Sąd Najwyższy odmówił rozpoznania zażalenia radcy na sprostowanie orzeczenia

Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych w Warszawie

orzeczeniem z dnia 3 kwietnia 2025 r., sygn. […] utrzymał w mocy orzeczenie

Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego Okręgowej Izby Radców Prawnych […] z dnia

17 września 2024 r., sygn. […], którym to radca prawny W. S. został uznany za

winnego popełnienia zarzucanych mu czynów.

Postanowieniem z dnia 17 października 2025 r. Wyższy Sąd Dyscyplinarny

Krajowej Izby Radców Prawnych w Warszawie sprostował oczywistą omyłkę

pisarską orzeczenia z dnia 3 kwietnia 2025 r. sygn. akt […] w ten sposób, że:

II ZO 38/26

2

w pkt 1 w miejsce słów: „1.„W C. w okresie od miesiąca czerwca 2023 r. do

lutego 2024 r., będąc pełnomocnikiem pana A. M. oraz pani K. C. w sprawie

odrzucenia spadku po Ł. K.:

1. bez uzasadnionej przyczyny zwlekał ze sporządzeniem i złożeniem

we właściwym sądzie wniosku o przyjęcie oświadczenia o uchyleniu

się od skutków prawnych oświadczenia o przyjęciu spadku i uczynił to

dopiero w dniu 18 grudnia 2023 r.

2. nie informował pana A. M. o podejmowanych czynnościach, pomimo,

iż ten się o to zwracał, a po wypowiedzeniu pełnomocnictwa, pomimo

otrzymanego wezwania, nie zwrócił mu sporządzonych w

przedmiotowej sprawie dokumentów,

3. nie uiścił w terminie wyznaczony m przez sąd opłaty sądowej

dopuszczając się zwrotu wniosku,

2. w okresie od grudnia 2023 r. do lutego 2024 r. w C. oraz B. zwlekał

oraz ostatecznie nie udzielił pisemnych wyjaśnień, Zastępcy Rzecznika

Dyscyplinarnego w sprawie opisanej w pkt. 1”

wpisał:

„w C. w okresie od czerwca 2022 r. do 17 września 2024 r., będąc

pełnomocnikiem Pani M. Ś., nie zwrócił jej kwoty 2000 zł, pobranej od niej, tytułem

zaliczki na wynagrodzenie biegłego i pomimo, że był do tego zobowiązany,

albowiem nie wpłacił jej na rachunek Sądu tj. przewinienia dyscyplinarnego z art. 64

ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (t. j. Dz. U. 2024, poz. 499)

w zw. z art. 6, art. 8, art. 11 ust. 1 i 2 oraz art. 12 ust. 1 Kodeksu Etyki Radcy

Prawnego stanowiącego załącznik do Uchwały nr 3/2014 Nadzwyczajnego

Krajowego Zjazdu Radców Prawnych z dnia 22 listopada 2014 roku, oraz w § 3 ust.

1 i 2, § 24 Regulaminu wykonywania zawodu radcy prawnego (Uchwała nr

917/XI/2023 Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia 08.03.2023 roku

w sprawie ogłoszenia tekstu jednolitego Regulaminu wykonywania zawodu radcy

prawnego)”.

II ZO 38/26

3

Zażalenie na powyższe wniosła obrońca obwinionego wnosząc o jego

przyjęcie i uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia.

Przewodniczący Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców

Prawnych w Warszawie zarządzeniem z dnia 20 stycznia 2026 r. przyjął zażalenie

obrońcy jako wniesione w terminie i przekazał je wraz z aktami sprawy do Sadu

Najwyższego celem rozpoznania.

Stanowisko to nie było zasadne.

Jakkolwiek stanowisko obrońcy wskazujące na niemożność dokonania

sprostowania orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców

Prawnych w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2025 r. w sposób wskazany

w postanowieniu tego sądu z dnia 17 października 2025 r. wydaje się w pełni

zasadne, niemiej jednak nie miało jakiekolwiek znaczenia w kontekście oceny tej

sprawy. Stosownie do treści art. 105 § 1 k.p.k. (stosowanym odpowiednio w

postępowaniu dyscyplinarnym radców prawnych poprzez odesłanie art. 741 ustawy

o radcach prawnych) sprostowania m.in. oczywistej omyłki pisarskiej można

dokonać w każdym czasie. Sprostowania omyłki może dokonać też sąd

odwoławczy w toku swego postępowania (art. 105 § 2 k.p.k.). Na tę decyzję

zażalenie jednak nie służy. Zgodnie z treścią art. 105 § 4 k.p.k., zażalenie

przysługuje bowiem na postanowienie lub zarządzenie o sprostowaniu omyłki,

wydane przez organ pierwszej instancji. W związku z tym, na postanowienie

wydane przez sąd odwoławczy w kwestii sprostowania omyłki we własnym

orzeczeniu środek odwoławczy, w postaci zażalenia, nie przysługuje. Zasadnie

bowiem w literaturze podnosi się, że w art. 105 § 4 k.p.k. chodzi o wydanie decyzji

w pierwszej instancji, czyli rozstrzygnięcia zapadłego w sądzie pierwszej instancji

(zob.: T. Grzegorczyk: Kodeks postępowania karnego, komentarz, Warszawa 2014,

s. 427; S. Steinborn (w:) J. Grajewski, L. K. Paprzycki, S. Steinborn: Komentarz

aktualizowany do art. 105 Kodeksu postępowania karnego, teza 11., LEX/el. 2014;

P. Hofmański, E. Sadzik, K. Zgryzek, uwagi do art. 105 k.p.k., teza 7., Kodeks

postępowania karnego. Komentarz do 1-296. Tom I, Legalis 2014).

II ZO 38/26

4

Skoro więc Wyższy Sąd Dyscyplinarny Krajowej Izby Radców Prawnych

dokonując sprostowania omyłki w swoim orzeczeniu, działał jako sąd odwoławczy,

to wniesienie zażalenia na to sprostowanie nie było dopuszczalne (zob.

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 grudnia 2010 r., WZ 58/10). Wobec

powyższego należało odmówić przyjęcia sprawy przekazanej przez

Przewodniczącego Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców

Prawnych celem rozpoznania zażalenia obrońcy obwinionego r.pr. W. S. na

postanowienie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych

w Warszawie z dnia 17 października 2025 r. w przedmiocie sprostowania

oczywistej omyłki pisarskiej w sprawie o sygn. […].

Wydaje się jednak konieczne zauważenie, iż w istniejącym modelu

postępowania dyscyplinarnego radców prawnych kontroli sądowej zostały poddane

orzeczenia zapadające w postępowaniu dyscyplinarnym, jednak jako sposób

kontroli przyjęto system kasacyjny, a nie apelacyjny, co oznacza, że zakres

orzekania Sądu Najwyższego ograniczony został po pierwsze do weryfikacji

wyłącznie prawomocnego orzeczenia wydanego w II instancji, po drugie zaś do

weryfikacji tego orzeczenia przez pryzmat jego zgodności z prawem. Wobec

powyższego, wskazane w zażaleniu postanowienia Wyższego Sądu

Dyscyplinarnego Krajowej Izby Radców Prawnych w Warszawie z dnia 17

października 2025 r. zarzuty mogą zostać podniesione w kasacji, gdyż to właśnie

ten nadzwyczajny środek zaskarżenia stanowi właściwą drogę procesową do ich

merytorycznej weryfikacji w świetle przepisów Kodeksu postępowania karnego.

[M. T.]

[a.ł]