Sąd Najwyższy oddalił kasację i utrzymał 5 lat więzienia za wypadek drogowy

Sąd Okręgowy w Siedlcach wyrokiem z 7 marca 2024 r. sygn. akt II Ka

82/23 na skutek apelacji pełnomocnika oskarżycieli posiłkowych i obrońcy

oskarżonego, utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Garwolinie z 25 lipca

2023 r. sygn. akt II K 72/22, którym to oskarżony B.W. został uznany za winnego

przestępstwa z art. 177 § 2 k.k. w zb. z art. 177 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., i za

ten czyn na podstawie art. 177 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierzył mu karę 5

(pięciu) lat pozbawienia wolności (pkt I wyroku). Ponadto, na podstawie art. 42 § 1

II KK 524/25

2

k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k., orzekł wobec oskarżonego środek karny w postaci

zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych przez okres 15

(piętnastu) lat (pkt II wyroku).

Kasację od wyroku Sądu Okręgowego wywiódł obrońca skazanego, który

zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił rażącą obrazę przepisów prawa procesowego

mającą istotny wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457

§ 3 k.p.k. polegającą na nienależytym rozważeniu przez sąd odwoławczy zarzutu

podniesionego w pkt 1 apelacji obrońcy oskarżonego B.W. poprzez przyjęcie, że z

treści opinii biegłych z Politechniki z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych z

12 kwietnia 2023 r. i zeznań świadka O.W. nie wynika, aby decyzja

pokrzywdzonego E.G. o wykonaniu manewru skrętu w lewo w ulicę [...] była podjęta

pochopnie, była błędna czy też została dokonana z naruszeniem przepisów ruchu

drogowego, w sytuacji gdy należyta ocena dowodu z opinii biegłych z Politechniki z

zakresu rekonstrukcji wypadków z 12 kwietnia 2023 r. dokonana w sposób

wszechstronny, a nie wyłącznie przez pryzmat wniosków końcowych, wskazywała

odmiennie a w konsekwencji ocena sądu odwoławczego winna prowadzić do

odmiennych wniosków w zakresie zachowania E.G., w zakresie naruszenia zasad

przepisów ruchu drogowego, to jest zasady zachowania szczególnej ostrożności i

zasady ustąpienia pierwszeństwa i przyczynienia się jego osoby do zaistnienia

zdarzenia będącego przedmiotem postępowania (pkt I kasacji).

Podnosząc powyższy zarzut, obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego

wyroku Sądu Okręgowego i poprzedzającego go wyroku sądu I instancji i

przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie uchylenie

zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego i przekazanie sprawy temu sądowi do

ponownego rozpoznania.

W odpowiedzi prokurator wniósł o oddalenie kasacji obrońcy skazanego jako

oczywiście bezzasadnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

II KK 524/25

3

Podniesiony w kasacji obrońcy zarzut okazał się oczywiście bezzasadny,

co skutkowało rozpoznaniem tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia i

oddaleniem go przez Sąd Najwyższy w trybie wskazanym w przepisie art. 535 § 3

k.p.k.

Oczywista bezzasadność kasacji ma bowiem miejsce, gdy już pobieżna

analiza podniesionych w niej zarzutów wskazuje, że są one nietrafne i nie mogą

doprowadzić do oczekiwanego przez skarżącego rezultatu w postaci wzruszenia

zaskarżonego orzeczenia [postanowienie Sądu Najwyższego (dalej SN) z 1 lipca

2021 r. sygn. akt II KK 184/21], a także, gdy skarżący kwestionuje jedynie ustalenia

faktyczne, jednak nie pod zarzutem błędu w ich ustaleniu, a pod pozornym

zarzutem rażącego naruszenia prawa procesowego (bądź materialnego),

sprowadzającym się do polemiki z zebranym i prawidłowo ocenionym sąd

materiałem dowodowym, a w sprawie nie wystąpiły uchybienia wymienione w art.

439 k.p.k.

Z uwagi na konstrukcję i treść sformułowanego przez skarżącego kasacyjnie

zarzutu, Sąd Najwyższy przypomina, iż nie jest wystarczające samo stwierdzenie,

że sąd odwoławczy określonego zarzutu nie rozpoznał, naruszając art. 433 § 2

k.p.k. lub nie rozważył go należycie, czym dopuścił się obrazy art. 457 § 3 k.p.k.

Konieczne jest natomiast wykazanie, iż przy dokonywaniu kontroli odwoławczej

uchybienie w rzeczywistości zaistniało, a przy tym także opisanie, na czym ono

polegało oraz wskazanie, dlaczego stanowi tak rażące naruszenie, że można w

swych skutkach przyrównywać je do uchybienia wagi bezwzględnej podstawy

odwoławczej.

Jedynie literalne przywołanie w formułowanych zarzutach norm art. 433 § 2 k.p.k.,

(i art. 457 § 3 k.p.k.) sugerujące, iż kasacja dotyczy błędów popełnionych przez sąd

odwoławczy, podczas gdy w istocie kwestionowane jest rozstrzygnięcie zawarte

w orzeczeniu sądu I instancji nie może zostać potraktowane jako skutecznie

podniesiony zarzut kasacyjny. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy w toku postępowania

odwoławczego doszło do tzw. efektu przeniesienia, czyli zaabsorbowania

do orzeczenia sądu ad quem uchybień popełnionych przez sąd pierwszej instancji,

w wyniku nierozpoznania lub nienależytego rozpoznania środka odwoławczego.

II KK 524/25

4

W kasacji winny wówczas zostać podniesione i opatrzone pogłębioną argumentacją

zarzuty wskazujące na wadliwe procedowanie tego sądu, w następstwie czego

doszło do przeniknięcia uchybienia, którego dopuścił się sąd a quo do orzeczenia

sądu drugiej instancji (postanowienie SN z 18 lipca 2024 r. sygn. akt V KK 119/24)

Analizując podniesione w kasacji argumenty wspierające podniesiony w

kasacji zarzut w kontekście przebiegu postępowania karnego w niniejszej sprawie

oraz treści uzasadnienia wyroku, nie sposób uznać, iż sąd II instancji, dokonując

kontroli zaskarżonego apelacją obrońcy orzeczenia, dopuścił się naruszeń art. 433

§ 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. Autor kasacji, choć powierzchownie formułuje zarzut w

stosunku do orzeczenia sądu II instancji, w istocie powiela ten uprzednio

podniesiony w zwyczajnym środku odwoławczym, który został szeroko i rzetelnie

rozważony w toku postępowania odwoławczego, doprowadzając ów Sąd do

zaaprobowania sposobu procedowania w tym oceny dowodu z opinii biegłych z

Politechniki z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych, a ostatecznie także

ustaleń faktycznych i prawnokarnej oceny zachowania oskarżonego, dokonanej

przez sąd a quo, co w rezultacie przełożyło się na utrzymanie w mocy

zaskarżonego apelacją wyroku.

Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie, sąd odwoławczy rzetelnie

i kompleksowo odniósł się do przedstawionego w zarzucie apelacyjnym stanowiska

dotyczącego oceny dowodu z opinii biegłych z Politechniki z zakresu rekonstrukcji

wypadków drogowych. Analizując kwestionowaną opinię przez pryzmat zarzutu

apelacyjnego, sąd odwoławczy nie podzielił obiekcji skarżącego. Bazując na

całokształcie opinii, a nie tylko na jej wnioskach, w tym również na załącznikach (a

nie na oderwanych od całości fragmentach, jak uczynił to skarżący), sąd ad quem

zwrócił uwagę na szereg okoliczności z niej wynikających, a mianowicie: lokalizację

samochodu sprawcy, odległość od pojazdu pokrzywdzonego, prędkość pojazdu

sprawcy, czas na uniknięcie przez pokrzywdzonego pozycji kolizyjnej względem

sprawcy (s. 4-5 formularza uzasadnienia wyroku), co w rezultacie doprowadziło do

zaaprobowania ustaleń, iż pokrzywdzony nie przyczynił się do zaistnienia tego

wypadku, gdyż to nieprawidłowe zachowanie skazanego było jego bezpośrednią

przyczyną. Tak przeprowadzona kontrola czyni zadość standardom prowadzenia

II KK 524/25

5

postępowania odwoławczego zakreślonym przez art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3

k.p.k.

Dopełnieniem powyższych rozważań jest utrwalony w orzecznictwie Sądu

Najwyższego pogląd, dotyczący wykonania obowiązku z art. 457 § 3 k.p.k.

w odniesieniu do zarzutów i wniosków apelacji (art. 433 § 2 k.p.k.). Z jednej strony

sposób realizacji tegoż obowiązku jest pochodną jakości i kompletności wywodu

zawartego w uzasadnieniu wyroku sądu pierwszej instancji, z drugiej zaś treści

zarzutów apelacji oraz argumentacji, która ma wspierać te zarzuty. Jeżeli bowiem

sąd pierwszej instancji w swoim uzasadnieniu dokonał wszechstronnej i

kompleksowej oceny wszystkich istotnych okoliczności, tak w zakresie ustaleń

faktycznych, będących konsekwencją szczegółowo wykazanej oceny materiału

dowodowego, jak i w sposób pełny przedstawił argumentację prawną, to oparcie

zarzutów apelacji na tych elementach, które były już wszechstronnie i kompleksowo

rozważone przez sąd pierwszej instancji, uprawnia sąd odwoławczy do

ograniczenia swojego uzasadnienia w znacznym zakresie oraz odesłania do

argumentacji przedstawionej przez sąd I instancji, a która dotyczyła kwestii

stanowiącej podstawę zarzutu apelacji (postanowienie SN z 11 października 2022 r.

sygn. akt V KK 332/22). Zestawiając więc uzasadnienia sporządzone przez sądy

obu instancji - traktowanych w zaistniałej sytuacji procesowej jako integralną całość

- z zarzutami odwoławczymi w niniejszej sprawie, Sąd Najwyższy nie dopatrzył się

braku rzetelności w przeprowadzonej kontroli apelacyjnej. Uzasadnienie wyroku

sądu odwoławczego w pełni odpowiada wymogom określonym w art. 457 § 3 k.p.k.

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu,

rozstrzygając o kosztach postępowania kasacyjnego w oparciu o treść przepisów

art. 637a k.p.k. w zw. z art. 636 § 1 k.p.k.

[WB]

[r.g.]

II KK 524/25

6