Sygnatura akt: III KB 181/25
Sąd: Sąd Najwyższy
Wydział: Izba Karna Wydział III
Rodzaj: Zarządzenie
Data orzeczenia: 29 grudnia 2025 r.
W serwisie od: 11 listopada 2026 r.
Zestawienie z tego dnia
Kategorie: Sąd Najwyższy

Wniosek o zbadanie niezawisłości sędziego SN odrzucony bez wskazania wpływu na sprawę

Spór

Obrońca oskarżonego złożył wniosek o zbadanie, czy sędzia SN S.S. spełnia wymogi niezawisłości i bezstronności, z uwzględnieniem okoliczności powołania i postępowania po powołaniu.

Ustalenia sądu

Wniosek pochodził od oskarżonego, został wniesiony przez obrońcę w terminie i spełniał wymogi pisma procesowego. Nie wskazał jednak, jak okoliczności dotyczące sędziego miałyby wpłynąć na niezawisłość w tej sprawie.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy odrzucił wniosek, odpis zarządzenia doręczono obrońcy i oskarżonemu, a sprawę w repertorium KB zakreślono jako zakończoną w inny sposób.

Dlaczego

Powołanie na bezwzględną przyczynę odwoławczą oznaczałoby, że wpływ na niezawisłość występuje w każdej sprawie, co jest sprzeczne z celem art. 29 § 5 uSN. Zawiadomienie Okręgowej Rady Adwokackiej nie było obowiązkowe, bo przepis dotyczy pełnomocników, a nie obrońców.

Dla firm

Wniosek o zbadanie niezawisłości sędziego musi wskazać, jak okoliczności powołania lub postępowania sędziego miałyby wpłynąć na niezawisłość w konkretnej sprawie. Samo powołanie się na bezwzględną przyczynę odwoławczą tego nie spełnia.

Więcej o sprawie

Złożył go obrońca oskarżonego w sprawie III KS 87/22, powołując się na okoliczności związane z powołaniem sędziego SN S.S. Zarządzenie wydano 29 grudnia 2025 r.

Za spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie od jej okoliczności.
Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy

Sąd: Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział III
Sygnatura: III KB 181/25

Treść orzeczenia

III KB 181/25

ZARZĄDZENIE

Dnia 29 grudnia 2025 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

Prezes SN Zbigniew Kapiński

W związku z wnioskiem o zbadanie spełnienia przez SSN S.S. wymogów

niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących

powołaniu i postępowania po powołaniu na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art.

29 § 6-9 i 24 uSN,

stwierdziwszy, że:

- wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym –

oskarżonego (art. 29 § 7 uSN),

- został sporządzony, podpisany i wniesiony przez obrońcę oskarżonego (art. 871 §

1 k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN),

- z zachowaniem terminu tygodniowego (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN) i

- czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego (art. 119 § 1

k.p.k. w zw. z art. 29 § 9 i 24 uSN),

1) wniosek odrzucić;

2) odpis zarządzenia doręczyć obrońcy i oskarżonemu oraz

dołączyć do akt III KS 87/22;

3) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN S.S.;

4) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny

sposób.

Uzasadnienie

Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku

obowiązku sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne

(por. art. 99 § 2 k.p.k.). Jednakże – z uwagi na odrzucenie wniosku – należało je

sporządzić.

Wniosek nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów, nie

wskazuje bowiem na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak

okoliczności związane z powołaniem oraz sposób postępowania sędziego po

III KB 181/25

powołaniu – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – miałyby wpływać na naruszenie

standardu niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy.

Za spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez

wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej,

albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie

od jej okoliczności. To z kolei stałoby w sprzeczności z treścią i celem art. 29 § 5

uSN. Również brak takich okoliczności w pkt 15 uzasadnienia, w którym opisano

tylko to, czego dotyczyła w postepowaniu odwoławczym oraz zestawiono to ze

stwierdzeniem, że oskarżony ma prawo do należycie obsadzonego Sądu

Najwyższego.

W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku

zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co

prawda obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie

odrzucenia wniosku złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis

ten jednak odnosi się wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem

obrońców. Prawodawca w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role

procesowe, jakie w postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i

radcowie prawni, wskazując wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników,

jak i obrońców. Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych podstaw, aby

w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli

w art. 85 § 2 uSN, jako obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w

postępowaniu prowadzonym przed Sądem Najwyższym na podstawie przepisów

Kodeksu postępowania karnego zawiadomienie organu samorządu zawodowego,

do którego należy obrońca, w razie złożenia przez niego wniosku o

przeprowadzenie testu niezależności, który został odrzucony (art. 29 § 10 uSN),

możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 20 § 1

k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione.

Na niniejsze zarządzenie zażalenie nie przysługuje.

[WB]

[a.ł]

III KB 181/25

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.