Czwartek Wydanie nr 40

Sygnatura akt
II KK 427/25
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna Wydział II
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
5 listopada 2025 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy
© autorzy OpenStreetMap

Sąd Najwyższy

Drewno z działek po scaleniu gruntów. SN oddalił kasację skazanego

Przejdź do orzeczenia, 5 min czytania

Spór

Obrońca skazanego kwestionował status pokrzywdzonych w sprawie o kradzież drewna, zarzucając, że osoby wskazane w opisie czynu nie były właścicielami działek.

Ustalenia sądu

Sąd Odwoławczy ustalił, że decyzja scaleniowa nadawała rygor natychmiastowej wykonalności, więc pokrzywdzeni mieli posiadanie działek przed jej uprawomocnieniem. Zarzuty dotyczące dowodu z biegłego i zmiany kwalifikacji uznano za nietrafione.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, zasądził od skazanego 1200 zł na rzecz oskarżyciela posiłkowego i obciążył go kosztami postępowania kasacyjnego.

Dlaczego

Ochrona z art. 278 k.k. obejmuje posiadanie, a nie tylko własność, a kontrola odwoławcza była prawidłowa. Strona nie wykazała rażącego naruszenia prawa.

Dla firm

Dla pokrzywdzonego w postępowaniu karnym liczy się naruszenie dobra prawnego, a nie tytuł prawny do niego. Posiadanie rzeczy również podlega ochronie z art. 278 k.k.

Więcej o sprawie

Decyzja scaleniowa stała się prawomocna 4 marca 2024 r., ale Sąd Najwyższy podzielił stanowisko, że posiadacze działek byli pokrzywdzeni już od 2 lutego, bo decyzja miała rygor natychmiastowej wykonalności.

Obrona twierdziła, że M. D. oraz małżonkowie K. nie byli w czasie czynu właścicielami działek, więc nie mogli być pokrzywdzonymi.

Decyzja Starosty W. z 2.02.2024r. zatwierdza projekt scalenia gruntów części wsi K. i w punkcie XV nadaje jej rygor natychmiastowej wykonalności

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział II
Sygnatura
II KK 427/25

Treść orzeczenia około 5 minut czytania

II KK 427/25

POSTANOWIENIE

Dnia 5 listopada 2025 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Jerzy Grubba

na posiedzeniu w trybie art. 535§3 k.p.k.

po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2025r.

w sprawie A. B.

skazanego za przestępstwa z art. 278§1 k.k.

z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego

od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 4 czerwca 2025r., sygn. akt XI Ka

413/25, zmieniającego w części wyrok Sądu Rejonowego we Włodawie z dnia 20

lutego 2025r., sygn. akt II K 272/24

postanowił:

1. oddalić kasację uznając ją za oczywiście bezzasadną,

2. zasądzić od skazanego A. B. na rzecz oskarżyciela posiłkowego

M.D. kwotę 1.200 zł (tysiąc dwieście złotych) tytułem zwrotu wydatków

związanych z ustanowieniem pełnomocnika w postępowaniu

kasacyjnym,

3. obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania

kasacyjnego.

Uzasadnienie

Kasacja wniesiona w imieniu skazanego jest bezzasadna w stopniu

oczywistym.

II KK 427/25

2

W tym nadzwyczajnym środku odwoławczym postawiono trzy zarzuty

naruszenia przepisów prawa karnego procesowego, tj. art. 433§2 k.p.k. w zw. z art.

457§3 k.p.k., które miało polegać na niedostatecznym rozważeniu zarzutów

apelacji.

W pierwszym zarzucie (pkt 1 lit. a), jako niewłaściwie rozpoznany, wskazano

zarzut apelacji naruszenia przepisów art. 49§1 k.p.k. w zw. z art. 413§2 pkt 1 k.p.k.

poprzez wadliwe i pozbawione podstaw ustalenie kręgu osób pokrzywdzonych

działaniem A. B. i przypisanie w opisie czynu, że oskarżony działał na szkodę M. D.

(czyn I), a także E. i A. K, (czyn II). W ocenie skarżącego zawarta w aktach sprawy

dokumentacja, w szczególności decyzja scaleniowa, która stała się prawomocna z

dniem 4 marca 2024r., nie pozwala na uznanie wymienionych osób jako

pokrzywdzonych w sprawie, bowiem osoby te w inkryminowanym okresie nie były

właścicielami działek objętych ramami postępowania, co skutkuje brakiem związku

pomiędzy tymi osobami a dobrem, które zostało naruszone.

W przestrzeni tego zarzutu obrona nie wykazała błędów w rozumowaniu

Sądu Odwoławczego, lecz konsekwentnie stoi na stanowisku, że jedynie prawo

własności do działek dawałoby podstawę do uznania wymienionych wyżej osób za

pokrzywdzonych w sprawie. Skarżący całkowicie ignoruje w tym miejscu logiczne

i rzeczowe argumenty Sądu Odwoławczego zawarte na str. 4 motywów pisemnych

jego orzeczenia. Sąd wskazał w nich, że: „Decyzja Starosty W. z 2.02.2024r.

zatwierdza projekt scalenia gruntów części wsi K. i w punkcie XV nadaje jej rygor

natychmiastowej wykonalności (k.108-110). Z uzasadnienia wynika, że przemawiał

za tym wzgląd na wyjątkowy interes społeczny i konieczność objęcia w posiadanie

nowo wydzielonych działek w jednym czasie. To oznacza, że zarówno M. D. jak i

małżonkowie K. byli posiadaczami odpowiednio działek nr […] i […]1 już od 2

lutego 2024r. Uprawomocnienie się decyzji w marcu 2024 r. miało znaczenie tylko

dla nabycia prawa własności, ale nie dla statusu pokrzywdzonych w postępowaniu

karnym”. Stanowisko Sądu Odwoławczego jest, w świetle art. 278 k.k., jak

najbardziej uprawnione. Wszak przedmiotem ochrony czynu zabronionego przez §1

tego przepisu jest nie tylko własność, ale i posiadanie rzeczy, zaś w orzecznictwie

wskazuje się także na inne prawa rzeczowe albo obligacyjne do rzeczy ruchomej

(vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 października 2013r., sygn. akt V

II KK 427/25

3

KK 233/13). Skarżący nie zdołał wykazać nieprawidłowości w rozumowaniu Sądu

Odwoławczego, a co za tym idzie, rozważania tego Sądu, oparte na treściach

wynikających ze zgromadzonego materiału dowodowego, należało w pełni

zaakceptować.

Przede wszystkim zwrócić jednak należy uwagę na dyspozycję art. 49§1

k.p.k., która jednoznacznie wskazuje, że „pokrzywdzonym jest osoba fizyczna lub

prawna, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez

przestępstwo”. Przepis ten podkreśla, że status strony w postępowaniu karnym

przysługiwać może osobie, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone,

bez względu na to, jaki tytuł prawny miała do tego dobra.

W drugim zarzucie kasacji (pkt I lit. b)), zwrócono uwagę na nieprawidłowe

rozważenie zarzutu apelacji dotyczącego naruszenia art. 193§1 k.p.k. polegającego

na niewywołaniu i zaniechaniu przeprowadzenia przez Sąd I instancji dowodu

biegłego z zakresu szacowania wartości drewna i jej ustalenie w oparciu o cenę

detaliczną drewna na podstawie decyzji nr 1 Nadleśniczego Nadleśnictwa W. z dnia

12 stycznia 2024r.

Sąd Okręgowy odniósł się do zarzutu zwyczajnego środka odwoławczego

w sposób rzeczowy i prawidłowy. Ponownie skarżący nie dostarczył takiej

argumentacji, która podważałaby prawidłowość kontroli odwoławczej w omawianym

obszarze. Dodać jedynie można, że w zarzucie apelacyjnym wprost wskazano,

że niepowołanie biegłego wynikało nie z nieuwzględnienia stosownych wniosków

stron, ale że Sąd nie podjął takiej decyzji z urzędu (pkt 3 apelacji obrońcy

skazanego). Zasadnym więc jawi się wskazanie, że trudno jest skutecznie zarzucać

Sądowi naruszenie przepisów procedury karnej dotyczących postępowania

dowodowego, a konkretnie zarzucanie braku inicjatywy dowodowej (która stanowi

uprawnienie, a nie bezwzględny obowiązek Sądu), przy jednoczesnym braku

inicjatywy dowodowej stron postępowania.

Odnośnie zaś ostatniego zarzutu kasacji, w którym wskazano na

niewłaściwe odniesienie się do zarzutu apelacji dotyczącego naruszenia art. 399§1

k.p.k., polegającego na nieuprzedzeniu przez Sąd I instancji o możliwości zmiany

kwalifikacji prawnej czynu, podnieść należy, że również w tej przestrzeni

przeprowadzona kontrola odwoławcza nie jawi się jako nieprawidłowa. Zauważenia

II KK 427/25

4

w tym miejscu wymaga, że Sąd Rejonowy zastosował przepis art. 91§1 k.k., a

zatem orzekał w przestrzeni instytucji prawa materialnego o charakterze

obligatoryjnym. W tej sytuacji Sąd nie był zobowiązany do uprzedzenia obecnych

na rozprawie stron o „zmianie” kwalifikacji prawnej czynu – jak np. w przypadku

orzeczenia kary łącznej. Co więcej, jak trafnie zauważył Sąd Odwoławczy, zmiana

ta miała dla skazanego korzystny charakter, a co za tym idzie trudno mówić o

uchybieniu proceduralnym, które niosłyby dla skazanego negatywne skutki

procesowe.

Biorąc pod uwagę wszystko powyżej należało uznać, że autor kasacji nie

wykazał, by Sąd Odwoławczy dopuścił się uchybienia o charakterze rażącego

naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia i które winno

skutkować orzeczeniem o charakterze kasatoryjnym.

Konsekwencją powyższych wniosków było uznanie kasacji za bezzasadną

w stopniu oczywistym.

Zgodnie z wnioskiem pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego M. D.,

zawartym w odpowiedzi na kasację, na podstawie art. 627 k.p.k. w zw. § 11 ust. 2

pkt 6 i ust. 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r.

w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2023r., poz. 1964 t.j.),

zasądzono od skazanego na rzecz wymienionego oskarżyciela posiłkowego zwrot

wydatków związanych z ustanowieniem pełnomocnika w postępowaniu kasacyjnym.

Skazanego obciążono kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego.

[J.J.]

[a.ł]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.