Sędzia SN J.W. wyłączony od rozpoznania wniosku o test niezależności sędziego SO X.Y.

Przed Sądem Najwyższym zawisła sprawa w przedmiocie wniosku o

ponowne rozpoznanie wniosku o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności

przez SSO X.Y., zarejestrowana pod sygn. akt II KB 72/25.

Aktualnie do rozpoznania tej sprawy został wylosowany następujący skład

orzekający: SSN P.W. (przewodniczący, sprawozdawca), SSN G.P., SSN D.P.,

SSN M.Ł., SSN J.W. oraz jako sędziowie zastępcy: SSN A.C. i SSN I.Z.

W dniu 12 listopada 2025 r. SSN J.W. złożył oświadczenie, w którym

zawiadomił o okolicznościach uzasadniających wyłączenie go od orzekania w tej

sprawie. Oświadczenie to zostało potraktowane jako żądanie wyłączenia sędziego

II KB 72/25

2

w rozumieniu art. 41 § 1 k.p.k. Na poparcie swojego stanowiska SSN J.W.

przedstawił następujące argumenty:

„Po pierwsze, wniosek pierwotnie złożony dotyczy zarzutu niewłaściwej obsady

sądu, w składzie którego bierze udział sędzia powołany na urząd na wniosek

Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej nowelą ustawy o Krajowej Radzie

Sądownictwa z dnia 8 grudnia 2017 r. Informuję, że podniesione we wniosku

okoliczności, wyłącznie w zakresie podstawy prawnej i trybu powołania, w

analogiczny sposób dotyczą mojej osoby jako sędziego, uważam, że znajduję się w

takich samych okolicznościach, co oznacza, że w odbiorze obiektywnym, a także

subiektywnym składającego pierwotny wniosek, mogą powstać wątpliwości co do

mojej bezstronności i orzekałbym jako „sędzia we własnej sprawie”.

Po drugie, czynię to ze względu na okoliczność, że sposób mojego powołania na

urząd sędziego, pierwotnie Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu

Najwyższego powoduje, że sąd, w składzie którego jestem powołany może nie być

uznany za sąd ustanowiony na podstawie ustawy w rozumieniu art. 19 ust. 1 TUE

w zw. z art. 47 Karty Praw Podstawowych (wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii

Europejskiej z dnia 21 grudnia 2023 r., C-718/21). W świetle wyroku TSUE z dnia 4

września 2025 r., C-225/22, sprawa, w której zostaję wyznaczony do składu, ze

względu na moje pierwotne powołanie, w analogicznych okolicznościach do Izby

Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego, może skutkować

tym, że wydane orzeczenie będzie uznane za niebyłe.

Po trzecie, wniosek złożono z uwagi na treść wyroku Europejskiego Trybunału

Praw Człowieka w Strasburgu z dnia 8 listopada 2021 r. (Dolińska-Ficek, Ozimek,

49868/19 i 57511/19), z którego wynika, że orzeczenie wydane przez Sąd, w

składzie którego uczestniczy sędzia powołany na urząd sędziego na wniosek KRS

ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o

Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz.

3), narusza standard z art. 6 Konwencji (sądu ustanowionego ustawą). Powoduje to

poważne ryzyko traktowania orzeczenia wydanego w takiej sytuacji jak w

warunkach nieważności postępowania, jak i prowadzi do powstawania roszczeń

odszkodowawczych”.

II KB 72/25

3

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek okazał się zasadny, dlatego też należało wyłączyć SSN J.W. od

udziału w rozpoznaniu sprawy II KB 72/25.

Wszystkie trzy argumenty podane przez Pana Sędziego J.W. są zasadne i

stanowią powody wyłączenia go od udziału w rozpoznaniu sprawy. Dlatego też nie

ma powodu ich ponownego referowania, zostały bowiem w pełni przedstawione w

części wstępnej uzasadnienia.

Jedynie pokrótce wypada podkreślić, że SSN J.W. miałby rozpoznać sprawę

dotyczącą testu niezależności i bezstronności SSO X.Y., który został oparty na

podstawach odnoszących się do niego w takim samym stopniu, jak do sędziego,

którego dotyczy wniosek o przeprowadzenie ww. testu. Jest to zatem sytuacja

godząca w sedno zakazu nemo iudex in causa sua. Na uwzględnienie zasługują

także argumenty odnoszące się do orzecznictwa trybunałów międzynarodowych, tj.

argumenty natury prewencyjnej, mające przeciwdziałać możliwości uznania

orzeczenia wydanego w tej sprawie za niebyłe lub obarczenia go wadą prawną

(nienależytą obsadą sądu).

Mając na uwadze powyższe, należało orzec jak w części dyspozytywnej

postanowienia.

[WB]

[a.ł]