Sprawny telefon pokrzywdzonego nie otworzył drogi do wznowienia sprawy skazanego

Wyrokiem Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 24 marca 2021 r., III K

223/19, P. M. został uznany za winnego czynu z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 2

pkt 2 k.k. i art. 280 § 1 k.k. i art. 156 § 1 pkt 2 k.k. i art. 275 k.k. i art. 276 k.k. w zw.

z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., za który wymierzono mu karę 14 lat

pozbawienia wolności, a w związku ze skazaniem ponadto za siedem innych

przestępstw jako karę łączną wymierzono P. M. karę 15 lat pozbawienia wolności.

Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, Sąd Apelacyjny w

Krakowie wyrokiem z dnia 29 grudnia 2021 r., II AKa 210/21, zmienił zaskarżony

III KO 147/25

2

wyrok Sądu I instancji wyłącznie w zakresie kosztów procesu, w pozostałym

zakresie utrzymując go w mocy.

Pismem z dnia 19 sierpnia 2025 r. skazany zwrócił się do Sądu

Apelacyjnego w Krakowie z osobistym wnioskiem o wznowienie postępowania.

Wniosek ten został zgodnie z właściwością przekazany do Sądu Najwyższego.

Jako podstawę wniosku skazany wskazał art. 540 § 1 pkt 2 ppkt b k.p.k., tj. „nowe

fakty i dowody”. W uzasadnieniu żądania wznowienia postępowania P. M. podał, że

skazano go za przestępstwo zagrożone karą surowszą, a jego zachowanie nie

powinno być kwalifikowane jako usiłowanie zabójstwa, lecz co najwyżej rozbój lub

spowodowanie uszczerbku na zdrowiu. Wskazał, że ustalenia faktyczne

poczynione w sprawie są całkowicie sprzeczne z zabranym materiałem

dowodowym. Podkreślił, że nie było tak, aby zacierał ślady swojego zachowania, co

dawało szansę pokrzywdzonemu na udzielenie mu pomocy oraz że pokrzywdzony

był w posiadaniu działającego telefonu, którym mógł wezwać pomoc. Wskazywał,

że nie miał świadomości co do rzeczywistego stanu zdrowia pokrzywdzonego i w

jego oczach pokrzywdzony nie był w stanie zagrożenia życia. Skazany podniósł, że

to on pozostawił pokrzywdzonemu sprawny telefon i kazał współskazanemu

poluzować więzy, którymi pokrzywdzony był spętany. Wskazał, że gdyby działał z

zamiarem zabójstwa pokrzywdzonego, zachowałby się inaczej i pozostawiłby

miejsce zdarzenia w innym stanie, niż miało to miejsce w tej sprawie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek skazanego P. M. okazał się oczywiście bezzasadny, dlatego też

Sąd Najwyższy odmówił jego przyjęcia w trybie art. 545 § 3 k.p.k.

Stosownie do art. 545 § 3 k.p.k. osobisty wniosek strony o wznowienie

postępowania podlega w sposób formalny wstępnej kontroli w zakresie jego treści.

W wypadku stwierdzenia, że świadczy ona o jego oczywistej bezzasadności, sąd

odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od profesjonalnego pełnomocnika.

Przepis art. 545 § 3 k.p.k. można zastosować w szczególności wówczas, gdy

oczywista bezzasadność wniosku jest widoczna na pierwszy rzut oka, niewątpliwa i

wniosek ten obiektywnie nie może doprowadzić do wzruszenia orzeczenia (por.

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 listopada 2023 r., IV KO 85/23).

III KO 147/25

3

Wniosek o wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem

zaskarżenia dotyczącym prawomocnych i podlegających wykonaniu orzeczeń. W

tej procedurze Sąd Najwyższy bada istnienie ściśle określonych podstaw

wznowieniowych, zawartych w art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k., art. 540b k.p.k. i art.

542 § 3 k.p.k. Spośród tych podstaw wznowienia postępowania skazany odwołał

się do „nowych faktów i dowodów” z art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k., które miałyby

wskazywać, że został skazany za przestępstwo zagrożone karą surowszą, przy

zastosowaniu zbyt surowej kwalifikacji prawnej.

Jednakże, aby można było wznowić postępowanie karne na podstawie

„nowych faktów i dowodów”, ujawnić się musi dowód lub okoliczność nieznane

sądowi orzekającemu w chwili wyrokowania, a jednocześnie w wysokim stopniu

uprawdopodobniające wadliwość wydanego orzeczenia i w takim samym stopniu

wskazujące, że po wznowieniu postępowania zapadnie orzeczenie zasadniczo

odmienne od orzeczenia poprzedniego (por. postanowienia Sądu Najwyższego z

dni: 26 kwietnia 2021 r., V KO 3/21; 22 grudnia 2021 r., V KZ 63/21). Tymczasem

skazany powołał się na okoliczności i dowody, które były znane Sądom

orzekającym w sprawie. Wskazał bowiem na poczynienie błędnych ustaleń

faktycznych co do strony podmiotowej przestępstwa, jak również z tego powodu

negował kwalifikację prawną czynu. Odwołał się w tym zakresie wyłącznie do

okoliczności, które legły u podstaw wydania wyroku skazującego i były oceniane

przez Sądy obu instancji. Skazany nie wskazał na żadną okoliczność ani na żaden

dowód, który powstałby lub stał się mu znany dopiero po zakończeniu

postępowania w toku instancji. Okoliczności, na które powołał się skazany w swoim

piśmie były już przedmiotem zarzutu apelacji jego obrońcy i Sąd Apelacyjny się do

nich odniósł, jednoznacznie twierdząc, że przypisanie przez Sąd Okręgowy

skazanemu zamiaru ewentualnego zabójstwa było prawidłowe. Skazany bazuje

więc na dowodach i okolicznościach pozbawionych elementu „nowości” w

rozumieniu art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k.

Sąd Najwyższy dostrzega, że to już kolejna próba skazanego, aby wzruszyć

wydany w jego sprawie wyrok skazujący. W ramach podejmowanych prób

wznowienia postępowania wydano następujące decyzje procesowe: zarządzenie z

dnia 31 lipca 2024 r., III KO 68/24, o braku podstaw do wszczęcia przez Sąd

III KO 147/25

4

Najwyższy postępowania o wznowienie postępowania z urzędu; postanowienie

Sądu Najwyższego z dnia 15 kwietnia 2025 r., III KO 43/25, o odmowie przyjęcia

wniosku z uwagi na jego oczywistą bezzasadność (wniosek koncentrował się na

tworzeniu przeciwko skazanemu fałszywych dowodów). Obecny wniosek

skazanego nie wskazuje na żadne nowe fakty lub dowody w rozumieniu art. 540 §

1 pkt 2 k.p.k.

Mając na uwadze przedstawioną argumentację należało odmówić przyjęcia

wniosku skazanego jako oczywiście bezzasadnego w trybie art. 545 § 3 k.p.k., bez

wzywania do uzupełnienia jego braków formalnych.

Mając na uwadze powyższe, należało orzec jak w części dyspozytywnej

postanowienia.

[J.J.]

[a.ł]