Wtorek Wydanie nr 31

Sygnatura akt
IV KK 288/24
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna Wydział IV
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
11 czerwca 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy wyłączył sędziego R.W. od wniosku o wyłączenie sędziego S.S.

Wniosek w imieniu oskarżonego M.P. wpłynął 22 kwietnia 2026 r. i jest kolejnym takim wnioskiem w tej sprawie od 2024 r. Sąd powołał uchwałę składu połączonych Izb z 23 stycznia 2020 r.

Sąd napisał wprost, że losowy przydział spraw powiela tę samą wadę, i wezwał do zmiany systemu przydziału.

Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział IV
Sygnatura
IV KK 288/24

Dla firm: Według Sądu Najwyższego udział w składzie sędziego powołanego na wniosek KRS ukształtowanej ustawą z 2017 r. stanowi nienależytą obsadę sądu z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., co uzasadnia wyłączenie.

losowy wybór kolejno wyznaczanych sędziów prowadzi do powielenia tej wadliwości i uniemożliwia utworzenie prawidłowego składu orzekającego od dwóch lat.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy

Treść orzeczenia

IV KK 288/24

POSTANOWIENIE

Dnia 11 czerwca 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Paweł Wiliński

w sprawie M.P.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej

na posiedzeniu w dniu 11 czerwca 2026 r.

wniosku obrońcy skazanego

o wyłączenie SSN R.W. od rozpoznania wniosku o wyłączenie SSN S.S.

na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k.

postanowił:

wyłączyć SSN R.W. od rozpoznania wniosku o wyłączenie SSN

S.S. w sprawie o sygn. akt IV KK 288/24.

Uzasadnienie

Pismem z dnia 22 kwietnia 2026 r. (data wpływu) obrońca oskarżonego M.P.

wniósł o wyłączenie SSN R.W. od rozpoznania wniosku o wyłączenie SSN S.S.

Dostrzec trzeba, że jest to kolejny z wniosków składanych od 2024 r. w tej sprawie

przez obronę z uwagi na uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego

wyznaczonego do rozpoznania sprawy lub wniosku w przedmiocie wyłączenia

sędziego. Wskazując na treść art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. autor

wniosku podniósł, że jego podstawą są uzasadnione wątpliwości co do

bezstronności sędziego SSN R.W. łączące się z wystąpieniem bezwzględnej

przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Powołując się na orzecznictwo

Sądu Najwyższego oraz sądów międzynarodowych obrońca wskazał, że ww.

IV KK 288/24

2

sędzia nominowany został na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na mocy

uchwały Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany na

podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie

Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (DZ. U. 2018.3 z dn. 2018.01.02), a w

konsekwencji nie spełnia wymogów sędziego niezależnego i bezstronnego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Stwierdzić należy, że Sąd Najwyższy wielokrotnie z podobnym wynikiem

rozpoznawał już wnioski o wyłączenie SSN R.W., oparte na zarzutach braku

bezstronności i niezawisłości wynikającej z wadliwości jego powołania, w tym co

istotne pierwotnie do Izby Dyscyplinarnej, albo uchylał wydane z jego udziałem

orzeczenia. W toku niniejszego postępowania w sprawie IV KK 288/24 na tej samej

podstawie wyłączono wielu innych sędziów od orzekania w sprawie. Te same

przesłanki do wyłączenia w/w sędziego, jak te wskazane w powyższych

orzeczeniach, zachodzą również w niniejszym przypadku.

Stwierdzić należy, że zgodnie z pkt 1 uchwały składu połączonych Izb:

Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia

23 stycznia 2020r., sygn. akt BSA I-4110-1/20 „nienależyta obsada sądu w

rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu

bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek

Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy

z dnia 8 grudnia 2017r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz

niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018r., poz. 3)”. Uchwała ta w swej treści stanowi

zasadę wiążącą wszystkie składy Sądu Najwyższego (postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 16 września 2021 r., I KZ 29/21, OSNK 2021, z. 10, poz. 41).

W konsekwencji postępowanie prowadzone przez sąd w składzie z udziałem

wskazanego Sędziego byłoby obciążone wadą traktowaną na gruncie wykładni

przyjętej w wyżej wskazanej uchwale jako bezwzględna przyczyna odwoławcza z

art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., co uzasadnia konieczność uwzględnienia wniosku. Co przy

tym istotne, sprawa IV KK 288/24 jest skutkiem wznowienia postępowania

kasacyjnego wobec stwierdzenia wadliwości składu orzekającego SN, a ponadto

IV KK 288/24

3

zarzuty kasacyjne w tej sprawie dotyczą również kwestii należytej obsady Sądu II

instancji, co prowadziłoby w istocie do naruszenia zasady nemo iudex in causa sua.

Dostrzec trzeba, że w niniejszej sprawie obrona domaga się zapewnienia

oskarżonemu dostępu do niezależnego i bezstronnego sądu, tj. jednej z

podstawowych gwarancji praw jednostki, zapisanej w art. 45 ust. 1 Konstytucji.

Wielokrotnie składane w toku tego postępowania wnioski o wyłączenie od

rozpoznania tej sprawy sędziów Sądu Najwyższego, którzy na urząd sędziego w

Sądzie Najwyższym powołani zostali w wadliwej procedurze (szerzej BSA I-4110-

1/20), są uwzględniane w tym postępowaniu, a jednak losowy wybór kolejno

wyznaczanych sędziów prowadzi do powielenia tej wadliwości i uniemożliwia

utworzenie prawidłowego składu orzekającego od dwóch lat. Wskazywane już

wielokrotnie w orzecznictwie Sądu Najwyższego stanowisko o potrzebie zmiany

systemu przydziału spraw na taki, który nie będzie powielał stwierdzonej wadliwości

należy zatem powtórzyć.

Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na

wstępie.

[WB]

[r.g.]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.