Wtorek Wydanie nr 31

Sygnatura akt
III KO 34/26
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna Wydział III
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
20 lutego 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy
© autorzy OpenStreetMap

Sąd Najwyższy

Oskarżycielka pozwała sędziów z Krakowa, więc sprawę przekazano do Tarnowa

Przejdź do orzeczenia, 4 min czytania

Spór

Oskarżycielka prywatna zaskarżyła postanowienie Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie z 23 października 2025 r. w sprawie II K 1668/24/S.

Ustalenia sądu

Oskarżycielka prywatna miała wytoczyć szereg spraw cywilnych przeciwko sędziom okręgu krakowskiego i formułować wobec nich zarzuty. Sąd Okręgowy w Krakowie uznał, że rozpoznawanie sprawy przez sąd krakowski może budzić wątpliwości co do bezstronności.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Tarnowie.

Dlaczego

Sąd Najwyższy uznał, że zachodzą okoliczności mieszczące się w pojęciu dobra wymiaru sprawiedliwości, bo trzeba wykluczyć podejrzenie, że pozamerytoryczne okoliczności mogłyby wpłynąć na orzeczenie.

Dla firm

Gdy strona postępowania ma ciągły, bliski kontakt zawodowy lub osobisty z sędziami danego sądu, ten sąd nie powinien w sprawie orzekać, bo chodzi o wizerunek niezawisłości sądów.

Więcej o sprawie

Wniosek o przekazanie złożył Sąd Okręgowy w Krakowie, który miał rozpoznać zażalenie. Według Sądu Najwyższego sprawę powinien rozpoznać sąd niezaangażowany w inne postępowania z udziałem oskarżycielki.

W rezultacie Sąd Najwyższy uznał, że w zaistniałej sytuacji powinno nastąpić przekazanie sprawy do Sądu Okręgowego w Tarnowie.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział III
Sygnatura
III KO 34/26

Treść orzeczenia

III KO 34/26

POSTANOWIENIE

Dnia 20 lutego 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Ryszard Witkowski

w sprawie z zażalenia oskarżycielki prywatnej na postanowienie Sądu Rejonowego

dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie

z 23 października 2025 r. sygn. akt II K 1668/24/S,

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 20 lutego 2026 r.,

wniosku Sądu Okręgowego w Krakowie

z 26 stycznia 2026 r. sygn. akt IV Kz 1246/25

o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,

na podstawie art. 37 § 1 k.p.k.

p o s t a n o w i ł:

przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu

w Tarnowie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy w Krakowie właściwy do rozpoznania zażalenia na

postanowienie Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie z 23

października 2025 r. sygn. akt II K 1668/24/S, na podstawie art. 37 § 1 k.p.k.,

zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie tej sprawy do rozpoznania innemu

sądowi równorzędnemu.

W uzasadnieniu wniosku wskazano, że oskarżycielka prywatna, na co sama

wskazuje w swoich pismach procesowych, wytoczyła szereg spraw sądowych

(cywilnych) przeciwko Sędziom okręgu krakowskiego, formułuje pod ich adresem

III KO 34/26

2

różnego rodzaju zarzuty, co, abstrahując od ich trafności i wpływu na możliwość

obiektywnego i bezstronnego rozpoznania sprawy, wskazuje, iż dobro wymiaru

sprawiedliwości wymaga, aby niniejszą sprawę rozpoznał sąd niezaangażowany

w jakiekolwiek sprawy sądowe z jej udziałem (czy to cywilne, czy karne).

Rozpoznawanie tej sprawy przez sąd krakowski, w sytuacji toczenia się

różnorodnych spraw z udziałem oskarżycielki prywatnej właśnie przed sądami

okręgu krakowskiego, może w opinii obiektywnego obserwatora budzić wątpliwości

z punktu widzenia wizerunku szeroko rozumianego wymiaru sprawiedliwości.

Chodzi wszak o wizerunek sądu jako organu niezależnego, w którym orzekają

niezawiśli sędziowie, co do których nie można czynić zarzutu, iż w swojej służbie

kierują się pozamerytorycznymi kryteriami. Dobro wymiaru sprawiedliwości

postrzegać należy zarówno jako potrzebę zagwarantowania warunków

bezstronności orzekania, jak i również utwierdzenia opinii społecznej w przekonaniu,

że jedynymi względami mającymi wpływ na treść orzeczenia pozostają kryteria

merytoryczne (tak SN w postanowieniu z 19 grudnia 2025 r. sygn. akt IV KO

189/25). Istotna jest konieczność eliminowania sytuacji mogących wywołać u stron

lub w opinii społecznej przeświadczenie o braku warunków do bezstronnego

rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (zob. postanowienie SN z 18 grudnia 2025

r. sygn. akt III KO 184/25).

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek Sądu Okręgowego w Krakowie jest zasadny i zasługuje na

uwzględnienie. Sąd ten w sposób wystarczający wykazał istnienie okoliczności

mieszczących się w pojęciu „dobro wymiaru sprawiedliwości”, użytym w dyspozycji

art. 37 k.p.k. Trzeba zauważyć, że zewnętrzny wizerunek funkcjonowania sądów

wymaga, aby unikać wszelkich sytuacji mogących stwarzać zagrożenie

formułowania racjonalnych opinii, iż nie tylko względy merytoryczne decydują o

sposobie rozstrzygnięcia sprawy. Toteż należy uwzględnić wniosek złożony w

trybie art. 37 k.p.k., jeżeli zachodzą uzasadnione podejrzenia, że postronny, ale i

obiektywny obserwator określonego postępowania sądowego mógłby powziąć

wątpliwości co do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny i bezstronny w sądzie

właściwym do rozpoznania sprawy. Jeżeli stroną postępowania jest sędzia,

pracownik sądu lub inna osoba, która ma ciągły bliski zawodowy, a także osobisty

III KO 34/26

3

kontakt z sędziami - ten sąd nie powinien orzekać w sprawie. Stanowi to przejaw

dbałości o dobro wymiaru sprawiedliwości, jakim jest z jednej strony efektywność

postępowania, a z drugiej, wizerunek sądu jako organu niezależnego, z którym

orzekają niezawiśli sędziowie, co do których nie można czynić zarzutu, iż w swojej

służbie kierują się pozamerytorycznymi kryteriami. Dobro wymiaru sprawiedliwości

postrzegać należy zarówno jako potrzebę zagwarantowania warunków

bezstronności orzekania, jak również utwierdzenia opinii społecznej w przekonaniu,

że jedynymi względami mającymi wpływ na treść orzeczenia pozostają kryteria

merytoryczne (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 13 czerwca 2024 r. sygn.

akt II KO 61/24; z 16 grudnia 2024 r. sygn. akt II KO 177/24).

W ocenie Sądu Najwyższego w realiach niniejszej sprawy występują

podstawy do zastosowania powyższej regulacji tak dla zapewnienia optymalnych

warunków orzekania, jak i dla wykluczenia potencjalnych spekulacji, że to

pozamerytoryczne okoliczności mogłyby wywrzeć wpływ na treść rozstrzygnięcia o

zasadności bądź niezasadności oskarżenia. Zaistniała sytuacja obliguje do

sięgnięcia po wyjątkową instytucję, o jakiej mowa w art. 37 k.p.k., skoro

postępowanie powinno toczyć się w warunkach, w których prawidłowość orzekania

nie będzie wzbudzała, także w społecznym odczuciu, wątpliwości i zastrzeżeń co

do bezstronności procedowania i rozstrzygania w danej sprawie (por.

postanowienia Sądu Najwyższego: z 29 stycznia 2025 r. sygn. akt III KO 166/24; z

8 kwietnia 2010 r. sygn. akt IV KO 36/10, OSNwSK 2010, Nr 1, poz. 715).

W rezultacie Sąd Najwyższy uznał, że w zaistniałej sytuacji powinno nastąpić

przekazanie sprawy do Sądu Okręgowego w Tarnowie.

[WB]

[a.ł]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.