Sąd Najwyższy wyłączył sędziego S.S. od rozpoznania kasacji w sprawie M.W. i K.D.

Zarządzeniem z dnia 18 lutego 2026 r. do rozpoznania wniesionych w

niniejszej sprawie kasacji obrońców, do składu trzyosobowego Sądu Najwyższego

został wyznaczony między innymi sędzia tego Sądu S.S. W dniu 18 marca 2026 r.

do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek obrońcy skazanego M.W. – adwokata K.S.

– o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego S.S. od rozpoznania tej sprawy. W

ocenie obrońcy, w sprawie zachodzi przesłanka z art. 41 § 1 k.p.k., bowiem SSN

S.S. „jako sprawozdawca brał udział w wydaniu wyroku z 27 września 2018 roku w

sprawie II AKa 57/18, na skutek, którego to wyroku doszło do ponownego

rozpoznania sprawy M.W. przez Sąd Okręgowy w Szczecinie i czego skutkiem był

wyrok z 9 listopada 2023 roku w sprawie III K 293/18, w którego sentencji Sąd

Okręgowy w Szczecinie uzupełnił opis czynów, (…) który to zapis jest przedmiotem

III KK 300/25

2

jednego z zarzutów kasacji w niniejszej sprawie (…). Jakkolwiek SSN S.S. nie brał

udziału w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, to jednak brał udział w wydaniu

orzeczenia w toku sprawy, a które zdaniem Sądu Okręgowego i Sądu Apelacyjnego

(w ramach zaskarżonego orzeczenia - II AKa 57/25) stało się prawomocne i to

oddziaływało na postępowanie Sądu. To mając na względzie SSN S.S. winien ulec

wyłączeniu od rozpoznawania niniejszej sprawy, bowiem orzekając musiałby

dokonywać ocen orzeczeń, które wprost odwoływały się do jego własnego

orzeczenia w sprawie”.

Sąd Najwyższy zważył co następuje.

Wniosek obrońcy zasługiwał na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje

okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego

bezstronności w danej sprawie. O potrzebie zastosowania instytucji wyłączenia

sędziego decyduje między innymi ocena, czy dla postronnego obserwatora

zachodzą w realiach sprawy takie okoliczności, które w odbiorze społecznym mogą

budzić wątpliwości co do bezstronności sędziego. Fakt, iż określony sędzia brał

uprzednio udział w wydaniu orzeczenia kasatoryjnego przez sąd odwoławczy, nie

jest sam w sobie przeszkodą do uczestniczenia przez niego w składzie sądzącym

przy rozpatrywaniu ponownego środka odwoławczego od wyroku sądu meriti, jaki

zapadł po uchyleniu pierwszego z wydanych wyroków. Uprzedni udział w orzekaniu

kasatoryjnym nie świadczy bowiem automatycznie o braku bezstronności tego

sędziego przy rozpoznawaniu obecnego środka zaskarżenia. Jednakże

uzewnętrznienie swojego stanowiska, między innymi poprzez wydanie orzeczenia

w innej sprawie pozostającej w ścisłym i nierozerwalnym związku ze sprawą

aktualnie rozpoznawaną (w tym zwłaszcza przez sposób uzasadnienia

rozstrzygnięcia), uznawane jest za powód do powstania uzasadnionej wątpliwości

co do bezstronności sędziego w danej sprawie (por. wyrok Sądu Najwyższego z

dnia 28 kwietnia 2016 r., II KK 294/15, OSNKW 2016, z. 7, poz. 49).

Jest faktem, że sędzia S.S. – wówczas sędzia Sądu Apelacyjnego w

Szczecinie – jako sprawozdawca był członkiem składu tego Sądu i brał udział w

wydaniu wyroku z dnia 27 września 2018 r., w sprawie II AKa 57/18, którym

częściowo uchylono wyrok Sądu I instancji i sprawę przekazano do ponownego

III KK 300/25

3

rozpoznania. W obszernym uzasadnieniu wyroku sędzia sprawozdawca wyraził

jednoznaczny pogląd co do kierunku procedowania przez Sąd Okręgowy w

Szczecinie w ponownym postępowaniu. Jakkolwiek sędzia S.S. nie brał udziału w

wydaniu wyroku Sądu Apelacyjnego zaskarżonego obecnie kasacją, to jest

oczywiste, że obie sprawy są ze sobą ściśle powiązane. W konsekwencji więc,

chociaż pośrednio, sędzia S.S. – obecnie sędzia Sądu Najwyższego, brałby udział

w kontroli kasacyjnej orzeczenia wydanego przez siebie w sądzie niższego rzędu,

co ze wszech miar nie byłoby pożądane i mogłoby budzić wątpliwości stron

postępowania co do bezstronności sędziego. Okoliczność ta w praktyce zbliżona

jest do przesłanek wyłączenia z mocy prawa w ujęciu art. 40 § 1 k.p.k.

Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji postanowienia.

[WB]

[r.g.]