia 18 czerwca 2024 r., III USKP 20/24), gdyż podstawą

uwzględniania skargi w cytowanej sprawie był brak odniesienia się do oceny

skutków wynikających z art. 13 ust.1 lit. b (ii) rozporządzenia nr 883/2004, a w

przedmiotowej sprawie ten wątek został wyjaśniony.

Skarżący nie zdołał zatem wykazać, że zachodzi potrzeba rozpoznania jego

skargi przez Sąd Najwyższy, wobec czego z mocy art. 3989 § 2 k.p.c. należało

postanowić jak w sentencji. O kosztach orzeczono w myśl art. 98 § 1 w związku

z art. 39821 k.p.c.

AGM

[a.ł]

I USK 637/26

4

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.